Bijlage

Jurisprudentie 2011 Europees Hof voor de Rechten van de Mens
I.

Inleiding

Onderstaand volgen algemene gegevens met betrekking tot Nederlandse zaken in het jaar
2011 (Deel II), samenvattingen van uitspraken (judgments) van het Europees Hof voor de
Rechten van de Mens (hierna: “het Hof”) in zaken tegen Nederland uit dat jaar (Deel III),
alsmede samenvattingen van gemotiveerde beslissingen (decisions) tot niet-ontvankelijkheid
van Nederlandse zaken en een opsomming van gemotiveerde beslissingen tot schrapping van
de rol (Deel IV). Vervolgens is een lijst van Nederlandse zaken opgenomen die op de agenda
staan van het Comité van Ministers van de Raad van Europa in het kader van het toezicht van
dat Comité op de tenuitvoerlegging van Hofuitspraken op grond van artikel 46, tweede lid, van
het EVRM (Deel V). Ook is een overzicht toegevoegd van in 2011 genomen maatregelen tot
tenuitvoerlegging van Hofuitspraken die dateren van vóór dat jaar (Deel VI). Tot slot is de
aard van de aan de Regering gecommuniceerde Hofzaken in grafieken weergegeven (deel VII).
Uitspraken en beslissingen zijn steeds gerangschikt naar datum en zijn alle te vinden op de
website van het Hof, www.echr.coe.int.
II.

Algemene gegevens met betrekking tot Nederlandse zaken 1

In het jaar 201 1 werden door het Hof met betrekking tot klachten tegen Nederland
•
915 nieuwe verzoekschriften ontvangen (2010: 971);
•
485 verzoekschriften niet-ontvankelijk verklaard en/of van de rol geschrapt (2010: 299);
•
in 17 zaken feitelijke vragen aan de Regering gesteld (2010: 248);
•
20 verzoekschriften aan de Regering ter kennis gebracht (2010: 43); en
•
6 uitspraken gedaan (2010: 4).
De genoemde uitspraken betroffen
•
4 keer de constatering dat het EVRM was geschonden; (2010: 2) en
•
2 keer de constatering dat het EVRM niet was geschonden (2010: 1).
Het totaal aantal bij het Hof aanhangige verzoekschriften in Nederlandse zaken bedroeg
•
1334 op 1 januari 2011 en
•
1482 op 31 december 2011.
Voorts zijn in 2011 door het Hof 287 verzoeken tot het treffen van een voorlopige maatregel
ontvangen2, waarvan er
•
250 zijn afgewezen; (2010: 211)
•
37 zijn toegewezen (2010: 177).
Van de zaken die tot en met 31 december 2011 aan de Regering zijn toegezonden, hetzij voor
het maken van opmerkingen (observations) hetzij voor het beantwoorden van vragen, en die
thans nog aanhangig zijn3 hebben er
•
234 betrekking op het vreemdelingenrecht 4 (2010: 377)
•
29 betrekking op het strafrecht; (2010: 28)
•
3 betrekking op het burgerlijk recht; (2010: 2)
•
1 betrekking op het bestuursrecht (2010: 1).

1

Cijfermateriaal met betrekking tot alle lidstaten van de Raad van Europa is te vinden in de Survey of
Activities 2011 van de griffie van het Hof.
2
Op grond van Regel 39 van de Procedureregels van het Hof.
3
Zie ook de grafieken aan het eind van deze rapportage.
4
Voor een nadere specificatie van de vreemdelingenzaken, zie de grafieken onderaan.

1

III.

Uitspraken (judgments)
A. Zaken tegen Nederland

Bok (45482/06, 18 januari 2011)
Klager werd veroordeeld wegens overtreding van de Opiumwet maar in hoger beroep
vrijgesproken. Klager heeft op grond van artikel 591a van het Wetboek van Strafvordering ook
een vergoeding voor gemaakte kosten ontvangen. Vervolgens wendt klager zich echter tot de
civiele rechter voor een aanvullende schadevergoeding in het kader van een onrechtmatige
daadsactie . Deze vordering wordt afgewezen. Bij het Hof stelt klager dat de civiele rechter
daarbij de strafrechtelijke schuldvraag had heroverwogen en dat daardoor zijn recht op een
eerlijk proces en de onschuldpresumptie neergelegd in artikel 6, leden 1 en 2, EVRM waren
geschonden.
Het Hof overweegt dat de civiele rechter in deze zaak niet expliciet aan de juistheid van de
vrijspraak heeft getwijfeld. Van cruciaal belang is dat klager een vergoeding heeft ontvangen
en dat deze vergoeding is toegekend in een procedure die niet heeft gele id tot aantijgingen
dat artikel 6 EVRM zou zijn geschonden. In aanvulling hierop heeft klager ervoor gekozen om
een civiele procedure te starten teneinde een hogere vergoeding te krijgen. Het Hof overweegt
dat de bewijslast in een civiele procedure bij de steller, en dus bij klager, ligt. Dat klager
geacht werd zijn stelling, dat enige verdenking jegens hem van meet af aan zonder grondslag
was, geacht werd te bewijzen, acht het Hof niet onredelijk. De vrijspraak van klager in de
strafrechtelijke procedure maakt niet dat deze bewijslast voor klager in de civiele procedure
niet zou gelden . Wel vindt het Hof de opmerking van de civiele rechter dat uit het strafdossier
niet blijkt dat klager onschuldig is ongelukkig en misplaatst, omdat dit verwarring kon
teweegbrengen. Het Hof meent echter dat de civiele rechter hiermee wilde aangeven dat
klager werd geacht te bewijzen dat een redelijk vermoeden om hem als verdachte aan te
merken ontbrak en dat hij vervolgens daarin was tekortgeschoten. Het Hof concludeert dat
daarbij klagers vrijspraak niet in twijfel is getrokken en dat er geen sprake is van schending
van artikel 6 EVRM.
Lalmahomed (26036/08, 22 februari 2011)
Klager werd beboet voor het niet voldoen aan de identificatieplicht maar bracht bij de
kantonrechter naar voren dat zijn gegevens stelselmatig door iemand anders werden
misbruikt. Klager werd na niet verschijnen op de vervolgzitting bij verstek veroordeeld tot een
boete van zestig euro. Hij tekende hoger beroep aan, waarbij hij aangaf zich in het tijdstip van
de zitting te hebben vergist. De voorzitter van het gerechtshof ’s-Gravenhage weigerde echter
op grond van artikel 410a Wetboek van Strafvordering (het ‘verlofstelsel’) het hoger beroep,
oordelende dat de stelling dat er misbruik werd gemaakt van de identiteit van appellant niet
aannemelijk was geworden en ook overigens een hoger beroep niet in het belang van een
goede rechtsbedeling was. Bij het Hof voerde klager onder meer strijdigheid met het recht op
een eerlijk proces aan (artikel 6 EVRM). De regering bracht daar onder andere tegenin dat
artikel 6 EVRM niet tot hoger beroep verplicht.
Het Hof bevestigt dat artikel 6 EVRM als zodanig niet verplicht tot het instellen van een hoger
beroepsinstantie. Indien een staat echter een hoger beroepsinstantie openstelt dient deze
rechtsgang te voldoen aan de wezenlijke waarborgen die zijn opgenomen in artikel 6 EVRM.
En dat geldt voor alle strafvervolgingen. Het is mogelijk om een verlofstelsel voor het instellen
van hoger beroep te hanteren. Echter, in dat geval moet de verdachte in elk geval de
mogelijkheid hebben gehad om gehoord te worden in eerste aanleg en de beslissing moet dan
genomen zijn op basis van een volledige en grondige weging van de relevante factoren. De
eerste voorwaarde is in casu onproblematisch : verdachte was weliswaar in eerste aanleg bij
verstek veroordeeld, maar dat was aan klager zelf te wijten. De tweede voorwaarde is in de
onderhavige zaak wél een probleem. De rechter had de verklaring van klager aangaande het
misbruik van zijn identiteit door een ander en de vrijspraken in andere strafzaken niet zonder
nader onderzoek terzijde mogen schuiven. In het ontbreken van een volledige en grondige
behandeling van de zaak, ziet het Hof dan ook een schending van het recht op eerlijk proces.

