Gedragscode Hypothecaire Financieringen
1. Begrippen
In deze Gedragscode wordt verstaan onder:
Hypothecaire financiering
Een financiering aan een consument bestemd voor de verwerving, verbouwing of herfinanciering
van een voor eigen permanente bewoning bestemde woning tot zekerheid voor de terugbetaling
waarvan een hypotheek op die woning is of wordt gevestigd. "
Leencapaciteit
Het bedrag aan hypothecaire financieringen dat de hypothecair financier maximaal aan de
consument mag verstrekken op grond van de bepalingen van de Gedragscode.

Toetsrente
De rente die de hypothecair financier op grond van deze Gedragscode dient te hanteren bij
het bepalen van de leencapaciteit van de consument.

Juridische looptijd:
De periode waarvoor een overeenkomst, waarbij een hypothecaire financiering is
verstrekt, is gesloten.

Economische looptijd:
De periode, waarin een hypothecaire financiering volgens het bij de verstrekking
overeengekomen aflossingsschema geheel afgelost zou zijn, ongeacht de juridische
looptijd.

Hypothecair financier:
Een geldgever, die bedrijfsmatig hypothecaire financieringen verstrekt en die toegetreden is tot
de overeenkomst zelfregulering hypothecaire financieringen.

Consument:
Een natuurlijk persoon die anders dan in de uitoefening van een beroep of bedrijf handelt.

Actuele rente:
De rente die een hypothecair financier volgens de met de consument gesloten overeenkomst
inzake een hypothecaire financiering hanteert bij het berekenen van een vergoeding ingeval
van een extra of algehele vervroegde aflossing.
Contactorgaan Hypothecair Financiers:
Het Contactorgaan Hypothecair Financiers, gevestigd te Amsterdam.

1

Hypotheekbemiddelaar:
Een natuurlijk persoon, niet in dienst bij een hypothecair financier, of een rechtspersoon die als
tussenpersoon werkzaamheden verricht gericht op het totstandbrengen van hypothecaire
financieringen.

Gedragscode:
De Gedragscode Hypothecaire Financieringen.
Voorlichtingsbrochure:
Een brochure die vastgesteld wordt door het Contactorgaan Hypothecair Financiers.
Europees Gestandaardiseerd Informatieblad:
Een informatieblad zoals vastgesteld bij de Europese overeenkomst over een vrijwillige
gedragscode betreffende voorlichting in de precontractuele fase voor woningkrediet.
Woning:
1.
een voor permanente bewoning bestemd en geschikt of geschikt te maken en als
hoofdverblijf dienend gebouw of een gedeelte daarvan, gelegen in een lidstaat van de
Europese Unie en de bij dat gebouw behorende grond;
2.
een in Nederland gelegen woonwagenstandplaats met daarop een daaraan duurzaam
verbonden woonwagen;
3.
een in Nederland teboekgesteld woonschip.
Marktwaarde van een woning:
1
de koopprijs van de woning zoals blijkt uit een schriftelijke door de consument en de
verkoper(s) ondertekende koopovereenkomst, een akte van levering of een veilingakte;
of
2
de koop en/of aannemingssom zoals blijkt uit een schriftelijke koop- en/of
aannemingsovereenkomst of uit een schriftelijke begroting van een bouwbedrijf, waar
van toepassing vermeerderd met de waarde of koopprijs van de grond, de kosten van
bouw, meerwerk, bouwrente en de af- en/of aansluiting op openbare nutsvoorzieningen;
of
3.
de meest recente WOZ-waarde; of
4.
een door de hypothecair financier ter zake deskundig geachte taxateur vastgestelde
marktwaarde (eventueel na verbouw), blijkend uit een recent taxatierapport.
Het is ter vrije keuze van de hypothecair financier welke van bovengenoemde mogelijkheden zij
accepteert.
2.

Toepassingsgebied

De Gedragscode is van toepassing op iedere hypothecaire financiering, die door een hypothecair
financier als standaardproduct aan consumenten in het openbaar wordt aangeboden en/of
verstrekt.
3.

Voorlichting

De hypothecair financier zorgt er voor dat aan consumenten te verstrekken informatiemateriaal over hypothecaire financieringen helder en duidelijk is en dat daarin ten minste

2

de volgende zaken worden opgenomen:
1.
a.
b.
c.
d.

e.
f.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.
11.
12.

