vragen gesteld, die vorige week al hadden moeten
worden beantwoord. Ik wil graag dat deze vragen alsnog
beantwoord worden, en wel morgen voor 12.00 uur, in
verband met het spoeddebat dat wij daarna over
heimelijke spionageactiviteiten hebben. Mevrouw Van
Toorenburg heeft over ditzelfde onderwerp ook vragen
gesteld. Graag krijgen wij dan ook antwoord op haar
vragen.
De voorzitter: Het stenogram van dit gedeelte van de
vergadering zal worden doorgeleid naar het kabinet.
Het woord is aan mevrouw Van Toorenburg.
Mevrouw Van Toorenburg (CDA): Voorzitter. Gisteren
heeft collega Dijsselbloem mede namens de fractie van
het CDA gevraagd om een brief over het sturen van deze
imams naar Marokko. Vanochtend is ons bekend
geworden dat onder deze imams ook de imam zit die
werkzaam is binnen het gevangeniswezen en binnen
Defensie. Wij hopen dat deze imam instructies krijgt van
onze staatssecretaris en niet van de regering van
Marokko. Daarom willen wij in de brief die wij morgen
wensen te ontvangen, ook opheldering hierover. Ik stel
deze vraag mede namens de fractie van de PvdA.
De voorzitter: Het stenogram van dit gedeelte van de
vergadering zal worden doorgeleid naar het kabinet.
Aan de orde is het debat naar aanleiding van een
algemeen overleg op 1 september en 2 oktober 2008
over biotechnologie.
©
De heer Vendrik (GroenLinks): Voorzitter. Wij hebben in
twee etappes gesproken met de ministers van LNV en
van VROM over het beleid inzake biotechnologie. Er is
veel aan de hand en er is veel om op terug te komen. Ik
beperk mij tot twee punten.
Ik heb de minister van VROM gevraagd om een
integraal overzicht van de rijksmiddelen die rijksbreed
worden ingezet ter ondersteuning van de ontwikkeling
van biotechnologie. Hetzelfde geldt voor de middelen die
ingezet worden ter ondersteuning van de traditionele
veredeling. De minister wilde niet verder gaan dan, in
voorbereiding op de begrotingsbehandeling LNV, alleen
het overzicht van de middelen op haar eigen begroting
daartoe uit te splitsen en voor de Kamer inzichtelijk te
maken. Wij weten dat ook op de begrotingen van diverse
ministeries direct of indirect middelen voor bijvoorbeeld
biotechnologie beschikbaar komen. Ik denk dan met
name aan het ministerie van EZ en van OCW. Daar willen
wij meer zicht op hebben. Daarom de volgende motie.
Motie

verzoekt de regering, vóór de begrotingsbehandeling
LNV een integraal, rijksbreed overzicht te leveren van de
kosten die gemaakt worden voor het onderzoek naar
biotechnologie, afgezet tegen de kosten die gemaakt
worden voor traditionele veredelingstechnieken,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Vendrik, Van Velzen en Ouwehand. Naar mij blijkt, wordt
de indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 119 (27428).
De heer Ormel (CDA): De heer Vendrik spreekt in de
motie over de kosten die gemaakt worden voor
onderzoek naar biotechnologie. Bedoelt hij de kosten die
de overheid maakt of ook de kosten die het bedrijfsleven
maakt?
De heer Vendrik (GroenLinks): Ik vraag uiteraard een
overzicht van de kosten die de overheid maakt. Ik kan de
minister eens vragen wat er allemaal gebeurt in de
markt, maar daar heeft zij ongetwijfeld minder greep op
en misschien ook minder zicht op. Het gaat mij puur en
alleen om de kosten die rijksbreed direct of indirect
worden gemaakt, die op de begrotingen worden
verantwoord, dan wel uit fondsen worden betaald, die
vanuit de begroting van een of meer departementen
worden gefinancierd.
In de toelating van ggo-gewassen, -diervoeder, of
-producten lijkt in Europa een en ander te verschuiven.
Dat baart mijn fractie grote zorgen, temeer daar
onhelderheid bestaat over de onderzoeken van het EFSA
die ten grondslag liggen aan de toelatingsprocedures die
gelopen hebben of die gaan lopen. Ook de Europese
Commissie heeft op dat punt ingegrepen. Om zeker te
weten dat de procedure in de toekomst ordelijk verloopt,
dat wij eerst orde op zaken stellen bij het EFSA, en dat
eerst de langetermijneffecten daadwerkelijk in beeld
kunnen komen, dien ik de volgende motie in.
Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
overwegende dat onder het Franse EU-voorzitterschap is
aangedrongen op een herziening van de Europese
toelatingsprocedure voor ggo;
overwegende dat, als onderdeel hiervan, is aangedrongen op een reorganisatie van EFSA, zodat in de toekomst
adequate adviezen kunnen worden gegeven over de
wenselijkheid van toelating van ggo-gewassen, -diervoer
en -producten, waarbij een oordeel van EFSA over de
langetermijneffecten van toelating onontbeerlijk is;