2

De minister van Veiligheid & Justitie heeft de uitspraak van het Hof door tussenkomst van de
Raad voor de rechtspraak en het Landelijk Overleg Voorzitters strafsectoren onder de
expliciete aandacht van de vijf gerechtshoven gebracht.
Nelissen (6051/07, 5 april 2011)
Klager was veroordeeld tot een gevangenisstraf van zeven maanden en tbs. Ten tijde van het
onherroepelijk worden van de uitspraak had hij zijn gevangenisstraf feitelijk al uitgezeten,
waardoor hij vanaf dat moment in een tbs-kliniek opgenomen had moeten worden. Deze
overplaatsing vond echter pas ruim dertien maanden later plaats. Zoals sinds enkele jaren
gebruikelijk werd hem vanaf de zevende maand van deze ‘passantentermijn’ een financiële
vergoeding aangeboden, welke hij niet accepteerde. De Hoge Raad heeft later in navolging
van de uitspraak van het Hof in de zaak Brand tegen Nederland (klacht nr. 49902/99) bepaald
dat het onrechtmatig is om een persoon in afwachting van plaatsing in een instelling langer
dan vier maanden vast te houden. Nadat de Regering vergeefs heeft getracht met klager tot
een minnelijke schikking te komen heeft zij door middel van een eenzijdige verklaring
bevestigd dat de duur van klagers passantentermijn strijdig was met artikel 5 EVRM. De
Regering heeft daarbij de bereidheid uitgesproken klager een schadevergoeding te betalen ter
compensatie van de gehele passantentermijn.
Het Hof behandelt de zaak, ondanks de eenzijdige verklaring van de Regering, toch inhoudelijk
aangezien de verklaring niet expliciet vermeldt vanaf welk moment de Regering de
passantentermijn in strijd met het EVRM acht en niet ziet op een ander deel van de klacht,
namelijk de stelling dat geen rechterlijke voorziening voorhanden was die zich spoedig had
uitgelaten over de (on)rechtmatigheid van klagers’ vrijheidsberoving. Het Hof erkent dat
rekening gehouden moet worden met de mogelijkheid dat een veroordeelde niet meteen in
een instelling geplaatst kan worden. Echter een wachttijd van ruim dertien maanden vindt het
Hof niet acceptabel. Het Hof constateert geen schending ten aanzien van het andere gedeelte
van de klacht. Het Hof veroordeelt de staat tot het betalen van €3.525, - aan klager voor de te
lange wachttijd van ruim dertien maanden. Dit bedrag is conform het door de Regering
aangeboden bedrag bij gelegenheid van de eenzijdige verklaring.
De minister van Veiligheid & Justitie heeft de uitspraak onder de aandacht van de rechtspraak
gebracht. De gemiddelde passantentermijn is inmiddels teruggebracht tot minder dan vier
maanden.
S.T.S. (227/04, 7 juni 2011)
Op 9 oktober 2002 heeft de kinderrechter in verband met gepleegde misdaden en
gedragsproblemen een machtiging tot uithuisplaats ing van klager in een gesloten
jeugdinrichting afgegeven voor de duur van drie maanden. De machtiging uithuisplaatsing en
opname in de gesloten inrichting worden door de rechtbank op 17 oktober 2003 met een jaar
verlengd. In hoger beroep wordt de duur van de opname met zes maanden verkort. Op 5
november 2004 verklaart de Hoge Raad het door klager op 12 januari 2004 ingestelde
cassatieberoep niet-ontvankelijk, omdat de geldigheidsduur van de bestreden verlenging
inmiddels was verstreken en klager mitsdien geen belang had bij een beoordeling in cassatie.
Hij betoogt dat het in artikel 5 lid 4 EVRM neergelegde recht om de rechtmatigheid van zijn
vrijheidsontneming spoedig door een rechter te laten beoordelen is geschonden, omdat het
gerechtshof noch de Hoge Raad spoedig heeft beslist. Daarnaast betoogt hij dat de procedure
bij de Hoge Raad niet effectief is, omdat geen finaal oordeel is gegeven over de
rechtmatigheid van de verlengingsmaatregel.
Het Hof bevestigt alleree rst zijn vaste jurispru dentie dat artikel 5 lid 4 EVRM geen rechterlijk
oordeel in meerdere instanties eist. Wanneer een staat niettemin kiest voor beroep in
meerdere instanties, dan worden aan de beroepsinstanties dezelfde eisen gesteld als aan de
rechter in eerste aanleg. Daarnaast benadrukt het Hof dat de vraag of een rechterlijke
beslissing spoedig is genomen, dient te worden beoordeeld in het licht van de omstandigheden
van het individuele geval en dat bij deze beoordeling onder meer de complexiteit van de
procedure, het gedrag van de autoriteiten en van de betrokkene en de belangen die voor
betrokkene op het spel staan betrokken dienen te worden betrokken.Ten aanzien van de

3

snelheid van de uitspraak van het vonnis in hoger beroep – in totaal 63 dagen na instelling
van het beroep - concludeert het Hof dat geen schending van artikel 5 lid 4 EVRM heeft
plaatsgevonden. Deze termijn was redelijk, omdat deze noodzakelijk was om de benodigde
informatie te verzamelen en tot een zorgvuldige beslissing te komen Op twee punten besluit
het Hof echter unaniem dat artikel 5 lid 4 wel is geschonden. Het feit dat de Hoge Raad 294
dagen na het door klager instelde beroep in cassatie arrest heeft gewezen beschouwt het Hof
als excessief. Het Hof wijst er in algemene zin op dat het EVRM staten ertoe verplicht hun
rechtsstelsel dusdanig in te richten dat aan de diverse daaraan door het EVRM gestelde
voorwaarden wordt voldaan. Het Hof benadrukt vervolgens dat de gerechtelijke autoriteiten de
noodzakelijke procesmatige maatregelen moeten treffen om te verzekeren dat dringende
kwesties, in het bijzonder kwesties waar de persoonlijke vrijheid in het geding is, snel worden
afgehandeld. Voorts is het Hof van oordeel dat de procedure niet effectief was, omdat de Hoge
Raad oordeelde dat klager geen belang meer had bij een uitspraak. Reeds met het oog op de
eventuele vaststelling van een schadevergoeding, zoals bedoeld in artikel 5 lid 5 EVRM,
hebben klagers belang bij de vaststelling van de rechtmatigheid van vrijheidsbeneming, ook
indien zij inmiddels reeds in vrijheid zijn gesteld.
In reactie op de uitspraak heeft de Hoge Raad enerzijds interne maatregelen getroffen om de
doorlooptijd van dit type zaken aanzienlijk te bekorten, en anderzijds zijn ‘geen belang
jurisprudentie’ teruggedraaid (LJN: BQ2292 van 24 juni 2011), ook in gevallen betreffende
uithuisplaatsing (LJN: BR5151 van 14 oktober 2011).
Van Velden (30666/08, 19 juli 2011)
Klager is gearresteerd op verdenking van poging tot oplichting en in voorlopige hechtenis
genomen. De rechtbank heeft het verzoek van klager tot schorsing van de voorlopige
hechtenis afgewezen en heeft tevens de gevangenhouding verlengd met een termijn van
negentig dagen. Tegen beide beslissingen stelde klager hoger beroep in. Het gerechtshof wees
het hoger beroep af wegens verstrijking van de beroepstermijn. Klager stelt bij het Hof dat
sprake is van een schending van artikel 6 EVRM (recht op een eerlijk proces), omdat zijn
hoger beroep tegen het bevel tot gevangenhouding en tot afwijzing van zijn schorsingsverzoek
is afgewezen wegens te late indiening, hoewel hij dit beroep binnen drie dagen na de
betekening van de beslissingen van de rechtbank heeft ingediend.
Hoewel klager een beroep doet op artikel 6 EVRM, is het Hof van oordeel dat een beoordeling
van de klacht onder artikel 5 lid 4 EVRM meer voor de hand ligt. Het Hof constateert dat het
beroep van klager tegen het bevel tot gevangenhouding een dag te laat is ingediend. Dit deel
van de klacht verklaart het Hof dan ook niet-ontvankelijk. Ten aanzien van het andere deel
van de klacht overweegt het Hof dat klager één dag na betekening van de afwijzing van het
verzoek tot schorsing van de voorlopige hechtenis daartegen beroep heeft ingesteld, derhalve
binnen de termijn van drie dagen die daarvoor staat. Het Hof concludeert dan ook dat klager
de toegang tot een procedure om zijn vrijheidsbeneming te betwisten is ontzegd, hetgeen een
schending oplevert van artikel 5 lid 4 EVRM. Het Hof wijst klager een schadevergoeding voor
immateriële schade toe van € 1000.
Arvelo Aponte (28770/05, 3 november 2011)
Klaagster, afkomstig uit Venezuela, is in 2000 als toerist naar Nederland gereisd waar zij een
relatie is begonnen met een Nederlander. Klaagster is vervolgens teruggegaan naar Venezuela
alwaar zij een aanvraag om verlening van een machtiging tot voorlopig verblijf (mvv) heeft
ingediend. Vervolgens is klaagster Nederland weer ingereisd op basis van deze mvv. Bij de
beoordeling van klaagsters aanvraag om verlening van een verblijfsvergunning regulier voor
bepaalde tijd voor verblijf bij haar partner kwam naar voren dat klaagster eerder in Duitsland
was veroordeeld tot een gevangenisstraf van twee en een half jaar wegens handel in
verdovende middelen. Op basis van deze informatie wordt de aanvraag van klaagster
afgewezen en wordt zij tevens ongewenst verklaard. Klaagster trouwt in 2003 met haar
partner en een zoon wordt geboren in maart 2004. In september 2004 verklaart de Afdeling
bestuursrechtspraak van de Raad van State het door klaags ter ingestelde hoger beroep inzake
de ongewenstverklaring ongegrond Bij het Hof stelt klaagster dat artikel 8 EVRM (familieleven)
is geschonden. Zij betoogt tevens dat artikel 13 EVRM (effectief rechtsmiddel) is geschonden,
omdat zij een uitvoerig hoger-beroepschrift heeft ingediend en de Afdeling bestuurs -

