Bussemaker
heeft. Daar komen wij in oktober met elkaar over te
spreken.
Ik kom toe aan de motie van mevrouw Sap op stuk nr.
9. Ik ontraad deze motie, want het gaat hier om een
terrein van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Er komt
nog vóór de begrotingsbehandeling van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid een brief over de levensloop en het
spaarloon. Ik ben graag bereid om het verzoek in de
motie onder de aandacht van Sociale Zaken en Werkgelegenheid te brengen. Voor zover ik weet, heeft de minister
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid dat wat in de
motie wordt gevraagd al toegezegd bij de behandeling
van het initiatiefvoorstel van de fractie van GroenLinks
over vaderschapsverlof.
De voorzitter: Is dat een reden voor mevrouw Sap om
de motie aan te houden? Ik zie dat dat het geval is. Op
haar verzoek stel ik voor, haar motie (31317, nr. 9) van de
agenda af te voeren.
Daartoe wordt besloten.
Staatssecretaris Bussemaker: Voorzitter. Mevrouw
Leijten heeft een motie ingediend, waarin wordt
gevraagd alle mogelijke middelen in te zetten om de
nulurenindicatie bekendheid te geven bij huisartsen,
mantelzorgsteunpunten en anderen. Dinsdag heb ik al
tegen mevrouw Willemse gezegd dat ik er alles aan wil
doen om die groep te bereiken. Daarom lijkt deze motie
mij overbodig. In het dictum wordt gesproken over
huisartsen. Ik kan dat niet bij hen doen, maar wel via de
Sociale Verzekeringsbank, het CIZ en andere instanties.
Het is namelijk van groot belang, ook voor mij, dat
mensen die een nulurenindicatie hebben en eigenlijk
’’supermantelzorgers’’ zijn, worden bereikt.
De algemene beraadslaging wordt gesloten.
De voorzitter: Ik dank de staatssecretaris voor haar
antwoorden. Volgende week zal worden gestemd over de
ingediende moties.
Mijn voorstel is om na een korte schorsing meteen
door te gaan met het spoeddebat. Is dat een probleem
voor één van u? Ik kijk u allen achtereenvolgens aan. Ik
zie dat daartegen geen bezwaren bestaan.
De vergadering wordt van 11.18 uur tot 11.20 uur
geschorst.
Aan de orde is het spoeddebat over de zorg in het
weekend in verpleeghuizen.
©
Mevrouw Agema (PVV): Voorzitter. Door te weinig
personeel worden bewoners van verpleeg- en
verzorgingshuizen in het weekend steeds vaker aan hun
lot overgelaten. Wij weten ook dat deze problemen
explosief zullen toenemen. Tot 2020 zijn er een half
miljoen extra zorgmedewerkers nodig om onze ouders,
grootouders en straks ook u te verzorgen. Maar vandaag
spreken wij over het nu, over dat in het nu het minimum
aan zorg niet geboden wordt en verzorgingshuizen
daarin veel te veel vrijheid krijgen. Mensen wonen niet
voor niets in een verpleeg- of verzorgingshuis. Zij

Tweede Kamer

Zorg in het weekend

kunnen zichzelf niet meer verzorgen. De lichtste vorm
van zorg bestaat uit ongeveer vier en een half uur
verzorging per week en de zwaarste zo’n dertig uur
intensieve verpleging.
Stelt u zich eens voor wat er gebeurt als die noodzakelijke zorg in het weekend achterwege blijft: natte bedden,
volle luiers, etterende wonden, dorst en honger, angstig
zijn, niet gewassen worden, vastgebonden worden, niet
geholpen worden na een valpartij, geen of verkeerde
medicatie en ga zo maar door. De kwaliteit van zorg is
met de huidige personeelstekorten niet meer te
garanderen. Hoe trots ik ook ben op al die medailles bij
de Olympische Spelen en hoe spannend het wellicht is,
te fantaseren over de mogelijkheden om die Spelen in
2028 naar ons land toe te halen, de taak van de
staatssecretaris ligt hier. Zij moet dit oplossen, linksom of
rechtsom.
Het best presterende verpleeghuis in ons land komt
vier uur zorg per cliënt per week tekort. Het zou in ieder
geval goed zijn om minimumeisen te stellen aan het
aantal uren zorg per bewoner. Ik vraag de staatssecretaris daarom terug te komen op haar beslissing om het
gemiddeld aantal uren zorg uit de zorgzwaartepakketten
(ZZP’s) te schrappen. Bestuurders zijn anders tot de
gekste dingen in staat, zoals wij hebben kunnen zien bij
het onvoorstelbare beleid, dat mede ingegeven is door
personeelstekorten, om ouderen niet meer te reanimeren. Het is ook van belang dat wij meer weten over de
omvang en de aard van personeelstekorten in de
avonden, nachten, weekenden en vakantieperioden. Het
is mooi dat naar aanleiding van ons voorstel mystery
guests nu de zorginstellingen gaan inspecteren maar
dezen moeten ook gaan inspecteren buiten kantooruren.
Verder moet er een noodplan voor zorgmedewerkers
komen. Wij hebben het al een aantal keren voorgesteld
maar het komt er maar niet van. De problemen reiken
veel verder dan een half miljoen paar handen bij elkaar
zoeken want het gaat er ook om of die handen wel te
vinden zijn. Hoe staat het nu met de 250 mln. die de
staatssecretaris uittrok voor de 5000 tot 6000 extra
zorgmedewerkers tot 2020? Hoe staat het verder met de
adviescommissie Werken aan zorg? Wordt die net zo
voortvarend als de Deltacommissie?
De heer Jan de Vries (CDA): Het verbaast mij zo dat
mevrouw Agema blijkbaar pas wakker wordt als zij ’s
morgens om half zes de krant leest bij de benzinepomp,
want zij brengt hier allerlei dingen naar voren die wij
regelmatig met de staatssecretaris bespreken. Wij
hebben in juni nog een debat gevoerd over de kwaliteit
van de ouderenzorg en wij hebben in het voorjaar nog
gedebatteerd met het kabinet over de arbeidsmarktproblematiek. Er is beleid in gang gezet, er zijn keuzes
gemaakt, daar hebben wij met elkaar over kunnen
debatteren, maar toch vindt mevrouw Agema het nodig
om op basis van een ad-hocspoeddebatje opnieuw
allerlei dingen te berde te brengen en allerlei beelden
neer te zetten, die overigens ook geen recht doen aan de
feiten in diezelfde verpleeg- en verzorgingshuizen.
Mevrouw Agema (PVV): In ieder geval lag u nog in uw
bed toen ik bij de pomp stond. Overigens was ik wel
degelijk aanwezig bij al die vergaderingen. Waar het om
gaat, is dat deze problemen niet opgelost zijn. Het zijn
geen problemen die achter ons liggen, het zijn de
problemen van nu, van vandaag, van dit weekend, van

