Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

29 517

Veiligheidsregio’s

Nr. 88

VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG
Vastgesteld 4 november 2014
De vaste commissie voor Veiligheid en Justitie heeft op 25 september
2014 overleg gevoerd met Minister Opstelten van Veiligheid en Justitie
over nationale veiligheid, crisisbeheersing en brandweerzorg.
(De volledige agenda is opgenomen aan het einde van het verslag.)
Van dit overleg brengt de commissie bijgaand geredigeerd woordelijk
verslag uit.
De voorzitter van de vaste commissie voor Veiligheid en Justitie,
Jadnanansing
De griffier van de vaste commissie voor Veiligheid en Justitie,
Hessing-Puts

kst-29517-88
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

1

Voorzitter: Jadnanansing
Griffier: Tielens-Tripels
Aanwezig zijn zeven leden der Kamer, te weten: Berndsen-Jansen,
Jadnanansing, Kooiman, Oskam, Tellegen, Segers en Wolbert,
en Minister Opstelten van Veiligheid en Justitie, die vergezeld is van
enkele ambtenaren van zijn ministerie.
Aanvang 10.00 uur
De voorzitter: Ik heet de Minister, zijn ambtenaren, de mensen op de
publieke tribune en mijn collega’s van harte welkom bij dit overleg. We
hebben een spreektijd van vijf minuten afgesproken. Ik sta twee interrupties per woordvoerder toe. Ik deel mede dat mevrouw Tellegen van de
VVD-fractie na haar inbreng weg moet vanwege een fractievergadering
over de missie. Mevrouw Berndsen moet om 11.30 uur weg vanwege een
procedurevergadering. Ik hoor dat er wordt gevraagd of we om 11.30 uur
kunnen stoppen. Laten we kijken hoe het gaat.
Mevrouw Tellegen (VVD): Voorzitter. Ik ben hier een nieuw gezicht; ik
kom in de plaats van mijn collega Klaas Dijkhoff. Het zijn grote schoenen
om te vullen, dus ik ga mijn best doen.
Bij het lezen van de stukken voor dit AO valt een aantal zaken op. Op het
terrein van nationale veiligheid, crisisbeheersing en brandweerzorg lopen
op dit moment ongelooflijk veel verbetertrajecten en onderzoeken. Dat
gebeurt tegen de achtergrond van twee veel grotere ontwikkelingen: die
van de verdere vormgeving van de veiligheidsregio’s en van de Nationale
Politie. Tegelijkertijd bestaat de noodzaak om in een aantal schakels in de
keten van nationale veiligheid en crisisbeheersing groot onderhoud te
plegen en de zaken toekomstbestendig te maken. Er is dus veel werk in
uitvoering, maar dat mag in het geval van een ramp, een crisis of een
ongeluk niet ertoe leiden dat er gaten vallen of dat er zwakke plekken
zitten in de organisatiestructuur of in de communicatiestructuur. Vanuit
deze achtergrond heb ik over de volgende drie onderwerpen vragen aan
de Minister: brandweer, crisiscommunicatie en, als ik eraan toekom, een
vraag over de brandveiligheid in relatie tot hennepkwekerijen.
Ik begin met de brandweer en de gezamenlijke agenda. In 2010 is de Wet
veiligheidsregio’s van kracht geworden. De brandweer maakt hiervan
onderdeel uit. De wet begint zijn beslag te krijgen, maar er is ook werk in
uitvoering. In het laatste AO over nationale veiligheid, nu bijna een jaar
geleden, heeft de Minister een gezamenlijke voorwaartse agenda
aangekondigd voor de «optimalisering van de veiligheidsregio’s». Hoe
staat het met deze agenda? Zijn er al resultaten zichtbaar? Worden in deze
agenda ook de beleving en ervaringen meegenomen van het personeel
dat binnen de kaders van de nieuwe wet moet werken?
Daarmee kom ik op de uitkomsten van de recente enquête onder
brandweerpersoneel. Die waren niet mals en dat vindt de VVD-fractie
zorgelijk. Een grootscheepse verandering, zoals het regionaliseren van de
brandweer, leidt logischerwijs tot onrust en onzekerheid. Het is van groot
belang dat er draagvlak is en blijft onder het brandweerpersoneel voor de
organisatie en de verdere optimalisering van de veiligheidsregio’s. Wat
was de reactie van het Veiligheidsberaad op deze enquête? Zou het niet
zinvol zijn om het Veiligheidsberaad een periodieke landelijke betrokkenheidspeiling onder het brandweerpersoneel te laten uitvoeren? De
VVD-fractie wil dat de 30.000 mannen en vrouwen van het brandweerpersoneel betrokken blijven bij de verdere vormgeving van de veiligheidsregio’s. Zij moeten er immers voor zorgen dat de Nederlandse burger kan
rekenen op een snelle en adequate hulpverlening bij brand en ongevallen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

2

Ik kom bij de vormgeving van de veiligheidsregio’s. «Als je om
handschoenen vraagt, krijg je laarzen»; de Vakvereniging Brandweer
Vrijwilligers waarschuwt voor het woud aan regels dat dreigt te ontstaan
bij de vormgeving van de veiligheidsregio’s. Te veel lagen, zo klinkt het. Er
zijn veel nieuwe afspraken en regels, maar wie controleert ze nu precies?
Voor dat signaal vindt de vrijwillige brandweer een luisterend oor bij de
VVD-fractie. De VVD is voorstander van de regionalisering, vanuit de
overtuiging dat een groot aantal zaken beter en efficiënter op regionaal
niveau kan worden georganiseerd. Dat betekent echter niet dat de
slagkracht op lokaal niveau moet inboeten. Dus: regionaal wat moet,
lokaal wat kan. Hoe ziet de Minister dat?
Ik vind het een moeilijke term, maar ik noem hem nu nog maar een keer:
de variabele voertuigbezetting of beter gezegd de uitruk op maat. Hierover
is veel te doen. Er zijn veel stukken, maar er ligt nog altijd geen duidelijke
visie van het Veiligheidsberaad en Brandweer Nederland. Wanneer kan de
Kamer dit landelijk beleidskader tegemoetzien? Kan de Minister de druk
opvoeren? Het streven is een handreiking voor de regionale invulling van
de afwijkingsbevoegdheid. Dat is een hele mond vol, maar wat wordt hier
precies bedoeld? Waarnaar streeft de Minister? Is dat een landelijk
gedeelde opvatting met een landelijke invulling of is dat een meer
regionale invulling waarbij er ruimte komt voor maatwerk? De VVD-fractie
vindt het goed dat werk wordt gemaakt van uitruk op maat en dat
onderscheid wordt gemaakt tussen kleinere en grotere incidenten, maar
er moet wel snel duidelijkheid worden geschapen. De VVD-fractie wil ook
dat de veiligheidsgaranties helder zijn bij het opstellen van de handreiking. Ook moet worden gekozen voor een werkbare oplossing, die er
niet alleen op papier goed uitziet maar ook werkt in de praktijk.
Tijdens vorige AO’s is gesproken over het teruglopende aantal vrijwilligers bij de brandweer. De VVD-fractie vindt het bewonderenswaardig dat
er nog steeds zo veel mensen zijn, mannen en vrouwen, die zich elke dag
vrijwillig inzetten om rampen en branden te bestrijden. 80% van het
brandweerpersoneel bestaat uit vrijwilligers. Dat percentage dient op peil
te blijven. Wat gaat de Minister – en wat gaan met hem de gemeenten en
regio’s – doen om nieuwe vrijwilligers aan te trekken?
Mijn tweede punt betreft de crisiscommunicatie. De VVD-fractie is nog
niet gerustgesteld over wat ik voor het gemak maar even de crisiscommunicatie noem. Het gaat dan niet alleen om het noodnummer 112, dus de
communicatie van burgers naar de hulpdiensten, maar ook om C2000, de
communicatie van hulpdiensten onderling, en natuurlijk om de inrichting
van een landelijke meldkamer. Onze hulpdiensten kunnen nog zo goed
getraind en voorbereid zijn, maar als mensen in nood hen niet kunnen
bereiken of als zij elkaar onderling niet weten te vinden, hebben we daar
weinig aan. Wat de VVD betreft is veiligheid een kerntaak van de overheid
en daarom stelt zij de volgende vragen. De discussie over het functioneren van het noodnummer 112 gaat over twee verschillende kanten van
een medaille.
De voorzitter: Ik wijs u erop dat u over uw vijf minuten heen bent,
mevrouw Tellegen.
Mevrouw Tellegen (VVD): Nu al, voorzitter? Dat is dan les één!
112 en C2000 zijn eigenlijk toe aan een technologische slag. Als het aan de
VVD ligt, is dat een toekomstbestendige slag. Hoe staat dat in verhouding
tot de vormgeving van de landelijke meldkamer?
Mevrouw Kooiman (SP): Voorzitter. Wie helpt de brandweer als de
brandweer zelf in brand staat? Er is onrust bij de brandweervrijwilligers,
er zijn zorgen om grote managementlagen bij de brandweer en er wordt
geëxperimenteerd met voertuigbezetting en daarmee met de veiligheid.
De opkomsttijden worden ondertussen ook opgerekt. Dan zit er eigenlijk

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

3

maar één ding op. De vraag aan de Minister is om op te treden als
brandweerman en deze brand te blussen.
Zoals ik al zei, is er veel onrust. Dat heeft de Abvakabo ook aangetoond in
een onderzoek. Er zijn veel managementlagen, zo zeggen veel brandweervrijwilligers, en er is een hoge werkdruk. Er is onrust en er is zorg om de
veiligheid. Ik was nogal verrast door de reactie van de Minister op dit
onderzoek. Hij gaf aan dat hij met Brandweer Nederland heeft gesproken
en dat het de aandacht van deze organisatie heeft. Daarmee was het af. Ik
vind dat eigenlijk een beetje lafjes. Ik vraag de Minister om daadwerkelijk
met een plan van aanpak te komen en om ook om de tafel te gaan met de
brandweervrijwilligers.
Een groot deel van de onrust betreft het experimenteren met de voertuigbezetting, zoals genoemd door de collega van de VVD-fractie. De
brandweer rukt in principe uit met een tankautospuit met zes personen. Er
zijn namelijk minimaal zes personen nodig om een brandend huis in te
gaan. Omdat de brandweer soms ook bijvoorbeeld een prullenbak moet
blussen, is het een logische gedachte om te zeggen dat je daar niet met
zes, maar met twee mensen naartoe gaat. Dit roept echter veel verwarring
op, want hoe ga je daarmee om? Hoe doe je dat veilig? Als een brandende
prullenbak onder een rieten dak staat, zijn twee mensen niet genoeg om
de brand te blussen, zeker niet als de brand uiteindelijk overslaat naar het
huis. In de regio’s wordt hiermee verschillend omgegaan. Niet iedere
veiligheidsregio houdt zich dan ook aan de vereiste dat een andere
bezetting van voertuigen niet als gevolg mag hebben dat de brandweer
minder goed in staat is om een brand te bestrijden. De veiligheid van het
personeel is daarmee helaas niet gegarandeerd. Nu zegt de Minister dat
hij in overleg gaat met het Veiligheidsberaad en Brandweer Nederland
over de vraag hoe een gedeelde opvatting over een variabele bezetting
kan worden geformuleerd. Dit vind ik eigenlijk ook een beetje slappe hap,
want ondertussen wordt er driftig geëxperimenteerd. In sommige
gevallen wordt er gespeeld met de veiligheid. Waarom komt de Minister
niet met één veilige en eenduidige richtlijn inzake de variabele voertuigbezetting voor alle veiligheidsregio’s? Het zou natuurlijk mooi zijn als de
Minister uitspreekt dat er in de tussentijd wordt gekapt met het geëxperimenteer met de veiligheid.
Zoals de Minister weet, heb ik vragen gesteld over de luchtflessen. Ik
geloof dat ook de CDA-fractie dat heeft gedaan. Die zijn namelijk vrij
gevaarlijk. Omdat de nieuwe luchtflessen een nieuwe snelkoppeling
hebben in plaats van een schroefkoppeling, worden de luchtflessen
gevaarlijke raketten op de ruggen van de brandweerman of -vrouw. De
nieuwe koppeling kan niet tegen een stootje. Iedereen die het werk van
een brandweerman of -vrouw een beetje kent, weet dat je soms met
iemand van een trap af moet, zodat er extra klappen op de schroefkoppeling komen. De snelkoppeling wordt nog in twaalf regio’s gebruikt. In
vijf regio’s heeft men besloten om deze niet te gebruiken, omdat zij
onveilig is. Mensen kregen bijvoorbeeld geen lucht meer; er waren heel
nare incidenten. De Minister geeft dat zelf ook toe, maar zegt uiteindelijk
dat het een werkgeversverantwoordelijkheid is en dat hij er niets mee
doet. Ik zou graag willen dat de Minister met de vuist op tafel slaat en
tegen de twaalf regio’s die de onveilige koppelingen nog gebruiken, zegt:
hoor eens even, het is niet aangetoond dat deze koppelingen veilig zijn,
dus gebruik weer de oude, betrouwbare schroefkoppeling. Dat kunnen ze
in die vijf regio’s ook, dus laten we dit dan ook doen voor de veiligheid
van onze brandweermannen en -vrouwen in die andere regio’s.
Ik heb de Minister gevraagd om als een echte brandweerman deze
brandhaarden te blussen. Zoals de Minister weet, telt bij een brand elke
seconde. Ik verwacht dus daadkrachtig en snel optreden van hem.
Dat geldt ook voor het volgende, waarvan ik behoorlijk baal, om het zo
maar te zeggen. We kregen de inhoud van een brief van VNO-NCW en
MKB-Nederland te horen. De Minister kent deze brief vast. De organisaties