4

rechtspraak haar hoger beroep zonder nadere motivering kennelijk ongegrond heeft verklaard
met toepassing van artikel 91, tweede lid, van de Vreemdelingenwet 2000.
Het Hof oordeelt dat geen sprake is van schending van deze artikelen. Het Hof heeft er begrip
voor dat de Nederlandse autoriteiten streng optreden tegen personen die actief betrokken zijn
bij de verspreid ing van drugs. Ten aanzien van de ernst van het strafbare feit merkt het Hof
op dat het ging om smokkel van een niet geringe hoeveelheid cocaïne, waarvoor klaagster is
veroordeeld tot een gevangenisstraf van twee jaar en zes maanden. De ernst van dit feit dient
daarom zwaar mee te wegen in de in het kader van artikel 8 EVRM vereiste belangenafweging.
Het Hof overweegt voorts dat klaagster haar gezinsleven heeft ontwikkeld en geïntensiveerd in
een periode waarin haar verblijfsrecht onzeker was. Het Hof is van oordeel dat er geen
onoverkomelijke bezwaren zijn om het gezinsleven in Venezuela uit te oefenen. Klaagster is
geboren en getogen in Venezuela, heeft daar het grootste deel van haar leven doorgebracht,
(hoger) onderwijs genoten en heeft familie aldaar. De echtgenoot spreekt redelijk Spaans en
hun kind kan gezien zijn jonge leeftijd geacht worden zich aan te passen. Ten aanzien van de
klacht onder artikel 13 EVRM stelt het Hof dat de term ‘daadwerkelijk rechtsmiddel’ in dat
artikel verplicht tot het hebben van een toegankelijk rechtsmiddel voor een bevoegde
autoriteit die de klachten op hun merites kan beoordelen, maar niet dat op elke klacht
gedetailleerd in moet worden gegaan.
Klaagster heeft om verwijzing naar de Grote Kamer verzocht. Een panel van vijf rechters buigt
zich thans over dit verzoek.
B. Zaken waarin Nederland intervenieerde
M.S.S. v. Griekenland en België (3069 6/09 , 21 januari 2011)
Klager is na een vermeende aanslag op zijn leven door de Taliban uit Afghanistan gevlucht en
via Griekenland de Europese Unie binnengekomen. Vanuit Griekenland is klager doorgereisd
naar België en heeft aldaar asiel aan gevraagd. Op basis van de Dublin-II-verordening was
Griekenland evenwel verantwoordelijk voor de inhoudelijke behandeling van deze
asielaanvraag en België heeft klager overgedragen aan Griekenland, waar hij in
vreemdelingen detentie werd geplaatst. Na verkrijging van ve rblijfsrecht voor de duur van de
asielprocedure werd klager gearresteerd omdat hij met een vals identiteitsbewijs het land
probeerde te verlaten. Hierop verbleef klager in een detentiecentrum voor een periode van zes
dagen. Na vrijlating had klager gedurende zijn gehele verblijf in Griekenland geen woning of
vaste inkomsten. Klager stelt dat de detentie- en leefomstandigheden voor asielzoekers in
Griekenland dermate slecht zijn dat artikel 3 EVRM wordt geschonden. Naast Griekenland
houdt klager ook België verantwoordelijk vanwege blootstelling aan deze omstandigheden. In
beide landen ontbrak het tevens aan een effectief rechtsmiddel (artikel 13 EVRM) om
tekortkomingen in de asielprocedures te kunnen ondervangen, aldus klager. Volgens klager is
de asielprocedure in Griekenland zo gebrekkig, dat er een reëel risico bestaat dat hij zal
worden uitgezet naar Afghanistan zonder dat zijn beroep op artikel 3 EVRM is getoetst.
In zijn interventie benadrukte Nederland allereerst dat het verantwoordelijk houden van België
voor de gevolgen van het tenuitvoerleggen van de Dublin-II-verordening strijdig was met de
terughoudende opstelling die het Hof tot dusver had gekozen in zaken waarin EU-recht aan de
orde was, gebaseerd op de premisse dat het EU-recht een aan het EVRM gelijkwaardige
mensenrechtenbescherming biedt. Ten tweede betoogde Nederland dat het verantwoordelijk
houden van België voor de gevolgen die klager in Griekenland zou ondervinden strijdig is met
de jurisprudentie van het Hof inzake de eigen verantwoordelijkheid van de statenpartijen bij
het EVRM voor handelingen die onder de werking van het verdrag vallen.
Ten aanzien van de klacht op grond van artikel 3 EVRM toetst het Hof eerst de situatie in
Griekenland. Het Hof stelt vast dat internationale organisaties hadden gerapporteerd over de
erbarmelijke detentie- en leefomstandigheden van asielzoekers en over de gebrekkige Griekse
asielprocedure. De korte duur van de detentie neemt volgens het Hof niet weg dat klager is
blootgesteld aan een vernederende behandeling. Ten aanzien van de leefomstandigheden stelt
het Hof dat de plicht om accommodatie en adequate materiële voorzieningen te verschaffen
als gevolg van de omzetting van EU Richtlijn 2003/9 (de Opvangrichtlijn) in de Griekse