4 september 2008
TK 108

108-7901

de verpleeg- en verzorgingshuizen neer te zetten, en
nooit, maar dan ook werkelijk nooit, iets te zeggen over
wat daar wel goed gaat? Wij hebben hier overleggen
over inspectieonderzoeken waarin staat dat drie kwart
van de huizen redelijk tot goed presteert. Waarom gaat
zij daar nu eens niet op in? Zij is altijd negatief.
Mevrouw Agema (PVV): Als alles goed ging, dan hadden
wij hier geen werk. De Kamer gaat namelijk niet over wat
goed gaat, maar over wat niet goed gaat, waar er
problemen zijn. Het is de realiteit dat mensen in onze
verzorgingshuizen in de weekenden zonder zorg zitten,
dat mensen verpieteren, uitgedroogd of ondervoed
raken. Dat is de realiteit en als u uw ogen daarvoor sluit,
zou u zich moeten schamen!

De heer Jan de Vries (CDA)
© M. Sablerolle – Gouda

komend weekend en het weekend daarop. Als u dit debat
niet wilt voeren, kunt u misschien beter een andere
dienstbetrekking zoeken, want de komende jaren zullen
wij het hier voortdurend hebben over de personeelstekorten in de verzorgingstehuizen en de verpleeghuizen.
Als u daar geen zin in heeft, sorry, maar dan moet u echt
iets anders gaan doen.
De heer Jan de Vries (CDA): Mevrouw Agema heeft de
illusie of in ieder geval wekt zij de verwachting, dat zij
met haar spoeddebatjes de problematiek van vandaag
morgen opgelost zal hebben. Daarmee heeft zij geen
enkel vertrouwen in dezelfde professionals en verpleegkundigen en al die andere zorgwerkers die hard bezig
zijn om te werken aan de kwaliteit. Wij behoeven dit hier
niet elke week opnieuw te bespreken. Wij hebben
duidelijke afspraken met het kabinet gemaakt. De sector
is aan het werk om die verbeteringen aan te brengen.
Met uw spoeddebatten, mevrouw Agema, en met uw
retoriek belemmert u alleen maar die ontwikkelingen.
Mevrouw Agema (PVV): Dat is beslist een verkeerde
veronderstelling van u. Het gaat helemaal niet goed en
er zijn heel veel dingen die wij kunnen doen. Wij kunnen
ervoor zorgen dat wij betere informatie krijgen door ook
in de weekenden te inspecteren. Wij moeten die
minimumeisen stellen, want als wij ze niet stellen, zijn
besturen tot van alles in staat. Wij moeten hier de vinger
aan de pols houden en veel meer vragen en eisen van
deze staatssecretaris, die wel bij de Olympische Spelen
zit, maar nu geen antwoorden heeft. Ik wil graag dat wij
dit nu eens oplossen, zodat wij hier inderdaad niet elke
week hoeven te staan. Ik verwacht dan wel van u wat
medewerking. Dan verwacht ik ook dat u ook eens een
keer onze voorstellen steunt.

Mevrouw Wolbert (PvdA): De realiteit is dat u met dit
beeld de sector zo’n ongelooflijke imagoschade
aanbrengt dat niemand daar meer wil werken. U zegt
terecht dat één van de problemen in de weekenden is
dat het moeilijk is om personeel te krijgen. Dat komt
omdat steeds minder mensen zich inschrijven voor
opleidingen en omdat instellingen steeds grotere
problemen hebben om goede, betrokken en gekwalificeerde mensen te krijgen. U doet de mensen die daar
werken er onrecht mee aan. Nog veel ernstiger is dat u
een heel negatief imago versterkt, terwijl wij hier alles op
alles zouden moeten zetten om de positieve kanten van
de sector te belichten en het nu eens te hebben over wat
er wel goed gaat. U moet ophouden om elke keer weer
vanuit uw betrokkenheid de sector ongelooflijke schade
te berokkenen.
Mevrouw Agema (PVV): Ik denk dat u uit uw bankjes
moet komen om eens wat te gaan doen, want als wij
niets doen, dan blijven die problemen bestaan. Het is
eigenlijk te stuitend voor woorden dat u uw kop in het
zand steekt door te stellen dat wij het er maar niet over
moeten hebben. Door te stellen dat als wij het erover
hebben, er imagoschade ontstaat. Het imago is niet best,
want er is veel te weinig zorg. Er zijn veel te weinig
medewerkers. Nogmaals, het beste verpleeghuis heeft
vier uur zorgtekort per medewerker per week. Het beste
verpleeghuis! En dan mag ik het er niet over hebben? Ik
mag niet vragen of het beter kan? Waar is de PvdA?
©

Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik hoor mevrouw Agema
zeggen dat er meer gekeken en gecontroleerd moet
worden en beter opgelet. Dezelfde mevrouw Agema zegt
in alle andere debatten en overleggen altijd: weg met de
papieren en weg met tijdschrijven. Wat wil zij nu
eigenlijk? Denkt zij nu werkelijk dat zij de sector verbetert
door elke keer opnieuw de vinger te leggen op wat niet
goed gaat en hier de meest verschrikkelijke beelden over

Mevrouw Leijten (SP): Voorzitter. Wat moet je nog
weten, wat moet je nog horen en wat moet je nog zien
om te beseffen dat er misstanden zijn in onze verpleeghuizen? Door het wanbeleid is er sprake van schoffering
van de generatie die ons land heeft opgebouwd. Die
generatie verdient toch beter. Hetzelfde geldt voor de
werkers in de verpleeghuizen die zich dag in, dag uit het
vuur uit de sloffen lopen om er ondanks alles het beste
van te maken. Zij beseffen dagelijks dat het niet goed
genoeg is.
De tekortschietende zorg kan leiden tot mensonwaardige situaties: te laat uit bed, te lang in de luier, niet naar
het toilet en te laat en te koud eten. Dit is helaas allemaal
bekend. Dit is helaas geen nieuws. Hoe teleurstellend en
beschamend het allemaal ook is, er is nog geen teken
van een oplossing. ’’Tekortschietende zorg is een
sluipmoordenaar. Ondervoeding en uitdroging zijn
sluipmoordenaars.’’ Agnes Kant sprak deze woorden in

Tweede Kamer

4 september 2008
TK 108

Zorg in het weekend

108-7902

Leijten
2002 uit. Wij hadden toen een meldweek en daarin
presenteerden wij het rapport Waar een rijk land arm in
is. Dat ging over de verpleeghuizen. Ik had ook een citaat
van Jan Marijnissen kunnen nemen uit 1996. Precies
dezelfde spoeddebatten werden toen hier gevoerd. ’’Ik
heb deze maand een bewoner in haar eigen overgeefsel
moeten laten liggen, omdat er geen hulp kon komen op
korte termijn. Ik heb er wel voor gezorgd dat mevrouw
niet in haar eigen overgeefsel zou stikken. Ik kon haar
niet helpen en zulke dingen overkomen ons vaker. De
motivatie van ons op de werkvloer neemt af, omdat er
juist hier gekort wordt.’’ Deze verpleegkundige werkt ’s
nachts in haar eentje op 36 bewoners. Steeds meer
verpleegkundigen en verzorgenden stoppen ermee, met
pijn in het hart. Het water staat hun aan de lippen en het
is dweilen met de kraan open. Ook hier moet een
deltaplan komen en niet alleen voor de wijken.
Meer handen aan het bed, maak werk van die 5000 tot
6000 beloofde handen! Doe iets aan de functiedifferentiatie! Reageer op het meldpunt van NU’91! Dit
zijn serieuze zaken, maar er wordt al jaren op de handen
gezeten voor wie daarover nog wat wil zeggen. Ik roep
de staatssecretaris op: pak dit nu aan of ga iets anders
doen.
©
Mevrouw Wolbert (PvdA): Mevrouw de voorzitter. De
fractie van de Partij van de Arbeid ziet af van een
inbreng.
©
De heer Jan de Vries (CDA): Mevrouw de voorzitter. De
CDA-fractie heeft geen enkele behoefte aan een vraag of
een opmerking in de richting van de staatssecretaris. Ik
hoop dat wij snel aan het werk kunnen.
De voorzitter: Mevrouw Wiegman is er niet. Mevrouw
Van Miltenburg ook niet.

Staatssecretaris Bussemaker: Mevrouw de voorzitter. Er
gaat heel veel goed in de verpleeghuissector. Zullen wij
daarmee eens beginnen? Er gaat heel veel goed. Er zijn
wel eens dingen die niet goed gaan en ik zal de laatste
zijn om daarvoor dan niet de aandacht te vragen. Ik wil
dit echter samen met de sector doen. Ik wil dit op een
goede en zorgvuldige manier doen. Daarbij helpt het niet
om elke keer op basis van incidenten over een geval te
spreken. Daarbij helpt het wel om samen met de sector,
met de instellingen, met de medewerkers en met de
cliënten van gedachten te wisselen over de vraag hoe
het beter kan.
Vier jaar geleden zijn hier heftige debatten gevoerd
over hetgeen er mis was in de verpleeghuizen. Daarvan
heeft de sector geleerd. Afgelopen dinsdag hebben wij
met elkaar een mijlpaal bereikt doordat gegevens over
de kwaliteit van de verpleeghuizen, verzorgingshuizen en
thuiszorg openbaar zijn gemaakt en kunnen worden
vergeleken. Het zou mij een lief ding waard zijn als ik
daarover met de Kamer van gedachten zou kunnen
wisselen. Of het nu gaat om klachten van cliënten, van
instellingen of van aanbieders, ik neem ze alle serieus.
De klachten van NU’91 zijn nog niet openbaar. Ik ben
graag bereid om daarnaar te kijken.
Wij hebben de Kamer al eerder een brief over de
arbeidsmarkt toegezegd waarin dit allemaal weer naar
voren zal komen. Wij kunnen dit niet alleen; ook dit moet
samen met de sector. Wij zijn hiermee voortvarend bezig
en alle vragen van mevrouw Agema zullen daarin
terugkomen.
Overigens wijs ik erop dat er morgen in de Staatscourant wordt gerapporteerd over het stagefonds.
Ik heb hieraan niets meer toe te voegen.
Mevrouw Agema (PVV): Is de staatssecretaris hiermee
aan het einde van haar betoog gekomen?
Staatssecretaris Bussemaker: Ja.
Mevrouw Agema (PVV): Nee toch? Ik heb toch vragen
gesteld?