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

4

geven erin aan dat ze zich zorgen maken over de nu gekozen aanpak,
waarbij het Ministerie van Veiligheid en Justitie en het Veiligheidsberaad
gezamenlijke doelstellingen hebben geformuleerd om tot nadere
afspraken te komen op voorgenoemde onderwerpen. Voor het traject
Continuïteit van de samenleving is twee jaar uitgetrokken. Er ontbreekt
een gevoel van urgentie als het gaat om crisisbeheersing en het continu
oefenen in de veiligheidsregio’s. In plaats van een lang traject in te gaan,
pleit ik ervoor dat wordt vastgelegd dat de eerdergenoemde convenanten
op korte termijn worden geïmplementeerd, uitgeoefend en onderhouden.
De SP roept continu op om te oefenen in de veiligheidsregio’s. Het stoort
mij dat er nu weer een brief is van VNO-NCW en MKB-Nederland. Ik hoop
dat de Minister hierop wil ingaan.
Tot slot kom ik te spreken over een heel ander punt, dat ook niet onbekend
is bij de Minister: AMBER Alert. Wanneer er grote noodtoestanden zijn,
kan via NL-Alert gericht, snel en goedkoop een grote groep mensen
worden bereikt. Dat gaat via cell broadcasting. In de VS wordt deze
structuur ook gebruikt voor AMBER Alert, dus als er een kind wordt
vermist. In Nederland moet iemand zelf zijn aangemeld bij AMBER Alert
om een sms te krijgen. Ik heb de Minister eerder gevraagd of AMBER Alert
in Nederland kan worden aangesloten op cell broadcasting. De Minister
gaf voor het reces aan hiernaar te zullen kijken. Ik vraag hem hoe het staat
met de voortgang en wanneer dit eindelijk in Nederland wordt
geïmplementeerd.
Mevrouw Berndsen-Jansen (D66): Voorzitter. Ik had mijn tekst gistermiddag al klaar, maar hij is actueler dan ooit na het besluit van het kabinet
van gisteravond. We hebben de afgelopen weken veel gehoord over
mogelijke terroristische aanslagen in Nederland. De zorgen van de
mensen zijn dan ook terecht. De veiligheidsdiensten doen hun best om
incidenten te voorkomen, maar 100% veiligheid valt niet te garanderen.
Dat is ook logisch. Mijn fractie heeft nog veel vragen. Hoe kunnen de
Nederlanders zich voorbereiden op een mogelijke aanslag? Wat kunnen
we dan van de overheid verwachten? Is helder hoe de verantwoordelijkheden zijn verdeeld en hoe moet worden opgeschaald? Als er een
terroristische aanslag wordt gepleegd, wie is dan de baas? Er wordt veel
geschreven over civiel-militaire samenwerking, maar hoe gaat dat in de
praktijk? In hoeveel veiligheidsregio’s is defensie al structureel betrokken
bij de voorbereiding van de rampenbestrijding en crisisbeheersing?
Voor D66 staat voorop dat mensen snel de juiste informatie moeten
krijgen als zich een ramp of aanslag voordoet. Ook dat is actueler dan
ooit. Ook moet de communicatie tussen hulpverleners en bestuurders op
verschillende niveaus in orde zijn. Wij maken ons zorgen omdat bepaalde
problemen met bijvoorbeeld 112 en C2000 nog moeten worden opgelost,
terwijl deze systemen van cruciaal belang zijn. Hulpverleners moeten met
elkaar kunnen communiceren. De verbeteractiviteiten zouden in januari
2014 klaar zijn, maar dat is nog niet het geval. Hoe kan dit? De Inspectie
Veiligheid en Justitie concludeert dat een goede werking van C2000 bij
onvoorziene grootschalige gebeurtenissen niet kan worden gegarandeerd.
Dat is nogal een conclusie. Het betekent dat bij grootschalige of ernstige
calamiteiten, zoals een terroristische aanslag, de kans bestaat dat C2000
niet goed werkt. De problemen met capaciteitsbehoeften tijdens rampen
en crises worden pas in januari 2015 opgelost. Wat betekent het voor de
veiligheid van onze inwoners als er tussen nu en januari 2015 iets ernstigs
gebeurt? De Kamer heeft onlangs gesproken over de problemen met 112.
Er wordt nog steeds gewacht met de structurele oplossing. Hoeveel
vertraging gaat dit nog oplopen? Waar is de urgentie waarover de
Minister sprak?
Mevrouw Wolbert (PvdA): Voorzitter, ik heb een punt van orde. De vragen
van mevrouw Berndsen zijn begrijpelijk. Ook ik refereer in mijn inbreng

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

5

aan de veranderde veiligheidssituatie in Nederland. Ik vind echter dat we
de AO’s moeten laten gaan over de stukken die we hebben liggen. In de
procedurevergadering kunnen we voorstellen om een apart AO te houden
over de veranderde veiligheidssituatie in Nederland en alles wat daarvoor
nodig is. Anders kom ik toch een beetje in verlegenheid. Ik heb voor
hetzelfde dilemma gestaan en heb me toen bedacht dat het de regel in dit
huis is dat we ons beperken tot de stukken die op de convocatie staan. Ik
hoor graag uw opvatting daarover.
Mevrouw Berndsen-Jansen (D66): Dit AO gaat over nationale veiligheid.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik begrijp uw dilemma heel goed, mevrouw
Berndsen. Het is dus geenszins een aanval op u of op uw inbreng. Daarom
is het ook een punt van orde; ik leg het hier maar gewoon ter bespreking
voor. Ik denk dat dit dilemma ons allemaal treft, maar we hebben in dit
huis nu eenmaal de afspraak dat we ons beperken tot de stukken die in de
convocatie staan.
De voorzitter: Dank voor uw inbreng, mevrouw Wolbert. Ik schors de
vergadering kort, zodat we dit met elkaar kunnen bespreken.
De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.
Mevrouw Berndsen-Jansen (D66): Voorzitter. Laat ik het dan verder maar
hebben over de regionalisering van de brandweer. Ik moet keuzes maken
in de onderwerpen die ik bespreek in mijn tekst, dus ik sluit mij voor een
groot gedeelte aan bij de vragen van de collega’s van de SP en de VVD. Ik
wil de Minister meegeven om de positie van de vrijwilligers bij de
regionalisering voor ogen te houden. Ik kan wel een vergelijking maken
met de politie, maar dat zijn bijna allemaal beroepskrachten, dus dat is
toch echt van een andere orde dan een organisatie die eigenlijk helemaal
is gebaseerd op de inzet van vrijwilligers. Dat vraagt echt een ander type
aandacht.
Er doen zich ook nieuwe risico’s voor in de samenleving, onder andere
door illegale drugspraktijken in woningen. De D66-fractie heeft tijdens het
vorige AO, in november 2013, gevraagd naar de brandschade door
illegale wietteelt. Toen kon de Minister daarop geen antwoord geven,
maar hij beloofde een brief te sturen. Die brief kwam begin 2014, zonder
een echt antwoord. In april stelden wij voor de tweede keer vragen, maar
opnieuw kwam er geen echt antwoord. Een paar weken geleden hebben
we opnieuw vragen gesteld. We verwachten nu een echt antwoord. Ik
vraag dus nog een keer of er informatie beschikbaar is over de oorzaak
van de branden. Kan de Minister aangeven in hoeveel gevallen sprake is
van het illegaal aftappen van elektriciteit? Is het waar dat een op de vier
branden in de binnensteden door illegale hennepteelt wordt veroorzaakt?
Zo nee, wat zijn dan de cijfers?
Niet alleen branden door illegale hennepteelt vormen een probleem, ook
andere drugs zijn een risico. Medio september luidde de teamleider
brandonderzoek van de brandweer Rotterdam-Rijnmond de noodklok. De
komende twee jaar zal er een flinke toename zijn van het aantal plekken
waar hennep wordt gekweekt, cocaïne wordt gewassen of xtc wordt
gemaakt. Zelfs seniorenflats worden hiervoor gebruikt, met alle risico’s
van dien. Daarom stel ik de volgende vragen. Hoeveel incidenten van
brandgevaar, wateroverlast en verloedering hebben zich voorgedaan als
gevolg van illegale drugspraktijken in woningen? Wat zijn de volksgezondheid- en leefbaarheidsrisico’s van illegale drugslocaties voor de
omringende bewoners? Kan een schatting worden gegeven van het aantal
illegale drugslocaties in Nederland? Hoeveel mensen lopen gevaar door
brand, wateroverlast of verloedering van hun woning? Wat gaat de
Minister doen met de schade die door illegale drugslabs wordt veroor-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

6

zaakt? Particulieren, maar ook gemeenten en provincies draaien op voor
enorme kosten. Ook de rijksoverheid zou zich hiervoor verantwoordelijk
moeten voelen; graag een reactie van de Minister. Ik stel opnieuw vast dat
het drugsbeleid van het kabinet faalt. Nederland is op dit punt zeker niet
veiliger geworden.
De heer Oskam (CDA): Voorzitter. De Minister heeft de Kamer een
stappenplan gepresenteerd op weg naar een Landelijke Meldkamerorganisatie, waarbij de continuïteit van de dienstverlening aan de burger
vooropstaat, ook tijdens de transitiefase. Het loket kan nu eenmaal niet
een tijdje dicht. De Minister spreekt van risicobeheersende maatregelen.
Kan hij garanderen dat de burger ook tijdens de transitiefase snel en
adequaat wordt geholpen?
In het vorige AO heeft de Kamer gevraagd om een inventarisatie van de
bureaucratische knelpunten op de werkvloer. De uitkomsten bevestigen
het beeld. Er bestaat een grote diversiteit tussen de 22 meldkamers. De
gebruiksvriendelijkheid van de ICT-voorzieningen op de meldkamers kan
over het algemeen nog worden verbeterd. Zeker in de meldkamersituatie
moeten de ICT-voorzieningen op orde zijn en voldoen aan de hoogste
eisen. Wie kan dat beter beoordelen dan degenen die ermee moeten
werken? Oplossingen kunnen alleen effectief zijn als de werkvloer erbij
betrokken is. Mijn vraag is dan ook hoe de werkvloer effectief wordt
betrokken bij het oplossen van de knelpunten.
Ik kom te spreken over de bereikbaarheid van 112. Misschien ben ik daarin
wat cynisch. De Minister vindt het heel belangrijk dat burgers in nood snel
worden geholpen, maar dat spreekt eigenlijk voor zich. Wat moeten
burgers echter doen als het niet lukt om 112 te bereiken? Het antwoord
van het ministerie op die vraag is: «Het handelingsperspectief voor
burgers wordt structureel gecommuniceerd op de website van de
rijksoverheid en van verschillende hulpverleningsdiensten. Bij storingen
wordt via de woordvoeringslijn het handelingsperspectief voor burgers
gecommuniceerd.» Ik hoop dat ik 112 nooit hoef te bellen. Ik hoop ook dat
ik, als ik 112 niet kan bereiken, wel verder word geholpen. Tot nu toe is dat
echter vaak niet het geval. Als het niet lukt, zie ik mezelf niet zoeken op de
website van de rijksoverheid. Maar zelfs als ik geen haast heb en op mijn
gemakje kan kijken, zie ik alleen een brochure uit 2010, waarin nu net geen
antwoord wordt gegeven op de vraag wat ik moet doen als ik 112 niet kan
bereiken. Het is een «hot» punt, waarover we vaker met de Minister
hebben gesproken. Het is belangrijk dat we er nu echt een oplossing voor
vinden. Naar aanleiding van de incidenten met de bereikbaarheid van 112
in het jaar 2012 is er gelukkig het een en ander verbeterd; dat mag ook
gezegd worden. Vorig jaar heeft de Minister toegezegd om uiterlijk in
december 2013 een keuze te maken voor een structurele oplossing. Heeft
hij de knoop nu doorgehakt? Zo nee, wanneer gaat hij dat doen? Zolang er
geen structurele oplossing is, blijft de 112-infrastructuur onnodig complex
en storingsgevoelig, terwijl 112-bellers bij een eventuele storing nog
steeds niet direct kunnen worden teruggebeld. Ik krijg op dit punt graag
een reactie van de Minister.
Ik kom bij de brandweer en het brandweerpersoneel. EenVandaag
presenteerde op 2 januari de resultaten van een enquête onder brandweerpersoneel. Die logen er niet om. 75% van het personeel vindt dat de
veiligheid van burgers is afgenomen door de regionalisering en de
bezuinigingen. 56% vindt de managementlaag te groot en 40% heeft last
van bureaucratie. 35% van de vrijwilligers, die zoals mevrouw Berndsen al
zei een substantieel onderdeel zijn van de brandweer, ervaart meer
werkdruk na de regionalisering. 82% van het beroepspersoneel vindt dat
de korpsleiding onvoldoende luistert naar de werkvloer. In eerste instantie
reageerde de Minister verbaasd en laconiek, in de trant van «elke
verandering gaat gepaard met heimwee naar het oude, maar op den duur
went het wel». Later, in april, was zijn reactie dat de bestuurders het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

