2011D27993

LIJST VAN VRAGEN
Aanbiedingsbrief Bestuurakkoord Water (27625, nr. 190)
1
Komt er ook een reactie van de taskforce Ten Heuvelhof op het Bestuursakkoord Water? Indien dit nog niet afgesproken is, is het dan mogelijk om
dat alsnog te doen?
2
Wat is de juridische status van het Bestuursakkoord Water?
3
Hoe bindend zijn de nu gemaakte afspreken over de financiering en de
hoogte van de bedragen voor het Rijk, respectievelijk voor de
waterschappen?
4
Welke onderdelen uit het Bestuursakkoord vereisen of krijgen een
wettelijke basis?
5
Wordt er over de voortgang van het afgesproken maatregelenpakket vaker
dan een maal per jaar gerapporteerd? Zo nee, bent u bereid om hier wel
voor te zorgen zodat er adequater op mogelijke problemen gereageerd
kan worden?
6
Kan worden gesteld dat van de totale 750 miljoen euro doelmatigheidswinst er 200 miljoen euro wordt aangewend voor (indirecte) verlichting
van de rijkskas door de financiering van muskus- en beverrattenbestrijding over te hevelen naar de waterschappen, en de waterschappen
voor de helft mee te laten betalen aan het HWBP?
7
In hoeverre kan en mag deze kostenstijging voor de waterschappen
doorbelast worden in de waterschapstarieven? In hoeverre is dan nog
sprake van doelmatigheidswinst?
8
Hoe wordt het overige deel van de doelmatigheidswinst (de 550 miljoen
euro van de totale 750 miljoen euro) gerealiseerd en waar slaat deze neer?
9
Is het denkbaar dat het inboeken van deze bedragen leidt tot hogere
lasten voor burgers en bedrijven? Zo nee, hoe wordt bewerkstelligd en
gecontroleerd dat dit niet gebeurt? Zo ja, waarom wordt dit dan gepresenteerd als doelmatigheidswinst?
10
Kunt u het overzicht op pagina 3 van uw aanbiedingsbrief bij het
Bestuursakkoord Water (27625, nr. 190) met projecten in uitvoering en
voorbereiding voorzien van bedragen, zodat duidelijk wordt hoe de
geraamde kosten voor deze projecten tot en met 2020 van 5,3 miljard
euro, respectievelijk circa 4 miljard euro, neerslaan bij de genoemde
onderliggende programma’s en projecten?

nds-tk-2011D27993

1

11
Zijn de bedragen van 5,3 miljard euro en circa 4 miljard euro jaarlijkse
kosten of is dit het totale investeringsbudget dat tot 2020 beschikbaar is
voor projecten en programma’s?
12
Hoe verhoudt het totale bedrag van 9,3 miljard euro (5,3 miljard plus circa
4 miljard) zich tot het bedrag van jaarlijkse beheerskosten voor watersysteem en waterketen van 7 miljard euro in 2010, dat genoemd wordt op
pagina 5 van het Bestuursakkoord Water?
13
Wat zullen na 2020 de jaarlijkse vaste kosten voor het beheer van de
waterkeringen zijn, en welk bedrag zal er na 2020 jaarlijks nodig zijn voor
investeringen?
14
Op welk moment kunt u meer inzicht geven in de benodigde financiën
voor de waterveiligheid op zowel de middellange termijn als de lange
termijn? Kunt u eerder dan uiterlijk in 2014 (plandatum waterveiligheidsprogramma als onderdeel van het Deltaprogramma) met deze gegevens
te komen? Kunt u uw antwoord toelichten?
15
Welk bedrag voor investeringen is op dit moment structureel beschikbaar
na 2020, opgesplitst naar middelen in de rijksbegroting en veronderstelde
financiering van waterschappen?
16
Brengt het feit dat het niet altijd mogelijk is alle projecten in het gewenste
tempo uit te voeren de waterveiligheid in gevaar? Wat heeft bij de keuze
van temporisering van projecten geprevaleerd: de waterveiligheid of de
beschikbare financiën?
17
Wordt bij de verbetering van de structuur, processen, organisatie en
governance, naast van de aanbevelingen van de taskforce Ten Heuvelhof,
ook gebruik gemaakt van de aanbevelingen van de commissie Elverding?
Zo ja, op welke wijze? Zo nee, waarom niet?
Bestuursakkoord Water (bijlage bij 27 625, nr. 190)
18
Hoe veel tijd gaat de mogelijke herziening van de afspraken in het
Nationaal Waterplan en de Stroomgebiedbeheerplannen van 2009 in
beslag nemen en gaat dit vertraging opleveren bij de uitvoeringswerkzaamheden?
19
Hoe verhoudt de prioriteit die u, met de implementatie van de bezuiniging
in het regeerakkoord op de uitvoering van de Kaderrichtlijn Water, geeft
aan waterveiligheid zich tot de Europese eisen waaraan op een gegeven
moment voldaan moet worden? Gaan de uitgaven aan waterkwaliteit de
komende decennia niet ten koste van uitgaven aan waterveiligheid?
20
Bent u bereid om de Kamer te zijner tijd te informeren over de afspraken
die er tussen Rijkswaterstaat en de waterschappen zijn gemaakt over
risico- en crisisbeheersing?