©
Mevrouw Sap (GroenLinks): Mevrouw de voorzitter. Heel
kort en ik zou dit graag even hier uitspreken en niet op
het spreekgestoelte.
Ik ben niet zo’n voorstander van spoeddebatjes, maar
wat er nu toch weer van NU’91 naar buiten is gekomen,
is wel zo ernstig dat ik de hartenkreet en het pleidooi van
mevrouw Leijten wil ondersteunen. De verpleeghuizen
zijn echt het weeskindje van de zorg en wij zitten op dit
punt in een neerwaartse vicieuze cirkel. Mensen kunnen
steeds minder inhoud aan hun werk geven doordat zij de
benodigde zorg, waar toch hun hart ligt, niet meer
kunnen leveren. Zij voelen zich bijna gedwongen om uit
de sector te vertrekken. Ik denk dat er echt een veel
sterkere inzet nodig is dan er nu gepleegd wordt. Hoe
denkt de staatssecretaris deze misstanden in haar
periode te stoppen? Welke maatregelen denkt zij te
kunnen treffen, ook om te voorkomen dat zij over twee
jaar de geschiedenis ingaat als de volgende bewindspersoon die dit niet heeft kunnen oplossen?
De voorzitter: Ik vraag u om volgende keer toch gebruik
te maken van het spreekgestoelte, opdat de collega’s u
desgewenst kunnen interrumperen.

Tweede Kamer

©

Zorg in het weekend

Staatssecretaris Bussemaker: Nee, u hebt geen vragen
gesteld.
Mevrouw Agema (PVV): Ik heb vragen gesteld over de
adviescommissie, over de...
Staatssecretaris Bussemaker: Ik heb daarop al antwoord
gegeven. Wij hebben hierover in juni met elkaar
gesproken. Mevrouw Agema heeft verder gevraagd naar
5000 tot 6000 handen aan het bed. Dit komt terug in de
brief over het arbeidsmarktbeleid en verder heeft zij mij
geen vragen gesteld.
Mevrouw Agema (PVV): Ik heb een aantal vragen
gesteld, ook over het inspecteren buiten kantooruren en
over een noodplan voor zorgmedewerkers. Ik heb
gevraagd wanneer er een adviescommissie komt. Wat is
dit voor een belachelijke vertoning?
Staatssecretaris Bussemaker: Dit is een herhaling van
zetten. Wij hebben deze punten al uitgebreid besproken

4 september 2008
TK 108

108-7903

Bussemaker
en ik ben graag bereid dat weer te doen, maar dan wel
op basis van een zorgvuldige voorbereiding.
Mevrouw Agema (PVV): Goed. Ik zal dan nu mijn vragen
stellen. Wil de staatssecretaris steeds benadrukken dat
het om incidenten gaat? Daar gaat het niet om. Ik zei al
in mijn inbreng dat volgens de NZa het beste verpleeghuis vier uur per week per cliënt tekort komt. Ik spreek
niet over incidenten; ik spreek over structurele problemen. Ik vraag de staatssecretaris dat niet voortdurend te
bagatelliseren.
Mijn tweede vraag gaat over de website Kiesbeter.nl.
Een derde van de zorginstellingen levert geen gegevens
aan. Hoe kunnen wij de kwaliteit dan controleren? Als de
Inspectie dan ook nog eens op basis van Kiesbeter.nl
verpleeghuizen gaat bezoeken, terwijl vijfhonderd
tehuizen er niet eens op staan, waarover hebben wij het
dan? Dat is toch een wassen neus?
Staatssecretaris Bussemaker: De opmerking over vier
uur per week per patiënt te weinig, is gemaakt op basis
van het rapport van de NZa uit 2006, waarin geïndiceerde en geleverde zorg aan de orde kwamen. Er
bestond overigens geen directe relatie met de geleverde
kwaliteit. Er is een oplossing en een aanpak naar
aanleiding van dat rapport gekomen, namelijk een
investering van 250 mln. extra en afspraken met de
instellingen om effectiever te handelen.
Op de tweede vraag van mevrouw Agema wil ik graag
terugkomen op basis van de stukken die bij de bespreking van afgelopen dinsdag horen, om te kijken hoe wij
de tehuizen die nog niet meedoen, kunnen stimuleren en
aanmoedigen dat wel te doen. De vergelijking via
Kiesbeter.nl draagt veel en veel meer bij aan de
verbetering van kwaliteit en de vergelijking dan de
voorstellen die ik mevrouw Agema heb horen doen.
Mevrouw Agema (PVV): Hoe denkt de staatssecretaris
over verplicht meedoen?
Staatssecretaris Bussemaker: Dat sluit ik niet uit. Ik
vraag nogmaals dit debat te houden als de stukken zijn
geagendeerd. De Kamer heeft de stukken ontvangen. Ik
vind ze zeer de moeite waard. Ik zeg nog maar een keer
dat het een mijlpaal in de sector verpleeghuizen en
thuiszorg is, waaraan nog veel te verbeteren valt. Laten
wij dat onderzoeken en hier niet op grond van losse
flodders met elkaar debatteren.
Mevrouw Leijten (SP): Moeten wij debatteren op basis
van stukken van deze staatssecretaris, die haar kop in het
zand steekt als het gaat om de gevolgen van fusies,
functiedifferentiatie en thuiszorgmedewerkers en
huishoudelijke hulpen die vanwege de Wmo en masse
worden ontslagen? Wij hebben hierover meerdere
debatten gevoerd en door haar reactie op Kamervragen
toont de staatssecretaris dat het haar niet veel interesseert. Zij vindt dat over de zakkenvullende topbestuurders wel een sectorale afspraak kan worden
gemaakt. Nee, er gebeurt niet zoveel.
De website vind ik maar een virtuele werkelijkheid.
Gaan wij de mensen die afgelopen weekend geen zorg
en medicatie hebben gekregen en pijn hebben geleden,
zeggen: dan had u maar beter moeten kiezen; u had het
op de website kunnen vinden? Ik mag toch hopen dat wij
die kant niet opgaan.

