Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

32 269

Wijziging van de Wet op het primair onderwijs in
verband met onder meer een discretionaire
bevoegdheid van de minister ten aanzien van
kwalitatief goede scholen met minder dan
23 leerlingen met perspectief op hoger aantal
leerlingen

Nr. 7

NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAG
Ontvangen 25 maart 2010

I ALGEMEEN DEEL
1. Aanleiding
Met genoegen heeft de regering kennisgenomen van de reactie van de
diverse fracties op het wetsvoorstel. Uit deze inbreng spreekt waardering
voor de doelstelling van het wetsvoorstel. De regering spreekt in dit
verband waardering uit voor de initiatiefnota van het lid Jan Jacob van
Dijk (CDA) die de aanzet vormde voor dit wetsvoorstel. In deze nota naar
aanleiding van het verslag gaat de regering in op de vragen die zijn
gesteld. Daarbij wordt de indeling van het verslag als uitgangspunt
genomen. Waar dit de beantwoording ten goede komt zijn gelijkluidende
vragen samengenomen.
De leden van de PvdA-fractie merken op dat de regering in het wetsvoorstel aankondigt dat regionale ontwikkelingen in de bevolkingsomvang en
prognoses over de landelijke bevolkingsontwikkeling aanleiding vormen
voor een onderzoek of het huidige stelsel van stichting en opheffing of
beëindiging van bekostiging van scholen ook in de toekomst zal voldoen.
Zij vragen wanneer de resultaten van dit onderzoek kunnen worden
verwacht.
De bekendmaking van de uitkomsten van dat onderzoek zal – zoals aangekondigd in het Interbestuurlijk Actieplan Bevolkingsdaling (Kamerstukken
II 2009/10, 31 757, nr. 13) – eind 2010 zijn.
De leden van de SP-fractie vragen of de regering een prognose kan geven
van het aantal keren dat de minister de komende tien jaren zijn discretionaire bevoegdheid zal moeten gebruiken.
Naar de huidige inzichten zal jaarlijks slechts een beperkt aantal scholen
(2 à 3) een beroep doen op de mogelijkheid die dit wetsvoorstel biedt. De
vraag naar de prognose voor de komende tien jaar laat zich lastig beantwoorden. Vanwege de krimp in bevolkingsaantallen in bepaalde regio’s
kan het aantal scholen dat vanuit de systematiek van de gemiddelde
schoolgrootte onder de 23 leerlingen zakt, in de toekomst toenemen. Het
is echter de vraag of in dergelijke gevallen met succes op beroep kan

KST142074
0910tkkst32269-7
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 269, nr. 7

