Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

29 984

Spoor: vervoer- en beheerplan

Nr. 948

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 25 november 2021
Hierbij informeer ik uw Kamer over de Algemene Vergadering van
Aandeelhouders (hierna: algemene vergadering) van Railinfratrust B.V.
(enig aandeelhouder van ProRail B.V.) en ProRail B.V. die heeft plaatsgevonden op 19 november 2021. De Secretaris-Generaal van mijn ministerie
heeft als vertegenwoordiger van de Staat deelgenomen aan de
vergadering.
In de algemene vergadering is onder andere gesproken over het strategisch personeelsbeleid van ProRail en in het bijzonder over de situatie bij
de verkeersleiding van ProRail. Afgelopen maandag heb ik ook zelf weer
met de CEO van ProRail gesproken over de situatie bij de verkeersleiding
en het plan van aanpak van ProRail. Conform mijn toezegging tijdens het
begrotingsdebat op 4 november jl. (Handelingen II 2021/22, nr. 18, debat
over de begroting Infrastructuur en Waterstaat 2022) om uw Kamer na de
aandeelhoudersvergadering van ProRail te informeren over het plan van
aanpak van ProRail om de personeelskrapte bij de verkeersleidingsposten
op te lossen, ontvangt u als bijlage bij deze brief een brief van ProRail
over dat plan van aanpak en het plan van aanpak zelf1. In een separate
Kamerbrief ga ik in de op de beantwoording van de vragen die door
diverse leden van uw Kamer over dit onderwerp gesteld zijn.
In de algemene vergadering is ook gesproken over de omgang met
kwartshoudende ballaststenen in relatie tot arboveiligheid. Als bijlage bij
deze brief stuur ik u ook een brief die ik van ProRail heb ontvangen over
het besluit van ProRail om voor zover mogelijk kwartsloze ballast in
tunnels en onder overkappingen toe te gaan passen2. In het vervolg van
deze brief ga ik daar nader op in.

1
2

kst-29984-948
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 29 984, nr. 948

1

De algemene vergadering van 19 november 2021
Strategisch personeelsbeleid en Verkeersleiding
Op de algemene vergadering is in algemene zin gesproken over de
duurzame personeelsbezetting bij ProRail en de rol van het strategische
personeelsbeleid daarbij. Met betrekking tot het strategische personeelsbeleid heeft ProRail scherp in beeld wat nodig is om de organisatie
duurzaam in te richten. In het kader hiervan is gesproken over de
personeelstekorten die in de hele sector spelen en hoe ProRail hierop in
speelt. Daarbij heeft de aandeelhouder aandacht gevraagd voor de lange
termijn.
Uiteraard is er in het kader van het personeelsbeleid ook gesproken over
de actuele situatie bij de verkeersleidingsposten. ProRail heeft het plan
van aanpak met de maatregelen voor de korte en middellange termijn
toegelicht. Op dit plan wordt momenteel in opdracht van ProRail een
externe toets uitgevoerd door bureau BCG. Deze toets wordt medio
december afgerond. Daarna zal ik uw Kamer zo spoedig mogelijk over de
uitkomsten daarvan informeren. Het voorgaande is tevens een doorkijk in
de uitvoering van de motie van de leden Amhaouch (CDA) en Boulakjar
(D66) over een onderzoek naar het structurele personeelstekort bij ProRail
(Kamerstuk 35 925 XII, nr. 42). In de bespreking is mij verzekerd dat de
aanpak met betrekking tot verkeersleiding tot stand is gekomen in nauwe
afstemming tussen de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen
van ProRail.
In bijgevoegde brief van ProRail zet ProRail het plan van aanpak met alle
reeds genomen en nieuwe maatregelen uiteen. In het bijgevoegde plan
van aanpak staan de maatregelen met doelstelling vermeld3. In de
beantwoording van de Kamervragen die over de situatie bij de Verkeersleiding zijn gesteld, en die u separaat ontvangt, ga ik op de inhoud van dit
plan verder in. Hiermee geef ik invulling aan mijn toezegging tijdens het
begrotingsdebat op 4 november jl. om uw Kamer na de aandeelhoudersvergadering van ProRail over het plan van aanpak te informeren. Voor mij
geldt dat ik snelle en structurele verbetering van de huidige problematiek
noodzakelijk vind in het belang van de reiziger, de vervoerders en de
verladers. Naar de mening van ProRail biedt het Plan van Aanpak hier een
goede basis voor.
De Raad van Bestuur erkent dat er in het verleden zaken niet goed zijn
aangepakt en trekt daar lering uit. In de aanpak zie ik dat ProRail enerzijds
inzet op het vergroten van de instroom van nieuwe medewerkers door
onder andere in te zetten op het vergroten en verbeteren van de werving,
het vergroten van de opleidingscapaciteit, het verkorten van de opleidingsduur en het verhogen het de slagingskans. Anderzijds zet ProRail in
op behoud van mensen. Dit doet ze onder andere door de werkdruk op
drukke posten zo veel mogelijk te verminderen, werkplekken aantrekkelijker te maken, de waardering te onderzoeken en meer te luisteren naar
de signalen van de werkvloer. Hierbij laat ProRail haar aanpak extern
valideren en toetsen om deze te kunnen verbeteren. Het plan van aanpak
van ProRail inclusief de externe toets geeft mij het vertrouwen dat ProRail
alles op alles zet om ervoor te zorgen dat treinuitval nu voldoende wordt
voorkomen. Daarbij constateer ik wel dat een verdere toename van het
aantal COVID-19 gevallen onzekerheden met zich meebrengt. Ik begrijp
dan ook het voorbehoud dat de Raad van Bestuur maakt over dat
verstoringen zich, zeker op korte termijn, kunnen blijven voordoen.

