Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3228
Vragen van de leden Kerstens en Fokke (beiden PvdA) aan de Minister van
Sociale Zaken en Werkgelegenheid over de uitbuiting van Filipijnse truckers
door een Limburgs transportbedrijf (ingezonden 27 juni 2016).
Antwoord van Minister Asscher (Sociale Zaken en Werkgelegenheid)
(ontvangen 16 augustus 2016).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het bericht «Truckers uitgebuit»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Heeft u het idee dat er in Nederland respectievelijk de rest van de Europese
Unie onvoldoende beroepsgoederenchauffeurs zijn te vinden waardoor
Nederlandse transportbedrijven zich genoodzaakt voelen Filipijnse chauffeurs
in te schakelen?
Antwoord 2
In hoeverre dat het geval is kan ik niet beoordelen. Wel zijn er signalen dat de
sector bezig is om meer jonge Nederlandse chauffeurs in dienst te nemen.
Bedrijven willen meer jonge Nederlandse chauffeurs, om daarmee de
groeiende werkgelegenheid en de vergrijzing in de sector op te vangen.2
Daarnaast stijgt het aantal jongeren dat in Nederland een opleiding tot
vrachtwagenchauffeur volgt.
Vraag 3
Deelt u het sterke vermoeden dat de keuze van het transportbedrijf in kwestie
puur dan wel hoofdzakelijk is ingegeven door de wens mensen zo goedkoop
mogelijk aan het werk te zetten? Zo nee, waarom niet?

1
2

ah-tk-20152016-3228
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

De Limburger van 17 juni 2016
http://nos.nl/op3/artikel/2114015-bedrijven-zitten-te-springen-om-jonge-nederlandsetruckers.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Het is mij bekend dat er werkgevers zijn die door middel van schijnconstructies werknemers zo goedkoop mogelijk aan het werk zetten. Ik ben in 2013
het programma Aanpak Schijnconstructies gestart om dit samen met sociale
partners aan te pakken. Ook is de Wet Aanpak Schijnconstructies (WAS)
inwerking getreden. Met de WAS is onder andere ketenaansprakelijkheid voor
het verschuldigd loon van alle opdrachtgevers geïntroduceerd. Daarnaast heb
ik uw Kamer recentelijk een wetsvoorstel gestuurd om de ketenaansprakelijkheid ook voor de sector vervoer op de weg te laten gelden.3 Als dit wetsvoorstel van kracht is kan ook de werknemer die werkt op basis van een
vervoersovereenkomst opdrachtgevers aanspreken als er sprake is van
onderbetaling.
Vraag 4
Wat vindt u ervan als werkgevers steeds op zoek gaan naar werknemers die
feitelijk geen andere keus hebben dan onderbetaling te accepteren? Hoe zou
u dergelijke werkgevers betitelen?
Antwoord 4
Ik zou dat niet wenselijk vinden en zou zulke werkgevers als malafide
werkgevers willen bestempelen.
Vraag 5
Wat vindt u van de in dit geval blijkbaar gevolgde constructie om Filipijnse
chauffeurs in te schakelen via een in een ander EU-land gevestigde onderneming? Bent u bereid aan de overheid van dat EU-land in kwestie het signaal
af te geven dat een dergelijke constructie onwenselijk is? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 5
Derdelanders mogen, mits zij legaal in een EU lidstaat werken, vanuit die
lidstaat gedetacheerd worden voor werk naar andere lidstaten. Dit geldt ook
voor de transportsector, voor zover de Detacheringsrichtlijn van toepassing is.
Zoals u bekend heeft de Europese Commissie een voorstel voor wijziging van
de Detacheringsrichtlijn gedaan en daarbij aangekondigd specifiek voor de
transportsector nog met voorstellen te zullen komen. De Detacheringsrichtlijn
is nu in ieder geval van toepassing op ondernemingen die cabotagevervoer
verrichten. Daarbij is sprake van een geval-tot-geval benadering; indien een
cabotage-activiteit niet voldoet aan de criteria van detachering uit de
Detacheringsrichtlijn, is er geen sprake van detachering. De Europese
Commissie heeft hier wel de verwachting over uitgesproken dat in de meeste
gevallen aan de voorwaarden van de Detacheringsrichtlijn wordt voldaan.
Vraag 6
Heeft u zicht op (dan wel een vermoeden van) het aantal mensen van buiten
de Europese Unie dat via constructies als hier aan de orde in Nederland
werkzaam is?
Antwoord 6
Het is buitengewoon moeilijk om zicht te krijgen op hoeveel mensen onder
dit soort constructies werken. Ze spelen zich vaak in het verborgene af. Het is
daarom ook moeilijk om schattingen te maken over het aantal mensen dat
werkzaam is via constructies waarbij vanuit het buitenland afkomstige
werknemers betrokken zijn.
Vraag 7
Wanneer rondt de Inspectie SZW naar verwachting het in onderhavige
kwestie blijkbaar inmiddels reeds aangevangen onderzoek af? Welke
(maximum-)straf c.q. boete hangt het bedrijf in kwestie boven het hoofd?