De Kamer,
gehoord de beraadslaging,

constaterende dat deze reorganisatie nog niet is
afgerond;

van mening dat een integraal, rijksbreed overzicht van de
kosten voor onderzoek naar biotechnologie, afgezet
tegen de kosten die gemaakt worden voor traditionele
veredelingstechnieken, ontbreekt;

verzoekt de regering, in Europees verband het standpunt
in te nemen dat:
1. de bestaande adviezen niet adequaat zijn en derhalve
geen basis kunnen zijn voor besluiten over toelating;

Tweede Kamer

29 oktober 2008
TK 17

Biotechnologie

17-1219

Vendrik
2. alle besluiten over toelating minimaal op te schorten
totdat de reorganisatie is afgerond en zeker is gesteld dat
de advisering adequaat is;
3. de bestaande besluiten heroverwogen moeten
worden,

dan alleen het maken van honing. Ze zijn van wezenlijk
belang voor de landbouw. Daarom wil ik de volgende
motie indienen.
Motie

en gaat over tot de orde van de dag.
De Kamer,
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Vendrik en Ouwehand. Naar mij blijkt, wordt de indiening
ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 120 (27428).
©
Mevrouw Van Velzen (SP): Voorzitter. Het is goed om te
weten wat je eet. Vandaar de volgende motie.

gehoord de beraadslaging,
constaterende dat in Duitsland de verkoop van honing
die maïspollen van de genetisch gemodificeerde maïs
MON 810 bevat, door de rechter werd verboden, omdat
deze maïssoort niet voor humane consumptie is
toegestaan;
constaterende dat maïs MON 810 ook in Nederland is
geteeld op proefvelden, maar dat bijenhouders niet
betrokken zijn geweest bij het co-existentieoverleg om te
komen tot een restschadefonds;

Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
overwegende dat slechts 35% van de Nederlandse
bevolking voor genetische modificatie is (Eurobarometer
2008);
overwegende dat er grote onbekendheid bij de Nederlandse burger is over de herkomst van het veevoer en of
dit al dan niet genetisch gemodificeerd is;
constaterende dat het kleine aantal plantaardige
producten (19) dat genetisch gemodificeerde bestanddelen bevat wel via het etiket herkenbaar zijn voor de
consument, maar de vele dierlijke producten die met
genetisch gemodificeerd veevoer tot stand gekomen zijn,
niet via de etiketten herkenbaar zijn;
constaterende dat Nederlandse consumenten op dit
moment niet de keuze hebben om dierlijke producten te
kiezen die niet gevoerd zijn met genetisch gemodificeerd
veevoer, behalve de (veelal) duurdere biologische
producten;
verzoekt de regering, de mogelijkheden te onderzoeken
om op de etiketten te vermelden dat betreffende dierlijke
producten (al dan niet) tot stand zijn gekomen met
behulp van genetisch gemodificeerd veevoer,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Van Velzen, Wiegman-van Meppelen Scheppink en
Vendrik. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 121 (27428).
Mevrouw Van Velzen (SP): Voorzitter. Tijdens het
algemeen overleg hebben wij gesproken over de situatie
in de imkerijen in Duitsland die geconfronteerd zijn met
een verbod op verkoop van honing omdat deze vervuild
is met maïspollen van een maïssoort die niet voor
humane consumptie bestemd is. Dat is een ernstige
situatie. Immers, bijen zijn voor nog meer zaken nodig