1

worden gedaan op toepassing van de discretionaire bevoegdheid. Eén
van de voorwaarden is namelijk dat er sprake moet zijn van een reëel
perspectief op toename van het aantal leerlingen tot ten minste 23. Dit
perspectief zal er niet altijd zijn indien de school in kwestie is gelegen in
een gebied waarin sprake is van een structurele leerlingdaling.
Ook vragen de leden van genoemde fractie of de regering nog meer
mogelijkheden ziet om kleine scholen langer in stand te houden.
Het in stand houden van kleine scholen moet niet worden gezien als doel
op zich. De kwaliteit van het onderwijs staat op elke school, ongeacht de
omvang, centraal. De regering beperkt zich tot de aanvullende mogelijkheid die dit wetsvoorstel biedt. Daarnaast wordt in de Wet op het primair
onderwijs (WPO) zowel door middel van de opheffingssystematiek als de
bekostigingssystematiek rekening gehouden met een terugloop in het
leerlingaantal. Zo kent de WPO gedifferentieerde opheffingsnormen die
afhankelijk zijn gesteld van de leerlingdichtheid in een gemeente en
ontvangen scholen met een leerlingaantal onder de 145 een zogenoemde
kleine scholentoeslag. Zoals hiervoor al is aangegeven wordt deze systematiek in het kader van de demografische ontwikkelingen tegen het licht
gehouden. Dit valt echter buiten de reikwijdte van het onderhavige wetsvoorstel.
De leden van de SGP-fractie vragen waarop het minimumaantal van
23 leerlingen in het verleden is gebaseerd.
Allereerst heeft dit een historisch reden. Bij de overgang in 1985 van het
kleuter- en lager onderwijs naar het basisonderwijs werd de kleinste basisschool gevormd door een lagere school met 15 leerlingen en een kleuterschool met 8 leerlingen. Het aantal van 23 leerlingen werd daarmee als
ondergrens gehanteerd. Dit gegeven werd ook vertaald in het toen
geldende Formatiebesluit WPO. Vanaf de ondergrens van 23 leerlingen
kwam een school in aanmerking voor een basisformatie van 2 fte’s. Dit is
het mimimum om een basisschool in staat te stellen om (in de regel via
een combinatiegroep voor respectievelijk de onderbouw en de bovenbouw) te kunnen functioneren.
Tevens vragen de leden van deze fractie in hoeverre er aanleiding bestaat
om dit getal te heroverwegen, mede met het oog op verschijnselen als
bevolkingskrimp.
De vraag of er aanleiding bestaat om de minimumnorm aan te passen,
wordt meegenomen in het onderzoek waaraan de leden van de PvdAfractie refereren. Het structureel lager stellen van deze norm ligt daarbij
om onderwijskundige en doelmatigheidsredenen niet voor de hand.
De leden van genoemde fractie vragen vervolgens waarom de regering bij
het voorstel tot wijziging van de regeling van de gemiddelde schoolgrootte niet heeft aangesloten bij de opheffingsregeling voor scholen die
geen gebruik kunnen maken van de regeling voor gemiddelde schoolgrootte. Wordt hierdoor geen ongewenste en ongerechtvaardigde ongelijkheid tussen scholen gecreëerd, zo vragen zij.
De hoofdregel van de WPO is dat een school wordt opgeheven als deze
drie jaar onder de reguliere opheffingsnorm (gebaseerd op het principe
van leerlingdichtheid) zit. Het instrument van de gemiddelde schoolgrootte is een uitzondering op die hoofdregel. Een school die in stand
wordt gehouden met een beroep op de uitzonderingsregel kan, zolang
deze minstens 23 leerlingen heeft, onder de opheffingsnorm in stand
blijven. In de praktijk betekent dit vaak dat zo’n school langer dan drie jaar
onder de reguliere opheffingsnorm zit. De school wordt echter direct
opgeheven zodra deze onder de 23 leerlingen zakt. Als deze scholen dan
nog eens van rechtswege drie jaar de tijd zou krijgen om tot of boven de
23 leerlingen uit te stijgen, zouden die scholen juist worden bevoordeeld

