Voorzitter
De voorzitter: Ik stel voor, de slotwetten over 2008, te
weten de hoofdstukken I tot en met XVIII en de fondsen
A tot en met G (31924), zonder stemming aan te nemen.
Voorts stel ik voor, de bij de jaarverslagen over het
jaar 2008 van de ministeries en fondsen behorende
rapporten van de Algemene Rekenkamer voor kennisgeving aan te nemen en, mede gezien het gisteren
ontvangen schriftelijk advies van de commissie voor de
Rijksuitgaven, de desbetreffende ministers decharge te
verlenen voor het door hen gevoerde financiële beheer.
Ten slotte stel ik voor, de suppletoire begrotingen
samenhangende met de Voorjaarsnota voor het jaar 2009
waarvoor zich geen sprekers hebben gemeld en waarop
geen amendementen zijn ingediend, te weten de
hoofdstukken IIA tot en met XI, XIII tot en met XVIII en
de fondsen A tot en met G (31965), zonder stemming aan
te nemen.
Daartoe wordt besloten.
De voorzitter: Wij kunnen nu beginnen aan de eerste
van een lange reeks VAO’s. Ik herhaal nog maar eens dat
er alleen maar moties kunnen worden ingediend en dat
de bewindslieden er slechts kort op mogen reageren,
zodat wij ieder kwartier een nieuw VAO kunnen doen.
Het gaat lukken!
Aan de orde is het debat naar aanleiding van een
algemeen overleg op 17 juni 2009 over AWBZ-dossiers.
©
Mevrouw Leijten (SP): Voorzitter. Ik heb de volgende
motie.

Leijten. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 317 (26631).
©
Staatssecretaris Bussemaker: Voorzitter. Ik ontraad
aanvaarding van deze motie. Bovendien hebben wij er
uitgebreid met elkaar over gediscussieerd dat het CIZ in
voorkomende gevallen inderdaad een huisbezoek moet
kunnen afleggen, maar dat dit niet altijd nodig is. Dat
hangt af van de hoeveelheid informatie die het CIZ al
heeft over de desbetreffende cliënt. Als er al een dossier
is en wanneer daaruit een en ander afgeleid kan worden,
is het dus niet nodig.
De vraag of mensen het willen, speelt ook een rol.
Door mensen die bijvoorbeeld palliatieve zorg nodig
hebben, omdat zij in een terminale fase zijn, wordt het
soms als zeer belastend ervaren als het CIZ op huisbezoek komt. In dat opzicht moet dus echt maatwerk
geleverd worden. Uit dat oogpunt ontraad ik aanvaarding
van deze motie.
De beraadslaging wordt gesloten.
De voorzitter: De stemming over de motie wordt
betrokken bij de eindstemming.
Aan de orde is het debat naar aanleiding van een
algemeen overleg op 18 juni 2009 over de toekomst
van de AWBZ.
©
De heer Jan de Vries (CDA): Mevrouw de voorzitter. De
volgende motie leg ik aan de Kamer voor.

Motie
De Kamer,

Motie

gehoord de beraadslaging,

De Kamer,

constaterende dat mensen die intensieve thuiszorg
ontvangen te maken krijgen met herindicaties;

gehoord de beraadslaging,

van mening dat intensieve thuiszorg niet lichtzinnig
wordt geïndiceerd;
constaterende dat de Kamer voorbeelden bereiken dat
mensen na een herindicatie (veel) zorguren verliezen;
van mening dat bij een herindicatie altijd moet worden
gekeken naar de omstandigheden van de mensen die
intensieve thuiszorg nodig hebben;
constaterende dat het CIZ tot huisbezoek kan overgaan,
maar dit niet verplicht is te doen;
verzoekt de regering, het CIZ opdracht te geven bij een
herindicatie voor intensieve thuiszorg op huisbezoek te
gaan,
en gaat over tot de orde van de dag.