Tweede Kamer

Biotechnologie

overwegende dat niet valt uit te sluiten dat MON 810 op
commerciële basis in Nederland geteeld zal worden en
dat bijen onmisbaar zijn binnen de Nederlandse
landbouw;
verzoekt de regering, maatregelen te treffen om in de
toekomst te voorkomen dat Nederlandse honing besmet
wordt met maïspollen van MON 810 en andere genetisch
gemodificeerde gewassen die niet toegestaan zijn voor
humane consumptie,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Van Velzen, Wiegman-van Meppelen Scheppink en
Vendrik. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 122 (27428).
©
Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink
(ChristenUnie): Voorzitter. De vraag wat gentechgewassen kunnen betekenen voor verduurzaming van de
landbouw, zal voorafgegaan moeten worden door de
vraag wat duurzame landbouw is. Vervolgens moet men
zich afvragen of en, zo ja, welke rol gentech zou kunnen
spelen. In het kader van de Fairtrade week is vandaag
een mooie bijlage bij het dagblad Trouw verschenen. Ik
citeer Bram Verkerke, campagnecoördinator bij
ontwikkelingsorganisatie Solidaridad: ’’In principe zijn wij
niet tegen gentech. Er is echter nog veel mis met deze
techniek. De beloften dat het beter zou zijn voor het
milieu en goedkopere producten zou opleveren, zijn
onvoldoende waargemaakt.’’ Ik kan deze woorden
beamen. Maatschappelijke belangen, zoals duurzaamheid
voor mens en milieu moeten meegewogen worden bij de
techniek. Volgens de fractie van de ChristenUnie gebeurt
dit in de huidige toelatingsprocedure nog onvoldoende,
zowel op nationaal als op Europees niveau. Ik wil dan
ook de volgende motie indienen.

29 oktober 2008
TK 17

17-1220

Wiegman-van Meppelen Scheppink
niet waarom de minister suggereert dat wij haar
huiswerk moeten doen. Kan zij daarop nader ingaan?

Motie
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
overwegende dat onduidelijk is of en, zo ja, welke rol
genetische technologie in een duurzame landbouw kan
spelen;
overwegende dat er verschillende vormen van gentechniek in de plantenveredeling bestaan;
overwegende dat er verschillende teeltmogelijkheden en
toepassingen van gentechgewassen bestaan;
verzoekt de regering, bindende en transparante eisen te
formuleren waaraan de gentechnologie moet voldoen
om een plek in de verduurzaming van de landbouw te
krijgen, vergelijkbaar met de ontwikkelde ’’Cramercriteria’’ op grond waarvan biomassa wordt getoetst, met
daarbij aandacht voor de mate van onafhankelijkheid van
bestrijdingsmiddelen en kunstmest, biodiversiteit,
landgebruik, klimaat en internationale sociaaleconomische gevolgen op korte en lange termijn,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Wiegman-van Meppelen Scheppink en Van Velzen. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 123 (27428).
De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.
©
Minister Verburg: Voorzitter. Wij hebben een vrij
uitgebreid overleg gehad over biotechnologie, zelfs op
twee verschillende momenten. Een aantal van de
ingediende moties herken ik dan ook als punten die
tijdens dat overleg aan de orde zijn geweest.
Zeker de eerste motie herken ik regelrecht. De heer
Vendrik vraagt mij daarin om een rijksbreed begrotingsonderzoek te doen. Ik heb hem gezegd dat ik graag
bereid ben om zijn vraag mee te nemen voor wat betreft
de LNV-begroting. Ik zal die vraag dan als een van de
over de begroting gestelde vragen behandelen. Het ligt
echter niet op mijn weg om dit onderzoek rijksbreed te
doen. Dat ligt veeleer op de weg van de Kamer. Ik zou
mij kunnen voorstellen dat de Kamer daarbij het Bureau
Onderzoek en Rijksuitgaven inschakelt. Dat zou ik de
Kamer willen adviseren. Ik ontraad dan ook aanneming
van deze motie.
Mevrouw Van Velzen (SP): De minister kan wel
suggereren dat wij onze ambtenaren daarop zetten.
Eigenlijk is deze motie echter een verzoek om informatie.
Als Kamerleden hebben wij natuurlijk wel recht op
informatie. Wij willen gewoon een overzicht waaruit blijkt
wat de ministeries uitgeven aan het onderzoek naar
biotechnologie. Eigenlijk is het zelfs een beetje bizar dat
wij dat per motie moeten afdwingen. Ik snap dan ook