5

wetgeving is neergelegd en dat Griekenland zich aan zijn eigen wetgeving dient te houden.
Gezien de situatie en zijn kwetsbare positie was klager geheel afhankelijk van Griekenland in
een periode van extreme armoede en angst. Het Hof concludeert dat Griekenland artikel 3
EVRM schond door klager in zijn kwetsbare positie in deze slechte leefomstandigheden te laten
verkeren in combinatie met de voortdurende onzekerheid en het totale gebrek aan uitzicht op
verbetering van de situatie . Ten aanzien van België stelt het Hof dat dit land op de hoogte was
of had moeten zijn geweest van de genoemde omstandigheden in Griekenland. De overdracht
vond plaats zonder afspraak over waarborgen. Hier volgt uit dat België er niet zonder meer
vanuit had mogen gaan dat klager in Griekenland in overeenstemming met het EVRM
behandeld zou worden. België had moeten verifiëren hoe Griekenland de asielprocedure
toepast. De welbewuste blootstelling aan de omstandigheden in Griekenland levert een
schending van artikel 3 EVRM door België op.
Ten aanzien van de klacht over artikel 13 EVRM stelt het Hof dat klager in Griekenland geen
mogelijkheid had zich effectief te verzetten tegen een mogelijke uitzetting vanwege de
ernstige gebreken in de asielprocedure. In de praktijk werden de waarborgen uit de Griekse
wetgeving niet toegepast. Daarnaast schoot deze wetgeving tekort op het gebied van
informatieverschaffing en communicatie. Klager liep mitsdien een risico om naar Afghanistan
te worden uitgezet zonder indringende toets van zijn asielrelaas aan artikel 3 EVRM.
De Belgis che procedure voor hoger beroep voldeed volgens het Hof eveneens niet aan de in de
in de rechtspraak van het Hof vastgeleg de voorwaarden. Een dergelijk beroep dient tot een
nauwkeurig en vergaand onderzoek van de individuele aanvraag te leiden, de klacht tegen
uitzetting dien t door een competente instantie te worden onderzocht en deze instantie moet
voldoende tegenwicht bieden. De beroepsprocedure in België ging echter voorname lijk na of er
voldoende bewijs was over het mogelijk oplopen van schade. Aangezie n klager niet met
succes aan deze bewijsplicht kon voldoen is er geen sprake van een effectief rechtsmiddel.
Beide lidstaten hebben zodoende ook artikel 13 EVRM geschonden.
Naar aanleiding van deze uitspraak heeft Nederland ongeveer 1950 asielzoekers die Nederland
via Griekenland waren ingereisd opgenomen in de nationale asielprocedure. Tevens wordt
voorlopig afgezien van het overdragen van asielzoekers op grond van de Dublin-II verordening
(zie brief Minister Immigratie en Asiel aan de Tweede Kamer, 10 februari 2011, Kst 19637,
1397).
Ahorugeze v. Zweden (37075/09 , 27 oktober 2011)
Klager stelde dat zijn voorgenomen uitlevering door Zweden aan Rwanda als verdachte van
genocide in strijd zou zijn met het verbod van foltering en onmenselijke behandeling (artikel 3
EVRM), aangezien hij in Rwanda de in zijn ogen noodzakelijke hartchirurgie zou ontberen,
onder onmenselijke omstandigheden gedetineerd zou worden en vervolgd zou worden omdat
hij Hutu is. Tevens zou uitlevering volgens klager in strijd zijn met het recht op een eerlijk
proces (artikel 6 EVRM), aangezien hem in Rwanda een flagrant denial of justice te wachten
staat.
Nederland wees in zijn interventie onder meer op het feit dat zich ook in Nederland verdachten
van de Rwandese genocide bevinden, dat het van groot belang is dat deze personen – die zich
schuldig hebben gemaakt aan de meest grove mensenrechtenschendingen - voor de rechter
gebracht worden en dat dit bij voorkeur in Rwanda zelf dient te geschieden. Daarnaast heeft
Nederland benadrukt dat Rwanda de laatste jaren grote vooruitgang heeft geboekt met
betrekking tot de ontwikkeling van de rechtsstaat – zowel qua wetgeving als in de praktijk en is gewezen op de inspanningen dienaangaande van het Nederlands justitieel apparaat
sedert 2006, de positieve ervaringen in de samenwerking met de Rwandese autoriteiten en
het feit dat de gevangenis waarin klager zou worden gedetineerd aan internationale
maatstaven voldoet en ook gebruikt wordt door het Speciale Hof voor Sierra Leone.
Ten aanzien van de door klager naar voren gebrachte hartproblemen stelt het Hof vast dat
klager enkele jaren geleden weliswaar een bypass-operatie zou hebben ondergaan, maar dat
niets erop wijst dat zich dit in de toekomst opnieuw zal voordoen. Hiermee is niet voldaan aan
de hog e drempel die van toepassing is wil een medische conditie aanleiding geven tot een
kwestie onder artikel 3 EVRM. Ten aanzien van klagers vrees voor vervolging als Hutu stelt het

6

Hof dat er noch indicaties van algemene, noch van persoonlijke aard zijn die wijzen op een
reëel risico voor klager op schending van artikel 3. Beslissingen van het Rwandatribunaal
(ICTR) en van nationale gerechten tot weigering van uitlevering of overbrenging aan Rwanda,
ingeroepen door klager, werden ook nimmer gebaseerd op dit argument. Ten aanzien van de
verwachte detentieomstandigheden stelt het Hof vast dat de instellingen waarin klager zal
worden gedetineerd – zoals bevestigd in het uitleveringsverzoek en door het Hof geaccepteerd
– aan de internationale standaarden voldoen. Daarbij wordt onder meer gerefereerd aan het
ICTR, het Speciale Hof voor Sierra Leone en de Nederlandse interventie. Ten aanzien van de
vrees voor een flagrant denial of justice roept het Hof allereerst in herinnering dat hiervoor
een zeer hoge drempel geldt. Sinds de Soering-uitspraak van 1986 – risico van langdurige
death row in de VS – is deze drempel in geen enkele zaak gehaald. Het Hof onderkent dat in
2008 en begin 2009 door het ICTR en nationale instanties uitlevering of overbrenging naar
Rwanda is geweigerd wegens vrees voor een oneerlijk proces. Vervolgens kent het Hof echter
veel gewicht toe aan recente positieve ontwikkelingen in de Rwandese wetgeving en praktijk,
en vermeldt daarbij onder meer dat tijdens onderzoeken door Nederlandse functionaris sen
naar de genocide in Rwanda nooit door Rwandese autoriteiten navraag is gedaan naar
getuigen en deze autoriteiten de onderzoeken ook anderszins nimmer hebben belemmerd.
Klager heeft om verwijzing naar de Grote Kamer verzocht. Een panel van vijf rechters buigt
zich thans over dit verzoek.
IV.

Beslissingen (decisions)5
A. Niet-ontvankelijk

Seldenrijk-Raat (1813/09, 22 februari 2011)
Ter controle van de gezondheid van een verwaarloosde pony bracht de politie een bezoek aan
de eigenaren van de pony. Dezen verzetten zich hevig tegen dit bezoek en zijn na een
worsteling met de politie opgepakt en veroordeeld tot het betalen van schadevergoeding.
Zij klagen bij het Hof over schending van het verbod op onmenselijke behandeling (artikel 3
EVRM, het recht op vrijheid en veiligheid (artikel 5 EVRM), het recht op een eerlijk proces
(artikel 6 EVRM) en het recht op privéleven (artikel 8 EVRM).
Het Hof verklaart de klacht in zijn geheel niet-ontvankelijk, deels omdat de nationale
rechtsmiddelen niet waren uitgeput, deels omdat de klagers op geen enkele manier een
schending hebben aangetoond. Het Hof benadrukt – in lijn met eerdere jurisprudentie – dat
het niet moet worden gezien als een ‘vierde beroepsinstantie’. Zo is het primair aan de
nationale instanties, niet aan het Hof, om feiten vast te stellen, onjuiste rechtsopvattingen
gedurende de nationale procedure te corrigeren en bewijs te beoordelen.
Drijfhout (51721/09, 22 februari 2011)
Klaagster was aangehouden wegens verdenking van strafbare feiten en, toen zij weigerde
haar identiteit bekend te maken, overgedragen aan de vreemdelingenpolitie en in
vreemdelingendetentie geplaatst. Zij klaagt onder meer dat haar vrijheidsbeneming in
vreemdelingendetentie in strijd was met het recht op vrijheid als bedoeld in artikel 5 EVRM. Zij
meende dat door middel van verklaringen van derden en andere omstandigheden duidelijk
was dat zij geen vreemdelinge was. Nadat onderzoek van de Regering heeft uitgewezen dat de
naam waaronder klaagster haar klacht bij het Hof heeft ingediend blijkt toe te behoren aan
een andere persoon en dat ook overige door klaagster verstrekte informatie niet juist is,
verzoekt het Hof klaagster haar identiteit aan te tonen door een kopie van een geldig
identiteitsdocument over te leggen. Dit weigert zij o m principiële redenen.
Het Hof beschouwt het kunnen tonen van een identiteitsbewijs als een volstrekt normaal
vereiste in het maatschappelijk verkeer. Nu vaststaat dat klaagster gebruik maakt van een
valse identiteit en heeft geweigerd om haar echte identiteit alsnog bekend te maken, verklaart
5

Uit het veel omvangrijkere aantal beslissingen tot niet-ontvankelijkheid en schrapping van de rol in
zaken tegen Nederland (zie onder II) betreft het hier uitsluitend beslissingen die de Regering bekend zijn.
Daarvan weer wordt hier een select aantal besproken.