constaterende dat de regering meermalen heeft
uitgesproken te willen komen tot een ″glasheldere
AWBZ-polis″, die onbetwistbare zorg garandeert en
niet-gewenst gebruik voorkomt;
constaterende dat de SER in zijn advies over de toekomst
van de AWBZ stelt dat het van groot belang is dat er een
″glasheldere AWBZ-polis″ komt waarin de aanspraken op
langdurige zorg duidelijk zijn beschreven;
overwegende dat de regering echter in het algemeen
overleg over de toekomst van de AWBZ heeft aangegeven, in deze kabinetsperiode daartoe geen nieuwe
voorstellen te zullen doen;
verzoekt de regering, samen met de cliënten- en
ouderenorganisaties en vertegenwoordigers van
zorgaanbieders, zorgverzekeraars en beroepsverenigingen voor de behandeling van de begroting
VWS voor het jaar 2010 een stappenplan op te stellen

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid

Tweede Kamer

Toekomst AWBZ

2 juli 2009
TK 103

103-8188

Jan de Vries
dat nog vóór 2012 moet leiden tot een ″glasheldere
AWBZ-polis″,

verzoekt de regering, alternatieven voor de zorginkoop te
presenteren aan de Kamer voor het einde van het jaar,

en gaat over tot de orde van de dag.

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Jan de Vries, Wiegman-van Meppelen Scheppink,
Wolbert, Van Miltenburg, Van der Vlies en Koşer Kaya.
Zij krijgt nr. 82 (30597).

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Leijten. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 84 (30597).

©

©

Mevrouw Leijten (SP): Voorzitter. De volgende twee
moties worden door mij ingediend.

Mevrouw Wolbert (PvdA): Voorzitter. Ik dien de volgende
motie in.

Motie

Motie

De Kamer,

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat de kwaliteit van de thuiszorg niet te
controleren is door de inspectie bij nieuwe toetreders;

overwegende dat in de Kamer veelvuldig wordt
gediscussieerd over indicatiestelling en de rol van het
CIZ;

constaterende dat goede thuiszorgorganisaties lijden
onder nieuwe toetreders die geen opgeleid personeel in
dienst hebben;
van mening dat een nieuwe aanbieder die goede
thuiszorg wil gaan verlenen niets te verbergen moet
hebben;
verzoekt de regering, de voor- en nadelen van een
vergunningstelsel voor thuiszorgaanbieders uit te werken
en aan de Kamer te sturen,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Leijten. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 83 (30597).

overwegende dat onduidelijk is hoe het CIZ er in de
toekomst uiteindelijk uit moet zien en nieuwe projecten
en initiatieven daarom niet getoetst kunnen worden;
verzoekt de regering, de Kamer voor 1 oktober 2009 een
notitie te zenden met de visie op de toekomst van het
CIZ, waarin helder staat aangegeven:
- welke (eind)doelen worden beoogd ten aanzien van de
uiteindelijke omvang, de reikwijdte en de rechtspositie
van het CIZ;
- welke invulling van rollen van de verschillende actoren
wordt beoogd;
- op welke wijze de samenwerking en afstemming met
gemeenten op het gebied van de Wmo, de samenwerking met andere indicatieorganen zoals op het gebied
van WWB en onderwijs en de positie van professionals
die mogen indiceren, zullen worden vormgegeven;
- welk tijdpad wordt gehanteerd;
- in hoeverre er draagvlak is voor deze voornemens,

Motie
en gaat over tot de orde van de dag.
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat de staatssecretaris gaat onderzoeken
of zorgverzekeraars de functie van zorginkoop in de
AWBZ kunnen overnemen;

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Wolbert. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 85 (30597).
©

constaterende dat er nog vele vragen zijn of dat onder
goede voorwaarden kan;

Mevrouw Agema (PVV): Voorzitter.

constaterende dat er enkel wordt onderzocht of de rol
van de zorgkantoren kan worden overgenomen door
zorgverzekeraars;