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 269, nr. 7

2

ten opzichte van de scholen die voor de instandhouding geen beroep
willen of kunnen doen op de gemiddelde schoolgrootte. Eerstbedoelde
scholen kunnen alleen op basis van de voorgestelde discretionaire
bevoegdheid in stand worden gehouden.
2. Discretionaire bevoegdheid minister
De leden van de CDA-fractie merken op dat de beslissing om gebruik te
maken van de discretionaire bevoegdheid onder andere afhankelijk is van
de kwaliteit van de school. Zij vragen of dat oordeel gebaseerd zal zijn op
het normale toetsingskader van de onderwijsinspectie of dat hier een
apart kader voor zal worden ontwikkeld.
De scholen die een verzoek doen tot instandhouding op grond van dit
wetsvoorstel worden niet anders beoordeeld dan andere scholen. Het
reguliere toezichtsregime van de Inspectie geldt. Dit houdt in dat wordt
gekeken naar onderwijsopbrengsten en de normindicatoren die relevant
zijn voor het onderwijsleerproces.
Wordt ook gekeken naar de gevolgen voor de kwaliteit als een school
onder de norm zal zakken, zo vragen zij. Tevens willen zij weten op welke
wijze wordt gekeken naar scholen die slechte kwaliteit leveren.
Het kwaliteitsoordeel van de Inspectie staat los van het leerlingaantal. Als
een school onder de norm van 23 leerlingen zakt wordt deze dus niet
anders beoordeeld. Wel is er aanleiding om goed te kijken hoe de school
er kwalitatief voor staat. De Inspectie voert, op grond van het reguliere
toezichtsregime, ieder jaar per school een risicoanalyse uit onder andere
op basis van het jaarverslag en opbrengstgegevens. Dat geldt overigens
ook voor de scholen die op grond van dit wetsvoorstel de kans hebben
gekregen om boven de norm uit te stijgen. Wanneer het bevoegd gezag
van een school met minder dan 23 leerlingen, een verzoek om instandhouding heeft ingediend, wordt nagegaan of de school op basis van de
door de Inspectie uitgevoerde risicoanalyse een basistoezicht kent of dat
de Inspectie risico’s is tegengekomen, waardoor er sprake is van een
aangepast toezichtarrangement. In het laatste geval zal de Inspectie een
aanvullend onderzoek op die school uitvoeren zodat de meest actuele
informatie kan worden meegenomen bij de besluitvorming over de
toepassing van de discretionaire bevoegdheid. Met een inspectieoordeel
over de kwaliteit van het onderwijs dat inhoudt «zwak» of «zeer zwak»,
volgt geen positieve beslissing op het verzoek om instandhouding.
Wordt alleen de actuele situatie meegenomen of wordt er ook gekeken of
er verbetering mogelijk is, zo vragen zij.
Het oordeel van de Inspectie is gebaseerd op de actuele situatie op het
moment dat de minister een beslissing moet nemen over het al of niet
gebruik maken van zijn discretionaire bevoegdheid. In lijn met de Initiatiefnota van Jan Jacob van Dijk (CDA) is een voorwaarde dat de kwaliteit
van het onderwijs voldoende is op het moment van beoordeling van het
verzoek tot instandhouding op grond van dit wetsvoorstel. Een oordeel
«zwak» of «zeer zwak» zal dus leiden tot afwijzing van het verzoek.
De leden van genoemde fractie stellen tevens de vraag hoe de regering
wil voorkomen dat op basis van de jurisprudentie er een informele ondergrens zal komen.
Het perspectief op toename van het aantal leerlingen tot 23 of meer is
leidend in het kader van de toepassing van de discretionaire bevoegdheid.
Het moet van te voren vaststaan dat de school perspectief heeft op
toename van het leerlingaantal binnen een bepaalde termijn. Pas na
afloop van de termijn wordt er gekeken naar het leerlingaantal. Als een
school na afloop van de termijn niet voldoet aan de structurele norm van
23 leerlingen, wordt de school alsnog opgeheven. De discretionaire