3

Kamerstuk 34 461, nr. 5

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Antwoord 7
Over individuele onderzoeken van de Inspectie SZW doe ik conform de
normale werkwijze geen uitspraken. Sinds 1 januari 2016 worden de
inspectieresultaten met betrekking tot de wet Minimumloon en Minimumvakantiebijslag (WML), de Wet Arbeid Vreemdelingen (Wav) en de Wet allocatie
arbeidskrachten door intermediairs (Waadi) op het domein Eerlijk Werk
openbaar gemaakt op een speciale website van de Inspectie SZW
(www.inspectieresultaten.nl).
Vraag 8
Ziet u mogelijkheden bedrijven die zich willens en wetens aan uitbuiting
schuldig maken (tijdelijk) uit te sluiten van overheidsopdrachten? Zo ja,
wanneer zijn op dat vlak concrete acties van u te verwachten? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 8
Bij het uitbesteden van overheidsopdrachten dient de overheid zich te
houden aan aanbestedingsregels waarin nauwkeurig staat beschreven
wanneer een bedrijf wordt uitgesloten van overheidsopdrachten. Artikel 2.86
van de Aanbestedingswet 2012 bevat gronden op basis waarvan bedrijven
worden uitgesloten van deelname aan aanbestedingsprocedures van
overheidsopdrachten. Daarnaast kunnen er bijzondere voorwaarden worden
verbonden aan de uitvoering van een overheidsopdracht, mits dergelijke
voorwaarden verband houden met het voorwerp van de opdracht (Artikel
2.80 Aanbestedingswet 2012). De voorwaarden waaronder de overheidsopdracht wordt uitgevoerd, kunnen verband houden met economische,
innovatiegerelateerde, arbeidsgerelateerde, sociale of milieuoverwegingen.
Bij voorwaarden op het gebied van sociaal- en arbeidsrecht kan worden
gedacht aan goede arbeidsomstandigheden en de juiste loonbetaling.
Conform artikel 18, tweede lid, van richtlijn 2014/24/EU dienen aanbestedende
diensten inschrijvers te verzoeken aan te geven dat zij bij het opstellen van
hun inschrijving rekening hebben gehouden met de verplichtingen op het
gebied van milieu, sociaal- en arbeidsrecht. Verder dienen aanbestedende
diensten niet-naleving van verplichtingen op het gebied van arbeidsbescherming en arbeidsvoorwaarden bij de uitvoering van een overheidsopdracht te
melden aan de Inspectie SZW (Artikel 2.81a Aanbestedingswet 2012). Het
kabinet heeft op dit moment geen plannen om deze wet- en regelgeving aan
te passen.
Vraag 9
Sterkt een bericht als dit u in uw streven uitbuiting, oneerlijke concurrentie en
verdringing op de arbeidsmarkt te bestrijden? Welke nadere acties zijn daarbij
wanneer van u te verwachten?
Antwoord 9
Ja. In Europees verband maak ik mij al geruime tijd sterk voor het bestrijden
van uitbuiting, oneerlijke concurrentie en verdringing op de arbeidsmarkt.
Zoals u weet heb ik lang aangedrongen op een wijziging van de Detacheringsrichtlijn om ervoor te zorgen dat werknemers die tijdelijk in een andere
EU-lidstaat aan de slag gaan ook recht krijgen op een fatsoenlijke beloning.
Het voorstel van de Europese Commissie voor de wijziging van de Detacheringrichtlijn draagt daar sterk aan bij. Recentelijk is de Wet arbeidsvoorwaarden gedetacheerde werknemers in de Europese Unie (WagwEU) in werking
getreden waarin uitvoering wordt gegeven aan de implementatie van de
Handhavingsrichtlijn. Daarnaast heb ik uw Kamer tijdens het AO Behandelvoorbehoud Herziening Detacheringsrichtlijn van 13 april 2016 (Kamerstuk
34 439, nr. 4) een brief toegezegd om te kijken wat Nederland nog kan doen
bovenop de Europese Handhavingsrichtlijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3