13.
14.
15.
16.
17.
18.
19.

een globale aanduiding van:
financiële consequenties en kosten, die verbonden zijn aan of samenhangen met de
verkrijging van een woning en van een hypothecaire financiering;
fiscale gevolgen verbonden aan het kopen van een eigen woning en het verkrijgen van
een hypothecaire financiering;
de belangrijkste overheidsregelingen op het gebied van het verwerven van een eigen
woning;
door de hypothecair financier aangeboden financieringsvormen met een beknopte uitleg
waaronder een beschrijving van de verschillende aflossingsvormen alsmede een
beschrijving van de verschillen tussen producten met een vaste en producten met een
variabele rente en de gevolgen daarvan voor de consument;
een beschrijving van de soorten rente: vast, variabel en combinaties van beide;
de zekerheidsvorm;
de wijze waarop informatie is te verkrijgen over actuele nominale en effectieve
rentepercentages;
effectieve rentepercentages, indien nominale rentepercentages zijn vermeld;
de kosten die de hypothecair financier in rekening brengt of kan brengen bij het
verstrekken van de hypothecaire financiering;
de wijze waarop algemene voorwaarden, die van toepassing zijn op de hypothecaire
financiering, verkrijgbaar zijn;
bijkomende verplichtingen, die aan een hypothecaire financiering zijn verbonden;
de kosten verbonden aan een bouwfinanciering;
de standaardverstrekkingsnormen met en zonder Nationale Hypotheek Garantie in relatie
tot de waarde van het hypothecair te verbinden registergoed;
de tijdstippen waarop rente en/of aflossingen betaald moeten worden;
een eventuele vergoedingsregeling bij extra of vervroegde algehele aflossing;
de mogelijkheden tot extra of vervroegde algehele vergoedingsvrije aflossing;
de tijdstippen waarop extra of vervroegde algehele aflossingen zonder renteverlies
kunnen plaatsvinden, indien deze aflossingen niet uiterlijk per het eerstvolgende tijdstip
van de overeengekomen periodieke betaling van rente en/of aflossing gevaluteerd
worden;
een globale uitleg van de vergoedingsregeling, indien bij extra of vervroegde algehele
aflossing de vergoeding berekend wordt op basis van de contante waarde van het
verschil tussen de door de consument verschuldigde rente en de actuele rente;
de wijze waarop de Voorlichtingsbrochure verkrijgbaar is;
de mogelijkheid voor de hypothecair financier om de hypothecaire financiering bij het
Bureau Krediet Registratie te Tiel aan te melden;
de verplichting voor de hypothecair financier om eventuele betalingsachterstanden bij het
Bureau Krediet Registratie te Tiel te melden;
de eventuele verplichting het registergoed te laten taxeren en, indien van toepassing,
door wie deze taxatie uitgevoerd moet worden;
naam en adres van de hypothecair financier en, indien van toepassing, naam en adres
van de hypotheekbemiddelaar;
dat hij de Gedragscode onderschrijft en bij welke vestiging van de hypothecair financier
de Gedragscode verkrijgbaar is.

De hiervoor onder 2 tot en met 19 vermelde informatie zal in één document opgenomen
worden. Indien in een advertentie of een soortgelijke publicitaire uiting van een hypothecair
financier nominale rentepercentages zijn vermeld, dienen ook de effectieve rentepercentages
vermeld te zijn.

3

4.

Hypotheeklastenberekening

De hypothecair financier of de hypotheekbemiddelaar zal, al dan niet in het Europees
Gestandaardiseerd Informatieblad, de consument in verband met de aanvraag van een
hypothecaire financiering een hypotheeklastenberekening ter hand stellen. Indien een
hypotheekbemiddelaar geen hypotheeklastenberekening ter beschikking stelt, zal de
hypothecair financier op verzoek van de consument hiervoor zorgdragen.
De hypotheeklastenberekening bevat, voor zover van toepassing, ten minste de volgende
elementen:
.- te betalen rente
.- te betalen aflossing
.- premie te verpanden levensverzekering*
.- eigenwoningforfait**
.- erfpachtcanon**
.- verplichte stortingen ten behoeve van te verpanden beleggingen
* Indien de hypothecair financier gevraagd wordt een hypotheeklastenberekening te maken,
wordt (worden) de premie(s) van de te verpanden levensverzekering(en) alleen in de berekening
betrokken indien de consument de gegevens aanlevert. Deze gegevens dienen wel te zijn
verstrekt ten behoeve van de berekening van de definitieve overeenkomst van geldlening.
** Deze gegevens worden alleen in de berekening betrokken indien de consument de gegevens
aanlevert. Deze gegevens dienen wel te zijn verstrekt ten behoeve van de berekening van de
definitieve overeenkomst van geldlening.

5.