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 269, nr. 7

3

bevoegdheid is dus niet bedoeld om een structureel lagere minimumnorm te introduceren. De omstandigheid dat een school minder dan
23 leerlingen heeft, moet dus tijdelijk zijn.
De leden van de PvdA-fractie willen weten of een gemeente gehoord zal
worden bij een discretionaire beslissing van de minister en zo ja, hoe de
procedure dan is.
Om tot een afgewogen beoordeling van de aanvullende omstandigheden
te komen, zal het in de regel verstandig zijn om contact te leggen met de
gemeente waarin de betrokken school is gevestigd. Zo kan afhankelijk van
de omstandigheden de betrokken gemeente voor de besluitvorming relevante informatie verstrekken over bijvoorbeeld de huisvesting van de
school, eventuele plannen met betrekking tot de woningbouw, realiteitswaarde van leerlingprognoses en aspecten met betrekking tot de functie
en bereikbaarheid van de school. Het inschakelen van de gemeente kan
daarmee dus onderdeel vormen van een zorgvuldige voorbereiding van
de besluitvorming. De afweging of en in hoeverre dat aan de orde is, is
aan de minister. De ruimte die hij daarbij heeft, past bij het discretionaire
karakter van de bevoegdheid die hem wordt gegeven om tijdelijk af te
wijken van de werking van de wet.
De leden willen voorts weten of de garantie van kwaliteit voldoende
geborgd is bij de controle van het basistoezicht.
Het basisarrangement wordt toegepast als de inspectie geen risico’s heeft
aangetroffen. Als er wel risico’s zijn aangetroffen wordt, conform het
huidige toezichtkader van de Inspectie, aanvullend onderzoek gedaan, zo
nodig op de school. Als daar aanleiding voor is, wordt het onderzoek
geïntensiveerd. Juist omdat het expliciete oordeel van de Inspectie wordt
gevraagd in het kader van de beoordeling van het verzoek is voldoende
gegarandeerd dat er in het specifieke geval een actuele beoordeling van
de basiskwaliteit van de school ten grondslag ligt aan de beslissing van de
minister.
Termijn
De leden van de PvdA-fractie merken op dat de regering aankondigt dat
wordt bezien of het juist wel of juist niet wenselijk is om een maximum te
verbinden aan de termijn voor het gebruik maken van de discretionaire
bevoegdheid in een concreet geval. Zij vragen de regering op welke
termijn de regering hierover op basis van opgedane ervaringen een
uitspraak zal kunnen doen en hoe zij de Kamer hierover gaat inlichten. De
leden van de ChristenUnie-fractie stellen vergelijkbare vragen.
Het is lastig en ook ongewenst om daar vooraf een termijn voor te stellen.
Juist gezien het discretionaire karakter van zijn bevoegdheid, dient de
minister hierin enige ruimte te hebben die niet op voorhand is beperkt. Dit
is ook in lijn met de initiatiefnota. Daarbij is het zeer wel mogelijk dat in de
loop der tijd zich op dit punt een duidelijke lijn aftekent. Dat hangt ook af
van de aard van en de mate waarin beroep wordt gedaan op de mogelijkheid die dit wetsvoorstel biedt. Ik kan me voorstellen dat in ieder geval
5 jaar na inwerkingtreding van de wet het effect van het wetsvoorstel zal
worden geëvalueerd, waarbij ook het aspect van de termijn aan bod komt.
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen of voor scholen duidelijk is
wat de minister als afzienbare termijn acht om boven de ondergrens van
23 leerlingen te raken. Zij vragen of er niet een precedent wordt
geschapen nadat de minister een aantal beslissingen heeft genomen,
waardoor in de praktijk alsnog een maximumtermijn gaat gelden.
Zoals hiervoor al is aangegeven kan de ervaring die wordt opgedaan met
toepassing van de discretionaire bevoegdheid gaandeweg in de praktijk
leiden tot een nadere begrenzing van de termijn. Maar dat is een andere