Tweede Kamer

Zorg in het weekend

Staatssecretaris Bussemaker: De website is een
hulpmiddel om cliënten te stimuleren een goede keuze te
maken. Het gaat vanzelfsprekend om objectieve
medische zorg. Het kan ook gaan om subjectieve
oordelen over wat iemand prettig vindt. Dat kan gelukkig
per individu verschillen. De basiszorg moet overal op
orde zijn. Ook daarover ben ik graag bereid te allen tijde
met de Kamer te debatteren. Maar laten wij niet elke keer
weer een incident naar voren halen en op die manier de
hele sector op een totaal verkeerde manier voor het
voetlicht brengen. Daarmee bezorgt de Kamer zichzelf
geen dienst, maar ook de sector niet. Laten wij goed
kijken naar wat beter kan. Ik ben niet doof voor kritiek en
de opmerking dat ik niet ben geïnteresseerd in de
problemen rond de Wmo, de fusies en het medicijngebruik in verpleeghuizen, houd ik verre van mij.
Mevrouw Leijten (SP): Dat blijkt niet echt uit de
antwoorden op de Kamervragen en dat spijt mij zeer.
Vorige week was ik aanwezig bij een demonstratie van
thuiszorgmedewerkers. Zij waren woedend. De minister
van VWS wilde ze aanvankelijk niet eens te woord staan,
maar deed dat wel met de pers. Zij waren woedend en
zeiden stuk voor stuk dat de staatssecretaris en de
minister maar eens een week met de thuiszorg moesten
meelopen. De staatssecretaris praat met de vertegenwoordigers van deze mensen. Zij moet eens met de
mensen zelf praten. Zij reageert niet op klachten over
functiedifferentiatie en op schoonmaakbedrijven die nu
worden ingezet voor de huishoudelijke hulp. Zij zit op
haar handen. De beloofde extra handen aan het bed
waren van vorig jaar, maar zijn nog steeds niet gerealiseerd. Moeten wij wachten op de informatie van de
staatssecretaris? Ik haal de informatie liever uit de
werkelijkheid en wens daarover te discussiëren. Ik hoop
dan ook dat de staatssecretaris dan gewoon meedoet.
Het zijn helaas geen incidenten.
Staatssecretaris Bussemaker: Zowel mevrouw Agema
als mevrouw Leijten heeft een beperkt inzicht in mijn
agenda. Dat begrijp ik ook wel. De een denkt dat ik alleen
bij de Olympische Spelen ben, de ander dat ik alleen met
bestuurders overleg. Geen van beide is juist. Ik loop ook
mee met medewerkers in de thuiszorg en in verpleeghuizen. Ik zie daar soms ook best schrijnende situaties, dat
veeg ik niet onder stoelen of banken. Maar ik zie ook dat
er ontzettend goed gewerkt wordt en dat er een enorme
inzet is om tot verbeteringen te komen. Ik zeg u ook dat
ik graag bereid ben om er met iedereen, juist op de
werkvloer, over te spreken hoe het beter kan. Dus zeg mij
niet dat ik mijn informatie alleen van bestuurders krijg of
van papier haal. Wij spreken hier over een werkelijkheid
waarin zaken goed en minder goed gaan en waarin ik
hoop, samen met u te kunnen werken aan een verdere
verbetering.
Mevrouw Leijten (SP): Ik laat mij niet zeggen dat ik geen
respect heb voor de inzet van het personeel, want ik
weet hoe hoog die is en ook hoe schamel de beloning is
in verhouding met die van de topbestuurders. Ga daar
dan in ieder geval mee beginnen. Daarvan zegt u zelfs
dat u niets doet. Er is zoveel te doen in de zorg en er
wordt zo lang gepolderd. Het is goed dat u meeloopt en
ik hoop dat u dat nog lang blijft doen, want dat geeft
inspiratie om zaken te veranderen in de zorg.