7

signaal van het personeel serieus namen. «Medewerkersbetrokkenheid» is
eigenlijk het thema. Juist bij vrijwilligers, maar ook bij de beroepsbrandweer is het belangrijk dat er naar het personeel wordt geluisterd. Wij
vinden dit een belangrijk punt, want veranderingen in de organisatie
grijpen rechtstreeks in op het werk van de brandweer. Kan de Minister
aangeven of, en zo ja hoe de medewerkersbetrokkenheid nu, ruim een
halfjaar later, is georganiseerd? Minstens zo belangrijk is het volgende.
Het was destijds een eenmalige enquête. Blijft het daarbij of zal de
Minister de signalen van het personeel blijven monitoren? Om dat laatste
gaat het namelijk.
De CDA-fractie maakt zich zorgen over de brandweervrijwilligers, die een
groot deel uitmaken van de dagelijkse brandweerzorg. Dat is mooi, want
het kabinet staat voor burgerparticipatie. Het CDA staat ook voor
burgerparticipatie. Juist bij de vrijwilligers van de brandweer komt dat
mooi terug. We hebben al eerder met de Minister gesproken over de Visie
op Vrijwilligheid, die met zijn steun in 2013 tot stand is gekomen. De
CDA-fractie vindt dat deze visie moet doorwerken in het doen en laten van
de veiligheidsregio’s. Ik vraag de Minister of dit ook gebeurt. De visie mag
natuurlijk geen dode letter zijn. Zij moet in de praktijk worden gebracht.
Het is de basis om de brandweervrijwilligers gemotiveerd te houden voor
hun belangrijke maatschappelijke taak, zeker nu dit moeilijker wordt door
de regionalisering, alsmede door de bezuinigingen.
Ik sluit me graag aan bij de opmerkingen van mevrouw Kooiman over de
snelkoppeling. Ik zal het woord «laf» niet gebruiken, maar ik vind het te
makkelijk om te zeggen dat het een werkgeversverantwoordelijkheid is.
Als er ongelukken gebeuren, zullen wij de Minister zeker aanspreken. Wij
willen dat vóór zijn, dus wij vragen hem om preventief op te treden in de
richting van de veiligheidsregio’s.
Een punt dat tijdens deze debatten minder aan de orde komt, is de
drinkwatervoorziening.
De voorzitter: Mijnheer Oskam, u bent door uw tijd heen. Ik vraag u om
tot een afronding te komen.
De heer Oskam (CDA): Ik vraag nog aandacht voor de drinkwatervoorziening. Het is de bedoeling dat de veiligheidsregio’s in Nederland
convenanten afsluiten met de drinkwatervoorziening om in geval van
incidenten en calamiteiten maatregelen te nemen. In een aantal regio’s
speelt dit nog niet en zijn er nog geen convenanten afgesloten, vier jaar
nadat het is beloofd. Er worden geen oefeningen gehouden. Dit is een
grote zorg in de drinkwaterwereld. De ongelukken zijn niet te overzien als
we de drinkwaterwereld niet betrekken in de plannen van de veiligheidsregio’s.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Voorzitter. Verzamel-AO’s zijn altijd lastig voor
een Kamerlid. De stukken zijn vaak oud en er is een veelheid aan
onderwerpen, maar het valt mij altijd op dat er ontzettend hard wordt
gewerkt aan deze onderwerpen en aan verbeteringen. Ik heb het dan over
de verbetering van de onderlinge afstemming en over het oplossen van
knelpunten. Laten we niet vergeten dat er dagelijks onmisbaar werk wordt
verzet door al die mensen in de veiligheidsregio’s, professionals en
vrijwilligers. Met deze zomer in ons achterhoofd en met alle brandhaarden
om ons heen, met een stijgend veiligheidsrisico als gevolg van de
deelname aan de oorlog tegen IS, wordt het belang van goed geëquipeerde, goed opgeleide en goed geoefende veiligheidsdiensten alleen
nog maar groter dan nu al het geval is. Ik ben blij dat de Minister daar
straks in algemene zin op zal ingaan, gezien het punt van orde dat ik ter
sprake bracht.
Ik heb me op een paar onderwerpen geconcentreerd, te beginnen met het
werkklimaat en de cultuurverandering bij de brandweer. We hebben

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

8

daarover verschillende brieven gekregen en we hebben er vragen over
gesteld. De Minister heeft uitvoerig beschreven wat er allemaal wordt
ingezet om het leiderschap en de interne communicatie te verbeteren en
om de sfeer in de organisaties te optimaliseren. Ik noem dat het klassieke
instrumentarium na ingrijpende veranderingen in de organisatie, maar het
valt op. Ik houd de Minister aan de toezegging die hij mij heeft gedaan om
jaarlijks medewerkerstevredenheidsmetingen te doen. Ik zie die van 2014
met belangstelling tegemoet.
Het valt mij op dat heel veel brandweermensen het gevoel hebben dat het
niet meer over hen gaat. Het gevoel van «ze doen daarboven maar» is
heel diep geworteld. Daarover maakt de Partij van de Arbeid-fractie zich
grote zorgen. Ik vraag me af of we een opvatting hebben over de normen
ten aanzien van overhead in dit soort organisaties. Dit is een signaal dat in
het hele publieke domein opvalt; in het onderwijs, in de gezondheidszorg
en bij de gemeenten. Ook bij dit onderwerp hoor ik dat de mensen op de
werkvloer zeggen dat het niet meer over hen gaat; zij beslissen maar. Ik
vraag mij af of het onderwerp overhead en staf veel sterker geagendeerd
moet worden in die organisaties.
Om een mooi voorbeeld hiervan te geven, ik vroeg aan de Minister hoe
het zit met de veiligheidsregio Groningen en de aardbeving. Moet daar
niet wat bij gezet worden? De Minister ging praten en er komt extra geld
voor de veiligheidsregio Groningen. In het mooie verslagje dat de
Minister daarvan geeft, staat dat er extra geld is voor de veiligheidsregio
en dat er een communicatiemedewerker en een beleidsmedewerker
worden aangesteld. Als je aan de gewone brandweerman zou vragen wat
er nodig is in dat aardbevingsgebied, denk ik niet dat hij zou zeggen: doe
mij maar een communicatiemedewerker. Ik hoor hierop graag een reactie
van de Minister.
Ik sluit mij aan bij datgene wat de heer Oskam heeft gezegd over 112,
maar ik wil er niet veel over zeggen, omdat er in november een apart AO
over is gepland. Ik wil dit AO gebruiken om een brief aan de Minister te
vragen over de bereikbaarheid van 112 voor doven en slechthorenden.
Het is wel een heel ander punt, maar toch daaraan gerelateerd. Dat blijkt
nog steeds niet goed geregeld te zijn. De SP heeft hier vragen over
gesteld. Op de site van SIGNAAL staat een hele lijst, waarin de problemen
heel goed worden verwoord. Ik heb daar wel een kopie van. Het gaat
erom dat verstoringsproblemen te traag worden opgelost, dat de drempel
voor doven en slechthorenden om aan de goede software te komen te
hoog is, dat de REACH 112-oplossing niet in zicht is, kortom: genoeg om
aan de Minister te vragen daarop terug te komen in een brief. Kan de
Minister mij zo’n brief toezeggen? Dan kan ik daar in november in het AO
uitgebreid op terugkomen en hopelijk concluderen dat een goede
oplossing in zicht is.
In aanvulling op de vorige kwestie: aanstaande zaterdag is het Werelddovendag. Dan wordt aandacht gevraagd voor een heel actueel onderwerp,
namelijk de Nederlandse Gebarentaal (NGT), ook in crisissituaties. Dan is
er een NGT-tolk nodig. Hoe is dat geregeld in de veiligheidsregio’s? Hoe
wordt dat op nationaal niveau vormgegeven? Eigenlijk zou er altijd een
tolk naast premier Rutte moeten staan als hij vertelt over de veiligheidssituatie, de oorlogsomstandigheden en IS, zodat ook de mensen die doof of
slechthorend zijn, meteen zien wat de boodschap is. Het kan ook worden
ondertiteld – dat vind ik ook goed – maar ik vind dat we deze bevolkingsgroep vanaf het begin moeten meenemen.
Dan kom ik op de veiligheid in woningen. Dank voor de uitvoerige brief
over brandwerende materialen. Het standpunt van het kabinet is helder en
daar is de Partij van de Arbeid blij mee. Ik ken de zeer verontrustende
signalen over chemicaliën, vooral in chemische brandvertragers, omdat ik
ook woordvoerder gezondheidszorg ben. Ik ondersteun de lijn van het
kabinet dat we daar niet voorzichtig genoeg mee kunnen zijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

9

Een ander punt bij de brandveiligheid van woningen betreft het kabinetsbeleid om ouderen langer thuis te laten wonen. Op tv zie je nare beelden
van corporaties die zich er niet van bewust zijn dat iemand die gebruikmaakt van een rollator of een rolstoel veel meer tijd nodig heeft om naar
buiten te komen. Die woningen zijn daar niet aan aangepast. Ik ben een
voorstander van onderzoek naar de risico’s van dit kabinetsbeleid voor de
veiligheid van ouderenwoningen.
Ik ben blij dat de regionale verschillen als uitgangspunt worden gehanteerd bij de aanpak van de voertuigbezetting. Zou de Minister in een paar
woorden de kern van de visie, die er zou moeten zijn, kunnen
verwoorden?
Er is al een paar keer gesproken over de defecte ademluchtfles. Ik heb me
er ontzettend aan gestoord dat in de brief van de Minister staat dat dit de
verantwoordelijkheid is van de werkgevers of de producenten. Feitelijk
staat er dat de Minister er niet over gaat. We hebben dat al heel lang niet
meer gehoord in Den Haag. Als ik ergens geïrriteerd door raak, dan is het
daardoor. Het staat er niet letterlijk, maar je kunt het wel zo lezen. De
Minister gaat er wel over. Wij gaan allemaal over de veiligheid van deze
mensen, dus ik hoor graag een andere reactie dan: wij gaan er niet over.
De heer Segers (ChristenUnie): Voorzitter. Ik ben al een paar keer op
bezoek geweest bij de brandweer. Wij hebben het vaak over de participatiesamenleving, maar daar zie je die in actie. Dat zijn mensen die hun
vrijetijd opofferen en op een vrijdagavond bij elkaar zitten om te oefenen
en om te spreken over brandveiligheid. Dat is prachtig om te zien. Die
mensen verdienen echt onze steun.
Begin dit jaar was er een enquête van EenVandaag, waarop de Minister in
een van de brieven reageert. Daarbij werden heel veel zorgen geuit over
de gevolgen van de regionalisering voor de veiligheid van burgers en
voor hun eigen arbeidsvreugde. Dat is wel zorgwekkend. Ik vind de reactie
van de Minister een beetje mager. Hij zegt dat hij medezeggenschap gaat
stimuleren, maar dat is wel een heel beperkte focus.
Vorig jaar is de visie op de vrijwillige brandweer verschenen, waarop
positief is gereageerd. Worden de aanbevelingen opgevolgd in de regio?
Gebeurt daar werkelijk iets mee? Het is één ding om een visie op te
schrijven, maar om er echt mee aan de slag te gaan, in de praktijk, is een
tweede.
Collega Kooiman heeft al schriftelijke vragen gesteld over het incident dat
zich in Den Haag heeft voorgedaan met de ademluchtflessen bij de
brandweer. De Minister zegt dat dit een punt is voor de veiligheidsregio
en dat hij daar niet over gaat. Als het gaat om veiligheid, om gedeelde
normen, heeft de Minister toch op z’n minst een regierol, om ervoor te
zorgen dat als zoiets hapert in de ene regio, dat een vervolg krijgt in
andere regio’s, en dat men overgaat tot vervanging van het materiaal.
Afstemming is dan ontzettend belangrijk. Ik hoor hierop graag een reactie
van de Minister.
Het WODC heeft onderzoek laten doen naar de variabele voertuigbezetting. De effecten op de veiligheid zijn niet zo duidelijk, maar er zijn wel
zorgwekkende verhalen over de praktijk. Ik hoorde dat er bij een forse
brand in Limburg-Noord een bestelbus met twee personen op af werd
gestuurd, terwijl er geen leidinggevende functionaris ter plekke was. Die
variabele voertuigbezetting leidt soms dus wel tot situaties waar grote
vraagtekens bij te zetten zijn. Deelt de Minister onze zorgen hierover? Is in
zijn ogen de primaire brandweerzorg nog steeds gegarandeerd? Dat moet
wel duidelijk zijn. Tot er meer duidelijkheid is over de gevolgen voor de
veiligheid wil mijn fractie dat er terughoudend wordt omgegaan met die
variabele voertuigbezetting. Er moet voor worden gezorgd dat er goede
besluitvorming komt. Welke criteria worden er aan de regio voorgelegd?
De Minister heeft gezegd voor de zomer te komen met een landelijk