Offertes

In een offerte dan wel in (een) daarbij gevoegde bijlage(n) zal de hypothecair financier
minimaal de volgende zaken opnemen:
1.
het bedrag van de hypothecaire financiering;
2.
de juridische en economische looptijd van de hypothecaire financiering;
3.
de tijdstippen waarop periodieke rente en/of aflossing en/of premie betaald moeten
worden;
4.
het rentetype;
5.
het nominale rentepercentage per jaar;
6.
het effectieve rentepercentage per jaar;
7.
de aflossingsvorm;
8.
een opgave van het te betalen bedrag aan aflossing of annuïteit per betalingstijdstip of
een indicatie daarvan, indien een exacte opgave niet mogelijk is;
9.
een eventuele vergoedingsregeling bij extra of vervroegde algehele aflossing;
10.
mogelijkheden tot extra of vervroegde algehele vergoedingsvrije aflossing;
11.
de tijdstippen waarop extra of vervroegde algehele aflossingen zonder renteverlies
kunnen plaatsvinden, indien deze aflossingen niet uiterlijk per het eerstvolgende tijdstip
van de overeengekomen periodieke betaling van rente en/of aflossing gevaluteerd
worden;
12.
de kosten die de hypothecair financier in rekening brengt bij het verstrekken van de
hypothecaire financiering en gedurende de economische looptijd. De kosten bij
verstrekking moeten zijn uitgedrukt in een percentage van het bedrag van de
hypothecaire financiering;
13.
de geldigheidsduur van de offerte;
14.
het beschikbaar zijn van een hypotheeklastenberekening bij de hypothecair financier of

4

15.
16.

de hypotheekbemiddelaar en de plicht van de hypothecair financier op verzoek van de
consument een dergelijke berekening te verschaffen als de hypotheekbemiddelaar die
niet verstrekt;
de vergoeding die de hypothecair financier vraagt voor het niet nakomen door een
consument van een geaccepteerde offerte;
de datum, waarop uiterlijk de hypotheekakte gepasseerd moet zijn;

en voor zover van toepassing ook de volgende zaken:
17.
bijkomende verplichtingen en de kosten daarvan en/of tarieven daarvoor;
18.
de kosten verbonden aan een bouwfinanciering;
19.
eventuele voorbehouden en/of bijzondere bedingen.
De hypothecair financier zal uiterlijk bij het uitbrengen van een offerte tevens algemene
voorwaarden die van toepassing zullen zijn op die hypothecaire financiering alsmede een op de
consument toegesneden Europees Gestandaardiseerd Informatieblad (EGI), meezenden. Het
EGI kan ook in de offerte zijn geïntegreerd.
6. Leencapaciteit

1

2

3.

De hypothecair financier zal iedere aanvraag van een consument voor een
hypothecaire financiering individueel beoordelen op basis van de financiële positie en
de moraliteit van de consument en de waarde van de aangeboden zekerheden,
waaronder het registergoed dat als zekerheid voor de terugbetaling van de
hypothecaire financiering is of wordt verbonden. Bij de beoordeling van een aanvraag
van een hypothecaire financiering zal de hypothecaire financier geen onderscheid
maken op grond van godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras,
nationaliteit, geslacht, burgerlijke staat of sexuele geaardheid. Voorts zal het enkele feit
dat de hypothecair te verbinden woning is gelegen in een bepaalde wijk of
postcodegebied geen grond zijn om de aanvraag af te wijzen.
Inkomen
De hypothecair financier zal het maximale bedrag van de bruto lasten verbonden
aan een hypothecaire financiering vaststellen op basis van actuele door het
Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (NIBUD) te Utrecht vastgestelde
woonlastpercentages (o.a. te vinden op www.nvb.nl/dossiers/hypotheken). Als de
hypothecaire financiering wordt verstrekt aan meer consumenten zal het
woonlastpercentage worden gebaseerd op de consument met de hoogste
inkomsten.
De hypothecair financier zal bij het bepalen van de leencapaciteit van een consument
die een hypothecaire financiering aanvraagt rekening houden met huidige vaste en
bestendige inkomsten.
Als de hypothecaire financiering wordt verstrekt aan meer consumenten mag de
hypothecair financier bij het bepalen van de leencapaciteit rekening houden met hun
gezamenlijke inkomsten.
Bij het bepalen van de leencapaciteit mag tevens rekening gehouden worden met:

5

a.

toekomstige voor de consument beschikbare inkomsten uit vrij beschikbaar vermogen
indien die redelijkerwijs te verwachten zijn. Onder voor de consument beschikbare
inkomsten uit vrij beschikbaar vermogen worden verstaan inkomsten die de consument
kan besteden zonder dat de vermogensbron wordt aangetast. Voor het bepalen van
voor de consument beschikbare inkomsten uit vrij beschikbaar vermogen zal de
hypothecair financier uitgaan van ten hoogste een door het Contactorgaan Hypothecair
Financiers vast te stellen percentage, thans vastgesteld op 3% van de waarde van het
vermogen. Indien het rentepercentage voor een hypothecaire financiering lager is dan
genoemd percentage zal de hypothecair financier voor het bepalen van voor de
consument beschikbare inkomsten uitgaan van ten hoogste het rentepercentage over
de hypothecaire financiering.

