Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

35 498

Wijziging van het Wetboek van Burgerlijke
Rechtsvordering en enige andere wetten in
verband met de vereenvoudiging en
modernisering van het bewijsrecht (Wet
vereenvoudiging en modernisering bewijsrecht)

Nr. 9

AMENDEMENT VAN HET LID KAT
Ontvangen 9 juni 2023
De ondergetekende stelt het volgende amendement voor:
I
Artikel I, onderdeel A, vervalt.
II
Artikel I, onderdeel H, onder 2, vervalt.
III
In artikel I, onderdeel J, vervalt «wordt «kan beschikken» vervangen
door «beschikt en nog kan beschikken» en».
IV
Artikel I, onderdeel R, wordt als volgt gewijzigd:
1. Het voorgestelde artikel 196 wordt als volgt gewijzigd:
a. In het eerste lid vervalt «of als het geding aanhangig is gemaakt,
voordat de zaak op de rol is ingeschreven,».
b. Na het eerste lid wordt een lid ingevoegd, luidende:
1a. Tijdens een al aanhangig geding kan de rechter op verzoek van een
partij een of meer voorlopige bewijsverrichtingen bevelen. Het eerste lid,
tweede zin, is van overeenkomstige toepassing.
2. In het voorgestelde artikel 197 wordt na het eerste lid een lid
ingevoegd, luidende:
1a. Als het geding al aanhangig is, wordt het verzoek gedaan aan de
rechter bij wie het geding aanhangig is.

kst-35498-9
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 35 498, nr. 9

1

V
Artikel II, onderdeel A, vervalt.
Toelichting
Dit amendement regelt dat de preprocessuele bewijs- en informatieverzamelingsplicht uit het wetsvoorstel wordt geschrapt. Ook zorgt het
amendement ervoor dat het mogelijk blijft om tijdens een al aanhangig
geding om voorlopige bewijsverrichtingen te verzoeken.
Indiener benadrukt dat wetsvoorstellen die civiele procedures vereenvoudigen en efficiënter laten verlopen worden toegejuicht. Volgens
indiener is echter onzeker of de bewijsverzamelingsplicht voorafgaand
aan een procedure een positieve bijdrage gaat leveren aan de efficiëntie
en daarmee aan de bevordering van de toegang tot het recht. De
efficiëntiewinst is volgens indiener onvoldoende onderbouwd.
Daar komt bij dat uit de praktijk signalen zijn gekomen dat een
dergelijke plicht mogelijk zelfs een negatief effect zal hebben op de
efficiëntie en vereenvoudiging van civiele procedures, zo blijkt uit
verschillende consultatiereacties op het wetsvoorstel. Er wordt gewezen
op de werklast van de betrokken partijen, inclusief de rechter, in de
voorfase die toeneemt (volgens de Raad voor Rechtsbijstand zelfs
substantieel). De mogelijkheid voor de rechter om gevolgen te verbinden
aan het niet-voldoen aan deze plicht kan er in de praktijk toe leiden dat
partijen een stortvloed aan stukken overleggen die niet allemaal relevant
zijn. De mogelijk toenemende werklast heeft ook te maken met het feit dat
in de praktijk niet altijd dezelfde rechter wordt aangewezen voor de
voorfase als voor de inhoudelijke fase van de procedure. Dan zouden
meerdere rechters zich over alle stukken moeten buigen.
Ook hebben rechtzoekenden als gevolg van de bewijsverzamelingsplicht mogelijk al in een eerdere fase rechtsbijstand nodig dan nu het
geval is, wat kan leiden tot extra kosten. Er wordt bovendien gevreesd
voor een toenemende juridisering van de voorfase van een procedure met
meer kans op escalatie.
Het bovenstaande kan voor rechtzoekenden een drempel opwerpen die
de toegang tot het recht niet ten goede komt. Indiener meent dat niet
voldoende is onderbouwd dat de genoemde bezwaren zich niet zullen
voordoen en stelt daarom voor de preprocessuele bewijs- en informatieverzamelingsplicht uit het wetsvoorstel te schrappen.
Indiener wijst er tot slot op dat bewijsverzameling veel efficiënter kan
zijn als deze plaatsvindt in de context van het geschil, tijdens de
procedure. Op dat moment kan gerichter worden beoordeeld en beter
worden ingeschat welk bewijs relevant zou zijn voor de beoordeling van
de rechter. Om deze reden wenst indiener ook de mogelijkheid te
behouden om tijdens een procedure die al aanhangig is een verzoek in te
dienen tot een voorlopige bewijsverrichting.
Kat

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 35 498, nr. 9

2