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

10

gedeelde opvatting over de inzet van variabele voertuigbezetting. De
zomer is voorbij, maar ik heb die opvatting nog niet gezien. Komt die nog?
Mijn laatste punt is de preventie en de rol die de brandweer heeft bij de
bouw van nieuwe gebouwen. Wil de Minister de adviesplicht van de
brandweer wettelijk vastleggen? De commissie-Hoekstra heeft gevraagd
om de brandweer een wettelijke rol te geven en iedere keer in te
schakelen als er vergunningen worden verleend. Collega Kooiman heeft
herhaaldelijk vragen gesteld over vlamvertragers. Daarover zijn ook
wisselende verhalen. Ik heb ook gehoord dat er sprake is van nieuwe
kennis en innovatie, bijvoorbeeld bij het gebruik van glasvezel in
meubilair. Geeft de Minister ruimte voor die innovatie, zodat wij echt
meters maken en terrein winnen als het gaat om preventie en het
tegengaan van een snelle uitbraak van brand?
De voorzitter: Dan zijn wij aan het einde gekomen van de eerste termijn
van de Kamer. De Minister vraagt om vijf minuten schorsing.
De vergadering wordt van 10.43 uur tot 10.50 uur geschorst.
Minister Opstelten: Voorzitter. Gelet op wat zich deze zomer heeft
afgespeeld met de MH17, de terroristische dreiging en de epidemieën in
de wereld, die ook naar ons land kunnen komen, vind ik de opmerkingen
van mevrouw Berndsen heel gerechtvaardigd. Het kabinet heeft gisteren
een besluit genomen en een brief gestuurd over onze militaire bijdrage en
over hulpverlening, dus politiek, militair en humanitair. Waarom doen wij
dat? Ik denk dat wij er zeer eensgezind in zijn dat door ISIS niet alleen de
internationale rechtsorde, maar ook onze nationale veiligheid bedreigd
wordt. Wij willen dat met allerlei andere partners en coalities bestrijden.
Daarom doen wij dat.
Dit heeft ook effecten voor de organisatie van onze diensten, en dan heb
ik het over de veiligheidsdiensten, de civiel-militaire samenwerking, waar
mevrouw Berndsen over sprak, maar ook over de politie, die hier specifiek
op is ingericht en zich daar kwalitatief verder in betaamt, het Openbaar
Ministerie en het lokaal bestuur, met name de burgemeesters van de
gemeenten waar die dreigingen zich kunnen voordoen. Wij zijn daar zeer
alert op. Hier moet je optreden als één overheid. Je moet de burgers ook
goed informeren over wat er aan de hand is. Daar zijn wij helemaal op
ingericht. Wij roepen de mensen op om alert te zijn en het te melden als
zij iets zien. Wij merken ook dat dit gebeurt.
Wij hebben het jihad-actieprogramma gepresenteerd en in de Kamer
behandeld. Dat is in uitvoering. Half november komt de nieuwe, meest
actuele veiligheidsrapportage over het dreigingsbeeld. Dan zullen wij een
monitor geven van de stand van zaken. Wij zullen de opmerkingen over
het tempo bij de wetgeving ter harte nemen. Er zijn periodiek meetings
met de betrokken diensten, de burgemeesters en mijn collega’s. Wat dat
betreft zijn wij op alles voorbereid. De veiligheidsregio’s zijn daar ook bij
betrokken. De betrokken burgemeesters worden direct geïnformeerd als
er een brief uitgaat zoals die van gisteren. Die contacten zijn er. Ik vind het
terecht om met die vraag te beginnen en dit is mijn antwoord daarop. Dat
is toch wat ons land, u en ik en onze collega’s, maar ook de burgers
allereerst bezighoudt.
Eens in het jaar nemen wij alles door in een AO, waar dan een waslijst aan
brieven voorligt, zoals mevrouw Wolbert zei. Dat doe ik ook met het
Veiligheidsberaad. Mevrouw Kooiman en de heer Oskam spraken hier ook
over. Ik zal er straks nog op ingaan, naar aanleiding van de schriftelijke
vragen die ik gisteren heb beantwoord. De heer Segers sprak over de
koppeling. Ik loop niet weg voor verantwoordelijkheid, ook als deze niet in
de wet is vastgelegd, maar het is niet zo dat je het moet gaan overnemen.
De commissie-Hoekstra heeft ons daarvoor ook gewaarschuwd. Je moet
de veiligheidsregio’s nu ook ten volle de verantwoordelijkheid laten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

11

voelen en daar afspraken mee maken. Dat hebben we gedaan, en dat vind
ik ook prettig. Er zijn voor het eerst afspraken gemaakt met de veiligheidsregio’s door de betrokken Minister c.q. Ministers, omdat Minister Schultz
nadrukkelijk betrokken is bij één onderwerp. Mevrouw Tellegen vroeg
daar ook naar.
Er zijn zes thema’s, waaronder drie gezamenlijke doelstellingen op het
terrein van nucleair continuïteit, de waterveiligheid en de prioriteiten
kwaliteit en vergelijkbaarheid. De samenwerking tussen Defensie en de
veiligheidsregio’s wordt verstevigd en de bevolkingszorg versterkt. Dat is
zeer actueel. Gisteren is de slachtofferinformatiesystematiek (SIS)
afgerond, waar ik bij was, en deze werkt nu. In de crisisbeheersing is het
risico weleens dat we bij de overheid tot een soort perfectionisme willen
komen. Daar loop je in de uitvoering tegenaan. Prof. Helshout heeft daar
gisteren in zijn optreden tegen gewaarschuwd. Er is ook bestuurlijke
moed voor nodig om op een gegeven moment te zeggen: dit is het
systeem dat we hebben, laten we dat perfectioneren, daarmee oefenen en
aan de gang gaan. Dan kan er nog wel een inspectierapport komen waarin
staat dat er een heleboel moet worden verbeterd, maar dan laten we eerst
zien wat we hebben. Er is bestuurlijke moed voor nodig om dat te doen.
Wat hij daarover zei, sprak mij zeer aan.
De heer Segers sprak over de participatiesamenleving. Zelfredzaamheid is
ongelofelijk belangrijk bij de crisisbeheersing in deze tijd. De overheid kan
niet alles garanderen. Je moet ook niet de verwachting wekken dat je alles
kunt garanderen, maar wel dat je doet waar je voor bent en dat je dat
goed doet. Dat wil ik nog wel benadrukken. Mevrouw Kooiman sprak over
het veld. Ik zal die vragen zo beantwoorden. Ik ben wel de Minister die ook
met de werkvloer praat. Als ik op werkbezoek ga, dan zeg ik tegen de
voorzitter: fijn dat u er bent. Tegen de commandant zeg ik: vertel het
verhaal. Maar dan wil ik ook even apart met de werkvloer spreken over
hoe het werkelijk gaat, want dan krijg je ook je kennis. Ik denk dat dit heel
belangrijk is.
De heer Segers (ChristenUnie): Dit is een belangrijk punt. Het is waar dat
de overheid niet alles kan garanderen, zoals de Minister zegt. De overheid
moet soms een stapje terug doen, maar de overheid moet wel de normen
hooghouden, bijvoorbeeld voor aanrijtijden en de bezetting van de
voertuigen. Ik wil niet dat de Minister iedere keer over de schouder van de
commandant meekijkt, om te tellen en vast te stellen hoe het zit. Maar in
de participatiesamenleving, waarin je heel veel overlaat, in vertrouwen,
moet je die norm wel helder stellen.
Minister Opstelten: Ja, die is ook gesteld. Ik ben nog niet tevreden. Ik zal
daar nu iets over zeggen. Het is wel een heel belangrijke ontwikkeling, die
ook de effectiviteit van de inzet van de brandweer ten goede komt. Er zijn
enkele duidelijke normen, om te beginnen dat de veiligheid van de
brandweermensen niet in het geding mag zijn. Dat vind ik een spijkerharde randvoorwaarde. Het bestuur van de veiligheidsregio is ervoor
verantwoordelijk om die grens te stellen, en dat doet het ook.
Het tweede punt is dat de variatie te groot is, zoals in het WODC-rapport
wordt gesteld. Ik vind de variatie ook te groot. Er is een kader nodig voor
de Landelijke Meldkamerorganisatie, want die moet dat ook weten. Een te
grote variatie zal tot onwerkbare situaties leiden, dus dat moet je niet
hebben. We hebben met het Veiligheidsberaad de afspraak gemaakt dat
men tot een bepaald standpunt gaat komen over dat kader en men dat
aan mij zal melden. Brandweer Nederland heeft op 19 september
ingestemd met het concept-landelijk kader Uitruk op maat. Hierover wordt
ook met de Vakvereniging Brandweer Vrijwilligers (VBV) gesproken. Daar
hecht ik zeer aan. Het landelijk beleidskader wordt door het Veiligheidsberaad vastgesteld. Voor het eind van het jaar moeten er afspraken zijn
gemaakt over het landelijk kader variabele voertuigbezetting. Deze

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

12

afspraken kunnen niet vrijblijvend zijn, ook met het oog op de Landelijke
Meldkamerorganisatie. Dat is de stand van zaken. Ik ben er redelijk
ongeduldig over, want ik had het graag voor de zomer gewild, maar ik ken
mijn beperkingen, wettelijk. De veiligheidsregio’s zijn at the end of the day
verantwoordelijk, maar ik heb wel duidelijk aangegeven wat ik wil. Ik heb
de indruk dat men op hetzelfde spoor zit. Het is ook belangrijk dat je
daarin het hele brandweerveld meeneemt.
De heer Segers (ChristenUnie): Het luistert wel heel nauw hoe de
verantwoordelijkheden liggen. De Minister zegt tot twee keer toe dat de
veiligheidsregio uiteindelijk verantwoordelijk is. Maar de Minister is
verantwoordelijk, als het gaat om normen. Natuurlijk wordt erover
gesproken met het veld, maar het is allereerst de verantwoordelijkheid
van de Minister dat er landelijke normen zijn die hoog worden gehouden.
Het is vervolgens een zaak voor de veiligheidsregio’s om het uit te voeren
of toe te passen, in alle vrijheid die wij met elkaar afspreken. De Minister
moet zich niet verschuilen achter de veiligheidsregio’s en zeggen dat het
gaat zoals het gaat.
Minister Opstelten: Nee, dat doe ik op geen enkele manier, want de inzet
van de brandweervoertuigen geschiedt binnen de landelijke normen. Daar
is flexibiliteit in mogelijk. Wat er gebeurt, is niet tegen de wet. Aan
degenen die het werk doen, in de uitvoering, waar het ontstaat, heb ik
gevraagd om het bij elkaar te brengen, om zelf een kader vast te stellen
waarbinnen het brandweerveld kan werken, omdat dit redelijk succesvol
blijkt te zijn. Er mag geen wildgroei zijn. Dan komt dat bij mij en dan heb
ik daar een oordeel over. Ik heb duidelijk aangegeven wat ik wil. Ik ben
enorm aan het drukken op dat punt en daarbij helpt dat WODC-rapport.
Mevrouw Kooiman (SP): Het vergt ook bestuurlijke moed om niet weg te
kijken, om een norm te stellen en veiligheidsregio’s erop aan te spreken
dat zij onverantwoord experimenteren met de voertuigbezetting. In de
Gooi en Vechtstreek en Limburg-Noord, om twee voorbeelden te noemen,
experimenteren ze zodanig dat je er vraagtekens bij kunt zetten of dat wel
veilig gebeurt. Ik zou graag willen dat de Minister zegt: totdat we een
landelijke norm hebben, stoppen we met het geëxperimenteer, zodat de
veiligheid niet ter discussie komt te staan.
Minister Opstelten: Die discussie hebben we eerder gevoerd, maar je wilt
ook stimuleren dat mensen bij de brandweer komen. Het gaat erom dat
men in een regio besluiten neemt die verantwoord zijn. We hebben de
ruimte gegeven om te werken met variabele inzet. Dat leidt in de regio’s
waar ik op werkbezoek ben geweest, tot een effectiever optreden van de
brandweer. We zijn nu bezig om de kaders helder te krijgen. Ik heb
aangegeven wat het tijdschema is van het Veiligheidsberaad en van mij.
Daar werken we mee. We gaan niet de lopende ontwikkelingen stilzetten,
want dat moeten we vooral niet doen bij de brandweer. Dan zouden we
het paard achter de wagen spannen en dat moeten we niet hebben. De
brandweer kan het heel goed gebruiken dat de dynamiek erin blijft wat dat
betreft.
Mevrouw Kooiman (SP): De dynamiek is dat de brandweerzorg onveiliger wordt, zeker in de regio’s die ik net noemde. De dynamiek is ook dat
er 421 brandweervrijwilligers zijn weggegaan, omdat volgens hen de
veiligheid op het spel staat. Zij willen graag een veilige brandweerzorg,
net als wij allemaal. Wij vragen aan de Minister om een daad te stellen,
om moed te tonen en aan de brandweerregio’s te vragen om te stoppen
met het geëxperimenteer, omdat er een norm komt, dus wacht heel even.
Aan het einde van het jaar ligt die norm er. In de tussentijd zorgen wij
ervoor dat wij het veilig en verantwoord doen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

