Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

21 501-34

Raad voor Onderwijs, Jeugdzaken en Cultuur

Nr. 129

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 5 oktober 2009
Hierbij zend ik u in een aparte brief de antwoorden op de vragen van de
leden van de vaste Kamercommissie van OCW in het kader van het schriftelijk overleg over de Informele Raad voor Onderwijs, Jeugd en Cultuur
van 23 en 24 september 2009 (Kamerstuk 21 501-34, nr. 130). Bij deze brief
is het verslag van deze Informele Raad bijgevoegd.
De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
R. H. A. Plasterk

KST135440
0910tkkst21501-34-129
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-34, nr. 129

1

Verslag Informele OJC-Raad Göteborg – 23 en 24 september 2009
Op de agenda van de Informele Raad van 23 en 24 september stond de rol
van leraren en schoolleiderschap. Bij deze Informele Raad waren delegaties aanwezig uit de lidstaten van de Europese Unie (inclusies de kandidaat-lidstaten) en de lidstaten van de Europese Vrijhandelsassociatie.
Alle aanwezigen bij deze Raad waren het erover eens dat de motivatie,
vaardigheden en competenties van leraren, evenals de kwaliteit van het
schoolleiderschap, sleutelfactoren zijn in het bereiken van schoolresultaten van hoge kwaliteit.
Vanuit Nederland werd ingebracht dat de onderwijssector in sterke mate
geconfronteerd zal worden met de gevolgen van de vergrijzing, terwijl er
al een tekort is aan kwalitatief goede, bekwame leraren. Om die reden is
de aanpak van het lerarentekort en het versterken van de kwaliteit en de
aantrekkelijkheid van het beroep, een prioriteit voor het onderwijsbeleid.
Er is stilgestaan bij het feit dat begeleiding van beginnende leraren al
begint tijdens de opleiding, en in navolging hierop eveneens tijdens het
lesgeven aandacht krijgt. Daarnaast werd onder de aandacht gebracht dat
begeleiding van beginnende leraren in Nederland primair een zaak is van
werkgevers en werknemers, en dat er derhalve veel verschillende
aanpakken bestaan, waarvoor binnen de lump sum specifieke middelen
ter beschikking worden gesteld.
Aangaande schoolleiderschap is duidelijk gemaakt dat in Nederland een
goed onderscheid gemaakt moet worden tussen de rollen van de schoolbesturen en de schoolhoofden. Het inzetten van middelen om de kwaliteit
van onderwijs te versterken, betreft ook de verantwoordelijkheid voor
goed personeelsbeleid, een open en aantrekkelijke werksfeer en goede
carrièrevooruitzichten voor leraren. Goed schoolleiderschap is cruciaal
voor de prestaties van een school. De afspraken met sociale partners om
het leiderschap van schoolhoofden te versterken en het beroep aantrekkelijker te maken zijn in dit verband toegelicht. Daarnaast is ingegaan op de
opleidingsprogramma voor nieuwe schoolleiders die van buiten het
onderwijs komen. Binnen dit opleidingsprogramma is aandacht voor het
leiden van het onderwijskundig debat en de verantwoordelijkheid voor de
kwaliteit van het onderwijs. Ook initiatieven als academische pabo’s
leiden studenten op in het voeren van het onderwijskundig debat.
Tenslotte is uiteengezet dat in Nederland steeds meer schoolhoofden zich
aangaande de administratieve taken primair kunnen richten op de dagelijkse personeelszaken en het volgen van de individuele leerlingprestaties.
Minister Björklund (Zweden) vatte de Informele Raad samen met de
volgende conclusies :
1. De introductie van arrangementen om te verzekeren dat iedere beginnende leraar toegang heeft tot een effectief inductieprogramma gedurende de eerste baan, moet gestimuleerd worden.
2. Er moet steun verleend worden aan de oprichting van een Europees
netwerk voor de voortdurende professionele ontwikkeling van leraren
en schoolleiders, met als doelen het gemeenschappelijk leren tussen
leraren evenals het coördineren van onderzoek en analyse en het
verspreiden van wetenschappelijk bewijs en goede praktijken.
3. Leraren moeten aangemoedigd worden om gebruik te maken van
bestaande mobiliteits-mogelijkheden binnen het EU Leven lang leren
programma en de relevante nationale programma’s voor de ontwikkeling van leraren en voor uitwisseling en plaatsingen in het buitenland.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-34, nr. 129

2

4. Er moeten voorzieningen zijn van hoge kwaliteit om alle schoolleiders
in staat te stellen de vaardigheden te ontwikkelen met als doel het
leren in school te faciliteren, zowel voor leraren als voor leerlingen.
5. Er bestaat steun voor de inrichting van een Europese arena voor de
uitwisseling van onderzoeksresultaten («evidence») en goede beleidspraktijken over de professionele ontwikkeling van leraren en schoolleiders.
6. De Europese Commissie wordt verzocht om in het kader van de open
methode van coördinatie voorstellen te doen voor het verbreden en
verdiepen van de vrijwillige samenwerking op het terrein van de
professionele ontwikkeling van leraren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-34, nr. 129

3