7

het Hof de klacht niet-ontvankelijk wegens misbruik van klachtrecht als bedoeld in artikel 35
lid 3 EVRM.
Bijl (II) en (III) (32775/07 en 50869/08, 12 april 2011)
Klager klaagt onder andere over het ontbreken van een effectief rechtsmiddel inzake zijn
verzoek tot opheffing van de hem opgelegde TBS-maatregel. Klager had met succes twee van
de vier expertrapporten die in deze zaak waren opgemaakt, aangevochten bij het Tuchtcollege
voor de Gezondheidszorg. Een verzoek om onmiddellijke invrijheidsstelling werd nietontvankelijk verklaard omdat de rechtmatigheid van TBS-maatregelen van rechtswege
periodiek wordt getoetst door de rechter. Een rechtmatigheidtoets in de tussenliggende
periode is slechts in uitzonderlijke omstandigheden op zijn plaats en daarvan was in dit geval
geen sprake . Daarnaast spande klager een civiele kort gedingprocedure aan tegen de staat
waarin hij stelde dat zijn vrijheidsontneming onder de TBS-maatregel van het begin af aan
onrechtmatig was geweest. De voorzieningenrechter wees het verzoek om invrijheidsstelling
evenwel af. Tegen die uitspraak heeft klager geen hoger beroep ingesteld.
In twee separate beslissingen komt het Hof tot dezelfde conclusie. Hoewel de periodieke
rechterlijke toets niet kan worden aangemerkt als een effectief rechtsmiddel in de periode
gelegen tussen twee toetsmomenten, kan de civiele weg wel soelaas bieden. De
voorzieningenrechter heeft het verzoek van klager immers niet niet-ontvankelijk verklaard,
maar dat verzoek afgewezen na een inhoudelijke beoordeling. Nu klager echter verzuimde zijn
ingestelde hoger beroep in deze procedure door te zetten, heeft hij de nationale
rechtsmiddelen niet uitgeput en is zijn klacht niet-ontvankelijk.
Afif (60915/09, 24 mei 2011)
Klaagster, naar eigen zeggen afkomstig uit Somalië, klaagt bij het Hof dat de voorgenomen
uitzetting van haarzelf en haar minderjarige zoon naar Somalië in strijd is met artikel 3 EVRM.
Daarnaast klaagt zij dat het onthouden van opvang voor haar en haar zoontje, waardoor zij
gedwongen wordt op straat te leven, in strijd is met artikel 3 EVRM. De Regering acht niet
geloofwaardig dat klaagster afkomstig is uit Somalië, en is van mening dat het waarschijnlijker
is dat zij uit de regio van Kenia of Tanzania komt. De Nederlandse autoriteiten hebben geen
pogingen ondernomen om klaagster uit te zetten naar Somalië.
Het Hof is van oordeel dat klaagster geen slachtoffer is in de zin van artikel 34 van het
Verdrag aangezien thans geen enkel vooruitzicht bestaat dat zij naar Somalië zal worden
uitgezet. Ten aanzien van haar andere klacht oordeelt het Hof dat klaagster de nationale
rechtsmiddelen niet heeft uitgeput. Het Hof verklaart de hele klacht daarom niet-ontvankelijk.
Mulder-Van Schalkwijk (26814/09, 7 juni 2011)
Klaagsters echtgenoot kwam om het leven door een politiekogel tijdens onlusten in de
Utrechtse wijk Ondiep in 2007. Klaagster stelt met name schending van het recht op leven nu
het gebruik van dodelijk politiegeweld niet strikt noodzakelijk was en het onderzoek naar het
gebruik van dit geweld onvoldoende.
Het Hof bevestigt dat alleen zeer dwingende argumenten ertoe kunnen leiden dat moet
worden afgeweken van de feitenvaststelling door de nationale autoriteiten. Op grond van een
analyse van de feiten concludeert het Hof dat daarvan in casu geen sprake. Ten aanzien van
het gebruikte geweld concludeert het Hof dat sprake was van een levensbedreigende situatie
waarin de politieagent handelde uit zelfverdediging en dat het gebruikte geweld dan ook niet
ongerechtvaardig d was. Ook ten aanzien van het onderzoek naar de dood van klaagsters
echtgenoot ziet het Hof geen overtuigende argumenten die erop zouden duiden dat dat
onderzoek niet adequaat zou zijn geweest. De klacht wordt niet-ontvankelijk verklaard
aangezien deze kennelijk ongegrond is.
Het Financieele Dagblad B.V. (577/11, 28 juni 2011)
Klager werd beboet met een bedrag van EUR 312.000 wegens het laten bezorgen van het
Financieele Dagblad door bezorgers die niet de Nederlandse nationaliteit bezitten noch een
nationaliteit op basis waarvan zij met Nederlanders kunnen worden gelijkgesteld en die niet in
het bezit waren van een tewerkstellingsvergunning zoals vereist door de Wet Arbeid

8

Vreemdelingen. Hij klaagt bij het Hof onder andere over de eerlijkheid en de te lange duur van
de procedure (artikel 6 EVRM). Ook betoogt hij dat de boete voor hem niet voorzienbaar was
omdat deze berust op een nieuwe interpretatie door de Afdeling bestuursrechtspraak van de
Raad van State van het begrip ‘werkgever’ (artikel 7 EVRM). Tot slot klaagt hij over
strijdigheid van de boete met het recht op eigendom (artikel 1 van het Eerste Protocol bij het
EVRM).
Het Hof stelt ten aanzien van alle klachten over de procedure dat het geen vierde instantie is
en dus niet bedoeld is om gestelde fouten ten aanzien van de feiten of het recht van nationale
gerechten te beoordelen. Dat de procedure te lang duurde was al op nationaal niveau erkend
en de boete was dienovereenkomstig verlaagd. Klager kan dus niet langer als slachtoffer
beschouwd worden van deze overschrijding van de redelijke termijn. Ten aanzien van de
voorzienbaarheid van de beboeting stelt het Hof dat de wettekst voldoende flexibiliteit biedt
om klager onder het begrip werkgever te brengen, dat de geschiedenis van de totstandkoming
van de wet klagers stelling dat de interpretatie van de Afdeling bestuursrechtspraak van de
Raad van State pervers is niet ondersteunt en dat rechterlijke interpretatie van wetteksten
noodzakelijkerwijs het ontwikkelen van nieuwe concepten in reactie op nieuwe situaties of
veranderde omstandigheden met zich mee brengt. Ten aanzien van de inbreuk op het
eigendomsrecht stelt het Hof dat de hoogte van de boete ruimschoots voorzienbaar was en
dat, hoewel de boete hoog is, niet is gebleken dat deze onoverkomelijk was voor klager. De
klachten zijn op deze punten kennelijk ongegrond, aldus het Hof. De klacht wordt nietontvankelijk verklaard.
Pianese (14929/08, 27 september 2011, tevens tegen Italië)
Klager was in Nederland aangehouden op verdenking van drugshandel, witwaspraktijken en
fraude. Eerder was hij in Italië veroordeeld tot levenslange gevangenisstraf wegens moord.
Ook werd hij in dat land verdacht van drugshandel, op grond waarvan Italië om overlevering
verzocht middels een Europees Aanhoudingsbevel (EAB). Nederland verleende toestemming
voor een tijdelijke overlevering, op voorwaarde dat klager terug zou keren wanneer zijn
strafrechtelijke vervolging in Italië was afgerond. De rechtbank achtte het EAB een voldoende
rechtsbasis voor vrijheidsontneming ter fine van overlevering. Na aankomst in Italië werd
klager gedetineerd met het oog op het uitzitten van zijn levenslange gevangenisstraf. Hij
klaagde bij de Italiaanse rechter over het schenden van het specialiteitsbeginsel, wat inhoudt
dat de verzoekende staat een verdachte alleen mag vervolgen voor feiten waar het EAB op
ziet. In afwachting van de uitspraak beval de Italiaanse rechter klagers invrijheidstelling,
behoudens detentie op andere gronden. Gezien het van kracht zijnde EAB als detentiegrond
werd het bevel niet ten uitvoer gelegd, maar werd klager, na vergeefse pogingen bij zowel de
Italiaanse als de Nederlandse rechter dit tegen te houden, teruggeleverd aan Nederland.
Daarop vaardigde Italië een nieuw EAB uit, dat zag op het ten uitvoer leggen van de
levenslange gevangenisstraf. Het verzoek werd toegekend en uitgevoerd nadat klager in
Nederland w as veroordeeld tot drie maanden gevangenisstraf voor het vervalsen van officiële
documenten. Op de overige aanklachten werd hij vrijgesproken. Klager stelt dat zijn detentie
in strijd was met het recht op vrijheid als bedoeld in artikel 5, lid 1, EVRM, omdat hij niet in
vrijheid werd gesteld nadat de Italiaanse rechter daartoe bevel had gegeven en dat zijn
teruglevering aan Nederland slechts diende om onder het specialiteitsbeginsel uit te komen.
Voorts stelt hij dat hem een effectief rechtsmiddel als bedoeld in artikel 5, lid 4, EVRM is
onthouden.
Het Hof constateert dat de klacht over vrijheidsbeneming in strijd met artikel 5, lid 1, EVRM is
ingediend op 7 maart 2008, zijnde meer dan zes maanden na de laatste nationale beslissing
aangaande de feiten die aan deze klacht ten grondslag lagen (eerste helft augustus 2007),
zodat dit deel van de klacht niet-ontvankelijk is op grond van artikel 35 lid 1 EVRM. Inzake de
klacht over het ontbreken van een effectief rechtsmiddel overweegt het Hof dat de klacht bij
de Italiaanse rechter zag op onrechtmatig handelen door de penitentiaire autoriteiten en niet
op de rechtmatigheid van de detentie. Deze procedure is dus niet relevant met het oog op
artikel 5, lid 4, EVRM. Vervolgens overweegt het Hof dat klager de detentie op basis van de
EAB verschillende malen heeft kunnen aanvechten bij een nationale rechter. Dit deel van de
klacht is daarom niet-ontvankelijk wegens kennelijke ongegrondheid.

