Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2021Z11658
Vragen van de leden Van Raan en Teunissen (beiden PvdD) aan de Ministers
van Financiën en van Buitenlandse Zaken over een exportkredietverzekering
voor een baggerschip van IHC voor Myanmar (ingezonden 24 juni 2021).
Vraag 1
Bent u ermee bekend dat Nederland op 8 januari 2021 een exportkredietverzekering (ekv) heeft verstrekt aan scheepsbouwer IHC voor een baggerschip
voor de Irrigation and Water Utilization Management-afdeling van het
Myanmarese Ministerie van Landbouw, Veehouderij en Irrigatie?
Vraag 2
Is dit schip inmiddels geleverd?
Vraag 3
Waar gaat dit Myanmarese ministerie het baggerschip voor gebruiken? Wordt
het gebruikt voor zandwinning in Myanmar? Zo ja, in welk gebied? Wie
profiteren hiervan?
Vraag 4
Is deze transactie gerelateerd aan de samenwerking1 tussen Nederlandse en
Myanmarese ministers ten aanzien van de ontwikkeling van een strategie
voor geïntegreerd waterbeheer in Myanmar? Loopt deze samenwerking nog?
Vraag 5
Welke risico’s dekt de financiële steun van Atradius DSB (ADSB)?
Vraag 6
Voor hoeveel jaar wordt de lening gedekt door de Nederlandse staat via
ADSB?
Vraag 7
Is de ekv opgeschort na de staatsgreep? Zo nee, waarom niet?

1

kv-tk-2021Z11658
’s-Gravenhage 2021

https://www.royalhaskoningdhv.com/en-gb/projects/myanmar-integrated-water-resourcemanagement-strategic-study/4344

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Vragen

1

Vraag 8
Is er voor het verstrekken van de ekv rekening gehouden met de lopende
rechtszaak bij het Internationaal Gerechtshof tegen Myanmar over de
genocide tegen de Rohingya, waar Nederland mogelijk samen met Canada in
zal gaan interveniëren? Zo nee, waarom niet?
Vraag 9
Waarom is het verstrekken van een ekv voor een project dat ten goede komt
van een regering die ver voor de staatsgreep al beschuldigd werd van
genocide volgens u verenigbaar met de Nederlandse inzet omtrent straffeloosheid?
Vraag 10
Gezien het feit dat het Myanmarese regime in handen is van de militaire
junta, hoeveel financiële steun van Nederland ontvangt de militaire junta? In
welke vorm?
Vraag 11
Kunt u uiteenzetten hoeveel van deze steun voor de staatsgreep is toegezegd
en hoeveel daarna, uitgesplitst naar verschillende vormen?
Vraag 12
Welke bank (en) verstrekken de door ADSB verzekerde krediet(en)?
Vraag 13
Hoe zag het due diligence proces eruit voor het verstrekken van de exportkredietverzekering?
Vraag 14
Op welke manier is hier bij gekeken naar de onverantwoordelijke manier
waarop er nu zand wordt gewonnen bij de Irrawaddyrivier?2
Vraag 15
Was er volgens u, voorafgaand aan het verstrekken van de ekv, voldoende
inzicht in alle risico’s van het project in Myanmar ten aan zien van de natuur
en het milieu, en de gevolgen daarvan voor mensen en dieren? Kunt u deze
vraag beantwoorden met ja of nee, gevolgd door een toelichting? Indien het
antwoord nee is, hoe heeft u dan uitvoering kunnen geven aan de aangenomen motie van de leden Alkaya en Van Raan over geen exportkredietverzekeringen bij risico’s op mensenrechtenschendingen of milieuschade?3
Vraag 16
Hoe heeft ADSB ervoor gezorgd dat het baggerschip niet gaat bijdragen aan
de erosie van rivieroevers in Myanmar?
Vraag 17
Zijn IHC en Damen Shipyards zaken blijven doen met de Myanmarese
autoriteiten sinds de coup?
Vraag 18
Hoe kijken de Nederlandse Ministeries van Buitenlandse Zaken en Economische Zaken aan tegen deze activiteiten?
Vraag 19
Herinnert u zich het antwoord op schriftelijke vragen van de leden Van Raan
en Teunissen: «Exportkredietverzekeringen (ekv) worden op transactiebasis
verstrekt en alleen als deze voldoen aan het mvo-beleid voor de ekv. Dit
beleid is gebaseerd op internationale mvo-standaarden (waaronder de OESO
Common Approaches). Er worden geen projecten verzekerd met onaanvaardbare risico’s voor mens, dier en milieu.»4?