Tweede Kamer

Biotechnologie

Minister Verburg: Zoals ik al in het algemeen overleg
heb gezegd, ben ik graag bereid om dit onderzoek te
doen voor wat betreft mijn begroting. Ik zal dat ook zo
doen. Daarvoor is geen motie nodig. Als het ook om de
andere begrotingen gaat, dan ligt het in de rede om als
Kamer naar al die andere begrotingen te kijken. Ik doe de
Kamer de suggestie om daarbij het Bureau Onderzoek en
Rijksuitgaven in te schakelen. Dit kan dan op grond van
dezelfde onderzoeksvraag alle begrotingen screenen
enzovoorts. Dat lijkt mij minder omslachtig dan dat ik al
mijn collega’s een briefje moet sturen – dat zou immers
het effect zijn – om hun te vragen om de Kamer van
informatie te voorzien. Dan loopt de Kamer bovendien
het risico dat zij wat ongelijksoortige informatie verkrijgt.
De heer Vendrik (GroenLinks): De oplossing van de
minister suggereert dat in alle begrotingen van alle
departementen volstrekt helder is of en, zo ja, in welke
omvang, gelden voor bijvoorbeeld biotechnologie
beschikbaar worden gesteld. Het punt is dat die
helderheid niet bestaat. Met het bestaande materiaal dat
wij van het kabinet hebben gekregen, kunnen de
ambtenaren van de Kamer hun werk niet doen. Ik snap
dat de minister van LNV niet gaat over het werk van haar
collega’s. Als er echter een motie van de Kamer is om
rijksbrede informatie van het kabinet, is het niet erg als
die aangenomen wordt en als het kabinet zal doen wat in
de motie gevraagd wordt. Mag ik het zo samenvatten?
Minister Verburg: Ik begrijp de vraag van de heer
Vendrik. Het lijkt mij in het belang van de Kamer dat dit
onderzoek wordt gedaan door één instantie. Dan kan de
Kamer heldere onderzoeksvragen formuleren en kan ook
gekeken worden naar de gelijksoortigheid. Ik adviseer de
Kamer om daarvoor een beroep te doen op het BOR, het
Bureau Onderzoek en Rijksuitgaven. Ik ontraad dan ook
aanneming van deze motie.
Voorzitter. De tweede motie is eveneens een motie van
de heer Vendrik. Daarin wordt geconstateerd dat de
bestaande adviezen van EFSA niet adequaat zijn en
derhalve geen basis kunnen vormen voor besluitvorming
over toelating. In de motie wordt verzocht om alle
besluiten over toelating op te schorten en om bestaande
besluiten te heroverwegen.
De EFSA-adviezen zijn goed. Op dit moment is er geen
enkele aanleiding tot twijfel. EFSA kijkt ook naar de
langetermijneffecten voor de gezondheid van mens, dier
en milieu. Dat is een belangrijke en grote verantwoordelijkheid. Daarom is er geen reden om de besluitvorming
over markttoelatingen van ggo’s op te schorten of te
heroverwegen. Op dit moment ligt er echter wel een
stuwmeer van aanvragen van EFSA. Laten wij eens
kijken op welke manier wij EFSA in haar kracht kunnen
zetten, zodat zij het werk dat haar voorhanden komt, ook
aan kan en er niet te lang een stuwmeer ligt. Ik steun van
harte de inzet om EFSA zo snel en adequaat mogelijk
haar werk te laten doen. Ik ontraad dan ook aanvaarding
van deze motie.
De voorzitter: Mijnheer Vendrik, nog één vraag.
De heer Vendrik (GroenLinks): Ik constateer dat ook de
minister van LNV van mening is dat EFSA niet adequaat