4 september 2008
TK 108

108-7904

Bussemaker
Staatssecretaris Bussemaker: Ik weet niet of mevrouw
Leijten ook de agenda van de Kamer goed in haar hoofd
heeft, maar als ik het goed heb, wordt op tien meter hier
vandaan op dit moment een debat gehouden over
topsalarissen in de semipublieke sector. Ik weet niet of
het slim is om twee debatten over hetzelfde onderwerp
op tien meter van elkaar in twee verschillende ruimten te
voeren. Dat debat wordt dus gevoerd.

gehoord de beraadslaging,

©

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Agema. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 184 (31200-XVI).

Mevrouw Agema (PVV): Voorzitter. Als wij hier incidenten bespraken, zouden wij hier niet staan. Het gaat erom
dat er in de zorg geen incidentele personeelsproblemen
zijn maar structurele, en dat die structurele problemen
steeds groter worden. Er worden ook geen minimumeisen gesteld aan het aantal uren zorg dat geleverd wordt,
terwijl wij dat juist wel moeten doen. Wij moeten dit dus
niet schrappen uit de zorgzwaartepakketten. Het gaat om
natte bedden, volle luiers, etterende wonden, dorst,
honger, niet gewassen worden. Dan vind ik het werkelijk
stuitend welke wending dit debat krijgt, want het zijn de
problemen van nu en zij zijn in het nu nog lang niet de
wereld uit. Ik heb daarom een aantal voorstellen die ik
heb verwoord in moties gezet, die ik hierbij indien.

verzoekt de regering, te bewerkstelligen dat de Inspectie
voor de Gezondheidszorg ook ’s avonds, ’s nachts en in
het weekend bij verpleeg- en verzorgingshuizen
inspecties zal gaan uitvoeren,
en gaat over tot de orde van de dag.

©
Mevrouw Leijten (SP): Voorzitter. Ik begrijp best dat
CDA, VVD en PvdA het woord niet willen voeren. Zij zijn
namelijk nogal debet aan de problemen in de zorg, aan
de ingezette marktwerking en de concurrentieslag,
waardoor medewerkers productiewerkers zijn geworden.
Dat zeggen zij ook letterlijk in het rapport van NU’91.
Ik dien een motie in. Volgens mij is de kern om de
situatie te verbeteren.
Mevrouw Van Miltenburg (VVD): U refereert aan het
rapport van NU’91, dat de VVD tot op heden nog niet
heeft kunnen bemachtigen omdat NU’91 dat nog op een
later moment vandaag wilde presenteren.

Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
verzoekt de regering, te bewerkstelligen dat er een norm
komt voor het minimumaantal uren zorg dat per
bewoner (zorgzwaartepakket) geleverd moet worden,

Mevrouw Leijten (SP): Eén van de meldingen voor het
rapport heeft in het AD gestaan. Het gaat om persoonlijke ervaringen van medewerkers. Die had mevrouw Van
Miltenburg ook al veel eerder kunnen kennen, want het
betreft gewoon de dagelijkse praktijk. Mevrouw Van
Miltenburg spreekt echter van incidenten, evenals de
staatssecretaris.

en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Agema. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 182 (31200-XVI).

Mevrouw Leijten (SP): Ik heb vanochtend met NU’91
gebeld met het verzoek of ik het rapport in kon zien. Ik
wist dat het vandaag zou worden gepresenteerd, maar ik
kon niet bij het debat zijn. Mevrouw Van Miltenburg had
dat ook kunnen doen. Dan had zij het rapport ook gehad.

Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
verzoekt de regering, te komen met een deltaplan voor
de arbeidsmarktproblemen in de zorg,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Agema. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 183 (31200-XVI).

Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik heb dat gedaan, maar het
is mij expliciet geweigerd.
Mevrouw Leijten (SP): Dan moet u bij NU’91 zijn.
Mevrouw Wolbert (PvdA): Ik vraag de staatssecretaris of
haar de gegevens ook zijn geweigerd. Heeft zij datzelfde
bericht van NU’91 gehad?
De voorzitter: Daar kan de staatssecretaris op antwoorden in haar eigen termijn.
De heer Jan de Vries (CDA): Voorzitter. Dit is precies
wat mijn fractie zo irriteert aan dit soort spoeddebatjes.
Er is sprake van opzetjes van de SP, in dit geval samen
met NU’91 en de SP-fractie, waarbij er met informatie
wordt geschermd die andere fracties blijkbaar niet

Motie
De Kamer,

Tweede Kamer

Mevrouw Van Miltenburg (VVD): Hoe is het mogelijk
dat de SP-fractie het gehele rapport van NU’91 tot haar
beschikking heeft, terwijl de rest van de Kamer dat voor
zover ik weet niet heeft?

Zorg in het weekend

4 september 2008
TK 108

108-7905

doen alsof de SP-fractie de enige fractie is die het
probleem ziet.
Mevrouw Leijten (SP): Ik had graag gezien dat de Kamer
in het verleden voorstellen van ons had gesteund.
Gelukkig heeft dit kabinet ons voorstel over het
stagefonds, dat wij al jaren inbrengen, overgenomen. Het
staat deze week zelfs al in de Staatscourant. Dat is een
heuglijk feit. Wij doen al jaren voorstellen ter verbetering. Ik had daarvoor graag de steun van het CDA gehad,
want wij voeren inderdaad te vaak debatten over deze
kwestie. Dat komt echter, omdat men blijft zeggen dat
het incidenten zijn, maar dat is niet juist. Deze zomer
werd bekend dat de medewerkers in de zorg die zorg en
masse verlaten, omdat zij het niet meer kunnen.
Ten slotte dien ik de volgende motie in.
Motie
Mevrouw Wolbert (PvdD)
© M. Sablerolle – Gouda