Motie

van mening dat de Kamer ook alternatieven voor deze
route moet kunnen overwegen;

gehoord de beraadslaging,

De Kamer,

constaterende dat het CIZ een log, bureaucratisch en
duur orgaan is dat niet naar behoren functioneert;

Tweede Kamer

Toekomst AWBZ

2 juli 2009
TK 103

103-8189

Agema
constaterende dat foute indicaties met ernstige gevolgen
voor de cliënt daarvan het gevolg zijn;
verzoekt de regering, het CIZ af te schaffen en de
indicatiestelling weer over te laten aan het veld,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Agema. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 86 (30597).
©
Mevrouw Sap (GroenLinks): Voorzitter.
Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat het kabinet voornemens is zorgverzekeraars de AWBZ te laten uitvoeren voor eigen
verzekerden;

verzekeringswet. De AWBZ is in feite zelf de polis. Dat
neemt niet weg dat voor iedereen duidelijk moet zijn wat
onder de AWBZ valt en wat niet.
Wij maken verschillende stappen, zoals de pakketmaatregelen, de overheveling van de revalidatie, de
operatie heroriëntatie hulpmiddelen tussen Zorgverzekeringswet, AWBZ en Wmo en de afbakening met
onderwijs, jeugdzorg en Sociale Zaken. Ik denk daarbij
ook aan de motie van mevrouw Van Miltenburg.
Specifiek ten aanzien van de jeugdzorg denk ik ook aan
de relatie met de evaluatie van de jeugdzorg en de LVG.
Kortom, als ik het zo mag opvatten dat ik de Kamer over
al deze stappen, die passen in een continu proces, nog
apart en integraal bericht, zodat de Kamer weet welke
stappen worden gezet, dan laat ik het oordeel over deze
motie graag aan de Kamer over.
De heer Jan de Vries (CDA): Begrijp ik het goed dat de
staatssecretaris zegt dat zij nog niet een stap verder gaat
dan de reeds ingezette stappen en dat zij dus niet wil
overwegen met al die organisaties of het ook nodig is
voor die glasheldere polis om nog een stap verder te
gaan?

Staatssecretaris Bussemaker: Voorzitter. Het oordeel
over de motie van de heer De Vries over het stappenplan
voor de glasheldere polis laat ik aan de Kamer over. Ik
ben het eens met de heer De Vries en anderen dat het
van belang is dat de aanspraken die onder de AWBZ
vallen duidelijk moeten worden. Ik maak een kanttekening bij de overweging dat de regering in het algemeen
overleg over de toekomst van de AWBZ heeft aangegeven tijdens deze kabinetsperiode daartoe geen nieuwe
voorstellen te zullen doen. Ik heb geprobeerd aan te
geven dat de glasheldere polis een continu proces is. Ik
wil overigens liever spreken over de glasheldere
aanspraken. Wij hebben zelf de term ″glasheldere polis
gebruikt″, maar die term past meer bij de Zorg-