13

Minister Opstelten: Het zou kunnen dat zich situaties voordoen waar
vraagtekens bij gezet worden. Dan wordt daar aandacht aan geschonken.
Dan vragen we een risico-inventarisatie of de inspectie gaat ernaartoe. Dat
moge duidelijk zijn. At the end of the day is het wel de verantwoordelijkheid van de veiligheidsregio zelf. Laat die daar liggen, want de mensen
die verantwoordelijk zijn, moeten ook voelen dat zij die verantwoordelijkheid dragen. Dat willen ze ook. We hebben in het spoorboekje
aangegeven waar het kader komt. Laten we die ontwikkeling niet stoppen,
maar deze op een verantwoorde manier stimuleren. Dan leidt dat
uiteindelijk tot een zeer heldere werkwijze, waarin iedereen zich thuis kan
voelen.
Ik vind het wel belangrijk dat de VBV betrokken is bij de totstandkoming
van dat kader, zoals ik net heb gezegd. Dat is een organisatie die ik er
voortdurend bij probeer te houden. Ze lopen weleens weg, maar dat vind
ik onverstandig. Zij weten ook dat dit mijn opvatting is. Dat heb ik ook
tegen hen gezegd. Zij zitten op de publieke tribune, maar ik spreek ook
met hen. Ik heb ook aan het Veiligheidsberaad gevraagd om ze binnenboord te houden. Je hoeft het niet altijd met elkaar eens te zijn, maar
communiceer met elkaar en creëer draagvlak.
Ik kom bij de visie brandweervrijwilligers. Ik ben een groot voorstander
van die visie. Die heb ik gestimuleerd. Ik heb geholpen om die tot stand te
laten komen. De visie brandweervrijwilligers wordt inmiddels decentraal
in de veiligheidsregio’s geïmplementeerd. Dat is de verantwoordelijkheid
van de individuele veiligheidsregio’s als werkgever. Bij de inzet van
vrijwilligers moet een regio op maat acquisitie doen. Onlangs heb ik
vernomen dat er een verschil van inzicht is ontstaan tussen Brandweer
Nederland en de Vakvereniging Brandweer Vrijwilligers over de implementatie van die visie. Verdeeldheid tussen partijen is niet in het belang
van de brandweer en de brandweervrijwilligers. Daarom ben ik met de
betrokken partijen in gesprek. Ik zal op de voet blijven volgen hoe het
Veiligheidsberaad hiermee omgaat.
Dan kom ik op de uitzending van EenVandaag van een tijd geleden en de
BetrokkenheidsMonitor. Dat is een belangrijk punt dat iedereen heeft
aangestipt, te beginnen met mevrouw Tellegen. Dit is aan de orde bij de
brandweer. Het dagelijks bestuur van het Veiligheidsberaad heeft mij in de
laatste vergadering gemeld dat de veiligheidsregio’s vanuit hun verantwoordelijkheid initiatieven ontplooien om inzicht te krijgen in de betrokkenheid van medewerkers. Dat vind ik zeer belangrijk. Overal waar ik kom,
zeg ik met nadruk tegen de commandanten en bestuurders: neem je
mensen mee in de discussie. Deze initiatieven betreffen onder andere
gesprekken op landelijk niveau met de medezeggenschap. Het gaat om
landelijke werkveldconferenties en themagerichte schriftelijke uitvragen.
De landelijke BetrokkenheidsMonitor opzetten kost meer tijd dan mij lief
is. Die start in 2015. Veiligheidsregio’s hebben meer tijd nodig voor de
ontwikkeling daarvan, want ze hebben dat nog nooit gedaan. Het was in
Brandweer Nederland onbekend. Toen wij lokale brandweer hadden, deed
je dat op lokaal niveau. In Heerenveen is het dus anders dan in
Amsterdam en in Dronten weer anders dan in Almere. Zo liggen de
verhoudingen. Onlangs is een speciale brandweerkamer ingesteld om
specifiek te spreken over de arbeidsvoorwaarden van brandweerpersoneel. Deze transformatie heeft de Kamer heel nadrukkelijk gewild. Zij
heeft het tempo van de regionalisering immers opgeschroefd ten opzichte
van mijn eigen planning bij het wetgevingsproces dat toen heeft
plaatsgevonden. Ik had daar trouwens geen bezwaar tegen, want
daardoor krijg je een betere brandweer. In deze tijd van transformatie is
het heel belangrijk om te monitoren hoe de mensen die het werk moeten
doen, vinden dat het gaat. Als dat negatief is, is het helemaal niet erg om
dat te horen, want dat moet je juist weten. Daar moet je op inspelen.
Er is geen aantoonbaar verband tussen de onrust onder en de afname van
het brandweerpersoneel in 2013. De cijfers van het CBS zijn voorlopig en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

14

behoeven nog validering. De voorlopige cijfers laten zien dat de afname
van het aantal brandweervrijwilligers geen landelijk maar een regionaal
beeld is. In zes veiligheidsregio’s is het aantal vrijwilligers zelfs toegenomen.
De afname van het aantal brandweervrijwilligers zou zich in drie regio’s
concentreren. Een van de oorzaken van de afname van het aantal
vrijwilligers is de afname van het aantal dienstverbanden door de
regionalisering. Er kan sprake zijn van dubbele dienstverbanden als
bijvoorbeeld twee gemeenten worden omgezet naar één dienstverband in
een regio. Het aantrekken van vrijwilligers is een zaak van de veiligheidsregio’s. Waar mogelijk zal ik het stimuleren en waar nodig hinderlijk
aanwezig zijn om het te stimuleren, want ik vind het heel belangrijk. Meer
specifiek, volgens de voorlopige cijfers van het CBS waren er 20.374
vrijwilligers op 1 januari 2014. De afname bedroeg 421.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik heb de Minister uitgedaagd om met mij mee
te denken over het signaal van de brandweervrijwilligers. 87% voelt zich
niet gehoord en voelt alles boven zijn hoofd ... En het is waar: het is fijn
dat je het weet, want dan kun je er wat aan doen. Dat ben ik erg met de
Minister eens. Ik heb de parallel getrokken met andere publieke
domeinen, al is het niet helemaal te vergelijken omdat het niet hetzelfde
type publiek domein is, maar de parallellen zijn frappant. Acht jaar
geleden zeiden wij hetzelfde over het onderwijs. De leerkrachten zeiden:
ze doen daarboven maar, het gaat niet meer over mij. In het onderwijs zijn
wij inmiddels zo ver dat wij een opvatting hebben over hoe de overhead
er uit moet zien, hoe je de kracht weer bij de mensen op de werkvloer legt
en hoe je het management in de stand kunt krijgen dat mensen gehoord
worden en dat er geluisterd wordt. Ik zou het jammer vinden als wij op dat
strikte niveau blijven kijken, want dan gaan wij door een rietje kijken. Ik
daag de Minister uit: verbreed die blik, ga er eens boven hangen en bekijk
of wij uit de parallellen met het onderwijs en de gezondheidszorg lessen
kunnen leren die ook in deze organisaties toe te passen zijn. Ik vind het
identieke situaties. Wij zijn in die andere sectoren de afgelopen jaren heel
hard bezig geweest om de werkvloer beter gepositioneerd te krijgen. Het
gaat mij eigenlijk iets te gemakkelijk. Het instrumentarium waar de
Minister het over heeft, is natuurlijk nodig maar dit zijn klassieke
managementinstrumenten. Het zou van de gekke zijn als de brandweerorganisatie die niet in zou zetten. Ik wil de Minister graag net een abstractieniveau hoger horen spreken.
Minister Opstelten: Zeker. Ik ben daar natuurlijk continu mee bezig.
Sommigen vinden dat ik er ook te veel boven blijf hangen. Je moet
natuurlijk afdalen. Ik begrijp heel goed wat mevrouw Wolbert zegt en daar
gaat het natuurlijk om. Wij hebben dat op een aantal andere terreinen ook.
Ik kan er zomaar een aantal noemen die onder mijn verantwoordelijkheid
vallen: de zittende magistratuur, het Openbaar Ministerie, om over de
politie maar even niet te spreken. De transformatie van de brandweer is
betrekkelijk overzichtelijk maar ontzettend hard nodig. Wij hebben er een
beetje lang over gedaan omdat wij ervoor hebben gekozen om die
helemaal van onderop tot stand te laten komen. Dat is in een aantal
regio’s heel goed gegaan, weet ik uit ervaring. In andere regio’s gebeurt
het niet. Daarom heeft de Kamer mij op een gegeven moment ook het
mes op de keel gezet in die zin dat zij zei: het moet harder en het moet dan
klaar zijn. Die datum is er nu. Dat hebben wij voor elkaar gebracht. Wij
moeten faciliteren en helpen, want wij moet uitkijken dat wij geen nieuwe
management- en stafconstructies creëren, zoals mevrouw Wolbert terecht
zegt. Die moeten er wel zijn. Overal heb je commandanten bij de
brandweer, maar wij moeten niet overdrijven en niet te veel lagen
creëren. De brand moet geblust worden, maar de brandweer is ook een
nieuwe organisatie aan het worden. Dat is belangrijk. De branden moeten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

15

geblust worden, maar het accent gaat steeds meer liggen op preventie;
mevrouw Wolbert had het er zelf over. Daar zijn weer andere bekwaamheden en kwalificaties voor nodig. Dus het is een echt inhoudelijke maar
ook organisatorische transformatie, die mijn volle aandacht en belangstelling heeft. Ik zal daar boven blijven hangen om wel weer op tijd neer te
dalen en zal kijken naar ontwikkelingen die zich elders voordoen.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik heb alle respect voor de enorme inzet van
de Minister op dit punt. Ik weet ook dat hij het op de voet volgt, maar mijn
vraag is heel simpel: hebben we een gedeelde opvatting over wat in die
organisaties aan overhead gebruikelijk is? Wij hebben 25 regio’s. Het is
een heel simpele vraag: is er bijvoorbeeld een benchmark op het gebied
van wat men eigenlijk doet? En zegt de Minister dan: oké, wij gaan de best
practices als norm stellen, want het kan kennelijk zo? Dat zijn van die heel
gewone huis-tuin-en-keukenmanagementvragen. De reden waarom ik ze
stel, is omdat ik het niet alleen bedrijfsmatig wil aanvliegen. Juist niet! Ik
vind het van belang dat zo veel mogelijk aandacht gaat naar de mensen
die het werk moeten doen. Laten wij in deze nieuw op te bouwen
organisatie niet dezelfde fout maken als in het onderwijs, de zorg, bij het
Openbaar Ministerie en de politie en zo kunnen wij nog even doorgaan. Al
die publiek gefinancierde instellingen hebben een beetje hetzelfde euvel:
als je niet oppast, gaat het niet meer om de mensen die het werk doen.
Dat hoor ik ook altijd op werkbezoeken. Ik wil de Minister dus uitdagen om
aandacht te besteden aan de overhead. Ik twijfel niet aan zijn intenties en
hij hoeft daar echt niet al zijn tijd aan te besteden, maar ik wil antwoord
op mijn vraag: hoe zit het met die overhead?
Minister Opstelten: Zeker. Ik heb ook over de voorwaartse agenda
gesproken. Wij hebben afgesproken dat de regio’s zelf hun benchmark
gaan organiseren. Wij hebben altijd een overzicht van hoe het ermee
staat, maar hier is het een kwalitatieve benchmark. Die komt er. Wat dat
betreft wordt mevrouw Wolbert bediend. Het zal mijn volledige aandacht
hebben.
Dan kom ik bij de snelkoppelingen. Wij kunnen daar een heel verhaal over
houden. Ik heb de vragen daarover gisteren beantwoord. De verantwoordelijkheid ligt bij de veiligheidsregio’s. Die moeten daarop worden
aangesproken. Dat doet men ook, maar ik loop er niet voor weg als daar
iets verkeerds gebeurt. Dan heb ik het daarover met de betrokken
veiligheidsregio en vervolgens met het Veiligheidsberaad. Ik zal dit
onderwerp absoluut nog een keer agenderen om daar duidelijke regie
voor te krijgen, niet alleen omdat het gevraagd is, maar ook omdat het
een terecht punt is.
Mevrouw Kooiman (SP): Met agenderen alleen zijn we er nog niet. Ik ben
allang blij dat het een puntje is op de agenda, maar ik wil graag weten wat
de Minister gaat zeggen. Gaat hij tegen die twaalf veiligheidsregio’s
zeggen: gebruik weer de oude schroefdraadkoppeling? Dat zegt de
inspectie immers ook. Zij zegt: wij vinden het verstandig dat die andere
vijf veiligheidsregio’s weer die oude koppeling gebruiken. Wil de Minister
in ieder geval de andere veiligheidsregio’s verzoeken om weer de veilige
koppeling te gebruiken, zodat brandweermannen en -vrouwen veilig hun
werk kunnen doen?
Minister Opstelten: Er loopt nog een onderzoek. De verantwoordelijkheid
ligt bij de veiligheidsregio maar ook bij de leverancier. Laten wij de zaak
niet omdraaien. De veiligheid van de brandweermensen mag niet in het
geding komen, hoe dan ook. Daar zijn wij het over eens. Daar mag geen
enkele twijfel over bestaan. Er mag geen enkel risico zijn, dus dat zal ik in
die scherpte aan de orde stellen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