29 oktober 2008
TK 17

17-1221

Verburg
functioneert, want zij zegt dat die organisatie in haar
kracht moet worden gezet. Dat betekent dat je op dit
moment je werk niet goed doet.
De motie ging over iets anders. Het was namelijk de
Europese Commissie die dit oordeel over de huidige
werkwijze van EFSA heeft geveld en heeft aangedrongen
op een reorganisatie en op een veel beter zicht op het
werk van EFSA met betrekking tot de langetermijneffecten van mogelijke toelating van ggo. Dat lijkt mij
geen mis te verstane conclusie; het betekent dat de
huidige EFSA-onderzoeken niet adequaat zijn. Hoe
kunnen deze wel de basis vormen van besluitvorming,
als de Europese Commissie constateert dat EFSA niet
goed functioneert en de langetermijneffecten onvoldoende in beeld brengt?
Minister Verburg: U duidt mijn antwoord niet juist, net
zo min als de uitlatingen van de Europese Commissie.
Op dit moment is er meer aanbod dan EFSA aankan.
Je wilt dat op enig moment, binnen een redelijke termijn,
je verzoek is behandeld door EFSA. Er wordt dus
gekeken naar de manier waarop EFSA adequaat en
slagvaardig kan opereren. Als daardoor een kleine of wat
grotere herschikking moet plaatsvinden in de arbeidsorganisatie, is dat ook prima. Het is natuurlijk ook goed
dat de Europese Commissie op de kleintjes let; het zijn
allemaal wel budgetten afkomstig van onder andere de
Nederlandse belastingbetaler.
EFSA in haar kracht zetten, betekent dus dat EFSA
slagvaardig, efficiënt, deskundig, toegewijd en binnen
bepaalde termijnen kan oordelen over de risico’s die
nieuwe aanbiedingen hebben op het gebied van de
gezondheid van mens en dier en van het milieu, zowel
op de korte als de langere termijn.
De motie-Van Velzen c.s. op stuk nr. 121 verzoekt om
de mogelijkheden te onderzoeken om op etiketten te
vermelden dat betreffende dierlijke producten etikettering
van dierlijke producten (al dan niet) tot stand zijn
gekomen met behulp van genetisch gemodificeerd
veevoer. Wij hebben in deze Kamer al vaker gesproken
over etikettering. Etikettering is een zaak van private
partijen en daarom ontraad ik aanvaarding van deze
motie.
Mevrouw Van Velzen (SP): U zegt dat etikettering een
zaak van private partijen is.
Er geldt nu al een etiketteringsplicht voor plantaardige
producten met ggo-bestanddelen. Dat is niet privaat,
maar komt vanuit de overheid. Kunt u parallel daaraan
etikettering voor dierlijke producten regelen?
Minister Verburg: U vraagt het echter met een speciaal
doel. De overheid stelt regels voor etikettering, waar
private partijen aan voldoen. U weet dat veevoer niet
geldt als genetisch gemodificeerd met betrekking tot de
producten.
Mevrouw Van Velzen (SP): Ik vraag u om de mogelijkheden te onderzoeken. Klopt het dat u dat dus niet eens
wilt doen?