2

Kabinetsreactie taskforce Hoogwaterbeschermingsprogramma
(HWBP) (27625, nr. 191)
21
Waarom kiest u ervoor om, ondanks het feit dat de taskforce Ten
Heuvelhof pleit voor een 50%-50% verdeling van de kosten voor waterschappen en Rijk en volledige overdracht «ongewenst» noemt, op den
duur de volledige kosten voor de aanleg, verbetering, beheer, onderhoud
en financiering van de primaire waterkeringen die niet in het beheer zijn
van het rijk bij de waterschappen te leggen en de 50/50-voorziening dus
enkel als opstapje te beschouwen?
22
Doet een 50/50 financieringsverdeling niet het beste recht aan de
verantwoordelijkheidsverdeling tussen rijk en waterschappen?
23
Per wanneer zouden volgens u, met respect voor een gematigde
ontwikkeling van de waterschapslasten, de volledige kosten voor duur
aanleg, verbetering, beheer, onderhoud en financiering van de primaire
waterkeringen redelijkerwijs bij de waterschappen kunnen komen te
liggen?
24
Hoe verwacht u dat de waterschapslasten beheerst kunnen worden als er
zich in de toekomst grote tegenvallers voordoen bij de verbetering van de
primaire waterkeringen, gezien het feit dat minstens een kwart van de
kosten bij de individuele waterschappen ligt?
25
Welke mogelijkheden heeft u om te voorkomen dat budgetoverschrijdingen van waterschappen een negatief effect hebben op de lokale
lastenontwikkeling? Welke instrumenten heeft u om corrigerend op te
kunnen treden als de besparingen die binnen een bepaalde tijd moeten
worden gerealiseerd geen gelijke trend houden met de lastenverzwaringen?
26
Welk orgaan, naast de waterschappen, kan na het schrappen van de
provinciale goedkeuring van de kostentoedelingsverordening ten behoeve
van het watersysteemheffing haar invloed nog aanwenden wanneer
kosten onevenredig blijken te zijn gestegen?
27
Zijn er in het Bestuursakkoord Water afspraken gemaakt over dekking van
tegenvallers? Gebeurt dit op basis van een 50%-50% bijdrage van Rijk en
waterschappen?
28
Waarop heeft baseert u de indicatie dat de projectgebonden bijdrage van
de waterschappen zal neerkomen op 10% tot 25% van de totale
waterschapsbijdrage?
29
Kan worden gesteld dat bij 25% verevening op een cofinancieringsbedrag
van 1,2 miljard euro, burgers en bedrijven in die delen van het land waar
keringen binnen het HWBP aanwezig zijn, circa 400 miljoen euro aan extra
waterschapslasten krijgen ten opzichte van delen van het land waar dat
niet het geval is?