16

Mevrouw Kooiman (SP): Ik kan mij er niet zo heel veel bij voorstellen als
de Minister zegt: ik zal het in die scherpte aan de orde stellen. Dan weet ik
nog steeds niet wat hij daadwerkelijk gaat eisen. Gaat hij dan eisen van
die twaalf veiligheidsregio’s: wij weten niet of dit veilig is, in de tussentijd
wil ik in ieder geval dat jullie die oude koppeling weer gaan gebruiken?
Wij kunnen continu wegkijken en verantwoordelijkheden wegschuiven,
maar ik spreek vandaag de Minister hierop aan. Wij hebben het vandaag
over de veiligheid van brandweerpersoneel. Ik wil dat hij een daad stelt.
Minister Opstelten: Zeker. Dat hoor ik en dat wil ik ook graag doen. Ik ben
er wel van overtuigd dat de veiligheidsregio’s de maatregelen hebben
genomen die ze moeten nemen. Zij hebben direct ingegrepen. Zij hebben
onderzoek laten doen. Ik zal in alle scherpte checken of dat allemaal
gebeurt.
De heer Segers (ChristenUnie): Om hier enige helderheid over te hebben
kan de Minister misschien eens schetsen hoe zo’n procedure gaat. In Den
Haag is er een incident. Een aantal veiligheidsregio’s neemt dan maatregelen maar niet alle. Dat zorgt voor onrust bij brandweermensen. Die
zeggen: daar was het ernstig genoeg. Het is een wonder dat er geen
gewonden zijn gevallen, las ik in een bericht. Een aantal veiligheidsregio’s
neemt dan maatregelen, andere niet. Hoe verloopt zo’n procedure en wat
is de rol van de Minister om ervoor te zorgen dat de veiligheid waar hij
voor staat ook overal gegarandeerd wordt?
Minister Opstelten: In de kern, formeel geen, maar ik voel mij wel
verantwoordelijk als het ergens niet goed zou gaan. Maar daar verschuil ik
mij niet achter. De betrokken veiligheidsregio’s hebben maatregelen
genomen maar verschillende maatregelen. Mevrouw Kooiman noemde
het woord «regie». Als stelselverantwoordelijke voor de veiligheidsregio’s
vind ik dat ik regieverantwoordelijkheid heb als het Veiligheidsberaad dat
laat liggen. Daar hoort het thuis. De Kamer moet niet vanuit de hoogte
waarop zij zit, de schijn wekken dat zij de verantwoordelijkheid over wil
nemen, want dan gaat niemand meer iets doen. Dan wacht men af wat
hier wordt en zegt men eens per jaar: de Minister komt eraan, die gaat
vertellen hoe het moet en in de tussentijd doen wij niets. Maar als de
Kamer zorgen heeft, kan zij dat tegen mij zeggen. Vandaar dat ik geantwoord heb op de vragen. Ik ga dat met het Veiligheidsberaad en de
betrokken regio’s bespreken. Iedereen heeft echter zijn verantwoordelijkheid genomen, maar op verschillende manieren.
De heer Segers (ChristenUnie): Een verantwoordelijke in de ene
veiligheidsregio kan inderdaad een ander besluit nemen dan een
verantwoordelijke in de andere regio. Die vrijheid is er, maar dat moet
verantwoord gebeuren. Het moet uit te leggen zijn. Het moet een bewuste
keus zijn. Wij moeten niet hebben dat wij in de ene regio marchanderen
met de veiligheid van brandweermensen en in de andere regio de puntjes
op de i zetten. Daarin heeft de Minister echt een rol. Hij moet kritische
vragen stellen en de verschillende regio’s en verantwoordelijken bevragen
op de keuzes die zij maken.
Minister Opstelten: Zeker. Dat is mijn positie en zo voel ik die ook, maar
ik wil die verantwoordelijkheid in de eerste plaats bij het Veiligheidsberaad neerleggen en kijken en testen of hij dat doet. Ik heb geen
aanleiding om te zeggen dat een van de veiligheidsregio’s marchandeert
met de veiligheid. Dat gebeurt niet, want anders had ik de vragen anders
beantwoord en was ik in de ring gesprongen. Dan had ik gevraagd om dit
overleg kort te houden, omdat ik dan geen enkele tijd kan verliezen om
mijn verantwoordelijkheid te nemen. Ik zal dit echter aan de orde stellen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

17

De voorzitter: Dan is er nog een interruptie van mevrouw Wolbert.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Nee, voorzitter. Ik denk dat ik hier beter in
tweede termijn op kan reageren. Ik vind het zo’n mooi voorbeeld van
twaalf burgemeesters die met de werkvloer hadden moeten communiceren. Ik ga daar straks wat over zeggen.
Minister Opstelten: Ik kom bij de vragen over 112. Er komt een AO over
112. Is 112 klaar voor een crisis? Wanneer komt er een structurele
oplossing? Er is een structurele oplossing voor 112. Wij hebben de
112-situaties gehad. Er zijn inspectierapporten geweest. Alle verbeteringen hebben ertoe geleid dat de 112-dienstverlening stabiel is. Ondertussen werken wij toe naar een toekomstvaste inrichting om ontwikkelingen als nieuwe data, eCall, te kunnen ontvangen. 112 is nu stabiel, ook
tijdens piekbelastingen zoals tijdens de jaarwisseling. 112 is dus klaar
voor een crisis. Een andere grootschalige verandering van de inrichting
van 112 is de invoering van de landelijke meldkamer.
De heer Oskam vroeg: wat is het handelingsperspectief als ik 112 niet kan
bereiken? Mijn collega van Economische Zaken is bezig in beeld te
brengen in welke gebieden 112 op dit moment niet bereikbaar is. Wij
hebben daar goed contact over met de betrokken burgemeesters. Hier
heeft de Kamer ook een hoorzitting over gehouden. Er is natuurlijk ook
een verantwoordelijkheid voor de gemeente zelf. Iedereen moet altijd
reflecteren op wat hij in het verleden heeft gedaan en hoe iets tot stand is
gekomen. Een vergunning krijgen voor een zendmast is in de ene
gemeente gemakkelijker dan in de andere. De providers hebben daarin
ook een grote verantwoordelijkheid. Wij willen eerst precies weten wat er
aan de orde is, maar het is wel een heel serieus punt. Uit de hoorzitting
blijkt dat burgers in nood automatisch zoeken naar alternatieven als zij
112 niet mobiel kunnen bereiken. Dan proberen zij 112 bijvoorbeeld te
bereiken via een vaste lijn of dan activeren zij omstanders. Dit is ook de
lijn van ons handelingsperspectief. Idealiter kan een burger 112 overal
mobiel bereiken. Dat was ook de wens van de burgers bij de hoorzitting.
Daarom vind ik het onderzoek van TNO en het Agentschap Telecom naar
de reikwijdte van het probleem ongelooflijk belangrijk.
Mevrouw Wolbert vroeg of ik bereid ben een brief aan de Kamer te sturen
over de bereikbaarheid van 112 voor doven en slechthorenden. Dat zal ik
gaarne doen.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Voor dat AO.
Minister Opstelten: Voor dat AO, uiteraard. Zeker. Ik ken mijn plichten.
Dat zal ik zeker doen.
Mevrouw Tellegen heeft nog gesproken over de vernieuwing van C2000
en 112 in relatie tot de Landelijke Meldkamerorganisatie (LMO). De heer
Oskam had hetzelfde punt. 112 en C2000 worden in de toekomst
onderdeel van de LMO. Deze trajecten worden in nauwe samenhang met
de ontwikkeling van de meldkamer vormgegeven. De voorbereiding van
de vernieuwing van C2000 is gestart. 112 is stabiel. Structurele veranderingen in de inrichting vormen een integraal onderdeel van het traject. Is
C2000 klaar voor een crisis? Bij calamiteiten kan de behoefte aan
gesprekscapaciteit extreem hoog zijn. Om die reden zijn de afgelopen
periode 61 dekkingsproblemen versneld opgelost, maar bij calamiteiten is
ook goed gebruik belangrijk. Het ligt niet altijd aan het instrument, maar
ook aan het gebruik ervan. Daarom werken alle hulpverleningsdiensten
hard aan de implementatie van de verbindingsschema’s en het opleiden
van de hulpverleners. Sinds het verschijnen van het rapport is daarin
ongelooflijk veel gebeurd.
De heer Oskam vroeg naar de Landelijke Meldkamerorganisatie. De
Inspectie Veiligheid en Justitie voert een onderzoek uit naar de continuïteit

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

18

van de meldkamers tijdens de transitie. Tijdens de verbouw moet de
verkoop doorgaan en gegarandeerd zijn. Op basis hiervan zullen waar
nodig extra maatregelen genomen worden. Ik wil daar geen risico bij
lopen. Het rapport wordt nog dit jaar opgeleverd. Hierover wordt de
Kamer geïnformeerd met mijn reactie daarbij.
Mevrouw Berndsen had vragen over de hennepteelt. De schriftelijke
vragen van mevrouw Berndsen zijn gesteld op 16 september en de vragen
van de heer Marcouch en mevrouw Rebel op 15 september. Ik streef
ernaar de vragen binnen drie weken te beantwoorden.
De heer Oskam (CDA): Volgens mij is het punt Landelijke Meldkamerorganisatie afgesloten, maar ik had nog de vraag gesteld hoe het personeel
bij een en ander wordt betrokken om ervoor te zorgen dat alles zo goed
mogelijk verloopt.
Minister Opstelten: Totaal. Dat is goed. Ik zeg dat nu. Ik ben daar
natuurlijk ook niet de hele dag aanwezig, maar ik heb heel veel
vertrouwen in degene die dat hele proces leidt. Er is heel veel draagvlak
voor, maar ik zal dat continu blijven volgen. Het personeel is heel
belangrijk bij die transitie, want voor hen zal het nodige veranderen. Wij
gaan over van 22 naar 10 en ze komen onder nationaal beheer te vallen,
dus onder mijn verantwoordelijkheid. Er gaat dus het nodige veranderen
voor het personeel. Dat leidt niet altijd tot een heel rustige situatie.
Daarom is het heel terecht dat de heer Oskam daar aandacht voor vraagt.
De heer Segers heeft gevraagd naar de rol van de brandweer in de
Omgevingswet. Zo vertaal ik het maar even. Dat is een wet van Minister
Schultz waar ik nauw bij ben betrokken. Mijn inzet is gericht op het borgen
van de adviesfunctie in het Omgevingsbesluit. De Omgevingswet is er ook
om het wat overzichtelijker te maken, dus niet elke functionaris krijgt een
aparte positie in die wet. Dat is aan de orde in de lagere wetgeving: het
Omgevingsbesluit, respectievelijk het besluit kwaliteitsborging voor het
bouwen. De Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen
bieden hiervoor de basis. De uitwerking zal plaatsvinden samen met het
Veiligheidsberaad. De discussie over de manier waarop de adviesrol van
de veiligheidsregio’s in de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging
voor het bouwen moet worden opgenomen, moet in de Tweede Kamer
worden gevolgd. De Omgevingswet is ingediend. Die kan daarbij
betrokken worden. Ik vind dit een zaak van lagere wetgeving. De
uitwerking van de Omgevingswet kan bij besluit, bij AMvB.
Mevrouw Kooiman en de heer Oskam hebben gevraagd naar de convenanten met vitale sectoren, waaronder de drinkwaterbedrijven. De brief
van VNO-NCW is genoemd. Ik ken de brief niet. Meestal worden wij keurig
geïnformeerd door VNO-NCW als er een brief naar de Kamer wordt
gestuurd. Daar is het nodige in veranderd, maar ik krijg de brief wel. De
verhoudingen zijn goed. De situatie is de afgelopen jaren sterk verbeterd,
maar nog niet optimaal. Convenanten zijn een instrument. Bij de
doelstellingen wordt ingezet op afspraken op het gebied van alarmering,
informatievoorziening, planvorming en uiteraard het opleiden, trainen en
oefenen. Het projectplan waarover we met het Veiligheidsberaad in de
nieuwe samenstelling afspraken hebben gemaakt, is eind 2014 gereed. De
implementatie zal daarna snel moeten plaatsvinden en zal door mij
worden gevolgd. Vitale sectoren, waaronder de drinkwaterbedrijven,
worden bij de totstandkoming betrokken.
Ik kom bij het onderzoek naar de brandveiligheid in woningen, waarnaar
mevrouw Wolbert heeft gevraagd.
De heer Oskam (CDA): Ik zou graag een concretere reactie krijgen over de
drinkwaterbedrijven. Vier jaar geleden is de afspraak al gemaakt dat alle
veiligheidsregio’s een convenant zouden sluiten met de drinkwaterbedrijven. Bij drie is dat na vier jaar nog steeds niet gebeurd. Wij hebben er