krijgen. Ik ben benieuwd of de staatssecretaris die
informatie heeft gekregen. De SP zet hiermee het beeld
neer dat er hier partijen zijn die geen behoefte hebben
aan dit type debat en geen oog hebben voor de
problematiek. Ik neem daar afstand van. Ik vind dat
goedkoop populisme. Mevrouw Leijten zou recht doen
aan de inzet van de staatssecretaris en van die van de
Kamer als geheel als zij ook zou kijken naar de debatten
die wij tot op heden hebben gevoerd over de kwaliteit
van de zorg in verpleeghuizen en verzorgingstehuizen en
over de arbeidsmarkttekorten. Daar hoeven wij niet elke
week een spoeddebat over te houden. Daarvoor hebben
wij zorgvuldige procedures. Vervolgens hebben wij
zorgvuldige en uitgebreide debatten.
Mevrouw Leijten (SP): De heer De Vries moet kijken naar
waarom wij dit spoeddebat hebben. Het ging om wat er
in het AD stond over het feit dat er in verpleeghuizen
geen weekendzorg is. Daar gaat het spoeddebat over. Er
hebben al diverse keren meldingen in de kranten
gestaan. Wij weten er allemaal van. Wij krijgen die ook
door van andere vakbonden, ook over het personeel. Ik
wijs op het gevolg van de functiedifferentie en de
onderbemensing. Dat stond al in het rapport van 2002.
Dat is geen nieuwe informatie, helaas niet. Het is
allemaal gesneden koek. Het is geen opzetje. Mevrouw
Agema heeft dit spoeddebat aangevraagd. Ik heb slechts
gevraagd of ik het rapport mocht inzien. Vervolgens is
mij dat toegestuurd. Dat moet verder maar met NU’91
worden doorgesproken. Al die werkers in de zorg komen
overigens in heel veel krantenartikelen en in heel veel
televisieprogramma’s aan bod. Zij geven iedere keer aan
dat zij niet het werk kunnen doen wat zij willen doen en
waarvoor zij zijn opgeleid.
De heer Jan de Vries (CDA): Mijn fractie neemt afstand
van de suggestie van mevrouw Leijten – zij heeft heel
bewust steun verleend aan de aanvraag voor het
spoeddebat – dat zij de enige is in dit huis die ziet wat er
in de zorg gebeurt. Daarmee doet zij geen recht aan alle
uitgebreide debatten hierover en alle stukken die wij
daarover wisselen. Op die manier hopen wij met elkaar,
SP, coalitie, oppositie en regering, een bijdrage te leveren
aan de kwaliteit van de zorg. Mevrouw Leijten moet niet

Tweede Kamer

Zorg in het weekend

De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat er al jaren onrust is over de kwaliteit
van de zorg in verpleeg- en verzorgingstehuizen;
overwegende dat uit onderzoeken van NU’91 en de
V&VN blijkt dat steeds meer zorgpersoneel stopt;
overwegende dat uit onderzoek van V&VN blijkt dat
verpleegkundigen en verzorgenden zeggen dat door de
hoge werkdruk de kwaliteit van de zorg niet gegarandeerd kan worden;
overwegende dat dit de kwaliteit van de zorg niet ten
goede komt;
van mening dat onze ouderen recht hebben op een
menswaardige oude dag in verpleeg- en verzorgingstehuizen;
verzoekt de regering, een noodplan op te stellen met als
doel de kwaliteit in de ouderenzorg te verbeteren en er
zorg voor te dragen dat de werkdruk verlaagd wordt en
het personeel op de vloer behouden blijft,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Leijten. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 185 (31200-XVI).
Mevrouw Leijten (SP): Voorzitter. Ik heb nog één
opmerking over kiesBeter.nl. Ik vind het echt een teken
aan de wand dat het dus blijkbaar nodig is dat je sterren
kunt gaan scoren voor een verpleeghuis dat wellicht
twintig of 200 kilometer verder weg ligt dan de plek waar
je eigenlijk zou willen wonen.
©
Staatssecretaris Bussemaker: Voorzitter. Mevrouw
Agema wijst op structurele problemen op de arbeidsmarkt. In het voorjaar hebben wij hierover uitgebreid

