TER ONDERTEKENING

Middelbaar Beroeps
Onderwijs

Aan: MOCW

Van
T +31 6
Datum
07 juli 2021
Referentie

Brief aan de Tweede Kamer over uitstel inwerkingtreding
amendement Bisschop

Bijlagen
Brief aan de Tweede Kamer
Kopie voor
Reeds afgestemd met
MOCW

Aanleiding
Naar aanleiding van een nota die u is voorgelegd over het uitstel van de
inwerkingtreding van het amendement Bisschop, waarin het oordeel zeer zwak in
het mbo wordt geintroduceerd, heeft u aangegeven graag nog voor het reces de
Tweede Kamer hierover te informeren. Bijgaand vind u de brief.

Aantal pagina’s
1

Samenvatting van de brief
•
In de brief geeft u aan dat eerder is bepaald dat het amendement en de
onderliggende AMvB per 1 augustus 2021 in werking zou treden. Inmiddels is
gebleken dat dit niet meer haalbaar is.
•
U geeft aan dat dit een krap tijdspad was en dat inmiddels gezien de
benodigde uitwerking duidelijk is geworden dat 1 augustus 2021 niet meer
haalbaar is. Daarom geeft u aan dat 1 augustus 2022 de nieuwe datum
wordt.
•
U geeft aan dat dit een aantal redenen heeft:
o Het mbo was het werken met studiesucces niet gewend. Daarom
vergde het tijd om te bepalen op basis van welke gegevens een zo
goed en objectief mogelijke oordeel kon worden gevormd.
o Verschillen in studentpopulaties en opleidingstypen versterken dit. Er
dienden aparte definities voor entreeonderwijs en niet-bekostigde
opleidingen te komen.
o Er speelden veel vragen over de betrouwbaarheid en beschikbaarheid
van gegevens.
•
De gesprekken met stakeholders en het onderzoek naar de bruikbaarheid van
cijfers zijn inmiddels zo goed als afgerond. U verwacht dat de
voorhangprocedure van de AMvB in het voorjaar van 2022 plaats kan vinden.
•
U geeft aan dat het gevolg is dat de inspectie aankomend studiejaar aan
mbo-opleidingen nog geen oordeel ‘zeer zwak’ kan toekennen. Het bestaande
wettelijke kader zal daarom nog een jaar van kracht blijven, zodat de
inspectie kan blijven handhaven bij onvoldoende onderwijskwaliteit.

Pagina 1 van 1

TER ONDERTEKENING

Wetgeving en Juridische
Zaken

Aan: MOCW

Van
T +31 6
Datum
1 juli 2021
Referentie

Beslissing omtrent inwerkingtreding van vier
wetsbepalingen zeer zwak mbo

Bijlagen
1
Kopie voor
(MBO)
Reeds afgestemd met
MBO
Aantal pagina’s
2

Aanleiding

Bij koninklijk besluit is in november jl. bepaald dat met ingang van 1 augustus a.s.
de norm voor onvoldoende onderwijskwaliteit mbo wordt vervangen door “zeer
zwak” in de Wet educatie en beroepsonderwijs. Aan deze norm is de
sanctiemogelijkheid gekoppeld om de rechten op bekostiging (voor bekostigde
opleidingen) en op uitreiking van officiële diploma’s te ontnemen.
Deze wijziging wordt doorgevoerd als gevolg van een amendement van het lid
Bisschop (SGP), dat de TK met algemene stemmen heeft aangenomen. De
sanctiemogelijkheden wijzigen niet als gevolg van het amendement. Wel de inhoud
van de normstelling zelf. Nieuw is namelijk dat voor het oordeel zeer zwak is
vereist, dat bij of krachtens algemene maatregel van bestuur studiesuccesfactoren
worden vastgesteld voor zowel bekostigde als niet-bekostigde beroepsopleidingen.
De AMvB is nog niet gereed. Daarom wordt u geadviseerd tot uitstel van
inwerkingtreding van de wetsbepalingen over te gaan, totdat de onderliggende
regelgeving gereed is. De wetsbepalingen treden dan op 1 augustus 2022 in
werking. Ook zal u apart een brief aan de Tweede Kamer worden voorgelegd.
Samenvatting van het besluit
Bijgaand besluit wijzigt het KB van 12 november 2020. En stelt daarmee het
tijdstip van inwerkingtreding van de gewijzigde wetsartikelen die bij amendement
van het lid Bisschop zijn ingevoegd in de WEB met een jaar uit.
Besluiten door ondertekening
Gelieve de voordracht en de nota van toelichting bij het koninklijk besluit te
ondertekenen, indien u akkoord bent.
Toelichting
•