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

19

vorig jaar vragen over gesteld. Toen heeft de Minister gezegd dat dit
oktober 2014 geregeld moet zijn. Volgende week is het oktober 2014.
Worden die convenanten volgende maand afgesloten? Zo niet, waarom
niet? Wil de Minister zijn best doen om ervoor te zorgen dat het gewoon
een keer voor elkaar komt?
Minister Opstelten: In het kader van de convenanten heb ik net de
afspraak genoemd die ik met alle regio’s heb gemaakt. Er is enorm veel
verbeterd, maar een convenant is maar één instrument. Ik zeg langzamerhand: stop eens met convenanten sluiten, want dat is voor mij totaal
geen garantie dat het loopt. Ik wil zien dat men goed functioneert. Dat
vind ik belangrijker dan een convenant. Een convenant wordt getekend en
daarna gaat men over tot de orde van de dag.
Ik voel mij aangesproken door de heer Oskam. Ik zal mij laten informeren
over de drie regio’s die geen convenant hebben gesloten. Ik ben bereid,
de Kamer zo snel mogelijk voor de begrotingsbehandeling schriftelijk te
informeren over de stand van zaken. Als het nog niet is geregeld – die
vraag kan ik nu niet beantwoorden – dan is dat een extra drukmiddel voor
de betrokkenen om er iets aan te doen. Ik herhaal dat een convenant een
middel is, geen doel.
Mevrouw Wolbert sprak over de brandveiligheid in woningen. Dit
onderwerp staat hoog op de agenda van het platform Brandveiligheid,
waaraan private en publieke partijen deelnemen. Ik zal dit onderwerp
bespreken en bekijken hoe we het in gezamenlijkheid aandacht kunnen
blijven geven. Het is heel belangrijk dat innovatie ruimte krijgt. Het is niet
de bedoeling dat men allerlei ideeën heeft die vervolgens niet kunnen
worden uitgevoerd, maar wel dat we innovatief en realistisch opereren.
Daarbij moeten we aandacht schenken aan de brandveiligheid in
woningen van ouderen.
Er is uitvoerig overleg op gang gekomen tussen AMBER Alert en NL-Alert.
We gaan volgend jaar van start met een pilot. Beide systemen versterken
elkaar. Ik wil er graag mee verder gaan. Wat mevrouw Kooiman in dat
verband heeft gezegd, zal ik daarbij betrekken. Ik moet wel zeggen dat de
ontwikkelingen veel sneller gaan, de goede kant uit. We hebben van tijd
tot tijd oefeningen. Ik heb de precieze cijfers over die oefeningen nu niet
in mijn hoofd, maar de aansluiting daarop is een stuk beter dan vroeger.
Mevrouw Wolbert sprak over de veiligheidsregio Groningen. Wij hebben
gewoon gedaan wat men heeft gevraagd.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik gebruikte het voorbeeld om te laten zien dat
daar aan de brandweermensen niet is gevraagd wat zij nodig hebben,
want zij zouden nooit om een communicatiemedewerker gevraagd
hebben.
Minister Opstelten: In het betreffende dossier, de aardbevingsproblematiek, is communicatie natuurlijk essentieel voor bestuurders. Het gaat
er niet om wat de brandweermensen moeten doen. Het gaat om de
verantwoordelijkheid van de bestuurders daar in de richting van de
burgers die met aardbevingen worden geconfronteerd: wat zijn de risico’s
wel, wat zijn de risico’s niet, hoe is de alertheid en wat is de stand van
zaken van hun eigen crisisorganisatie?
Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik ben het met de Minister eens dat communicatie cruciaal is, maar een regio als Groningen heeft, noem eens wat, 25
gemeenten. Daar wordt gecommuniceerd bij het leven, daar zitten
allemaal communicatiemedewerkers. Ik bedoel dat het een voorbeeld is
van het cumulatieve effect op die staf. Neem de gemeente Amsterdam
met 300 communicatiemedewerkers. Dat is het effect dat ik probeer aan te
tonen. Is de regio Groningen nu echt zo onveilig omdat daar een
communicatiemedewerker ontbreekt? Alle respect voor het werk dat zij

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

20

doen, want de Tweede Kamer leeft van de communicatie, maar ik geef het
voorbeeld, omdat de mensen die daar werken, zullen denken: ja hoor, wij
doen het werk en er komt een communicatiemedewerker bij. Ik heb
geprobeerd dat duidelijk te maken.
Minister Opstelten: Dat is duidelijk. Ik heb mijn antwoord gegeven. Wij
hebben gewoon gedaan wat zij vroegen. Wij vonden dat ook verantwoord
in die situatie.
Mevrouw Berndsen heeft gevraagd bij hoeveel veiligheidsregio’s Defensie
nu structureel betrokken is. Dat is voor alle veiligheidsregio’s officieel
geregeld. De samenwerking tussen Defensie en de veiligheidsregio is
prioriteit, ook voor het Veiligheidsberaad. Ik heb dat in mijn inleiding
genoemd. Op dit moment wordt gewerkt aan projectplannen, waarbij
oefenen natuurlijk een hoofdpunt is. Het is heel belangrijk dat de mensen
op de werkvloer in een civiel-militaire samenwerking elkaar kennen. Dat is
in een crisis het allerbelangrijkst. «Kennis» en «kennissen» zijn sleutelwoorden om goed en effectief te kunnen opereren.
De voorzitter: Wij zijn aan het einde gekomen van de eerste termijn van
de Minister. Ik stel voor meteen over te gaan tot de tweede termijn, met
twee minuten spreektijd en één interruptie.
Mevrouw Kooiman (SP): Voorzitter. Ik verbaas mij er altijd over dat de
Minister zoveel te vertellen heeft en, als je hem goed beluistert, het
antwoord uiteindelijk is: we vinden het allemaal heel erg belangrijk, maar
uiteindelijk doe ik niks. Een voorbeeld is de variabele voertuigbezetting.
Momenteel wordt daar behoorlijk mee geëxperimenteerd. Ik heb al
gezegd over welke regio’s ik mij met name zorgen maak, bijvoorbeeld de
Gooi- en Vechtstreek en Limburg. Ik wil gewoon niet dat er onverantwoorde veiligheidsrisico’s worden genomen, maar naar mijn idee gebeurt
dat wel. Het zou netjes zijn als de Minister zegt: laten we in ieder geval nu
stoppen met het experimenteren, we zijn nu namelijk bezig met een
landelijke richtlijn en tot die tijd doen we het rustig aan. Ik wil dat de
Minister de veiligheidsregio’s daarop aanspreekt.
Dat geldt ook voor de luchtflessen. In twaalf regio’s wordt die snelkoppeling nog steeds gebruikt. De Minister zegt zelf in zijn antwoorden: we
weten niet of het veilig is. De inspectie vindt het zelfs heel verstandig dat
in vijf regio’s de schroefdraadkoppeling weer terug is. Dat is logisch, want
er zijn behoorlijk heftige incidenten geweest en ik ben blij dat de
betrokken mensen zelf nog in leven zijn. Ik zou het heel verstandig vinden
als de Minister niet alleen het punt op de agenda zet, maar ook zijn
regieverantwoordelijkheid daadwerkelijk neemt en tegen die twaalf
regio’s zegt: u doet er verstandig aan om terug te gaan naar de schroefdraadkoppeling. Ik wil dat de Minister een daad stelt, zijn bestuurlijke
verantwoordelijkheid neemt en de veiligheid vooropstelt. Als hij hier geen
duidelijke antwoorden over geeft, dan kondig ik hier een VAO aan.
De heer Oskam (CDA): Voorzitter. Ik voel het antwoord van de Minister
een beetje als «een convenant is een convenant», maar het gaat er
natuurlijk ook om dat het in de praktijk goed gaat. Dat bedoelt de Minister,
maar dat gaat ook niet goed. Drie regio’s hebben geen convenant
gesloten. In twintig regio’s zijn de alarmering- en bereikbaarheidsgegevens van betrokken partijen bekend bij de meldkamer, maar in vijf
regio’s niet. In 24 regio’s zijn drinkwaterbedrijven betrokken bij het
risicoprofiel, maar in één regio niet. In tien regio’s is een strategie
vastgesteld ten aanzien van voorlichting en communicatie met drinkwaterbedrijven, waarvan twee zich beperken tot het drinkwater, en in vijftien
regio’s dus niet. Ik heb het oefenen al genoemd: in twaalf regio’s is er nog
nooit geoefend. Ik vind het prima als de Minister nog even tijd wil rekken
tot de begroting, maar het moet nu echt gebeuren. Die convenanten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

21

moeten worden gesloten en al die aandachtspunten moeten nu voor
elkaar gebokst worden. Misschien vraag ik dan wat extra’s, maar ik wil dat
in die brief terugzien. Anders kom ik er bij de begroting op terug.
Een punt dat nog niet aan de orde is gekomen, is de slachtofferregistratie.
We hebben de treinramp bij Amsterdam gehad. In 2012 heeft de inspectie
onderzoek gedaan naar de slachtofferregistratie en de geneeskundige
hulpverlening. Er waren veel gewonden en er was een dode te betreuren.
De inspectie heeft toen belangrijke aanbevelingen gedaan om de
slachtofferregistratie te verbeteren. 1 januari 2015 is als deadline gesteld;
dat is het bijna. Hoe staat het met de implementatie daarvan?
Mevrouw Wolbert (PvdA): Voorzitter. Ik bedank de Minister voor de
beantwoording in eerste termijn. Af en toe denk ik: daar kan zo hier en
daar nog wel een beetje scherpte in komen. Ik ga daar nu een poging toe
ondernemen.
Ik dank de Minister voor de toezegging over de brief over 112. Misschien
kan hij daarin ook het punt van de Nederlandse gebarentaal en de
veiligheidsregio’s meenemen, want ik heb geen antwoord gehad op mijn
vragen daarover. Dan hebben we een «dovenbrief» rond 112 en de
gebarentaal. Dat zou mooi zijn.
Ik dank hem ook voor de aandacht voor de veiligheid in woningen van
ouderen. Hij blijft er een beetje vaag over: hij neemt het mee. Ik wil graag
weten hoe ik kan zien dat hij het heeft meegenomen. Ik wil dat dus ergens
terugzien in de Kamer.
Wat de overhead in de veiligheidsregio’s betreft, zie ik dat de Minister
snapt waar ik het over heb, gezien de parallellen die hij trekt met een
aantal andere sectoren in het publieke domein. Ik zou graag een overzicht
krijgen van de benchmark van de veiligheidsregio’s op het punt van de
overhead. Dan weten wij een beetje waar we het over hebben. Als die
benchmark er is, dan wil ik die ook graag zien in de Kamer. Ik krijg graag
een toezegging op dat punt.
Wat de defecte ademluchtfles betreft, snap ik heel goed dat de Minister
het gebruik van zo’n koppeling niet wil voorschrijven. Als de SP daarover
een motie indient, zal de PvdA die zeker niet steunen. Ik constateer echter
ook dat op zijn minst twaalf bestuurders van veiligheidsregio’s en twaalf
directeuren een besluit hebben genomen, of geen besluit hebben
genomen, waar in ieder geval de mensen die daar werken heel ongerust
over zijn. Ik zou van de Minister verwacht hebben dat hij met deze
constatering de telefoon had gepakt en zo’n bestuurder had gebeld:
luister, wat gebeurt er nou bij jou in die veiligheidsregio; hoe kan het dat
jij dit besluit zo anders neemt dan die twaalf andere collega’s van jou? Ik
ben blij dat de Minister dat nu alsnog gaat doen, waarvoor dank. Ik snap
het dilemma, maar ik ben blij dat de Minister nu de regie op dat punt pakt,
want daar was hij voor.
Ik heb nog één punt ...
De voorzitter: Heel snel, want u bent ruim over uw tijd heen.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Dat komt omdat de Minister zo vaag is
gebleven op sommige punten.
Ik heb gevraagd naar de variabele voertuigbezetting. Er was een driestapsprong: eerst een visie, dan regionale invulling en dan gelijke normen. Ik
heb gevraagd of de Minister in een paar woorden kan zeggen wat de kern
van die visie is, want die zou er nu ongeveer moeten zijn.
Minister Opstelten: Dat heb ik gezegd.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Als de Minister dat gezegd heeft, moet hij het
herhalen. Dan heb ik het gemist.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