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 269, nr. 7

4

benadering dan op voorhand een nadere begrenzing aan te geven. Dit
perkt de flexibiliteit onnodig in. De minister zal altijd goed motiveren
waarom in dat specifieke geval de desbetreffende termijn wordt verleend.
Scholen in gelijke omstandigheden worden gelijk behandeld.
Hoe blijft gegarandeerd dat kwantiteit niet leidend wordt in de beslissing
van de minister, zo vragen de leden.
Allereerst is de kwaliteit een kernelement in de beoordeling van een
verzoek door de minister. De basiskwaliteit moet op het moment van
beoordeling van het verzoek op orde zijn. Als de kwaliteit onvoldoende is
wordt het verzoek afgewezen. Maar een voldoende kwaliteit is niet allesbepalend. Als de kwaliteit voldoende is maar er is geen reëel perspectief
op toename van het aantal leerlingen volgt ook een negatief besluit. Er
moet altijd een vooruitzicht zijn op een leerlingaantal van 23 of meer. Als
een school binnen de afgesproken termijn niet op 23 leerlingen of meer is
uitgekomen, wordt de school, eventueel na een eenmalige verlenging,
alsnog opgeheven. Bij het gebruikmaken van de discretionaire bevoegdheid gaat het dus om een onlosmakelijke combinatie van kwalitatieve en
kwantitatieve aspecten.
De mate van beschikbaarheid van basisscholen in de directe omgeving
van de school
De leden van de PvdA-fractie zijn erg blij dat het aspect leefbaarheid een
belangrijk aspect is van de aanvullende omstandigheden. Zij willen weten
hoe de minister dit aspect kan objectiveren. Hoe gaat de minister ermee
om als de school, de ouders of het schoolbestuur een ander beeld van de
leefbaarheid geven dan de gemeente, zo willen zij weten.
Het aspect van het al dan niet aanwezig zijn van scholen in de omgeving
is geen zelfstandige grond op basis waarvan de minister zijn besluit
neemt. Zoals hiervoor aangegeven zijn een reëel perspectief op toename
van het leerlingaantal en de onderwijskwaliteit daarin leidend. Bij het
wegen van de aspecten kwaliteit en reëel perspectief op ten minste
23 leerlingen kan de aan- of afwezigheid van scholen in de omgeving een
aanvullende rol spelen. Op basis van dat aspect kan bijvoorbeeld een
langere termijn worden gegeven om het aantal van 23 leerlingen te
behalen. Een verzoek kan ook eerder worden afgewezen als er twijfel is
over het perspectief op toename van het leerlingenaantal of de kwaliteit
van het onderwijs en er nog andere scholen in de directe omgeving zijn.
Dat aanvullende aspect wordt niet op voorhand geobjectiveerd. De aard
van de discretionaire bevoegdheid verlangt dat de minister de ruimte
heeft de omstandigheden van het specifieke geval naar redelijkheid en
billijkheid te beoordelen.
3. Samenwerkingsovereenkomst als alternatief voor een
besturenfusie
De leden van de CDA-fractie vragen wat er gebeurt als de samenwerkingsovereenkomst wordt beëindigd. Betekent dat direct het einde van de
school die onder de gemeentelijke en wettelijke opheffingsnorm uitkomt,
zo vragen zij.
De bedoelde samenwerkingsovereenkomst geeft aan de samenwerkende
schoolbesturen de mogelijkheid om gezamenlijk de gemiddelde schoolgrootte toe te passen en daarmee één of meer basisscholen onder de
reguliere opheffingsnorm in stand te houden. Een samenwerkingsovereenkomst wordt altijd aangegaan voor ten minste 10 jaar (artikel 157,
derde lid, onder b, WPO). Als na 10 jaar de overeenkomst eindigt of
binnen die 10 jaar de overeenkomst wordt beëindigd, wordt, als niets aan
de situatie is veranderd, de school opgeheven die op grond van die overeenkomst onder de opheffingsnorm in stand wordt gehouden. In het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 269, nr. 7