b.

een inkomstenstijging als er sprake is van een onvoorwaardelijke schriftelijke
toezegging door een werkgever aan een consument en deze inkomstenstijging binnen 6
maanden na dagtekening van deze toezegging wordt geëffectueerd. In dat geval mogen
de inkomsten verhoogd worden met het bedrag van die inkomstenstijging.

c.

de gemiddelde inkomsten over de laatste drie kalenderjaren, voorafgaand aan het jaar
waarin de hypothecaire financiering wordt geoffreerd of verstrekt, als de consument
ondernemer is en geen vaste en bestendige inkomsten heeft.
Als de desbetreffende consument minder dan drie kalenderjaren geen vaste en
bestendige inkomsten heeft gehad, mag de hypothecair financier naast de wel
beschikbare kalenderjaren uitgaan van een door een ter zake deskundige onderbouwde
prognose van de toekomstige inkomsten van de consument.

4

De hypothecair financier zal de leencapaciteit van een consument voor een
hypothecaire financiering met een rentevastperiode van korter dan tien jaar berekenen
op basis van een door het Contactorgaan Hypothecair Financiers vastgesteld
percentage dat gebaseerd is op de marktrente over leningen aan de Nederlandse staat
met een resterende looptijd van tien jaar, te verhogen met een door het Contactorgaan
Hypothecair Financiers vast te stellen opslag. De hypothecair financier mag bij het
berekenen van de leencapaciteit van de consument ook een hoger
toetsrentepercentage hanteren.
De hypothecair financier zal de leencapaciteit van een consument voor een
hypothecaire financiering met een rentevastperiode van tien jaar of langer berekenen op
basis van het rentepercentage dat de hypothecair financier gedurende die
rentevastperiode daadwerkelijk in rekening brengt.

5.

Bij de bepaling van de leencapaciteit wordt - ongeacht de aflossingsvorm of de
rentevastperiode van de hypothecaire financiering - uitgegaan van ten minste de
lasten behorende bij een 30-jarige annuïtaire lening.

6.

Een hypothecair financier mag in de volgende gevallen bij het verstrekken van een
hypothecaire financiering afwijken van het in de leden 2, 3, 4 en 5 bepaalde:
bij het oversluiten van een hypothecaire financiering onder de voorwaarden dat de
consument in de woning blijft wonen en de nieuwe hypothecaire financiering niet hoger is
dan de af te lossen hypothecaire financiering, vermeerderd met notaris- en taxatiekosten,
eventuele afsluitkosten en/of door de consument aan een bemiddelaar betaalde
vergoedingen ter zake van de hypothecaire financiering en een eventueel verschuldigde
vergoeding wegens vervroegde aflossing van de oude hypothecaire financiering;

a.

6

b

c.

bij energiebesparende voorzieningen in de woning en bij verwerving van een
woning met het zogenaamde A-label, mag een extra hypothecaire financiering verstrekt
worden tot door het Contactorgaan Hypothecair Financiers in overleg met het NIBUD
vast te stellen bedrag;
bij een zogenaamde overbruggingssituatie mogen de verplichtingen van de
consument uit een bestaande hypothecaire financiering van een verkochte of te verkopen
woning en van een overbruggingsfinanciering buiten beschouwing worden gelaten, mits
aannemelijk is dat de verplichtingen uit de hypothecaire financieringen gedurende een
realistische periode door de consument kunnen worden nagekomen.
Onderpand

7.

a.
b.