22

De heer Segers (ChristenUnie): Voorzitter. Ik heb twee vragen waarop een
nader antwoord gewenst is. De eerste betreft de aanbeveling van de
commissie-Hoekstra over de adviesplicht van de brandweer bij het
verlenen van vergunningen. De Minister vindt dit iets voor lagere
wetgeving, dus het wordt in een AMvB verder uitgewerkt. Is het wel de
inzet van de Minister dat het wordt uitgewerkt? Het is een duidelijke
aanbeveling van de commissie om de preventie te verbeteren.
Ik heb ook gevraagd naar de vlamvertragers. De Minister zegt terecht dat
men terughoudend is met de inzet van chemische middelen vanwege de
volksgezondheid, maar tegelijkertijd is er innovatie. Ik noemde het gebruik
van glasvezel, dat ook brandwerend is. Is er ruimte voor die innovatie?
Verder dank ik de Minister voor de antwoorden. Wij zullen hier nog
regelmatig over spreken nadat de Minister is teruggegaan naar de
veiligheidsregio’s en ons heeft bericht over de resultaten van zijn overleg.
Minister Opstelten: Voorzitter. Mevrouw Kooiman heeft twee vragen
gesteld. Ik ben ervan overtuigd dat de variabele inzet van de brandweermensen en -voertuigen verantwoord is.
Zijn we er al? Nee, we zijn er nog niet. Mevrouw Wolbert heeft gevraagd
naar de visie. Ik heb in het spoorboekje aangegeven wanneer we waar
uitkomen. Dat loopt. Ik vind dat we de zaak niet moeten stilzetten. Wij
moeten ook niet de indruk wekken dat iets het daglicht niet kan verdragen
en dat we het daarom maar even stilzetten. Daar ben ik het niet mee eens.
Ik vind wel dat de VBV aan boord moet komen.
Ik wil er geen enkel misverstand over laten bestaan dat wat er met de
luchtflessen gebeurt en is gebeurd de toets der kritiek wat betreft de
veiligheidsnormen totaal moet kunnen doorstaan. Ik wil niet de indruk
wekken dat dat eigenlijk niet het geval is. Ik zeg nu mevrouw Kooiman toe
dat ik heel snel, heden nog, met het Veiligheidsberaad contact opneem,
dus met alle veiligheidsregio’s. Ik zal nog een dubbelcheck laten doen, ook
naar aanleiding van haar vraag. Ik zal binnen veertien dagen de Kamer
daarover schriftelijk rapporteren. Dan hebben we geen tijd verloren. Dit
mag niet in een welles-nietessfeer komen. Het is geen politieke kwestie.
Dit is gewoon een kwestie van voldoen aan de norm: is de veiligheid van
de mensen gegarandeerd, ja of nee? Als mevrouw Kooiman daar nog
twijfel over heeft en ik daarover nog niet voldoende heb geantwoord, dan
ga ik het nog een keer checken bij degenen bij wie de verantwoordelijkheid ligt en zal ik er binnen veertien dagen over rapporteren.
Mevrouw Kooiman (SP): Ik heb een puur procedureel punt. Ik heb een
VAO aangekondigd. Stel dat na die veertien dagen die brief duidelijke
antwoorden geeft, dan hoeft dat VAO mogelijk niet plaats te vinden, maar
ik handhaaf het verzoek wel. Dan kunnen we daarna bekijken of dat VAO
nog noodzakelijk is.
Minister Opstelten: De heer Oskam heeft gevraagd naar de convenanten.
Ik heb daarop geantwoord. Ik zal de punten meenemen die de heer Oskam
noemt. Ik vind wel dat de situatie aanzienlijk vooruitgaat. Ik doe niet
luchtig over een convenant, maar ik vind wel dat het gewoon een
instrument is en niet een doel. Dat moeten we ook bij de veiligheidsregio’s zo laten overkomen.
Dan kom ik bij de slachtofferregistratie. De inspectie heeft een rapport
opgesteld en ik heb daarop een beleidsreactie gegeven. Het is een
belangrijk punt. Ik heb het Veiligheidsberaad verzocht om voor 1 januari
2015 opvolging aan de aanbevelingen te geven. Ik heb alle aanbevelingen
overgenomen en met het Veiligheidsberaad besproken. Dat loopt. Mijn
collega Schippers heeft Ambulancezorg Nederland verzocht om voor
1 januari 2015 opvolging aan de aanbevelingen te geven. Wij zullen dat
scherp volgen. Ik heb geen aanleiding om eraan te twijfelen dat dit wordt
gehaald.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

23

Mevrouw Wolbert heeft een vijftal punten genoemd. Ik zal het punt van de
Nederlandse gebarentaal meenemen in de toegezegde brief voor het AO
over 112.
Wanneer de benchmark komt, kan ik op dit moment niet zeggen. Die
benchmark doe ik niet; dat doet het Veiligheidsberaad zelf en met zichzelf.
De prioriteit in de benchmark wordt gelegd bij de kwaliteit en de vergelijkbaarheid, want anders is het geen benchmark. De benchmark moet ergens
over gaan. Als wij nu zeggen dat we volgende week een benchmark willen
hebben, dan stelt die namelijk niets voor. De benchmark zal de periode
2015–2016 als looptijd hebben. Ik zal de Kamer aan het eind van dat jaar
informeren over de mijlpalen uit dit traject.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Je kunt natuurlijk op alles benchmarken, maar
gaat het specifiek over: wat gaat er naar overhead en wat gaat er naar de
uitvoering?
Minister Opstelten: Het is natuurlijk een kwalitatief punt. Ik zal vragen of
men dat kan meenemen in deze benchmark.
Ik heb het gehad over de regie op het gebied van de luchtflessen.
Ik kom bij de inzet van de voertuigen. In mijn visie zijn drie dingen
belangrijk. De veiligheid van de brandweermensen mag niet in het geding
zijn, de effectiviteit van het optreden van de brandweer moet daadwerkelijk erop vooruitgaan en er moet een redelijke eenheid van opvattingen
in het land over bestaan. We moeten dus geen te grote wildgroei hebben.
Het mag wel regionaal gekleurd zijn, maar binnen bepaalde grenzen. Dat
zijn de drie punten waaraan het voor mij moet voldoen. Veel meer visie
hoef je er trouwens niet op te hebben. Dit staat ook ongeveer zo in het
WODC-rapport.
Ik dacht dat ik mevrouw Wolbert totaal bediend had.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik maakte er even een grapje over dat, als je
die drie elementen moet hebben, je niet aan een visieontwikkelingstraject
hoeft te doen zoals in de brief stond. Maar ik ben het van harte met de
Minister eens.
Minister Opstelten: Een ontwikkelingstraject is geen visie, maar uitvoering. Dat zou ik niet bij het woord «visie» durven noemen. Het is wat
dat betreft buitengewoon simpel. Die drie elementen moeten erin en niet
veel meer dan dat.
Mevrouw Wolbert (PvdA): De Minister vroeg of ik mij goed bediend voel.
Dat is het geval, waarvoor hartelijk dank.
Minister Opstelten: Het zou kunnen zijn dat ik iets ben vergeten, maar ik
kan mij dat nauwelijks voorstellen.
De heer Segers stelde vragen over het gebruik van vlamvertragers en
innovatie. Het bedrijfsleven speelt hierin een belangrijke rol. Als het past
binnen het wettelijk kader, dan kan het gewoon. Wij stimuleren dat
natuurlijk ook met elkaar. Instanties zoals TNO zijn daar nauw bij
betrokken. Eigenlijk wordt continu bekeken of Brandweer Nederland zo
innovatief mogelijk kan opereren en nieuwe instrumenten kan vinden die
ook realistisch zijn. Men zal er natuurlijk ook internationaal naar kijken.
Zeker in een verschuiving naar meer preventief optreden is dat heel
belangrijk.
Ik kom bij de uitwerking van het advies van de commissie-Hoekstra in het
kader van het heel grote traject van de Omgevingswet. Het is gewoon
uitvoeringswetgeving, lagere wetgeving. Het is mijn inzet om het daarin te
krijgen. Daar mag geen misverstand over bestaan. Ik kan er niet meer van
maken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

24

De voorzitter: Hiermee zijn wij aan het einde gekomen van de tweede
termijn van de Minister. Mevrouw Kooiman heeft een VAO aangevraagd.
Ik lees de toezeggingen voor:
• In september 2014 is het concept van het landelijk beleidskader
variabele voertuigbezetting vastgesteld. Eind 2014 zal dit beleidskader
naar de Kamer worden gestuurd.
• De Minister zal voor het algemeen overleg in november van dit jaar
een brief naar de Kamer sturen over de beschikbaarheid van 112 voor
doven en slechthorenden en de Nederlandse gebarentaal.
• De Minister zal de Kamer voor de begrotingsbehandeling van
Veiligheid en Justitie informeren over de stand van zaken over de
convenanten die de veiligheidsregio’s hebben gesloten met de
drinkwaterbedrijven.
• De Minister zal de Kamer binnen twee weken rapporteren over het
overleg met het Veiligheidsberaad over de luchtflessen.
• De Minister zal de Kamer eind 2014 informeren over de benchmark
door het Veiligheidsberaad en daarin de overhead meenemen.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik zou 2014 fantastisch hebben gevonden,
maar we moeten het de Minister niet extra moeilijk maken. Volgens mij
hebben we 2015 afgesproken. Dan gaat het over 2014 en 2015.
Minister Opstelten: De benchmark zal gaan over de periode 2015–2016.
Anders heb je geen benchmark. Ze moeten nog beginnen.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Pardon, ze moeten nog beginnen. Dat was het.
De voorzitter: Dus het wordt eind 2016.
Minister Opstelten: Ik zal ervoor zorgen dat het punt van overhead et
cetera daarin zichtbaar wordt meegenomen, maar dat moeten we nog
even voor elkaar krijgen.
De voorzitter: Wij zijn aan het einde gekomen van dit algemeen overleg.
Ik bedank de Minister, zijn ambtenaren, de mensen op de publieke tribune
en mijn collega’s.
Sluiting 12.08 uur.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

25

Volledige agenda
1. Stroomstoring NOS; resultaten controlebericht NL-Alert; implementatie
visie brandweer
Kamerstuk 29 668-39 – Brief regering d.d. 19-12-2013
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
2. Schade door branden die te maken hebben met wietteelt
Kamerstuk 29 517-80 – Brief regering d.d. 04-02-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
3. Reactie op enquête van EenVandaag onder brandweerpersoneel
Kamerstuk 29 517-81 – Brief regering d.d. 14-02-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
4. Onderzoek WODC naar variabele voertuigbezetting brandweer
Kamerstuk 29 517-82 – Brief regering d.d. 19-02-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
5. Eindmeting ICMS 2013
Kamerstuk 33 763-39 – Brief regering d.d. 14-04-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
6. Aanbieding inspectierapport «Verbetertrajecten C2000; stand van zaken
2013»
Kamerstuk 25 124-73 – Brief regering d.d. 25-04-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
7. Reactie op het verzoek van de commissie over onrust en onzekerheid
brandweerpersoneel en waarborging veiligheid burgers
Kamerstuk 29 517-83 – Brief regering d.d. 23-04-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
8. Stand van zaken inzake implementatie van een structurele oplossing
voor stabiliteit infrastructuur 1-1-2
Kamerstuk 29 628-452 – Brief regering d.d. 20-05-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
9. Aanbieding SEO rapport MKBA brandveiligheid in woningen
Kamerstuk 26 956-197 – Brief regering d.d. 13-06-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
10. Rapport van de Inspectie Veiligheid en Justitie (IVenJ) en de Inspectie
voor de Gezondheidszorg (IGZ) inzake knelpunten slachtofferregistratie
Kamerstuk 33 552-12 – Brief regering d.d. 17-06-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
11. Aanbieding voortgangsrapportage over de kabinetsreactie op het
advies van de Evaluatiecommissie Hoekstra
Kamerstuk 29 517-85 – Brief regering d.d. 02-07-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten
12. Stappenplan Landelijke Meldkamerorganisatie
Kamerstuk 29 517-84 – Brief regering d.d. 02-07-2014
Minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 29 517, nr. 88

26