9

Nassau Verzekering maatschappij N.V. (57602/09, 4 oktober 2011)
Klager, een verzekeringsmaatschappij, klaagt bij het Hof over een schending van artikel 6
EVRM omdat één van diens verzekerden ten onrechte het recht op toegang tot de (hoger
beroeps-)rechter zou zijn onthouden als gevolg waarvan in rechte vast is komen te staan dat
de verzekerde aan een derde een schadevergoeding diende te betalen, die klager heeft
uitgekeerd . Klager en de verzekerde hebben een akte van cessie – een overeenkomst –
opgesteld, waarin onder meer is opgenomen dat de verzekerde een op schending van artikel 6
EVRM gebaseerde claim tot schadevergoeding heeft jegens de Staat, dat deze claim
geëffectueerd zal worden door een procedure te starten bij het Hof en dat de verzekerde deze
claim overdraagt aan klager.
Het Hof bekijkt allereerst of klager wel als slachtoffer in de zin van artikel 34 van het Verdrag
kan worden aangemerkt. Daarbij overweegt het Hof dat het individueel klachtrecht geen
eigendomsrecht is en ook niet als zodanig overdraagbaar is op derden. Het Hof verklaart de
klacht dan ook niet-ontvankelijkheid omdat deze niet verenigbaar is ratione personæ met de
bepalingen van het Verdrag.
H. (37833/10, 18 oktober 2011)
Klager, van Turkse nationaliteit, heeft in 1998 asiel gevraagd in Nederland. Deze aanvraag,
evenals een latere aanvraag voor een verblijfsvergunning regulier bij Nederlandse partner, is
afgewezen. Klager is tevens ongewenst verklaard, aangezien hem artikel 1F van het
Vluchtelingenverdrag is tegengeworpen omdat hij in verband wordt gebracht met terrorisme .
Klager kan echter niet worden uitgezet omdat wordt aangenomen dat hij bij terugkeer naar
Turkije een reëel risico loopt op een onmenselijke behandeling als bedoeld in artikel 3 EVRM.
Klager stelt bij het Hof dat hij ten onrechte ongewenst is verklaard, nu hij niet naar Turkije
kan worden teruggestuurd vanwege het risico van een onmenselijke behandeling. Verder
klaagt hij dat de Nederlandse autoriteiten zijn recht op bescherming van het familieleven,
gegarandeerd in artikel 8 EVRM, schenden.
Het Hof constateert dat de Nederlandse regering klager voorlopig niet zal terugsturen naar
Turkije vanwege het risico van een onmenselijke behandeling aldaar. Om die reden oordeelt
het Hof dat klager niet kan worden aangemerkt als slachtoffer. Voor zover klager betoogt dat
hij door de ongewenstverklaring ten onrechte niet in het bezit is gesteld van een
verblijfsvergunning, overweegt het Hof dat artikel 3, noch enige andere bepaling in het EVRM,
recht geeft op de afgifte van een verblijfsvergunning. In zoverre is de klacht ratione materiæ
niet verenigbaar me t de bepalingen van het Verdrag. He t deel van de klacht dat betrekking
heeft op artikel 3 EVRM wordt dan ook niet-ontvankelijk verklaard. Het Hof heeft de klacht
onder artikel 8 EVRM aangehouden en de zaak in zoverre ter kennisneming aan de Regering
gestuurd.
I. (24147/11, 18 oktober 2011) en K. (33403/11, 18 oktober 2011)
Klagers, van Afghaanse nationaliteit, hebben eind jaren negentig met hun echtgenotes en
kinderen asiel gevraagd in Nederland. De gezinsleden hebben verblijfsvergunningen gekregen,
maar klagers niet aangezien hen artikel 1F van het Vluchtelingenverdrag is tegengeworpen
omdat zij in verband worden gebracht met ernstige mensenrechtenschendingen in hun land
van herkomst. Klagers kunnen niet naar Afghanistan worden teruggestuurd omdat wordt
aangenomen dat zij bij terugkeer een reëel risico lopen op een onmenselijke behandeling als
bedoeld in artikel 3 EVRM. Tegelijkertijd zijn klagers ongewenst verklaard. Klagers stellen dat
uitzetting naar Afghanistan in strijd zou zijn met artikel 3 EVRM. Klager I. stelt tevens dat de
ongewenstverklaring een onmenselijke behandeling oplevert, omdat hij als gevolg hiervan een
strafbaar feit pleegt door in Nederland te verblijven terwijl hij nergens anders heen kan en hij
daarnaast verstoken is van sociale voorzieningen. Ook menen klagers dat artikel 13 EVRM is
geschonden, omdat een effectief rechtsmiddel ontbrak om de klacht op grond van artikel 3
EVRM naar voren te brengen. Ten slotte stellen klagers dat Nederland hun recht op
bescherming van het familieleven als bedoeld in artikel 8 EVRM schend t door he n een
verblijfsvergunning te onthouden.
Het Hof overweegt dat de Nederlandse regering klagers niet zal uitzetten naar Afghanistan
zolang zij daar een reëel risico lopen op een onmenselijke behandeling. Het Hof oordeelt