3

30
Kunt u voor de verschillende waterschappen een indicatie van de
lastenontwikkeling geven bij een projectgebonden bijdrage van 10% en bij
een projectgebonden bijdrage van 25%?
31
Kunt u de lastenontwikkeling na de overdracht van de bekostiging van het
HWBP van het Rijk naar de waterschappen per doelgroep (landbouw,
natuur, etc.) in kaart brengen, zowel procentueel als in absolute cijfers?
32
Welke hoogte van waterschapslasten vindt u acceptabel?
33
Waarom streeft u ernaar de toetsfrequentie terug te brengen van eens in
de zes naar eens in de twaalf jaar? Houdt deze maatregel verband met de
beperkte financiële middelen die zijn gereserveerd voor waterveiligheid?
34
Gaat een lagere toetsfrequentie niet ten koste van onze bescherming
tegen het water?
35
Waarom kiest u niet bij voorbaat voor een continu toetsproces, maar
houdt u het bij het streven het toetsproces «zo mogelijk» een continu
karakter te geven?
36
Waarom is het voor een klein deel van de keringen niet mogelijk om in
2011 een oordeel te geven in het kader van de Derde Toetsing? Waarom
zal de derde toetsingsronde van de primaire waterkeringen pas definitief
in 2017 afgerond zijn? Kunt u een indicatie geven van de tegenvallers die
u tot die tijd verwacht?
37
Waarom zijn er in het Bestuursakkoord geen afspraken gemaakt over de
verdeling van kosten die uit een eventuele toekomstige actualisering van
de waterveiligheidsnormen voortvloeien?
38
Wanneer neemt u een beslissing over de actualisering van de
veiligheidsnormering?
39
Zijn de rapporten, die ten behoeve van de nieuwe normering worden
opgesteld, reeds afgerond? Bent u bereid deze, zodra beschikbaar, naar de
Kamer te sturen?
40
Kunt u aangeven wat de criteria zijn om te komen tot een eventuele
aanpassing van veiligheidsnormen?
41
Waar komt het toezicht op het toetsen, zoals de taskforce Ten Heuvelhof
dat heeft beschreven, te liggen?
42
Wat betekent het feit dat u het HWBP als een voortrollend programma wil
vormgeven voor de rol van de Kamer ten aanzien van de programmering
van waterveiligheidsprojecten? Wordt er wel een meerjarig HWBP-3

4

vastgesteld, of wordt alleen jaarlijks bij de vaststelling van het Deltaprogramma de programmering voor waterveiligheidsprojecten in dat jaar
vastgesteld?
43
Waarom stelt u jaarlijks separaat het HWBP vast, terwijl dit onderdeel gaat
uitmaken van het integrale waterveiligheidsprogramma dat in het kader
van het Deltaprogramma wordt ontwikkeld?
44
Op welke wijze worden de ervaringen vanuit de markt ten aanzien van
opdrachtgeverschap en innovatieve ontwerpen meegenomen in de
kennispool die op het gebied van programmamanagement, inkoop,
waterbouw en uitvoering wordt ingesteld? Krijgt de kennispool ook input
vanuit het bedrijfsleven? Hoe verhoudt de kennispool zich tot het bureau
van de Deltacommissaris, dat ook als opdracht heeft kennis over
deltamanagement op te bouwen?
45
Wordt bij het experimenteren met het toepassen van een andere
risicoverdeling in de uitvoeringsfase van HWBP2 ook gekeken naar
moderne contractvormen met het bedrijfsleven, waarbij bedrijven een
deel van de risico’s van uitvoering overnemen, of betreft het alleen een
verschuiving van het risico richting andere overheden?
46
Welke signalen liggen ten grondslag aan de proef bij het Markermeer, die
uit zal moeten wijzen of de dijken toch sterker zijn dan gedacht? Is de
verwachting dat dit wellicht voor meer dijken zal gelden? Zijn de dijken
wellicht onnodig afgekeurd?
47
Waarom zijn de voorbereidingskosten niet meegenomen in de algemene
projectkosten, maar wordt vastgehouden aan een maximale vergoeding
voor voorbereidingskosten aan de waterschappen van 15%?
48
Hoe vaak komen de daadwerkelijke voorbereidingkosten voor dijkverbeteringsprojecten bij waterschappen hoger uit dan 15% van de realisatiekosten?
49
Is er wel sprake van een efficiencyverbetering als waterschappen hun
voorbereidingskosten nog steeds volledig kunnen declareren tot
maximaal 15% (mits ze die kosten daadwerkelijk maken)? Komt er nog
een afzonderlijke prikkel om ervoor te zorgen dat niet continu de
maximale 15% wordt gedeclareerd?
50
Wat betekent de keuze voor een uitgebreidere voorbereidingsfase van
projecten, voor de te verwachten voorbereidingskosten die de waterschappen kunnen declareren bij het Rijk?
51
Hoe groot is exact de efficiencywinst die u verwacht door uit te gaan van
daadwerkelijk gemaakte kosten?
52
Is er ook nog gekeken naar mogelijke besparingen binnen het HWBP2 om
de overschrijding terug te dringen? Zijn in het kader van het Bestuursak-