4 september 2008
TK 108

108-7906

Bussemaker
gedebatteerd met de Kamer. Er is een motie aangenomen – volgens mij is dit de motie-Schippers – waarin
wordt gevraagd om met concrete voorstellen te komen.
De Kamer krijgt deze van ons. Hierover zullen wij
vervolgens weer debatteren en het lijkt mij nuttig om het
debat bij die gelegenheid te voeren.
De aanneming van de moties van mevrouw Agema
over een minimumnorm per bewoner bij het zorgzwaartepakket ontraad ik. Bij de zorgzwaartepakketten
willen wij immers juist differentiëren naar zwaarte van de
zorg en niet voor iedereen hetzelfde uitgangspunt
hanteren.
Ik ontraad verder de aanneming van de motie van
mevrouw Agema om te komen met een deltaplan voor
de arbeidsmarktproblemen in de zorg. Er ligt hierover al
een motie van de Kamer en wij zijn bezig om deze uit
voeren. Graag ga ik hierover weer met de Kamer in
debat.
Mevrouw Agema heeft voorts een motie ingediend
over de inspectie door de Inspectie voor de Gezondheidszorg. Onlangs heeft de Kamer met de minister van
gedachten gewisseld over de inspectie. Hierbij is
toegezegd dat er meer onverwachte inspecties van de
IGZ zullen plaatsvinden. Zelfs is toegezegd dat het
voorstel van de ’’mystery guest’’ handen en voeten zal
krijgen. Ik ontraad dan ook de aanneming van deze
motie.
Mevrouw Leijten van de SP-fractie heeft verwezen
naar het rapport van NU’91. Zij noemt dit ook in haar
motie. Ook ik heb de gegevens niet gekregen. Ik ben zeer
benieuwd naar deze gegevens en ik zal ze ook serieus
nemen. Ik ga ze onmiddellijk bekijken als ze vanmiddag
openbaar zijn. Het zou wel fijn zijn als wij met elkaar
over dezelfde gegevens kunnen beschikken en niet
debatteren over één incident dat in het AD van 28 augustus is gemeld.
Met de VNVN heb ik al gesproken. Ik deel hun zorgen
over de arbeidsmarkt. Er valt op dit punt veel te
verbeteren, zoals ik zo-even al heb opgemerkt. Overigens
zeg ik erbij dat in de afgelopen jaren in de zorg sprake is
van een groei van 4% per jaar. De sector zorg is nu al de
grootste arbeidsmarktsector in Nederland en zal nog
verder groeien. Tevens merk ik op dat het stagefonds
geen voorstel was van de SP maar dat het kabinet
hiermee toevallig de motie-Bussemaker uitvoert.
KiesBeter.nl gaat tot slot niet over sterren voor een
verpleeghuis 200 kilometer verderop. Het geeft mensen
de gelegenheid om juist ook dichtbij te bezien wat voor
hen de belangrijkste elementen zijn waarop zij willen
letten. Daarnaast is KiesBeter.nl een stimulans voor
instellingen die nog niet zo goed scoren, om beter te
presteren.
Mevrouw Agema (PVV): Ik heb twee vragen. De
staatssecretaris kan toch niet een motie afwijzen waarin
wordt gevraagd om niet alleen onaangekondigd te
inspecteren, maar om ook ’s avonds, ’s nachts en in het
weekend te inspecteren? Dit kan zij toch niet menen? De
tweede vraag betreft het volgende. Oorspronkelijk was in
de zorgzwaartepakketten wel een minimum aantal uren
genoemd. Als een bewoner gemiddeld 30 uren zorg
nodig heeft, biedt dit inzicht in de vraag of deze ook
geleverd wordt. Nu wordt dit geschrapt. Dan is het toch
logisch dat er verzorgingshuizen zullen zijn die onder
deze grens gaan zitten? De staatssecretaris kan toch geen
vertrouwen hebben? Wij hebben de afgelopen weken

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

toch gezien wat er gebeurt met betrekking tot bijvoorbeeld reanimatie? Bestuurders zijn tot de gekste dingen
in staat. Wij moeten een minimum aantal uren afspreken;
niet alleen van maandag tot vrijdag, maar ook op
zaterdag en zondag.
Staatssecretaris Bussemaker: Ik herhaal wat ik net heb
gezegd over de IGZ. De minister heeft al toegezegd dat
de IGZ vaker en ook onverwacht op bezoek zal komen.
Dat doen zij overigens ook al. Dit kan op tal van
momenten zijn: overdag, ’s avonds of op zondagmiddag.
Wat dit betreft herhaal ik wat ik al heb gezegd en blijf ik
de aanneming van de motie van mevrouw Agema
ontraden. Volgens mij wordt zij op dit punt op haar
wenken bediend.
Ten aanzien van de zorgzwaartepakketten en de
minimumnormen merk ik op dat ik steeds heb gezegd
dat het zorgplan centraal moet staan, omdat de cliënt
centraal moet staan en zijn of haar wensen. Bij de
zorgzwaartepakketten moeten wij afhankelijk van de
zorgzwaarte meer uren zorg kunnen besteden. Het lijkt
mij niet nuttig om hieraan het aantal uren op de
voorgestelde wijze te koppelen. Ik blijf de aanneming van
deze motie dan ook ontraden.
De beraadslaging wordt gesloten.
©
De voorzitter: Ik dank de staatssecretaris voor haar
antwoorden. De stemming over de moties vindt
volgende week dinsdag plaats.
De vergadering wordt van 11.55 uur tot 14.00 uur
geschorst.
De voorzitter: Op de tafel van de griffier ligt een lijst
van ingekomen stukken. Op die lijst staan voorstellen
voor de behandeling van deze stukken. Als voor het
einde van de vergadering daartegen geen bezwaar is
gemaakt, neem ik aan dat daarmee wordt ingestemd.
Regeling van werkzaamheden
De voorzitter: Ik stel voor, toe te voegen aan de agenda
van volgende week:
- het wetsvoorstel Wijziging van de Wet milieubeheer
(enkele wijzigingen betreffende afvalstoffen) (31337);
- het wetsvoorstel Wijziging van de Wet werk en bijstand
in verband met decentralisering van de langdurigheidstoeslag en op bevordering van maatschappelijke
participatie gerichte ondersteuning van huishoudens met
schoolgaande kinderen (31441);
- het wetsvoorstel Wijziging van de Warenwet in verband
met de opneming van de mogelijkheid om een last onder
bestuursdwang op te leggen en enkele andere wijzigingen (31262);
- het wetsvoorstel Wijziging van de Gemeentewet in
verband met het afschaffen van het raadplegend
burgemeestersreferendum (31393);
- het wetsvoorstel Wijziging van het Wetboek van
Strafvordering inzake de regeling van onderzoek naar de
mogelijkheid van overbrenging van een ernstige
besmettelijke ziekte bij gelegenheid van een strafbaar feit

4 september 2008
TK 108

108-7907