Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2896
Vragen van de leden Smaling (SP) en Visser (VVD) aan de Minister van
Infrastructuur en Milieu over overschrijding van geluidsnormen op A8 bij
Zaanstad (ingezonden 31 mei 2016).
Antwoord van Minister Schultz van Haegen – Maas Geesteranus
(Infrastructuur en Milieu) (ontvangen 21 juni 2016)
Vraag 1
Is er sprake van een overschrijding van de geluidsnormen langs de A8 in
Zaanstad?1 Zo ja, hoe verhoudt dit zich tot de wettelijke geluidsnormen?
Welke maatregelen heeft u reeds genomen en bent u bereid nog te nemen?
Antwoord 1
De geluidproductie van de weg wordt wettelijk getoetst aan het geluidregister. De jaargemiddelde geluidsproductie langs de A8, nabij de Coenbrug,
voldoet daarbij aan de wettelijk vastgestelde geluidproductieplafonds.
Hoewel de geluidsproductieplafonds niet overschreden worden, heb ik
toegezegd om te onderzoeken of de maatregelen die aangedragen worden uit
het onderzoek naar geluidsreductie aan de – vergelijkbare – Schinkelbrug, ook
toepasbaar zijn voor de Coenbrug (zie ook het antwoord op vraag 4).
Vraag 2
Bent u bekend met de zorgen van de bewoners langs de A8 bij de Coenbrug
inzake eventuele overschrijdingen op het gebied van fijnstof en Stikstofoxiden
(NOx)? Deelt u deze zorgen, aangezien uit het nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL) 2015 geen overschrijding van de normen voor
wat betreft NOx en fijnstof (PM10) te zien is?
Antwoord 2
Ja, daarmee ben ik bekend. Ik vind het vervelend dat omwonenden van
A8/Coenbrug zich zorgen maken over hun gezondheid. De kwaliteit van de
leefomgeving rond rijkswegen vind ik belangrijk. Jaarlijks wordt in het kader
van het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit de luchtkwaliteit
in Nederland gemonitord. Ter hoogte van de Coenbrug wordt (ruim)aan de
grenswaarden voor luchtkwaliteit voldaan.

1

ah-tk-20152016-2896
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

Noordhollands Dagblad: «Meters in het rood langs A8», 13 mei 2016.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Vraag 3
Vindt u de geluidsschermen aan de A8 nabij de Coenbrug (uit 1986) hoog
genoeg en van voldoende kwaliteit om aan de wettelijke normen te voldoen?
Wordt voor het Geluidsregister en het NSL dezelfde schermhoogte gehanteerd? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 3
Ja, de geluidsschermen zijn hoog genoeg en voldoen aan de wettelijke
normen. De woningen langs de A8 nabij de Coenbrug hebben een lagere
geluidsbelasting (Lden, gpp) dan de maximumwaarde van 65 dB. De geluidproductieplafonds worden niet overschreden.
In deze specifieke situatie zijn er nog verschillende schermhoogten. Dit komt
doordat er verschillende bronbestanden zijn gebruikt voor het NSL en het
Geluidregister. Er wordt naar gestreefd om zoveel mogelijk uit te gaan van
éénduidige schermhoogten. In de monitoringsronde van dit jaar wordt
daarom een verbeteractie voor het NSL uitgevoerd en wordt hetzelfde
bronbestand voor deze schermen gebruikt als bij het Geluidregister.
Vraag 4
Wanneer zijn de resultaten van de onderzoeken naar geluid casu quo
aanpassingen van de Schinkelbrug in Amsterdam bekend? In hoeverre bieden
de uitkomsten van dit onderzoek ook aanknopingspunten voor de aanpak van
de Coenbrug? Zo ja, welke en bent u bereid deze toe te passen?