maïspollen van MON 810 en andere genetisch gemodificeerde gewassen, die niet toegestaan zijn voor humane
consumptie. Hier hebben wij het tijdens het AO natuurlijk
ook over gehad. Bijen kunnen inderdaad stuifmeel
meenemen van ggo-gewassen; dat is onvermijdelijk,
want bijen vliegen en doen dat vaak ook vrij. Bijen zijn
natuurlijk onmisbaar in de natuur. Als gevolg daarvan
kan honing ggo-pollen bevatten.
De wetgeving houdt daar rekening mee. Volgens
EU-regelgeving mag honing tot 0,9% toegelaten ggo’s
bevatten. Alle landen hebben zich daar aan te houden;
Nederland houdt zich daar ook aan, net als Duitsland.
Dat betekent dat ik ook de aanneming van deze motie
ontraad.
Ik kom op de motie van mevrouw Wiegman en
mevrouw Van Velzen. De regering moet bindende en
transparante eisen formuleren waaraan de gentechnologie moet voldoen om een plek in de verduurzaming van de landbouw te krijgen, vergelijkbaar met de
Cramercriteria op grond waarvan biomassa wordt
getoetst, met daarbij aandacht voor de mate van
onafhankelijkheid van bestrijdingsmiddelen, kunstmest,
biodiversiteit, landgebruik, klimaat en internationale
sociaaleconomische gevolgen op korte en lange termijn.
Ik probeer dit dictum een klein beetje te duiden.
Ggo-gewassen kunnen een bijdrage leveren aan de
ontwikkeling van een duurzamer landbouw en daarmee
aan het terugdringen van de milieubelasting. Nederland
is er geen voorstander van om sociaal-maatschappelijk
voor- en nadelen bij elke individuele toelating af te
wegen. Dat zou een extra vertraging van de toelatingsprocedure veroorzaken en is bovendien in strijd met
WTO-afspraken en EU-kaders. Ik zal de Kamer zoals
eerder toegezegd binnenkort een brief sturen over de
Nederlandse inzet in deze Europese discussie.
Wij zullen in de samenleving de discussie aangaan
over de sociaaleconomische voor- en nadelen van ggo’s.
Ik organiseer binnenkort een seminar over de sociaaleconomische gevolgen van het EU-ggo-beleid en de
meerwaarde die ggo’s kunnen hebben. Op basis daarvan
zal ik een Europees seminar organiseren. In de Europese
discussie zullen wij pleiten voor het ontwikkelen van een
methode voor het identificeren en evalueren van
relevante sociaaleconomische criteria. Wij zouden
kunnen bekijken of de punten die in het dictum van de
motie worden genoemd, in die criteria passen en of ze
dan ook werkbaar zijn. Ik ben graag bereid om de Kamer
daarvan op de hoogte te houden. Ik kan het mij
voorstellen dat de Kamer daarin is geïnteresseerd. Als ik
de motie op deze manier mag interpreteren, zie ik haar
als ondersteuning van beleid.
De heer Ormel (PvdA): De minister duidt het dictum van
de motie, maar er wordt wel gesproken van bindende en
transparante eisen. Als zij het formuleren van bindende
eisen ondersteuning van beleid noemt...

Minister Verburg: Nee, ik ga het niet onderzoeken. Ik
ontraad althans aanvaarding van de motie.
De motie-Van Velzen c.s. op stuk nr. 122 verzoekt de
regering maatregelen te treffen om in de toekomst te
voorkomen dat Nederlandse honing wordt besmet met

Minister Verburg: Ik heb gezegd dat wij een traject
ingaan en dat wij dan eens even moeten bekijken of een
methode te ontwikkelen is. Ik ben nu nog niet toe aan
bindende en transparante eisen, want ik kan daar nu niet
aan voldoen. Het heeft geen zin om zonder nader
onderzoek te beslissen om het wel of niet te doen. Ik heb
aangegeven welke route ik wil bewandelen: eerst
nationaal en dan internationaal. Vervolgens wil ik
bekijken of wij zo’n methode kunnen ontwikkelen. Daarna

Tweede Kamer

29 oktober 2008
TK 17

Biotechnologie

17-1222

Verburg
komt de vormgeving aan de orde: adviserend, kaderstellend of hoe dan ook. Ik heb het dictum willen duiden
om deze mogelijkheid open te houden.
De voorzitter: Ik geef alleen de indieners de gelegenheid om te reageren.
Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink
(ChristenUnie): Ik ben blij dat de minister met de motie
aan de slag wil gaan. Ik handhaaf de tekst om aan te
geven wat de denkrichting moet zijn. Als wij zo’n
methode hebben, moet er iets verbindends aan zitten.
Dat is echter voor een later moment. Ik wens de minister
heel veel succes met het traject dat zij ingaat.
De heer Ormel (CDA): Ik heb een vraag aan mevrouw
Wiegman, want ik vind het onduidelijk. Deelt mevrouw
Wiegman de duiding die de minister eraan heeft
gegeven...
De voorzitter: Dat heeft zij heel duidelijk gezegd.

