Holland Solar standpunt salderingsregeling
Achtergrond

Ruim 1,5 miljoen Nederlandse huishoudens hebben inmiddels een zonnestroomsysteem op
hun woning. De salderingsregeling heeft de afgelopen jaren in belangrijke mate bijgedragen
aan de snelle groei van zonnestroomsystemen op Nederlandse woningen. Om de
Nederlandse klimaatambities te realiseren moet het aantal residentiele
zonnestroomsystemen de komende jaren blijven stijgen. Continuering van stimulering vanuit
de Rijksoverheid is essentieel om te voorkomen dat deze groei stagneert.
Naast het stimulerend effect is gebleken dat de salderingsregeling ook een aantal
beperkingen kent.
• Stroom die op een bepaald moment niet gebruikt (en dus terug geleverd) wordt kan aan
het einde van het jaar worden ‘gesaldeerd’ met de stroom die wordt gebruikt op een
ander moment. Over deze stroom wordt geen energiebelasting en Opslag Duurzame
Energie betaald. Door de onstuimige groei aan zonnestroominstallaties de afgelopen
jaren zijn de gederfde belastinginkomsten voor de Rijksoverheid zo aanzienlijk geworden
dat er behoefte is om dit stapsgewijs af te bouwen.
• Inmiddels is er zoveel zonnestroomcapaciteit in Nederland opgesteld dat de prijs van
stroom op momenten dat de zon hard schijnt zeer laag is. Op sommige tijden zelfs
negatief. Door de salderingsregeling worden energieleveranciers gedwongen om de
zonnestroom op zo’n moment in te kopen tegen een prijs die net zo hoog als de prijs die
de stroom kost op het moment dat de consument die stroom op een later moment weer
inkoopt (en de zon niet hard schijnt). Dit legt een dusdanige druk op de prijzen dat de
stroomprijs voor alle consumenten (ook diegenen zonder zonnepanelen) wordt
opgedreven.
• Op het moment dat de zon hard schijnt wordt er over het algemeen meer stroom
opgewekt dan dat er op dat moment wordt gebruikt. De overtollige zonnestroom wordt
op zo’n moment massaal aan het net terug geleverd wat zorgt voor een piekbelasting op
het net. Doordat de capaciteit van het Nederlandse elektriciteitsnet beperkt is, is er
behoefte aan een prikkel om de opgewekt zonnestroom zoveel mogelijk direct te
gebruiken (of op te slaan/ converteren naar een andere energiedrager) om het
laagspanningsnet op dergelijke moment te ontlasten.
• Tenslotte is salderen ingevoerd om de onrendabele top van de investering in een
zonnestroomsysteem af te dekken. Inmiddels zijn de prijzen van zonnestroomsystemen
dusdanig gedaald en de elektriciteitsprijzen dusdanig gestegen dat de huidige regeling
royaal is geworden, waardoor het risico op overstimulering ontstaat. . Bij het ontwerpen
van de salderingsregeling is gerekend met een gemiddelde terugverdientijd van 7 jaar. Dit
lijkt nog steeds een goed uitgangspunt om te bepalen of er niet wordt overgestimuleerd.
Om de groei van residentiele zonnestroomsystemen te blijven stimuleren en ook rekening te
houden met bovengenoemde beperkingen zal de huidige salderingsregeling aangepast
moeten worden.

