Directoraat-generaal
Bedrijfsleven & Innovatie

Aan de Minister van Economische Zaken en Klimaat

Auteur

TER BESLISSING
Datum
16 november 2023

Nota kamerbrief JLoI Nobian

Kenmerk
DGBI / 40994386

Kopie aan

Bijlage(n)
Parafenroute

Mede namens/met akkoord van Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat

Aanleiding
Op 21 november a.s. wordt de Joint Letter of Intent (JLoI) met Nobian
ondertekend in Rotterdam (Botlek). U bent aanwezig en tekent op locatie samen
met Nobian en de provincies Overijssel en Zuid-Holland. Stas IenW is niet
aanwezig en tekent vooraf.

Geadviseerd besluit
U kunt kennis nemen van de nota en akkoord gaan met de kamerbrief inclusief
bijlagen.

Kernpunten
•

•

De JLoI met Nobian is de eerste JLoI in het kader van maatwerk. De JLoI
Nobian heeft als ambitie om een versnelling van 10 jaar te realiseren wat
betreft CO₂, stikstof en gasreductie en verbetering van de leefomgeving
De ondertekening van de JLoI stond gepland op 13 juli jl. Vanwege de val van
het kabinet op 7 juli jl. is ondertekening uitgesteld.
o Eerst is gewacht op besluitvorming Tweede Kamer over al dan niet
controversieel verklaren van maatwerk (12 sep).
o Daarna is een aanvullende bepaling uitgewerkt en met Nobian
overeengekomen, die onder meer een opzegmogelijkheid voor de
Staat en Nobian omvat ingeval en voor zover (i) een nieuw kabinet
maatwerk niet zou voortzetten en/of daar geen middelen voor
beschikbaar zou stellen en/of (ii) de (nieuwe) Kamer de
maatwerkaanpak controversieel zou verklaren. Daarnaast is voorzien
in een beperking van aansprakelijkheid van de Staat, ingeval van
opzegging van de JLoI op één van die gronden (18 okt).
Pagina 1 van 3

Directoraat-generaal
Bedrijfsleven & Innovatie

Tot slot zijn de suggesties van de provincie Groningen verwerkt (15
Kenmerk
nov).
DGBI / 40994386
De JLoI is inhoudelijk slechts op drie punten gewijzigd t.o.v. de versie die u
eerder heeft gezien begin juli (waar de punten van de adviescommissie al in
waren verwerkt):
o De aanvullende bepaling (artikel 13) is toegevoegd.
o Enkele tijdslijnen zijn 1-3 maanden opgeschoven.
o De suggesties van de Provincie Groningen zijn verwerkt.
Hoewel de JLoI inhoudelijk nauwelijks is aangepast sinds begin juli, is er de
afgelopen maanden wel doorgewerkt aan de bindende maatwerkafspraken
(gepland voor Q1 2024) om de vertraging zo beperkt mogelijk te houden.
De JLoI wordt in Rotterdam ondertekend door Nobian, MEZK, en de provincies
Zuid-Holland en Overijssel. Stas I&W tekent vooraf. De Provincie Groningen
tekent niet mee, maar blijft wel betrokken bij verdere uitwerking van de
bindende maatwerkafspraken.
MFIN heeft de JLoI ook ontvangen en is op 6 november jl. akkoord gegaan. De
ondertekende JLoI wordt na 21 november a.s. ter info aan de MR gestuurd.
De JLoI wordt samen het advies van de Adviescommissie Maatwerk
Verduurzaming Industrie (AMVI) na ondertekening door MEZK naar de Tweede
Kamer gestuurd. De Kamerbrief gaat mede namens Stas I&W. In de
Kamerbrief staat met name beschreven wat de ambtitie is en wat er met het
advies van de adviescommissie is gedaan.
o

•

•

•

•
•

Toelichting
•

•

•

•

•

De JLoI is opgedeeld in 5 verschillende ‘projecten’:
1. Elektrificatie Delfzijl
2. Elektrificatie Hengelo
3. Elektriciteitsbesparing Rotterdam
4. Energieopslag in zoutcavernes
5. Portfolio van overige projecten
Potentiële reductie/maatschappelijke baten per jaar in 2030 (tov 2020):
o CO₂: ca. 600 Kton, waarvan ca. 500 additioneel (220 industrie, 260
elektriciteit), naar vrijwel 0
o Stikstof: 450 ton NOx naar vrijwel 0
o Gas: 350 mln m³ naar vrijwel 0
o E-flex (balanceren grid): 40 mw extra tov huidige situatie
o Water en warmte: reductie >1,5 mln m3 water + ca 90 mw reductie
van warmteverbruik Waddenzee en Twente kanaal.
Om deze versnelling te realiseren vraagt Nobian vooral een bijdrage c.q.
inspanning van de Staat om de business case rendabel te krijgen (inclusief
benodigd kapitaal) en om de doorlooptijden van vergunningstrajecten te
versnellen.
Voor de funding gap is op basis van huidige prognoses en inschattingen een
bandbreedte van 190 – 290 mln. euro in de JLoI opgenomen. De raming
wordt geconcretiseerd voordat definitieve financiële besluitvorming
plaatsvindt. De inzet is om ook een claw-back constructie op te nemen om
overfinanciering tegen te gaan.
De kosten worden zoveel mogelijk ingepast binnen het generieke
instrumentarium.
Pagina 2 van 3

Directoraat-generaal
Bedrijfsleven & Innovatie

Kenmerk

Adviescommissie
DGBI / 40994386
• De adviescommissie geeft in haar advies een positief oordeel over het belang
van Nobian, vindt de beoogde resultaten significant en beoordeelt de
projecten uit de JLoI als technisch logisch, realistisch en ruimtelijk inpasbaar.
Verder onderschrijft de adviescommissie het strategische belang van Nobian
voor de Nederlandse chemische industrie en maatschappelijk relevante
productieketens en stelt het vast dat de beoogde bijdrage aan het reduceren
van uitstoot van CO₂ en stikstof en vermindering van gebruik van aardgas en
zoet water significant zijn. De commissie onderschrijft o.a. de aanpak voor het
financiële arrangement, maar wijst er wel op dat het financiële arrangement,
zoals voorzien, nog nadere uitwerking en precisering behoeft. Dit geldt ook
voor het mechanisme om overfinanciering tegen te gaan.
• Andere voorwaarden die de commissie stelt, betreffen o.a. de afstemming
tussen Nobian, rijk en netbeheerders over de beschikbaarheid van energieinfrastructuur en een betere uitwerking van de gebiedsaanpak m.b.t.
zoutwinning en opslag. Hier is inmiddels invulling aan gegeven.
• Tenslotte geeft de commissie nog enkele specifieke aanbevelingen en
overwegingen die deels Nobian en deels de bredere aanpak betreffen.

Pagina 3 van 3