5

geval van een bijzondere school wordt dan de bekostiging beëindigd. Dat
gebeurt met ingang van 1 augustus volgend op de beëindiging van de
samenwerkingsovereenkomst. Als de school inmiddels boven de opheffingsnorm zit of de school op een andere manier in stand kan worden
gehouden, wordt de school uiteraard niet opgeheven. De samenwerkende
bevoegde gezagsorganen hebben dit dus in belangrijke mate zelf in de
hand. Zij gaan namelijk zelf over het al dan niet beëindigen van de samenwerkingsovereenkomst.
Overigens kan een school die valt onder de samenwerkingsovereenkomst
en met directe sluiting worden bedreigd omdat deze tijdelijk onder de
23 leerlingen zakt, eveneens een beroep doen op toepassing van de discretionaire bevoegdheid.
De leden van de CDA-fractie hebben in dit verband voorts een vraag over
de werking van artikel 157, lid 3, Wet op het primair onderwijs. Dit artikel
vereist dat de samenwerkingsovereenkomst langer dan een jaar bestaat
voordat de school niet meer aan de opheffingsnorm voldoet. Zij vragen of
dit strikt moet worden uitgelegd of dat dit betekent dat er nog ruimte is
om dit te realiseren binnen de drie jaar voordat daadwerkelijk een beroep
op de gemiddelde schoolgrootte moet worden gedaan. Zij merken op dat
voor voornamelijk de «éénpitters» een strikte uitleg grote gevolgen kan
hebben. Door het vertrek van een paar gezinnen met kinderen op een
school kan hierdoor al een onomkeerbare situatie ontstaan: de school
moet bestuurlijk fuseren, alhoewel een samenwerkingsovereenkomst
verre de voorkeur geniet. Gaarne een toelichting van de regering, zo
vragen zij.
Mogelijk is hier sprake van een misverstand. Het is juist dat het nu
geldende artikel 157, derde lid, WPO voorschrijft dat de samenwerkingsovereenkomst reeds langer dan een jaar voor het niet meer voldoen van
een van de scholen aan de voor die school geldende opheffingsnorm
moet zijn gesloten om gebruik te kunnen maken van de regeling over de
gemiddelde schoolgrootte. Dit is een strikt geformuleerde voorwaarde. In
artikel I, onderdeel A, subonderdeel 1 van het voorliggende wetsvoorstel
wordt echter voorgesteld om deze voorwaarde te laten vervallen. Het
aangaan van een samenwerkingsovereenkomst wordt hierdoor eenvoudiger dan nu het geval is. De samenwerkingsovereenkomst wordt
daarmee een gelijkwaardig alternatief voor een besturenfusie. Dit geldt
óók voor de door de leden van genoemde fractie aangehaalde positie van
de «eenpitters».
De leden van de PvdA-fractie kunnen zich vinden in de verruiming van de
mogelijkheden voor schoolbesturen om een samenwerkingsovereenkomst aan te gaan. Zij vragen hoe dit element zich verhoudt tot het wetsvoorstel Wijziging van enige onderwijswetten inzake samenwerkingsscholen. Wordt er nu tegelijkertijd via verschillende wetten geregeld dat
samenwerkingsscholen beter mogelijk worden?
De samenwerkingsovereenkomst moet worden onderscheiden van de
samenwerkingsschool.
Met het wetsvoorstel Wijziging van enige onderwijswetten inzake samenwerkingsscholen wordt de mogelijkheid gecreëerd dat een bijzondere
school en een openbare school fuseren tot een samenwerkingsschool met
behoud van het bijzonder respectievelijk openbaar karakter van het onderwijs. Voorwaarde is wel dat één school of beide scholen met opheffing
wordt/worden bedreigd. Dat is een andere situatie dan die waarin een
samenwerkingsovereenkomst kan worden aangegaan. Een samenwerkingsovereenkomst wordt tussen twee of meer schoolbesturen gesloten
om scholen onder de opheffingsnorm met gebruikmaking van de gemiddelde schoolgrootte in stand te kunnen houden. Er is in dat geval geen
sprake van een fusie tussen scholen. De samenwerkingsovereenkomst is
een bestaand instrument dat met dit wetsvoorstel op onderdelen wordt