Antwoord 4
Op dit moment wordt een aantal kansrijke oplossingsrichtingen onderzocht
op haalbaarheid als maatregel voor de Schinkelbrug. Rond de zomer
verwacht ik de uitkomsten van het onderzoek. Tussen de Schinkelbrug en de
Coenbrug zijn overeenkomsten (type brug, bouwperiode, onderbouw van de
brug), maar ook belangrijke verschillen (afmeting van de brug). Op grond van
de uitkomsten van dat onderzoek wordt bezien of maatregelen (kosten)effectief toepasbaar kunnen zijn bij de Coenbrug.
Vraag 5
Hoe is de verkeersdrukte op de A8 in Zaanstad veranderd sinds de opening
van de Tweede Coentunnel en de A5? In welke mate is de filezwaarte
afgenomen na de opening van de Tweede Coentunnel en de A5? Is de
doorstroming op het onderliggend wegennet ook verbeterd? Wat heeft het
voor de luchtkwaliteit betekend?
Antwoord 5
Sinds de opening van de Tweede Coentunnel en Westrandweg (A5) is op de
A8 ter hoogte van de Coenbrug het gemiddelde aantal voertuigen per dag
met circa 8% toegenomen. Op de gehele A8 heeft de opening van de Tweede
Coentunnel en de Westrandweg geleid tot een daling van de filezwaarte van
circa 85%. Over de doorstroming op het onderliggende wegennet zijn geen
gedetailleerde gegevens beschikbaar.
De luchtkwaliteit in Nederland is de afgelopen jaren verbeterd. Ook voor de
zichtjaren 2020 en 2030 blijkt uit de monitoring van het NSL, dat de concentraties voor de maatgevende stoffen NO2 en PM10 verder afnemen. Hierin is
het effect van de Tweede Coentunnel opgenomen, ook waar het gaat om de
intensiteit van het verkeer. Zie verder vraag 11
Vraag 6
Hoe vaak staat de brug over de Zaan open en wat is daarvan de invloed op
de filedruk en de doorstroming op het onderliggend wegennetwerk?
Antwoord 6
De brug staat gemiddeld vier keer per dag open. Het effect van een brugopening gedurende de ochtendspits is beperkt (circa 50 kilometerminuten, dat is
max. 2 km file gedurende 25 minuten). Daarbuiten is het effect zelfs zeer
beperkt.
Over de doorstroming op het onderliggende wegennet zijn geen gedetailleerde gegevens beschikbaar.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Vraag 7
Welke veranderingen in doorstroming worden voorzien wanneer de A8 en de
A9 met elkaar zouden worden verbonden? Is hier in de berekeningen inzake
geluid en luchtkwaliteit al rekening mee gehouden? Wat betekent dit voor de
doorstroming op het onderliggend en hoofdwegennetwerk? Wat betekent dit
daarmee eventueel voor de luchtkwaliteit en geluidsreductie?
Antwoord 7
De provincie Noord-Holland heeft het initiatief genomen voor een planstudie
naar een verbinding tussen de A8 en de A9. In het vervolg van deze studie
worden twee inrichtingsvarianten doorgerekend op onder andere de effecten
op de doorstroming van het verkeer. Zoals gebruikelijk worden dan ook voor
dit project de relevante effecten in de berekeningen voor luchtkwaliteit en
geluid meegenomen. Daar is nu dus niet op vooruitgelopen.
Vraag 8
Welke meetdichtheid (zowel in ruimte als tijd) wordt gehanteerd langs de A7
en de A8 in en rond Zaanstad op het gebied van geluid, PM10 en NOx? Is dit
vergelijkbaar met andere gebieden in Nederland?
Antwoord 8
Het RIVM beheert een netwerk van meetpunten voor luchtkwaliteit in heel
Nederland. Het meetnet heeft als voornaamste doel om de gebruikte
modellen te valideren. Er worden continu metingen uitgevoerd en de
resultaten daarvan worden dagelijks op internet en teletekst gepubliceerd. Het
meetnet voor luchtkwaliteit is ingericht conform Richtlijn 2008/50/EG van het
Europees parlement en de Raad van 20 mei 2008 betreffende de luchtkwaliteit
en schonere lucht voor Europa. De dichtheid van het meetnet voor luchtkwaliteit is in de regio Amsterdam groter dan in de rest van Nederland (zie
luchtmeetnet.nl). Dit is het gevolg van het feit dat ook het meetnet van de
GGD Amsterdam is opgenomen in het landelijke meetnet.
