Commissie BiZa

Aan de minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties

Plaats en datum:
Betreft:
Ons kenmerk:

Den Haag, 11 april 2018
Voortgang van de besprekingen over de wijziging van de Akte betreffende de
verkiezingen van de leden van het Europees Parlement (Kiesakte)
34361-13/2018D24141

Geachte mevrouw Ollongren,
De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken heeft met belangstelling kennisgenomen van uw brief
over de voortgang van de besprekingen over de wijziging van de Akte betreffende de verkiezingen van
de leden van het Europees parlement door middel van rechtstreekse algemene verkiezingen.1 De
commissie roept in herinnering dat tegen de volgende elementen uit het voorstel specifieke bezwaren
zijn geuit:
-

Regels over het vaststellen van kandidatenlijsten
Harmonisatie van de dag van verkiezingen en verbod op exit polls
Verplichte zichtbaarheid Europese politieke partijen
Uitbreiding van het verbod op dubbelmandaten
Invoering van een kiesdrempel
Uitvoeringshandelingen bij gekwalificeerde meerderheid
Codificering van spitzenkandidaten en een transnationaal kiesdistrict

De commissie constateert met instemming dat bovenstaande elementen uit het oorspronkelijke
voorstel van het Europees Parlement zijn geuit, grotendeels zijn geschrapt of zo ingrijpend zijn
gewijzigd dat zij Nederland niet raken. Zo is de termijn voor kandidaatstelling teruggebracht van 12
weken naar drie weken voor de verkiezingen, is het niet langer verplicht de logo’s van Europese
politieke partijen op stembiljetten weer te geven en is de verplichting voor de overheid om mediaaandacht aan de Europese verkiezingen te genereren, geschrapt. Door de kiesdrempel op 2% te
stellen en alleen te toe te passen op lidstaten met een EP-delegatie van ten minste 35 zetels, is een
afdoende toekomstbestendige regeling voor Nederland getroffen. Het artikel over een
gemeenschappelijk kiesdistrict om zogenaamde ‘Spitzenkandidaten’ een institutionele basis te geven, is
geschrapt.
Een Kamermeerderheid kan dan ook instemmen met het compromis zoals dat nu voorligt, met inbegrip
van de thans voorgestelde regeling omtrent de kiesdrempel.

1 34361, nr. 13.

Tweede Kamer der Staten-Generaal
Postbus 20018
2500 EA Den Haag
T. 070-3182211
E. cie.biza@tweedekamer.nl

Vertegenwoordigers van een minderheid blijven een aantal bezwaren behouden tegen de voorgestelde
regeling, met name het principiële punt dat het Europees Parlement zich niet zou moeten inlaten met
de modaliteiten van nationale verkiezingen, ook niet als het gaat om de verkiezingen van de nationale
delegatie in het Europees Parlement. Daarnaast is een aantal fracties van mening dat in een
pluriforme democratie een kiesdrempel altijd onwenselijk is, zelfs als Nederland er niet door geraakt
wordt. Een andere minderheid van de Tweede Kamer is juist wel voorstander van het opnemen van
Spitzenkandidaten en transnationale kiesdistricten in de Europese Kiesakte. Zij betreuren dat deze
passage is geschrapt.
Hoogachtend,
De voorzitter van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken

Ziengs

Tweede Kamer der Staten-Generaal
Postbus 20018
2500 EA Den Haag
T. 070-3182211
E. cie.biza@tweedekamer.nl