c.
8

De hypothecaire financiering bedraagt niet meer dan 104 % van de marktwaarde van de
woning, waar van toepassing vermeerderd met op grond van de Wet op belastingen van
rechtsverkeer verschuldigde overdrachtsbelasting. In geval van verbouwing van een
woning moet de marktwaarde van de woning na verbouwing worden vastgesteld door
een ter zake deskundig taxateur, tenzij de marktwaarde van de woning kan worden
vastgesteld op een van de andere wijzen als bepaald in de definitie van marktwaarde.
Hypothecair financiers kunnen in de volgende gevallen afwijken van het in eerste zin van
de vorige alinea bepaalde:
als er bij verkoop van een woning van de consument een restschuld is uit hoofde van de
hypothecaire financiering van die woning, mag het bedrag van die restschuld bij het
verstrekken van een nieuwe hypothecaire financiering worden meegefinancierd.
bij het oversluiten van een hypothecaire financiering onder de voorwaarden dat de
consument in de woning blijft wonen en de nieuwe hypothecaire financiering niet hoger is
dan de af te lossen hypothecaire financiering, vermeerderd met notaris- en taxatiekosten,
eventuele afsluitkosten of een door de consument aan een bemiddelaar betaalde
vergoeding ter zake van die hypothecaire financiering en een eventueel verschuldigde
vergoeding wegens vervroegde aflossing.
als de lasten van de hypothecaire financiering substantieel lager liggen dan het maximale
woonlastpercentage als bedoeld in artikel 6, lid 2.
De hypothecair financier mag met de consument overeenkomen dat voor een bedrag van
ten hoogste 50 % van de marktwaarde van de woning op het moment van verstrekking
van de hypothecaire financiering geen schema voor aflossing van de hypothecaire
financiering of vermogensopbouw bestemd voor aflossing van de hypothecaire
financiering wordt overeengekomen .
Een hypothecair financier komt met de consument voor het deel van de hypothecaire
financiering dat het hiervoor vermelde percentage wordt overschreden overeen hetzij een
zodanig aflossingsschema van de hypothecaire financiering dat dit deel van de
hypothecaire financiering geleidelijk na dertig jaar na verstrekking geheel is afgelost
hetzij een verplichting tot opbouw van vermogen. De consument dient het op te bouwen
vermogen aan de financier te verpanden tot zekerheid voor de nakoming van de
verplichtingen uit de hypothecaire financiering.
Wanneer sprake is van een verhoging van een bestaande hypothecaire financiering
danwel een tweede hypothecaire financiering (al dan niet bij dezelfde hypothecair
financier) wordt ten aanzien van de nieuwe financiering voor de hoogte van de verplichte
aflossing/opbouw van vermogen rekening gehouden met de eerdere financiering.

a.

Hypothecair financiers kunnen in de volgende gevallen afwijken van het in de eerste zin
van dit lid bepaalde:
bij het oversluiten van een hypothecaire financiering onder de voorwaarden dat de
consument in de woning blijft wonen en de nieuwe hypothecaire financiering niet hoger is
dan de af te lossen hypothecaire financiering, vermeerderd met notaris- en taxatiekosten,

7

b.

c.

eventuele afsluitkosten of een door de consument aan een bemiddelaar betaalde
vergoeding ter zake van die hypothecaire financiering en een eventueel verschuldigde
vergoeding wegens vervroegde aflossing.
voor het bedrag aan vermogen dat aan de hypothecair financier
is verpand tot zekerheid voor de hypothecaire financiering hoeft geen aflossingsschema
of verplichting tot opbouw van vermogen met de consument overeen gekomen te
worden.
als de lasten van de hypothecaire financiering substantieel lager liggen dan het maximale
woonlastpercentage als bedoeld in artikel 6, lid 2.

9.

Als een hypothecaire financiering hoger is dan de marktwaarde van het hypothecair te
verbinden of verbonden registergoed, zal de hypothecair financier tijdig de consument
daarop en op het daaraan verbonden risico van een restschuld wijzen en hem
informeren over de gevolgen van een restschuld.

10.

Een hypothecair financier mag van het hiervoor in artikel 6 de leden 2, 3 bepaalde in
bijzondere situaties afwijken als:
de systematiek van het bepalen van de leencapaciteit zoals bepaald in artikel 6 de leden
2,3,4, 5 en 6 wel wordt gehanteerd en
de motivering daarvan wordt vastgelegd en met documenten en berekeningen wordt
onderbouwd, waaruit blijkt dat de vastgestelde bijzondere situatie getoetst is op de in
artikel 6, leden 2, 3,4, 5 en 6 gestelde normen, de overschrijding van die norm wordt
vastgelegd en wordt aangegeven waarom de bijzondere situatie toch leidt tot een
verantwoord te verstrekken krediet; en
de hypothecair financier aantoonbaar heeft beoordeeld dat hij de juistheid van de
gegevens waarop de afwijking is gebaseerd heeft gecontroleerd; en
de hypothecair financier aantoonbaar heeft beoordeeld dat het aannemelijk is dat de
aanleiding voor de afwijking een bestendige situatie is.

a.
b.

c.
d.
11.

Als aan de consument een consumptief krediet is verstrekt, houdt de hypothecair
financier rekening met de daaraan verbonden financiële lasten in die zin dat hij per
maand ten minste 2% van de kredietlimiet bij doorlopend krediet of ten minste 2% van de
oorspronkelijke kredietsom bij aflopend krediet in aanmerking zal nemen als financiële
lasten, ook al zijn de werkelijke lasten van de consument lager. Het in de vorige zin
bepaalde is niet van toepassing als de consument uiterlijk op de datum van het
verstrekken van de hypothecaire financiering het consumptief krediet aflost uit eigen
middelen en de overeenkomst inzake het consumptief krediet wordt beëindigd.