10

derhalve dat klagers niet kunnen worden aangemerkt als slachtoffer voor zover zij klagen dat
uitzetting naar Afghanistan een schending van artikel 3 EVRM zou opleveren. Verder is het Hof
van oordeel dat de situatie waarin I. zich bevindt na de ongewenstverklaring niet zodanig
slecht is dat de vereiste minimum-drempel om onder de reikwijdte van artikel 3 EVRM te
vallen is bereikt. Voor zover I. betoogt dat hij door de ongewenstverklaring ten onrechte niet
in het bezit is gesteld van een verblijfsvergunning, overweegt het Hof dat artikel 3, noch enige
andere bepaling in het EVRM, recht geeft op de afgifte van een verblijfsvergunning. In zoverre
is de klacht ratione materiæ niet verenigbaar met de bepalingen van het Verdrag. De klachten
met betrekking tot artikel 3 EVRM verklaart het Hof dan ook niet-ontvankelijk. Verder oordeelt
het Hof dat klagers het tegenwerpen van artikel 1F van het Vluchtelingenverdrag hebben
kunnen aanvechten voor de rechter, zodat geen sprake is van gebrek aan een effectief
rechtsmiddel. Ook de klacht ter zake van artikel 13 EVRM verklaart het Hof dan ook nietontvankelijk. Het Hof heeft de klachten onder artikel 8 EVRM aa ngehouden en de zaken in
zoverre aan de Regering gestuurd voor het maken van opmerkingen.
Rengifo Alvarez (14232/07, 6 december 2011)
Klaagster ontvluchtte in 2004 Colombia na het ontvangen van enkele doodsbedreigingen naar
aanleiding van haar politiek activisme voor de latere president Uribe. Zij vroeg in Nederland
tweemaal asiel aan. Beide verzoeken werden afgewezen omdat de Colombiaanse autoriteiten
volgens de Nederlandse regering bereid waren geweest klaagster bescherming te bieden.
Klaagster stelt dat uitzetting naar Colombia een schending van artikel 3 EVRM zou opleveren.
Het Hof overweegt dat het bij het beoordelen van de risico’s van een uitzetting die nog niet is
geëffectueerd in het kader van artikel 3 EVRM kijkt naar de situatie in het desbetreffende land
ten tijde van de procedure voor het Hof (beoordeling ex nunc). Dienaangaande merkt het Hof
op dat het politieke activisme van klaagster uit niet meer bestond dan het campagnevoeren
voor de uiteindelijk succesvolle kandidaat Uribe en dat klaagste rs stelling dat de FARC haar
nog steeds kwaad wil doen, ongegrond is. Voorts is niet gebleken dat de Colombiaanse
autoriteiten haar bescherming zouden weigeren, mocht ze daarom verzoeken. Ook behoort
klaagster niet tot een van de door UNHCR genoemde risicocategorieën. Tenslotte waren de
aanvallen van de FARC in haar provincie van herkomst uitsluitend gericht tegen militaire en
politie-doelen en niet tegen burgers. Het Hof acht de klacht om deze redenen kennelijk
ongegrond en verklaart deze niet-ontvankelijk.
Overige beslissingen tot niet-ontvankelijkheid:
45011/10
54432/10
30957/09
62631/10
55150/09
31078/09
37764/10
44797/09
30457/09
30703/09
42112/09

Tahiri
Yusuf Geedi
Mottlik
Danielian
Hamdouch
Abasov
Said Musa Ahmed
Sharifi
Barakzai
Habibi en Ali Zadeh
Claret

8 maart
8 maart
3 mei
3 mei
3 mei
24 mei
1 september
20 oktober
13 december
13 december
15 december

B. Geschrapt van de rol:
Van Gastel (66005/09, 31 mei 2011)
Klaagster, woonachtig op de Nederlandse Antillen en werkzaam in de zorg , was in Nederland
in het huwelijk getreden met haar vrouwelijke partner. Hoewel volgens de Hoge Raad op
grond van artikel 40 van het Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden inschrijving van de
huwelijksakte in het register van de burgerlijke stand op de Nederlandse Antillen erkenning
van de rechtsgevolgen van de huwelijksakte inhoudt, had de administratieve rechter, in

11

laatste instantie het Gemeenschappelijk hof van Justitie van de Nederlandse Antillen en
Aruba,geen gehoor gegeven aan klaagsters wens om haar echtgenote mede onder te brengen
onder de ziektekostenverzekering voor ambtenaren, aangezien het huwelijk tussen personen
van gelijk geslacht naar Antilliaans recht niet mogelijk is. Klaagster ziet hierin een schending
van het recht op eigendom (artikel 1 van het Eerste Protocol bij het EVRM) en van het verbod
van discriminatie (datzelfde artikel in relatie tot artikel 14 EVRM alsmede artikel 1 van het
Twaalfde Protocol bij het EVRM). Omdat de kliniek waar klaagster werkzaam is in de tussentijd
is geprivatiseerd heeft klaagster dezelfde rechtsvraag vervolgens voorgelegd aan de civiele
rechter, opnieuw in laatste instantie het Gemeenschappelijk Hof. Deze komt op 28 september
2010 tot een tegengesteld oordeel en draagt de werkgever op de partner mee te verzekeren
en reeds betaalde premie te compenseren.
Nadat de Regering het Hof van de bovengenoemde ontwikkelingen, voor zover deze dateren
van na de indiening van de klacht, op de hoogte heeft gesteld, schrapt het Hof de klacht van
de rol.
Overige beslissingen tot schrapping van de rol:
8257/07
67233/09
46769/10
43009/08
10147/10
55043/09
3637/10
37844/10
51023/10
3369/10
20729/10
3298/10
2182/10
6781/06
45055/07
32714/09
3298/10
2312/10
49019/09
24886/10
35039/10
61637/09
18436/10
27816/10
61016/09
64549/09
19533/10
661/10
6308/10
49019/09
151/10
61837/09
53429/09
1036/10
20479/10
16803/10
22042/10
17394/10
26438/10
15322/10

Güler
18 januari
Amiri
8 februari
Elmi Ibrahim
8 februari
Jovanovic
8 februari
Osman Omar
8 februari
Zayir (Zair)
8 februari
Abdiqadir Mahamed
8 maart
Daahir
8 maart
Kidane Berthe
8 maart
Salaat Dini
8 maart
Mahamed Moalin
29 maart
Nazem Ali
30 maart
Haidar
3 mei
Isse Seck
3 mei
Kakar e n Ali
10 mei
Amiri
24 mei
Nazem Ali (Dinani)
24 mei
Nuur Ali
24 mei
Aboukar Gaabow
31 mei
Abdala
31 mei
Abdalla
31 mei
Abdi Ali
31 mei
Abdi Mohamed
31 mei
Abdulkadir Ahmed
31 mei
Abdulkadir Gabow
31 mei
Abdulkarim Ahmed
31 mei
Abdullaahi Said
31 mei
Abdullahi
31 mei
Abdulle Hillaawe
31 mei
Aboukar Gaabow
31 mei
Abouker Madobe alias A. Adde 31 mei
Abukar Abdulahi
31 mei
Abukar Warsame
31 mei
Ade Muhsin Adde S.
31 mei
Ade Omar
31 mei
Adnan Mohadien
31 mei
Afghanbeyg
31 mei
Ahmed
31 mei
Ahmed Aynab
31 mei
Ahmed Mahamed
31 mei

12

37910/10
55022/09
67775/09
18809/10
4787/10
18369/10
62643/10
60390/09
55802/09
24921/10
63871/09
27723/10
61669/09
23057/10
5946/10
63931/09
61/10
26471/10
2290/10
52451/09
65205/09
30383/10
59679/09
15978/10
36497/10
47629/10
198/10
3290/10
28197/10
26247/10
22443/10
16172/10
61573/09
23862/10
21211/10
62743/09
39214/10
5321/10
23565/10
59046/09
226/10
30555/10
23609/10
37361/10
56701/09
19291/10
60604/09
22244/10
62110/09
11486/10
52170/10
31657/10
21535/10
1977/10
68/10
14438/10
22239/10
14882/10
29754/04

Ahmed Mohamed
31 mei
Ahmed Nuur
31 mei
Ali Ahmed
31 mei
Aliyow Sheegow
31 mei
Ali Ubukar
31 mei
Farah Shuutale
31 mei
Hanbali
31 mei
Haran
31 mei
Hasan en Danbil D.
31 mei
Hassan Ahmed
31 mei
Hassan Ali
31 mei
Hassan Ibrahim
31 mei
Hassan Mohamed
31 mei
Husseen Mohamed
31 mei
Hussein
31 mei
Hussein Ali
31 mei
Hussein Ma’Alin
31 mei
Hussein Mohamoud
31 mei
Ibraahim Ali en Said Ahmed 31 mei
Ibrahim Abdi
31 mei
Ibrahim Abdi
31 mei
Ibrahim Isman e.a.
31 mei
Ibrahim Shames Eldin Jabouri 31 mei
Iyeh Elmi
31 mei
Jafari
31 mei
Kaedi
31 mei
Kazem
31 mei
Kena -Namo
31 mei
Khajehzadeh en Baloush
31 mei
Khaled
31 mei
Mahamed Ilmi
31 mei
Mahamed Mumn
31 mei
Mahamed Salah
31 mei
Mahmud Omar
31 mei
Mansouri
31 mei
Maydane Dayal
31 mei
Mohamadi
31 mei
Mohamed Sallah
31 mei
Mohammed Hassan
31 mei
Mohamud Hussein
31 mei
Mohamud Mohamed
31 mei
Muhadiin Ahmed
31 mei
Muhudin Habarwaa
31 mei
Naimi
31 mei
Omer Rashid & Omer Hussein 31 mei
Osman Abdullahi
31 mei
Qadija
31 mei
Rezai
31 mei
Said Haji Nur
31 mei
Salad Mohamed
31 mei
Samadi
31 mei
Setaneh
31 mei
Sha-Iye
31 mei
Shik Mohamud
31 mei
Umar Abdule
31 mei
Yas
31 mei
Yusuf Salah
31 mei
Yusuf Soleiman
31 mei
Godonou
16 juni