2

https://www.frontiermyanmar.net/en/our-land-is-collapsing-around-us-ayeyarwady-at-risk-fromrampant-sand-mining/
3
Kamerstuk 26 485, nr. 267
4
Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2020–2021, nr. 3223

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Vragen

2

Vraag 20
Herinnert u zich dat de hiervoor genoemde motie Alkaya en Van Raan de
regering verzocht er zorg voor te dragen dat iedere aanvraag voor een
exportkredietverzekering waarbij de risico’s op schending van mensenrechten
of milieuschade te groot zijn, wordt afgekeurd ongeacht het zogenaamde
gelijke speelveld en de gevolgen voor de aanvragende bedrijven?
Vraag 21
Bent u ervan op de hoogte dat er sinds de jaren veertig van de vorige eeuw
strijd en opstand is in Myanmar5, dat de etnische zuivering van Rohingya
onverminderd doorgaat6, en dat vorig jaar al duidelijk was dat het conflict
kon escaleren7, wat uiteindelijk ook gebeurd is, getuige de militaire coup van
februari?
Vraag 22
Vindt u het logisch, en zo ja waarom, dat het naleven van de due diligencerichtlijnen van de OESO en de UN Guiding Principles on Business and Human
Rights door bedrijven, conform de verwachting die is uitgesproken in
antwoord op schriftelijke vragen van het lid Van Raan8, leidt tot de conclusie
dat er een ekv kan worden verstrekt voor handel tussen een Nederlands
bedrijf en de militaire junta in Myanmar? Kunt u uw antwoord toelichten?
Vraag 23
Welke risico’s zijn er bij deze ekv geïdentificeerd en welke zijn daarvan
geclassificeerd als aanvaardbaar dan wel onaanvaardbaar?
Vraag 24
Is er ook gekeken naar risico’s die betrekking hebben op de lange termijn of
die landsgrensoverschrijdend zijn? Zo ja, welke risico’s waren dit? Zo nee,
waarom niet en hoe heeft u dan uitvoering kunnen geven aan de motie van
de leden Alkaya en Van Raan? Kunt u uw antwoord toelichten?
Vraag 25
Waren alle risico’s aanvaardbaar? Zo ja, kunt u ernstige schade aan de natuur
of het milieu met lange termijn- of grensoverschrijdende gevolgen, inclusief
gevolgen voor mensen en dieren, uitsluiten? Zo nee, hoe verhoudt het
verstrekken van deze ekv zich tot de motie van de leden Alkaya en Van Raan?
Kunt u uw antwoord toelichten?
Vraag 26
Wanneer zijn voor u de risico’s niet meer aanvaardbaar?
Vraag 27
Welke MVO-schendingen vindt u aanvaardbaar? Hoeveel MVO-schendingen
vindt u aanvaardbaar?
Vraag 28
Klopt het dat ADSB het landenbeleid met betrekking tot Myanmar aan het
herzien is? Wanneer is deze herziening gestart? Was de staatsgreep aanleiding van deze herziening? Zo nee, wat was dan de aanleiding? Welke partijen
worden geconsulteerd voor het formuleren van het nieuwe beleid? Wanneer
wordt het resultaat van de herziening verwacht?
Vraag 29
Vindt u het moreel te rechtvaardigen dat de Nederlandse staat met belastinggeld garant staat voor een baggerschip dat een Nederlands bedrijf dat
hieraan verdient, wil exporteren naar een Myanmarees ministerie terwijl er
een gewelddadige militaire junta aan de macht is? Kunt u deze vraag eerst
met ja of nee beantwoorden, gevolgd door een toelichting?

5

https://www.trouw.nl/buitenland/bijgelovig-en-wantrouwend-het-leger-van-myanmar-kan-nietzonder-de-macht~b2cfad1e/
6
https://nos.nl/artikel/2220854-etnische-zuivering-rohingya-in-myanmar-gaat-onverminderd-door
7
https://www.amnesty.nl/actueel/myanmar-conflict-in-rakhine-escaleert
8
Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2020–2021, nr. 1651

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Vragen

3