7. Effectieve rente
De berekening van het effectieve rentepercentage op jaarbasis vindt plaats met behulp van de
volgende formules:
a. Eerst wordt de effectieve rente per betalingstermijn bepaald, zijnde het percentage waarbij de
volgende gelijkheid geldt:
n
K-A=


m=1

T(m)
R(n)
------- + -------(1+i)m (1+i)n

In deze formule geldt:

8

K = bedrag van de hypothecaire financiering. A = bedrag van de kosten die de hypothecair
financier bij het afsluiten van de hypothecaire financiering in rekening brengt T(m) =
termijnbedrag bij betalingstermijn m n = het aantal te betalen termijnen tijdens de economische
looptijd van de hypothecaire financiering echter berekend over maximaal 30 jaren i = het
eenhonderdste deel van de effectieve rente per betalingstermijn R(n):de (eventuele) (restant)schuld aan het eind van de economische looptijd van de hypothecaire financiering c.q. na 30
jaren.
b. Vervolgens wordt de effectieve rente op jaarbasis als volgt berekend:
t

P = ((1 + i) - 1) x 100.
In deze formule is P de effectieve rente op jaarbasis, i het eenhonderdste deel van de
effectieve rente per betalingstermijn en t het aantal betalingstermijnen per jaar.

Als de termijnbedragen aan het begin van elke betalingstermijn worden betaald, is in de
formule sub a voor het bedrag van de hypothecaire financiering te lezen:
(K -T(1)); de looptijd is dan (n - 1). De berekening is verder identiek.

Het effectieve rentepercentage dient uitgedrukt te worden in één getal, met één cijfer
achter de komma. Afronding van het tweede cijfer achter de komma vindt als volgt
plaats:
-is het tweede cijfer achter de komma 4 of lager dan blijft het eerste
cijfer achter de komma ongewijzigd;
-is het tweede cijfer achter de komma 5 of hoger dan wordt het eerste
cijfer achter de komma met 1 verhoogd.
8.

Nevenovereenkomsten

1.

De hypothecair financier zal aan het verkrijgen van een hypothecaire financiering door
een consument geen verplichting verbinden tot het aangaan van andere overeenkomsten,
tenzij die een redelijk verband houden met de consument in de hoedanigheid van
geldnemer of het hypothecair te verbinden registergoed.
De consument is vrij in het kiezen van de wederpartij met wie hij een dergelijke
overeenkomst wil sluiten, mits de inhoud van die overeenkomst voldoet aan de door de
hypothecair financier te stellen voorwaarden. De hypothecair financier is bevoegd
overlegging van een kopie van de (concept-) overeenkomst te verlangen om te
controleren of aan de voorwaarden wordt voldaan.
Het in het voorgaande lid gestelde geldt niet voor een of meer andere overeenkomsten
die uitdrukkelijk onderdeel uitmaken van de door de hypothecair financier aangeboden
financieringsvorm.

2.

3.

9.

Extra of vervroegde algehele aflossing

1.

De hypothecair financier zal de consument toestaan om tot extra of vervroegde algehele
aflossing van een hypothecaire financiering over te gaan. De hypothecair financier is

9

2.

bevoegd te bedingen dat deze aflossingen alleen kunnen geschieden op bepaalde data
en/of met inachtneming van een bepaalde termijn of termijnen en/of met inachtneming
van bepaalde minimumbedragen en/of tegen betaling van een vergoeding.
De hypothecair financier zal bij extra aflossingen op en bij vervroegde algehele aflossing
van een hypothecaire financiering bij het berekenen van een vergoeding
rekening houden met het bedrag dat contractueel door de consument in het jaar van
de aflossing vergoedingsvrij afgelost mag worden.

10.

Vergoeding bij extra aflossing

1.