Voor de totstandkoming van de AMvB is nog zeker een jaar vereist. De AMvB
bevindt zich nog in de ontwerpfase. Naast de gebruikelijke procedurestappen
als uitvoeringstoets en advies Raad van State geldt er ook nog een
voorhangverplichting. Bij het uitblijven van een nieuw kabinet moet ook vaker
instemming van de ministerraad worden verkregen. Dit betekent dat het
tijdpad krap is, en zeker bij inachtneming van het kabinetsbeleid voor vaste
verandermomenten. Want dan behoort de AMvB met bijbehorende regeling
Pagina 1 van 2

Datum
1 juli 2021

•

•

•

uiterlijk op 1 juni 2022 in het Staatsblad respectievelijk de Staatscourant te
zijn gepubliceerd.
Blijkens de toelichting bij het amendement zijn de redenen ervoor gelegen in
het gelijktrekken met de situatie in het funderend onderwijs waar wel al het
oordeel “zeer zwak” als norm geldt voor onvoldoende kwaliteit en waar bij of
krachtens AMvB nadere regels zijn gesteld over het meten en beoordelen van
leerresultaten ofwel studiesucces. Dit alles wordt dus geregeld met het
amendement. Daarnaast verwijst het kamerlid naar het onderzoekskader
2017 van de Inspectie van het onderwijs dat wel reeds “zeer zwak” noemt
zonder dat daar een wettelijke grondslag voor is. Gelet op de recente
initiatiefwet deugdelijkheidseisen waarvan hij een van de mede-indieners was,
zal hem dat een doorn in het oog zijn. Zeer zwak komt, totdat de
wetswijziging met de onderliggende regelgeving een feit is, geen
onderscheidend vermogen toe ten opzichte van onvoldoende kwaliteit.
De vertraging is opgelopen, omdat het lastig is om te bepalen op basis van
welke gegevens een zo goed en objectief mogelijk oordeelsvorming kan
worden gegeven. Met name voor het niet-bekostigd onderwijs is het lastig om
tot heldere normstelling te komen, gelet op het soms geringe aantal
studenten en het feit dat veel studenten slechts een deel van een opleiding
volgen. Hierdoor bestaat het risico dat te snel tot het oordeel “zeer zwak”
wordt gekomen. Hiermee moet in de AMvB rekening worden gehouden. Dit
brengt met zich mee dat de inschrijvingsprocessen zuiverder moeten worden
ingericht.
Een alternatief is niets doen. Bij het uitblijven van een nieuw koninklijk besluit
wordt de WEB gewijzigd met ingang van 1 augustus 2021. Hiermee wordt wel
de handhaving van de betreffende wetsbepalingen een dode letter. Er is
immers nog geen AMvB, die nodig is om invulling te geven aan
studiesuccesfactoren. De Inspectie van het onderwijs benoemt in haar
onderzoekskader weliswaar al “zeer zwak” maar daarvoor ontbreekt een
juridische basis. Bij een eventueel geschil is daarmee de kans zeer groot dat
de inspectie bakzeil moet halen. Handhaving is dan dus problematisch. De
nuancering hierop is dat de studiesuccesfactoren zullen worden gekoppeld aan
meerdere studiejaren om tot betrouwbare uitkomsten te komen. Het eerste
jaar is daarmee toch lastig te handhaven, omdat in feite sprake is van de
invoering van een nieuwe systematiek. Indien u dit argument doorslaggevend
vindt, is uitstel niet nodig.

Pagina 2 van 2