5

koord maatregelen genomen die er rechtstreeks toe bijdragen dat de
omvang van de in de brief van 2 juli 2010 ( 27625, nr. 167) gesignaleerde
tegenvaller bij het HWBP2 wordt teruggedrongen?
53
Welke wet(ten) zal(/zullen) worden gewijzigd met de wetswijziging die de
regering voornemens is uiterlijk 1 juli 2012 in te dienen?
Nadere toelichting «Financiering van een beheersbaar programma
voor de waterkeringen» (bijlage bij 27 625, nr. 190 )
54
Hoe gaat het Rijk voldoen aan de financiële verplichtingen die voortvloeien uit het bestuursakkoord water? Is het bedrag dat het Rijk bijdraagt
(131 miljoen euro in 2014 en 181 miljoen euro vanaf 2015) reeds begroot?
Zo nee, waar moet dat geld vandaan komen?
55
Welk deel van het HWBP2 betreft waterschapsprojecten (waarvoor de
bijdrage van de waterschappen kan worden ingezet) en hoe wordt dit
onderscheid gemaakt? Is er vanuit het Rijk voldoende financiering voor de
projecten uit het HWBP2 die niet als «waterschapsproject» kunnen
worden aangemerkt?
56
Waar komt het voorstel van de taskforce Ten Heuvelhof, om jaarlijks 40
miljoen euro te reserveren voor de uitvoering van de rijksprojecten, terug
in de budgetten van het bestuursakkoord?
57
Wat is de actuele stand van de kostenraming voor het HWBP2, die volgens
de brief van 2 juli 2010 3 194 miljoen euro betrof? Wat verklaart een
eventuele verhoging of verlaging? Zijn de geraamde bedragen naar
aanleiding van de verwachte efficiencywinst door het bij elkaar brengen
van aanleg, beheer en onderhoud naar beneden bijgesteld?
58
Kunt u een totaaloverzicht geven van de meerjarenraming tot en met 2020
voor de financiering van het HWBP, waarin u de situatie vóór het afsluiten
van het Bestuursakkoord en de situatie daarna weergeeft, onderverdeeld
in rijksmiddelen en waterschapsbijdragen?
59
Welk bedrag is er, naast de reservering van 299 miljoen euro uit het
HWBP, beschikbaar voor het versterken van de kunstwerken op de
Afsluitdijk en het vergroten van de spuicapaciteit? Is dit gezamenlijk
voldoende voor het uitvoeren van één van de vier planalternatieven uit de
verkenningsfase? Hoe verhoudt dit bedrag zich tot de eerder genoemde
750 miljoen euro voor het project Afsluitdijk?
60
Waar is binnen de rijksbegroting de extra 1 217 miljoen euro aan
rijksmiddelen voor het HWBP vrijgemaakt? Betreft het hier vrije ruimte of
zijn andere budgetten herschikt of verlaagd?
61
Resteert er na het Bestuursakkoord nog vrije ruimte binnen het MIRT tot
en met 2020? Zo ja, hoeveel en in welke jaren?

6

62
Komt de 1 217 miljoen euro die de waterschappen op basis van het
Bestuursakkoord gaan bijdragen in de plaats van de veronderstelde
eerdere bijdragen in het kader van het Aanvullend Beleidsakkoord (810
miljoen euro) en het Regeerakkoord (650 miljoen euro)? Zo ja, wat is de
verklaring voor het feit dat op basis het Aanvullend Beleidsakkoord en het
Regeerakkoord een totale bijdrage van waterschappen aan het HWBP van
1460 miljoen euro (810+650) werd voorzien en nu een bijdrage van 1217
miljoen?
63
Kunt u in een duidelijk overzicht van de periode 2011 tot en met 2020
aangeven hoeveel de waterschappen in totaliteit bijdragen aan het HWBP
ten opzichte van de situatie ten tijde van de brief van 2 juli 2010?
64
Hoe verhoudt het nu beschikbare budget voor het HWBP-3 van 591
miljoen euro zich tot de raming voor het HWBP-3 voordat het Bestuursakkoord werd afgesloten?
65
Waarom is er gekozen voor het ramen van een overschot ten behoeve van
het HWBP-3 en hoe verhoudt dit overschot zich tot het Deltafonds? Komt
dit overschot geoormerkt in het Deltafonds terecht voor het HWBP-3?
66
Op welk moment verwacht u dat de kosten voor HWBP-3, waarvan de
taskforce Ten Heuvelhof de verwachting uitspreekt dat ze nog hoger zullen
zijn dan die voor HWBP2, zullen neerslaan?
67
Als de gereserveerde bijdrage voor HWBP-3 niet toereikend blijkt,
betekent dit dan ook dat de bijdrage van de waterschappen zal stijgen en
daarmee ook de lasten?

7