De hypothecair financier zal de consument toestaan, zonder dat deze tot betaling van
enige vergoeding gehouden is, elk kalenderjaar niet cumulatief extra aflossingen te doen
tot een bedrag gelijk aan tien procent van de oorspronkelijke hoofdsom van de
hypothecaire financiering. De hypothecair financier is bevoegd bij wijziging van het
rentetype en/of de aflossingsvorm gedurende de economische looptijd van de
hypothecaire financiering te bedingen dat de in de vorige zin bedoelde vergoedingsvrije
aflossing gelijk zal zijn aan tien procent van de (restant-)schuld van de hypothecaire
financiering op het tijdstip van de wijziging van de voorwaarden.
Indien de consument ingeval van extra aflossingen op een hypothecaire financiering een
vergoeding verschuldigd is, die berekend wordt op basis van de contante waarde van het
verschil tussen de door de consument verschuldigde rente en de actuele rente, zal de
hypothecair financier in het geval dat de actuele rente hoger is dan de door de consument
verschuldigde rente geen vergoeding in rekening brengen. Indien de hypothecair financier
ingeval van extra aflossingen een andere methode van berekening van een vergoeding
hanteert dan de in dit lid vermelde, blijft een dergelijke vergoedingsregeling onverkort van
toepassing.
De methode van berekening van de vergoeding bij extra aflossingen dient door de
hypothecair financier in zijn voorwaarden zodanig omschreven te zijn dat de daarin
voorkomende variabelen voor de consument controleerbaar zijn.

2.

3.

11.

Vergoeding bij vervroegde algehele aflossing

De hypothecair financier zal bij vervroegde algehele aflossing van een hypothecaire
financiering:
1.
2.

ingeval van overlijden van de consument geen vergoeding in rekening brengen indien de
aflossing plaatsvindt uit een uitkering, die gedaan wordt in verband met dat overlijden;
ingeval van vrijwillige onderhandse verkoop van het hypothecair verbonden registergoed,
gevolgd door juridische levering en verhuizing van de consument alleen dan een
vergoeding in rekening brengen:

a.

indien hij de consument de gelegenheid biedt om een nieuwe hypothecaire
financiering ter grootte van de hypothecaire financiering die afgelost wordt, te
verkrijgen onder dezelfde rentecondities als de hypothecaire financiering die afgelost
wordt (meeneemregeling) en de consument daarvan geen gebruik maakt;
b.
indien van de hypothecair financier redelijkerwijs niet gevergd kan worden dat hij een
nieuwe hypothecaire financiering, als hiervoor onder a bedoeld, aanbiedt, omdat verstrekking
niet binnen de door hem gehanteerde normen zou vallen.
De vergoeding zal maximaal gelijk zijn aan hetzij vier maanden rente over het
vervroegd af te lossen bedrag hetzij drie procent van het vervroegd af te lossen
bedrag.
3.

ingeval van executoriale verkoop of daarmee gelijk te stellen onderhandse verkoop van

10

4.

het hypothecair verbonden registergoed alleen dan een vergoeding in rekening brengen
indien de verkoop het gevolg is van een handelen of nalaten dat de consument in
redelijkheid is te verwijten. Deze vergoeding zal maximaal gelijk zijn aan hetzij vier
maanden rente over het vervroegd af te lossen bedrag hetzij drie procent van het
vervroegd af te lossen bedrag.
ingeval de actuele rente hoger is dan de door de consument verschuldigde rente en de
consument een vergoeding verschuldigd is, die berekend wordt op basis van de contante
waarde van het verschil tussen de door de consument verschuldigde rente en de actuele
rente, geen vergoeding in rekening brengen. Indien de hypothecair financier ingeval van
vervroegde algehele aflossing een andere methode van berekening van een vergoeding
hanteert dan de in dit lid vermelde, blijft een dergelijke vergoedingsregeling onverkort van
toepassing.

De methode van berekening van de vergoeding bij vervroegde algehele aflossing dient door
de hypothecair financier in zijn voorwaarden zodanig omschreven te zijn dat de daarin
voorkomende variabelen voor de consument controleerbaar zijn.

12. Voorlichting beleggingshypotheken

De hypothecair financier zal de consument een adequaat inzicht geven in de waarde-ontwikkeling
van de beleggingsverzekeringen die onderdeel zijn van de verstrekte hypothecaire financiering.
Hiertoe zal de hypothecair financier aan de consument jaarlijks een overzicht (laten) verschaffen
van de daadwerkelijke waarde van deze beleggingsverzekeringen. Daarbij worden op basis van
de actuele waarde twee voorbeeldkapitalen gegeven op de beoogde einddatum van de
belegging. Deze voorbeeldkapitalen worden vergeleken met het door de klant beoogde
eindkapitaal. Deze verplichtingen gelden niet voor beleggingsverzekeringen met een
gegarandeerd eindkapitaal en hebben alleen betrekking op de in de offerte van de hypothecair
financier vermelde beleggingsverzekeringen, voor zover die aan de hypothecair financier verpand
zijn of worden.
Dit artikel geldt alleen voor hypothecaire financieringen die zijn verstrekt na 1 januari 2008.
13. Kennisgeving van verlengingsofferte
Indien een hypothecaire financiering aan een consument is verstrekt onder de voorwaarde dat
het rentepercentage voor een overeengekomen periode vastligt (repeterend vaste rente), zal de
hypothecair financier ten minste één maand voor de afloop van een dergelijke periode aan de
consument schriftelijk het rentepercentage voor de eerstvolgende rentevastperiode offreren.