1

Wetsvoorstel afbouw salderingsregeling uit 2020 was goed maar is nu achterhaald.
Op 10 oktober 2020 diende de minister voor Economische Zaken en Klimaat een
wetsvoorstel in waarin een voorstel werd gedaan hoe de salderingsregeling kan worden
afgebouwd. In dit wetsvoorstel werd de salderingsregeling opgesplitst in een leveringsdeel
(de vergoeding die een energieleverancier betaalt voor terug geleverde zonnestroom) en een
fiscaal deel (de te betalen energiebelasting en ODE). Voor het fiscale gedeelte werd
voorgesteld om dit in 10 jaar tijd stapsgewijs terug te brengen naar 0%, waarbij voor het niet
te salderen gedeelte gewoon de dan geldende elektriciteitsbelasting en ODE betaald zou
moeten worden.
Voor het leveringsdeel werd ook voorgesteld om dit stapsgewijs terug te brengen naar 0%,
waarbij het tarief van het niet te salderen deel per ingangsdatum door de energieleverancier
bepaald zou gaan worden. De ACM houdt toezicht op het goed functioneren van de markt.
Bij het nader invullen van de regeling diende rekening gehouden te worden met het
uitganspunt dat de terugverdientijd van een zonnestroomsysteem voor de meeste
huishoudens niet meer dan 7 jaar zou bedragen.
Sinds de publicatie van dit wetsvoorstel in 2019 is er dusdanig veel gebeurd dat het
wetsvoorstel niet meer zonder aanpassingen in stemming kan worden gebracht.
• Het wetsvoorstel is begin 2021 controversieel verklaard door het aftreden van het
toenmalige kabinet. Hierdoor kan het afbouwpad niet eerder dan 2025 in werking treden
(zie ook de ‘Zonnebrief’ van 20 mei 2022).
• Het nieuwe Kabinet heeft in haar Coalitieakkoord bekendgemaakt dat de belasting op
elektriciteit structureel en aanzienlijk (bijna 50%) wordt verlaagd. Door de lagere
energiebelasting wordt het fiscale voordeel van de salderingsregeling in de praktijk dus al
aanzienlijk afgebouwd.
• Door diverse omstandigheden is de ‘spread’, het verschil tussen hoge en lage
elektriciteitsprijzen, aanzienlijk groter geworden. Als met een dergelijke spread het fiscale
deel van de salderingsregeling te snel afgebouwd wordt dan zal de terugverdientijd voor
een consument die investeert in een zonnestroomsysteem veel onzekerder en zeer
waarschijnlijk minder gunstig worden. Het is dus van groot belang dat consumenten
blijvend voldoende zekerheid krijgen om te investeren in residentiele
zonnestroomsystemen.
• Tot slot: de energienota wordt op basis van het wetsvoorstel uit 2019 erg complex. Als
de salderingsregeling op basis van het wetsvoorstel uit 2019 wordt afgebouwd dan komt
op de energienota van elk huishouden twee tarieven voor het leveringsgedeelte: een
tarief voor de stroom die gesaldeerd mag worden (nultarief) en een tarief voor het
gedeelte dat niet meer gesaldeerd mag worden (het leveringstarief). Daarnaast komen er
ook twee tarieven voor de energiebelasting en de ODE: een tarief voor het gedeelte dat
nog gesaldeerd mag worden (nultarief) en een gedeelte dat niet meer gesaldeerd mag
worden (het dan geldende belasting/ ODE tarief). Dit zijn dus vier verschillende tarieven
voor één product!
Al deze aspecten maken dat het wetsvoorstel uit 2019 niet in dezelfde vorm in stemming
gebracht kan worden en dus aangepast dient te worden.

2

Nieuw voorstel voor het aanpassen van de salderingsregeling

Ondergetekenden pleiten ervoor om de salderingsregeling in 2031 in zijn geheel af te
schaffen met de volgende nuance: per ingangsdatum wordt het leveringsdeel in zijn geheel
vrijgegeven waarbij de energieleverancier de tarieven voor levering en teruglevering mag
bepalen. De ACM houdt toezicht op het goed functioneren van de markt. Tussen 2025 en
2031 blijft het fiscale deel van de salderingsregeling behouden en dit wordt in 2031 in één
keer afgeschaft. Wij gaan ervan uit dat er in 2031 geen overheidsstimulering voor
residentiele zonnestroomsystemen meer nodig zal zijn.
• In praktijk betekent het verlagen van de elektriciteitsbelasting een afbouw van het fiscale
deel van de salderingsregeling. Door het fiscale deel van de salderingsregeling te
behouden krijgen consumenten nog steeds de benodigde stimulering om te investeren in
zonnestroomsystemen, zonder dat er sprake is van overstimulering. Tevens worden
hiermee de gederfde belastinginkomsten voor de Rijksoverheid als gevolg van de
salderingsregeling sterk gereduceerd.
• Met het loslaten van het leveringsdeel van de salderingsregeling wordt voorkomen dat
energieleveranciers hoge prijzen moeten betalen voor zonnestroom op momenten dat de
zon hard schijnt. Hierdoor dalen ook de energielasten van huishoudens zonder
zonnepanelen.
• Doordat het tarief voor levering en teruglevering door de energieleverancier wordt
bepaald zal de consument worden aangemoedigd om de zelf opgewekte zonnestroom
zoveel mogelijk zelf te verbruiken, in plaats van op de ongewenste momenten aan het net
terug te leveren. Immers, de prijs die de consument voor zijn zonnestroom ontvangt als
de zon hard schijnt zal aanzienlijk lager zijn dan de prijs die hij moet betalen als hij stroom
inkoopt op een moment dat de zon niet zo hard schijnt. Zo voorkomen we
spanningsproblemen op de elektriciteitsnetten en zal de druk op netbeheerders om
laagspanningsnetten te verzwaren, afnemen.
• Doordat er minder zonnestroom zal worden terug-geleverd op momenten dat de zon
hard schijnt zullen de spanningsproblemen op de laagspanningsnetten verminderen en
zullen omvormers minder vaak uitgeschakeld worden. Hierdoor zullen
zonnestroomsystemen meer stroom kunnen opwekken, zullen investeringen in
zonnestroomsystemen beter renderen, en zal er minder stimulering voor het investeren in
residentiele zonnestroomsystemen nodig zijn.
• Door het leveringsgedeelte van de salderingsregeling op de ingangsdatum en het fiscale
gedeelte van de salderingsregeling in 2031 in een keer af te schaffen blijft de energienota
overzichtelijk en begrijpelijk. Ook dit zal een positief effect hebben op burgers om te
investeren in zonnepanelen.

3