3

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 29 984, nr. 948

2

Andere bespreekpunten
Tijdens de algemene vergadering heeft de CEO een presentatie gegeven
over de resultaten en de ontwikkelingen in het jaar 2021 tot nu toe. Zo is
er stilgestaan bij de score op de afgesproken KPI’s; De inzet van ProRail op
het (nog verder) verbeteren van de stationsomgeving; De opening van het
Theemswegtracé en de meerwaarde daarvan voor het spoorgoederenvervoer in de haven; De aanpak van ProRail ten aanzien van het hybride
werken en de verbouwingen om dit mogelijk te maken. Deze resultaten
zijn over de gehele linie positief, waarvoor ik als aandeelhouder mijn
waardering voor heb uitgesproken.
Daarnaast heb ik als aandeelhouder mij laten informeren over een aantal
specifieke actualiteiten en aandacht gevraagd voor een aantal onderwerpen. Zo is met de Raad van Commissarissen en de Raad van Bestuur
gesproken over kwartstof in relatie tot arboveiligheid en in het algemeen,
het bevorderen van de algehele veiligheidscultuur binnen ProRail.
Op 31 augustus heeft ProRail een kennisgeving ontvangen over een
voorgenomen eis van de ISZW over het kwartsgehalte in ballaststenen die
ProRail toepast in het spoor. Met betrekking tot deze voorgenomen eis
over kwartsstof heeft ProRail mij door middel van bijgevoegde brief
geïnformeerd dat de ProRail het besluit heeft genomen om allereerst in
tunnels, overkappingen en ten tweede bij dagelijkse onderhoudswerkzaamheden (PGO) met prioriteit kwartsloze ballast toe te (laten) passen.
ProRail geeft aan dat hiermee de schaarse hoeveelheid beschikbare
kwartsloze ballast wordt toegepast op plekken waar medewerkers
potentieel het grootste gevaar lopen. Daarnaast heeft ProRail de ambitie
het aanbod van kwartsloze ballast wordt uitgebreid zodat uiteindelijk alle
ballast in Nederland vervangen kan worden door kwartsloze ballast.
ProRail heeft aangegeven in overleg met mijn departement te treden over
de financiële consequenties.
In de algemene vergadering is tot slot aandacht gevraagd voor de vele
(technologische) ontwikkelingen waardoor er steeds meer gevraagd wordt
van het spoorsysteem en de mensen die daaraan werken. Specifiek heb ik
mij onder andere laten informeren over de acties die ProRail onderneemt
ten aanzien van datagedreven werken.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
S.P.R.A. van Weyenberg

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 29 984, nr. 948

3