programma voor de realisering hiervan;
verzoekt de regering, een helder actieprogramma op te
stellen voor het beschermen van gebieden op de
Noordzee, met afrekenbare deadlines en voldoende
budget,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Ouwehand en Van Gent. Naar mij blijkt, wordt de
indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 52 (29675).
Mevrouw Ouwehand (PvdD): Voorzitter. Mijn volgende
motie betreft de aanwijzing van de natuurgebieden in de
Noordzee. Wij vinden dat de minister veel te lang draait
en talmt en dat zij de internationale verplichtingen aan
haar laars lapt. Wij zijn van oordeel dat zij de gebieden
die in aanmerking komen voor bescherming moet
aanwijzen ofwel dat zij het resterend onderzoek snel
moet afronden.

De heer Ormel (CDA): ... dat er op dit moment geen
sprake is van bindende eisen?
Motie
De voorzitter: Dat heeft zij duidelijk gezegd.
De Kamer,
Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink
(ChristenUnie): Ik heb gezegd dat ik blij ben met het
traject dat deze minister ingaat. Ik geef haar de motie
graag mee om aan te geven welke kant wij op willen.
De beraadslaging wordt gesloten.
De voorzitter: Wij zullen volgende week dinsdag over
de moties stemmen.
Aan de orde is het debat naar aanleiding van een
algemeen overleg op 2 oktober 2008 over visserij.
©
Mevrouw Ouwehand (PvdD): Voorzitter. Het begint een
herhaling van zetten te worden met dit kabinet: leuke
ambities als het gaat om de bescherming van de natuur,
maar concrete actieplannen en doelstellingen waarop de
Kamer de minister kan afrekenen, ho maar. Vandaar twee
moties die vragen om de daadwerkelijke bescherming
van de Noordzee als een natuurgebied dat wij niet teloor
mogen laten gaan.

gehoord de beraadslaging,
constaterende dat Nederland internationale verdragen en
wettelijke regelingen heeft getekend die verlangen dat
landen in 2010 (OSPAR-verdrag) en 2012 (Vogel- en
Habitatrichtlijn) een netwerk van beschermde gebieden
op zee hebben gerealiseerd;
constaterende dat al sinds 2005 bekend is dat tien
gebieden (waarschijnlijk) voldoen aan de criteria van de
Vogel- en Habitatrichtlijn en/of OSPAR, zoals de
Doggersbank, het Friese Front en de Bruine Bank;
overwegende dat het kabinet slechts vier gebieden wil
aanmelden/aanwijzen (delen Kustzone, Doggersbank,
Klaverbank en Friese Front), waarmee nog altijd geen
netwerk wordt gerealiseerd waardoor kwetsbare
leefgebieden en soorten onvoldoende kunnen herstellen;

Motie

verzoekt de regering, haar internationale verplichtingen
na te komen en per direct over te gaan tot bescherming
van de overige zes gebieden (Zeeuwse Banken, Bruine
Bank, Borkumse Stenen, Gasfonteinen, Centrale
Oestergronden en Noordkrompgebied) dan wel het
vereiste criteriaonderzoek af te ronden en/of voortvarend
op te starten,

De Kamer,

en gaat over tot de orde van de dag.

gehoord de beraadslaging,

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Ouwehand en Van Gent. Naar mij blijkt, wordt de
indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 53 (29675).

constaterende dat de Noordzee een natuurgebied is dat
sterk onder druk staat, zoals recent weer bevestigd in de
Natuurbalans 2008;

©

constaterende dat het kabinet erkent dat er voor de
bescherming van mariene gebieden een inhaalslag nodig
is, maar dat geen sprake is van een krachtig en coherent

De heer Polderman (SP): Voorzitter. Het AO ging met
name over de mosselzaadvisserij in de Waddenzee

Tweede Kamer

29 oktober 2008
TK 17

Visserij

17-1223