Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

19 637

Vreemdelingenbeleid

Nr. 1454

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN
SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 september 2011
Hierbij bied ik u aan, mede namens de minister voor Immigratie en Asiel,
het thematische toezicht rapport van Inspectie voor de Volksgezondheid
(IGZ) getiteld: «Goede vooruitgang in toegankelijkheid huisartsenzorg en
bereik publieke gezondheidszorg volgens nieuw zorgmodel voor
asielzoekers».1
Op 1 januari 2009 is het nieuwe zorgmodel voor asielzoekers ingevoerd.
Zoals vaker bij grote stelselwijzigingen in de zorg doet de IGZ na verloop
van tijd een thematisch onderzoek naar het functioneren van het nieuwe
stelsel.
In dit onderzoek heeft de IGZ gekeken in hoeverre het Centraal Orgaan
opvang asielzoekers (COA), de GGD’en, het Gezondheidscentrum
Asielzoekers (GC A) en de JGZ-organisaties 0–4 jaar voldoen aan de
normen die gelden in het nieuwe zorgmodel voor de toegankelijkheid van
de huisartsenzorg en het bereik van de publieke gezondheidszorg
(infectieziektebestrijding, jeugdgezondheidszorg 0–19 jaar en gezondheidsbevordering) om te komen tot verantwoorde zorg voor asielzoekers
in opvangcentra in Nederland.

1
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

kst-19637-1454
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

De IGZ heeft van september 2010 tot en met december 2010 toezichtbezoeken gebracht aan 20 van de 64 opvanglocaties. Op deze locaties heeft
de IGZ groepsgesprekken gevoerd met 88 asielzoekers afkomstig uit
26 verschillende landen. Tevens heeft de IGZ gesprekken gevoerd met
COA-medewerkers, beveiligingsmedewerkers, huisartsen en medewerkers
van het GC A, GGD’en en JGZ-organisaties 0–4 jaar die werkzaam zijn op
de 20 locaties. Verder heeft de IGZ op de opvanglocaties getoetst of het
medisch informatiepunt van het COA en de telefoon waarmee asielzoekers de Praktijklijn kunnen bellen, voldeden aan de gestelde normen.
Ook heeft de inspectie een bezoek gebracht aan het GC A-hoofdkantoor en
de Praktijklijn van het GC A onderzocht.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 19 637, nr. 1454

1

De IGZ constateert dat de invoering van het nieuwe zorgmodel voor
asielzoekers een ingrijpende verandering is geweest voor alle betrokkenen. De IGZ spreekt haar waardering uit voor de inzet van de betrokken
partijen bij de implementatie van het nieuwe zorgmodel.
Daarnaast geeft de IGZ aan dat, hoewel er nog diverse punten voor
verbeteringen zijn geconstateerd, er een goede vooruitgang is geboekt
met de invoering van het nieuwe model.
De IGZ constateert verder dat de implementatie van het nieuwe
zorgmodel, op het moment van onderzoek (najaar 2010), nog volop
gaande was. De IGZ geeft aan dat dit met name betrekking heeft op de
implementatie voor de GGD’en en de Jeugdgezondheidszorg 0–4 jaar
(JGZ 0–4) en dus niet zozeer op de toegankelijkheid van de huisartsenzorg. Als gevolg van in het verleden aangegane en nog lopende
verplichtingen met (destijds) betrokken organisaties konden deze
onderdelen pas in 2010 worden ingevoerd. Het onderzoek van de IGZ is
relatief kort daarna uitgevoerd. De constatering van de IGZ dat daar de
implementatie nog volop gaande is, is in dat licht te begrijpen.
Uit het onderzoek komt naar voren dat het COA, het GC A, GGD‘en,
JGZ-organisaties 0–4 jaar ten tijde van de toezichtbezoeken deels
voldeden, maar dat er ook onderdelen waren waar nog niet werd voldaan
aan de geldende normen. Voor deze onderdelen heeft de IGZ concrete
aanbevelingen en maatregelen geformuleerd die de betrokken partijen
moeten nemen. Afhankelijk van het risico is voor de maatregelen een
termijn gesteld van 1, 3 of 6 maanden. De opgelegde maatregelen zorgen
er voor dat de medische zorg aan asielzoekers verder verbetert.
Daarnaast hebben de betrokken partijen lopende het onderzoek op eigen
initiatief verbeteracties uitgevoerd. De IGZ heeft daarop geconcludeerd
dat de betrokken partijen inmiddels vrijwel geheel aan de normen
voldoen, zoals die gelden in het nieuwe zorgmodel.
Ik constateer nu (een klein jaar nadat het onderzoek door de IGZ is
verricht), met de IGZ, dat het merendeel van de opgelegde maatregelen
en gedane aanbevelingen (waaronder alle maatregelen waarvan de
termijn is verstreken) is uitgevoerd. Ook hebben de partijen reeds een
reeks van verbeteracties uitgevoerd en de aanbevelingen opgepakt. De
IGZ ziet er op toe dat ook alle resterende maatregelen worden uitgevoerd.
De IGZ spreekt in het rapport het vertrouwen uit dat dit binnen de
gestelde termijn zal gebeuren. Ik deel dit vertrouwen.
De inspanning en betrokkenheid van alle partijen die een rol spelen in de
gezondheidszorg voor asielzoekers hebben geleid tot een model waarin
de toegang tot de huisartsenzorg en het bereik van de publieke gezondheidszorg in principe goed zijn geregeld. Vanzelfsprekend is er altijd
ruimte voor verbeteringen. Doordat er regelmatig overleg is met en
tussen de verschillende partijen kan het systeem verder worden geoptimaliseerd. De minister voor Immigratie en Asiel heeft het COA de
opdracht gegeven de voortgang hiervan te bewaken. Daarnaast zal de IGZ
blijven toezien op het functioneren van het systeem.
Met de doorgevoerde verbeteringen zijn de minister voor Immigratie en
Asiel en ik van mening dat er sprake is van een verantwoorde zorg aan
asielzoekers.
De reeds doorgevoerde en nog door te voeren maatregelen zorgen er
voor dat het nieuw ingevoerde zorgsysteem zich verder zal ontwikkelen en
verbeteren. De resultaten vormen geen aanleiding voor structurele

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 19 637, nr. 1454

2

veranderingen in het zorgmodel voor asielzoekers. De door de IGZ
opgelegde maatregelen en voorgestelde verbeteringen zijn binnen de
bestaande kaders te realiseren.
De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E. I. Schippers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 19 637, nr. 1454

3