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 269, nr. 7

6

versoepeld. Dat moet los worden gezien van de mogelijkheid om in
bepaalde gevallen een samenwerkingsschool te starten. De wetsvoorstellen hebben dus betrekking op verschillende situaties, zij het dat in
beide gevallen gaat om mogelijkheden om het aanbod van onderwijs te
kunnen behouden.
De leden van de PvdA-fractie willen vervolgens weten hoe de regering
staat tegenover de gedachte om de term «samenwerkingsschool» wettelijk te reserveren voor scholen die dit zijn in de zin van wetsvoorstel Wijziging van enige onderwijswetten inzake samenwerkingsscholen.
De term «samenwerkingsscholen» is op dit moment geen wettelijke term.
Het door de leden van de PvdA-fractie genoemde wetsvoorstel zal pas
voor het eerst het begrip samenwerkingsschool in de wet introduceren.
Samenwerkingsscholen zijn wettelijk gezien straks dan ook uitsluitend die
scholen. Overigens is het niet uitgesloten dat scholen die op enigerlei
wijze samenwerken zich samenwerkingsscholen noemen. Dat zijn dan
echter geen samenwerkingsscholen in de zin van bovengenoemd wetsvoorstel.
De leden van genoemde fractie voegen daar nog de vraag aan toe of ook
is overwogen om de regeling nog verder op te rekken door ook meerdere
locaties toe te staan. Concreet vragen zij: als er een bijzondere school en
een openbare school in het hoofddorp een eigen locatie hebben en in
stand kunnen houden, maar voor de locatie in de kleine kern wel een
samenwerkingsschool nodig zou zijn, kan dat dan straks binnen de
grenzen van de wet.
Ik ga ervan uit dat de leden van de PvdA-fractie met «de regeling» het
wetsvoorstel over de samenwerkingsscholen bedoelen. Ook het wetsvoorstel over de samenwerkingsscholen heeft betrekking op scholen in de zin
van de WPO en niet op dependances/dislocaties. De WPO kent geen
opheffingsnormen voor dependances/dislocaties en ook om die reden
kunnen zij niet onder het wetsvoorstel samenwerkingsscholen vallen. Dat
wetsvoorstel maakt immers alleen samenwerkingsscholen mogelijk als
één of beide scholen met opheffing worden bedreigd.

II ARTIKELSGEWIJS
Artikel II
De leden van de CDA-fractie merken op dat dit wetsvoorstel met terugwerkende kracht in werking zal treden vanaf 1 augustus 2008. Hoeveel
scholen hebben sindsdien een verzoek ingediend op grond van deze wet
om in stand te mogen blijven, ondanks dat ze minder leerlingen telden
dan 23 en in hoeveel gevallen heeft de minister gebruik gemaakt van zijn
discretionaire bevoegdheid, zo vragen zij.
Het wetsvoorstel zal niet met terugwerkende kracht in werking treden
(artikel III), maar er is voorzien in een overgangsbepaling (artikel II) die
materieel hetzelfde effect heeft. Die bepaling regelt het «herleven» van
een school die is opgeheven vanwege het feit dat de school na toepassing
van de gemiddelde schoolgrootte minder dan 23 leerlingen had. Tot het
moment van herleven op basis van artikel II ontvangt de school waaraan
de opgeheven school nu als dislocatie is verbonden op aanvraag extra
bekostiging in verband met bijzondere omstandigheden. De tijdelijke
aanvullende bekostiging vindt plaats tot het niveau waarop de school en
de opgeheven school gezamenlijk als zelfstandige scholen aanspraak
zouden hebben op grond van de reguliere bekostiging, inclusief de groeibekostiging.
Scholen hebben nog geen verzoek ingediend tot instandhouding op grond
van dit wetsvoorstel omdat dat pas kan zodra de wet in werking is

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 269, nr. 7

7

getreden. Wel wordt voor tot nu toe 2 scholen (en mogelijk nog 2 scholen
per 1 augustus 2010) voorzien in de hiervoor beschreven overgangssituatie. Hierdoor kunnen de scholen met behulp van bijzondere bekostiging
nu als locatie voortbestaan en straks na inwerkingtreding van het onderhavige wetsvoorstel een verzoek indienen tot instandhouding als school.
De weging of die locaties daarvoor in aanmerking komen vindt dan plaats.
De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
A. Rouvoet

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 269, nr. 7

8