13

40012/08
4142/04
27889/10
57365/10
67777/09
50373/09
27722/10
51280/09
64393/09
298/10
49521/09
50293/09
8701/10
55780/09
27721/10
4733/11
43857/09
53950/09
49411/09
28096/10
16161/10
407/10
52712/10
29035/10
72/10
61751/08
63941/09
5232/10
46081/09
21928/10
17502/10
64454/09
7307/10
66524/09
26749/10
64738/09
7789/10
23910/10
66297/09
22207/10
6093/10
62215/09
32875/10
62262/09
62528/09
65684/09
5931/10
63862/09
6747/10
22570/10
31171/09
5107/10
22896/10
30528/10
28631/09
29936/09
29940/09
30416/09
31930/09

Kpapoe e.a.
16 juni
Warmahaye
16 juni
Adeli
1 september
Ahmadulla
1 september
Ali Abuubakar
1 september
Ali Hussein + A. Abdi
1 september
Alizadeh
1 september
Amin
1 september
Aweys en Mahamed
1 september
El Janabi en El Azawi
1 september
Esmael Mohammed
1 september
Ghazwan
1 september
Hassen Yousuf
1 september
Mahamed Macalin
1 september
Marokhill
1 september
Miskinyar
1 september
Mohamed Hussein ea
1 september
Mohamadi
1 september
Mohammud
1 september
Omer
1 september
Rostami
1 september
Salah
1 september
Semere en Wasan
1 september
Tarkhil
1 september
Yusuf Ali
1 september
Cisse
13 september
Abdifitah Mohamed
13 september
Abdilaahi Abdi
13 september
Abdulkadir Sheikh Ali
13 september
Abdulkhadir Sheego
13 september
Ahmadi
13 september
Al Bawari
13 september
Al Hassan
13 september
Al Juburi
13 september
Al Turehe
13 september
Ali Abdi
13 september
Ali Nuur
13 september
Bashir Shakur
13 september
Elmi Mohamoud
13 september
Hosseini
13 september
Hussein Ahmed +Umar
13 september
Ibrahim Abdi
13 september
Ibrahim Ismael
13 september
Jama Kohin
13 september
Kahdjani
13 september
Mahamud Husseen
13 september
Mustaf Mohamed
13 september
Rami Bahaa
13 september
Ranjanidevy
13 september
Sabah Jameel
13 september
Sheekh Nur
13 september
Siidow Sheekh (abdulqaadir) 13 september
Yusuf Hobeei
13 september
Zauadi
13 september
Djelani Sufi & Hassan Guduud 20 september
Saied Ahmed
20 september
Mohammed Jele
20 september
Abwali
20 september
Aweys Ahmed
20 september

14

32212/09
32256/09
32729/09
32758/09
33212/09
34565/09
36092/09
37728/09
51989/09
30693/05
65737/10
64462/10
53451/09
10630/11
5109/10
45482/10
45481/10
7066/10
34913/10
34549/10
4920/10
16677/06
50419/10
7472/10
61575/10
52254/10
65631/09
30880/10
5504/10
28244/10
30457/09
30703/09
17229/11
23065/11

Mohammed Ilmi
Yahia Yasir
Moosa Mahamoud
Alem Abraha
Ali Elmi
Nuur Haji
Abshir Samatar
Malaaq Showri
Farouk Mohamed
Rafat en Golaga
Abdalah Mohamed
Ahmed Jimali
Ahmed Mahamed
Al Doubeizi
Balasingham
Heydari
Karimi Zadeh
Mahmoud Daahir
Mohammadi
Sultani
Umar Nuure
Matingou Loubelo
Mohammed Ismaiil
Sheikh
Abdullah
Taha Hassan
Ahmed Osman
Ibrahim Hayd
Nuur Hussein
Betwata Khoushnauw
Barakzai
Habibi en Ali Zadeh
Mohammadi
Orhan Ayden Omer / Dahan

20 september
20 september
20 september
20 september
20 september
20 september
20 september
20 september
20 september
20 september
22 september
22 september
22 september
22 september
22 september
22 september
22 september
22 september
22 september
22 september
22 september
11 oktober
11 oktober
20 oktober
20 oktober
20 oktober
29 november
29 november
29 november
13 december
13 december
13 december
15 december
15 december

Deels geschrapt, deels niet-ontvankelijk
21895/10
17196/10
11936/08

V.

Ebrahimi
Khalil
Youssef

15 maart
13 september
27 september

Uitspraken en beslissingen in zaken tegen Nederland die geagendeerd zijn
door het Comité van Ministers in het kader van het toezicht op grond van
artikel 46, tweede lid, EVRM en artikel 39, vierde lid, EVRM

In zaken voorzien van een * is het inhoudelijk toezicht op de tenuitvoerlegging afgerond, maar
moet door het secretariaat van het Comité van Ministers nog een afsluitende resolutie worden
voorbereid .
Morsink*
Brand*
Mathew
Geerings
Voskuil
A.
Siewnath

48865/99
49902/99
24919/03
30810/03
64752/01
4900/09
23784/08

11 mei 2004
11 mei 2004
29 september 2005
1 maart 2007
22 november 2007
20 juli 2010
12 juli 2010

15

Sanoma Uitgevers B.V.
Lalmahomed*
Nelissen*
S.T.S.
Van Velden
Youssef
VI.

38224/03
26036/08
6051/07
277/05
30666/08
11936/08

14 september 2010
22 februari 2011
5 april 2011
7 juni 2011
19 juli 2011
27 september 2011

In 2011 genomen maatregelen tot tenuitvoerlegging van eerdere uitspraken

Doerga, 27 april 2004, zaak nr. 50210/99
Zie hierover ook de rapportage over het jaar 2010 (Kamer nr 30 481). In deze zaak
constateerde het Hof een schending van het privéleven van klager als bedoeld in artikel 8
EVRM. Klager was veroordeeld onder meer op grond van telefoongesprekken die waren
opgenomen in de penitentiaire inrichting waar hij verbleef. De opnames waren bewaard
gebleven hoewel het huishoudelijk reglement van de inrichting bepaalde dat ze na afluisteren
onmiddellijk dienden te worden gewist. Het Hof achtte dit in strijd met het vereiste van
voorzienbaarheid van regelgeving, dat besloten ligt in artikel 8 lid 2 EVRM. Op 1 januari 2011
is het Besluit van 23 september 2010, houdende wijziging van het Reglement justitiële
jeugdinrichtingen, Reglement verpleging ter beschikking gestelden en de Penitentiaire
maatregel, in verband met regels over het bewaren en verstrekken van opgenomen
telefoongesprekken (Besluit toezicht telefoongesprekken justitiële inrichtingen) in werking
getreden. Daarin is onder meer bepaald dat telefoongesprekken die in verband met toezicht
worden opgenomen voor een periode van ten hoogste acht maanden worden bewaard, dat
gesprekken met geprivilegieerden worden gewist en dat de gedetineerde van het opnemen
van het telefoonverkeer op de hoogte wordt gesteld.

16

Bij de Regering aanhangige Hofzaken in grafieken
Totaal zaken per categorie

Vreemdelingenrecht: 234
Strafrecht: 29
Burgerlijk recht: 3
Bestuursrecht: 1

17