Staatssecretaris Bussemaker: Als dat nodig zou zijn,
ben ik daartoe bereid, maar ik heb anderhalf jaar geleden
niet voor niets aan de SER om een uitgebreid advies
gevraagd. De SER heeft aangegeven dat de afbakening
van en de aanspraken op de AWBZ duidelijker moeten
zijn. Daarmee zijn wij nu bezig. Ik houd wel vast aan het
uitgangspunt dat de AWBZ er voor iedereen is die zware
en langdurige zorg nodig heeft. Dus vat dit niet op als
een heel nieuwe discussie, die wij immers al naar
aanleiding van het SER-advies hebben gevoerd. U weet
net zo goed als ik dat dit een moeilijk proces is en dat de
AWBZ vaak moeilijk af te bakenen is. Het kan best zijn
dat zich nog problemen voordoen die wij nu nog niet
kennen. Dan nemen wij die absoluut mee.
In de motie van mevrouw Leijten wordt mij gevraagd,
de voor- en nadelen van een vergunningstelsel voor
thuiszorgaanbieders uit te werken en aan de Kamer te
sturen. Daar ben ik geen voorstander van. Wij hebben er
in het algemeen overleg uitgebreid met elkaar over
gesproken waarom indertijd het centraal vergunningenstelsel is afgeschaft, vanwege de administratieve
belasting, het gebrek aan innovatie en het feit dat het
een papieren toets is. Wij hebben toen ook geconstateerd dat er wel een probleem is rond de kwaliteit. Op
dat punt zijn wij bezig met de Wet cliëntenrechten zorg.
Ik ben dus graag bereid om opnieuw met de Kamer te
bespreken hoe wij de kwaliteit bij nieuwe aanbieders
kunnen garanderen, maar ik wil niet een stap terug
zetten door een onderzoek te doen waarvan wij nu al op
hoofdlijnen weten dat het geen adequate oplossing is.
Mevrouw Leijten verzoekt de regering voorts bij motie,
alternatieven voor de overheveling naar zorgverzekeraars
te presenteren. Die motie acht ik overbodig, want in mijn
mijn brief over de motie-Wiegman-van Meppelen
Scheppink ben ik, op nadrukkelijk verzoek van uw Kamer,
ingegaan op overwegingen die ten grondslag lagen aan
dit besluit. Wij hebben gezegd dat wij dit besluit met een
aantal randvoorwaarden nu verder willen uitwerken.
Ik kom bij de motie van mevrouw Wolbert over het
CIZ, waarin mij wordt verzocht een notitie te zenden met
een visie op de toekomst van het CIZ. Ik snap de
behoefte daaraan en ook de punten die hier genoemd

Tweede Kamer

2 juli 2009
TK 103

constaterende dat de randvoorwaarden aan de hand
waarvan het kabinet in juli 2010 een ″go/no go″beslissing neemt, geen toetsing bevatten op de publieke
zorgbelangen van kwaliteit, betaalbaarheid en toegankelijkheid;
van mening dat veranderingen in de uitvoering van de
AWBZ alleen gewenst zijn als deze een positieve bijdrage
leveren aan de publieke zorgbelangen;
verzoekt de regering, een zorgvuldige analyse te maken
van de effecten die uitvoering door zorgverzekeraars
heeft op de publieke zorgbelangen en de Kamer daar
tijdig voor 1 juli 2010 over te informeren,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid
Sap. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende
ondersteund.
Zij krijgt nr. 87 (30597).
©

Toekomst AWBZ

103-8190

Bussemaker
zijn. Die deel ik ook voor een belangrijk deel. Wat mij
betreft, zou het dan ook moeten gaan om een meer
integrale werkwijze en om een afstemming van de
indicatieprocessen met bijvoorbeeld de Wmo, maar ook
met het UWV. Ik heb u eerder verteld dat ik zeer
gecharmeerd ben van de pilots die lopen, waarbij echt
sprake is van een integrale indicatiestelling en waarbij de
cliënt maar één keer met een indicatieorgaan te maken
heeft. Dat vind ik vanuit het cliëntenperspectief zeer
waardevol. Ik ben ook bezig om met het CIZ naar een
aantal scenario’s te kijken over de toekomstige positie
van het CIZ. Ik kan met het oog daarop niet voldoen aan
de wens om die notitie te zenden voor 1 oktober 2009. Ik
ben bereid om het oordeel over deze motie aan de
Kamer over te laten, maar ik maak wel de kanttekening
dat zo’n notitie met het oog op de toekomstscenario’s
die nu worden ontwikkeld niet voor het begin van
volgend jaar bij u kan zijn.
De motie van mevrouw Agema ontraad ik, want er zijn
goede redenen geweest om die indicatiestelling landelijk
te doen, uit overwegingen die met name ook cliënten
steeds benadrukken: de indicatiestelling moet objectief
zijn en niet afhankelijk van de willekeur van professionals. Ik ben dus graag bereid om te kijken hoe wij de
werkwijze van het CIZ kunnen verbeteren, met minder
bureaucratie en met meer ruimte voor professionals,
dichter bij de cliënt, maar niet door het afschaffen van
het CIZ.
Mevrouw Sap vraagt in haar motie om bij de analyse
van de effecten die uitvoering door zorgverzekeraars
hebben publieke zorgbelangen mee te nemen. Die motie
acht ik overbodig. In de criteria die ik de Kamer heb
gestuurd, staan de overwegingen van kwaliteit zeer
nadrukkelijk genoemd; dus juist die publieke belangen.
Als die geen verbeteringen zouden betekenen, dan zou
mevrouw Sap gelijk hebben, want dan zou dat geen stap
in de goede richting zijn. Ik heb al aangegeven dat die
overwegingen onder andere te maken hebben met de
borging dat de AWBZ toegankelijk blijft voor de groepen
voor wie die is bedoeld en dat de kwaliteit op orde blijft.
Ook moet duidelijk zijn wat de voordelen zijn en waar
potentiële nadelen liggen, want die moeten worden
weggenomen. Ik acht deze motie dus overbodig.
De beraadslaging wordt gesloten.
De voorzitter: Ik dank de staatssecretaris voor haar
oordeel over de moties.
Wij zullen bij de eindstemmingen vanavond over de
moties stemmen.
De vergadering wordt van 09.52 uur tot 10.00 uur
geschorst.

Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
overwegende dat het in het belang van het kind kan zijn
om middels interlandelijke adoptie te kunnen worden
geplaatst in een kansrijk en liefdevol hetero- of homogezin in een ander land;
overwegende dat de regering met de Kamer van mening
is dat met name jonge kinderen met een AfroAmerikaanse achtergrond oververtegenwoordigd zijn in
de Amerikaanse pleegzorg en dat plaatsing in een
kansrijk en liefdevol gezin in de Verenigde Staten vaak
langer duurt;
overwegende dat aanvullende eisen aan adoptie vanuit
de VS daarom niet noodzakelijk zijn;
overwegende dat de regering de Kamer heeft toegezegd
dat de mogelijkheid om via deelbemiddeling te kunnen
adopteren in stand wordt gehouden voor de houders van
een beginseltoestemming van zowel voor als na 1 april
2008;
constaterende dat het Haags Adoptieverdrag bepaalt dat
het in beginsel aan het land van herkomst is om te
bepalen of een kind in dat land geplaatst kan worden en
of er aan het in dit verdrag neergelegde subsidiariteitsbeginsel is voldaan;
verzoekt de regering, de houders van een beginseltoestemming en de vergunninghouder Stichting Kind en
Toekomst een brief te sturen waarin wordt aangegeven
dat de aanvullende eisen aan adoptie uit de VS zoals
geformuleerd in de brief van 22 april 2009, verband
houdende met de leeftijd van adoptiekinderen van
kinderen van vijf jaar en ouder, kinderen die zijn
opgenomen in het Amerikaanse pleegzorgsysteem en
kinderen waarbij sprake is van bijzondere omstandigheden, niet zal worden toegepast en dat de mogelijkheid
om via deelbemiddeling te kunnen adopteren in stand
wordt gehouden,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Pechtold en Teeven. Naar mij blijkt, wordt de indiening
ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 15 (31265).

Aan de orde is het debat naar aanleiding van een
algemeen overleg op 11 juni 2009 over interlandelijke
adopties.

Motie

©

gehoord de beraadslaging,

De heer Pechtold (D66): Voorzitter. Ik dien de volgende
twee moties in.

overwegende dat de minister van Justitie in overleg met
de Kamer heeft toegezegd dat voor interlandelijke
adoptie uit de Verenigde Staten zo spoedig mogelijk een
tweede vergunninghouder zal worden toegelaten;

Tweede Kamer

Interlandelijke adopties

De Kamer,

2 juli 2009
TK 103

103-8191