14.

Wijziging voorwaarden tijdens de looptijd van de hypothecaire financiering

1.

De hypothecair financier zal gedurende de juridische looptijd van de hypothecaire
financiering in beginsel alleen het rentetarief wijzigen, voorzover de mogelijkheid
tot rentewijziging overeengekomen is.

2.

Van andere mogelijkheden tot wijziging van voorwaarden van de hypothecaire

11

financiering zal de hypothecair financier alleen gebruik maken indien:
a.
b.

in redelijkheid van de hypothecair financier niet mag worden verwacht dat hij de
hypothecaire financiering ongewijzigd continueert, of
de hypothecaire financiering een bijzondere productvorm betreft en in verband
daarmee reeds bij de verstrekking uitdrukkelijk is overeengekomen dat ook andere
voorwaarden dan de rente kunnen worden gewijzigd.

3.

Indien de juridische looptijd van een hypothecaire financiering korter is dan de
economische looptijd van die hypothecaire financiering zal de hypothecair financier ook
gedurende de economische looptijd van de hypothecaire financiering de in de vorige
leden beschreven gedragslijn aanhouden.

15.

Overleg bij (dreigende) financiële problemen

Indien een consument zijn verplichtingen uit hoofde van de hypothecaire financiering niet, niet
tijdig of niet behoorlijk nakomt of dat gevaar aantoonbaar dreigt, zal de hypothecair financier in
overleg met de consument treden om te bezien of het mogelijk is een redelijke en voor de
hypothecair financier en de consument acceptabele oplossing te vinden voor de gerezen
problemen. Bij het zoeken naar een (tijdelijke) oplossing is de hypothecair financier, daar waar
het in het belang van de klant is, niet gebonden aan de bepalingen in artikel 6. De hypothecair
financier zal alsdan het hypothecair verbonden registergoed niet in het openbaar verkopen dan
nadat voormeld overleg heeft plaatsgevonden dan wel daartoe een poging is ondernomen, maar
in ieder geval niet binnen twee maanden na het tijdstip waarop de consument zijn verplichtingen
had behoren na te komen, tenzij in redelijkheid niet van de hypothecair financier mag worden
gevergd dat hij in overleg treedt met de consument of dat hij voormelde termijn van twee
maanden in acht neemt.
16.

Depotrente

De hypothecair financier zal bij hypothecaire financieringen, waarbij de geldmiddelen of een
gedeelte daarvan nog niet aan de consument worden uitgekeerd maar - onder welke benaming
dan ook - ter beschikking worden gehouden, de daarvoor te betalen vergoeding uitdrukken in
hetzij een - per saldo - te betalen rente over het ter beschikking gehouden bedrag hetzij in een
percentage van de hoofdsom van de hypothecaire financiering.

17.

Hypotheekbemiddelaars

1.

De hypothecair financier zal schriftelijk met een hypotheekbemiddelaar, die voor hem
bemiddelt op het gebied van hypothecaire financieringen, overeenkomen dat hij de
Gedragscode dient na te leven.
De hypothecair financier zal een hypotheekbemiddelaar, die de Gedragscode niet naleeft
schriftelijk verzoeken de Gedragscode na te leven.
De hypothecair financier zal een hypotheekbemiddelaar op het gebied van hypothecaire
financieringen uitsluiten van bemiddeling, indien deze hypotheekbemiddelaar ondanks
herhaalde waarschuwing in ernstige mate in gebreke blijft de bepalingen uit de
Gedragscode na te leven. Indien de hypotheekbemiddelaar aangesloten is bij een
representatieve organisatie, zal een dergelijke uitsluiting op het gebied van hypothecaire
financieringen niet plaatsvinden dan na overleg door de hypothecair financier met deze
organisatie.

2.
3.

12

18.

Klachten.

Bij niet-naleving door een hypothecair financier van een of meer bepalingen van deze
Gedragscode zijn de volgende (rechts)personen bevoegd tot het indienen van een klacht:
-

een consument, die rechtstreeks in zijn belang is getroffen;
een rechtspersoon met volledige rechtsbevoegdheid, die in overeenstemming met zijn
statuten belangen van consumenten behartigt en die als voldoende representatief wordt
beschouwd;
een hypothecair financier.

-

De indiening, behandeling en afdoening van een klacht geschiedt met inachtneming van het
reglement Geschillencommissie Hypothecaire Financieringen.
19.

Tijdstip van inwerkingtreding

De Gedragscode treedt in werking op 1 augustus 2011.
Deze Gedragscode is gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel te Amsterdam onder nummer
273929

13