Het RIVM heeft sinds 2013 een validatieprogramma dat niet gericht is op
specifieke locaties, maar op de werking van het rekenvoorschrift en de
systematiek van geluidproductieplafonds. Hiermee geeft het RIVM uitvoering
aan een verzoek van de Tweede Kamer (32 252 amendement, nr. 36 van het
lid Jansen)
In 2013 is op 23 locaties langs de rijkswegen het geluidniveau gemeten. Over
deze metingen is door het RIVM de rapportage «Geluidmonitor 2013
Meetwaarden op referentiepunten uit SWUNG-1»opgesteld. In 2014 heeft het
RIVM de validatiemetingen uitgebreid tot 47 locaties langs rijkswegen.
Hierover is in de rapportage «Geluidmonitor 2014, validatie geluidproductie
rijkswegen en spoorwegen» verslag uitgebracht.
Vraag 9
Klopt het dat de berekeningen voor het NSL, via het model INWEVA, zijn
gebaseerd op gegevens van het geluidsregister van 2008? Zo ja, is er dan
geen behoefte aan actualisatie gezien het feit dat er een Tweede Coentunnel
is geopend en er sprake van is dat de A8 en de A9 met elkaar verbonden
worden?
Antwoord 9
Nee, dat klopt niet. De verkeersgegevens voor het NSL zijn gebaseerd op de
cijfers van INWEVA, die jaarlijks worden geactualiseerd. Effecten van nieuwe,
opengestelde wegen worden hierdoor meegenomen, toekomstige wegen en
verbindingen niet.
Vraag 10
Hoe worden de door het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
gehanteerde meet- en berekeningsmethoden voor luchtkwaliteit en geluid
internationaal beoordeeld? Doet de gemeente zelf aanvullende onderzoeken,
bijvoorbeeld in de vorm van steekproeven? Welke uitspraken kunnen op basis
van dergelijke steekproeven worden gedaan?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3

Antwoord 10
De Nederlandse geluid- en luchtkwaliteitsmodellen voldoen aan de Europese
richtlijnen en worden als goed beoordeeld, zo blijkt uit testresultaten en
reviews.
Steekproefmetingen kunnen fors afwijken van rekenresultaten. Er dient
derhalve voorzichtig om te worden gegaan met de resultaten van een
steekproef, zeker als die steekproef een beperkt aantal metingen betreft, er
over een beperkte periode wordt gemeten of onder niet-representatieve
condities. Hiertoe behoren onder andere atmosferische condities.
Vraag 11
Hoe worden filegegevens verwerkt in de modellen ten behoeve van geluid en
luchtkwaliteit? Worden deze jaarlijks herijkt met de meest recente emissiefactoren? Zo ja, hoe verklaart u dan de stelling van de bewoners dat voor de A8
bijvoorbeeld geen stagnatiefactoren ingevuld zijn in het Geluidsregister,
terwijl dit bij de NSL wel het geval is? Hoe komt dat?
Antwoord 11
De doorwerking van filevorming is verschillend voor geluid en luchtkwaliteit.
Bij stilstaand verkeer is de geluidproductie lager dan bij goede doorstroming.
Terwijl stilstaand verkeer juist een negatieve bijdrage levert aan de luchtkwaliteit. Daarom gaan de modellen voor geluid en luchtkwaliteit hier anders mee
om.
In geluidberekeningen wordt geen rekening gehouden met filevorming.
In het model voor luchtkwaliteit worden elk jaar op basis van de recente
verkeersgegevens de filegegevens geactualiseerd. Op basis van de rijsnelheden wordt in het model voor het betreffende wegvak wel of geen stagnatiefactor toegepast. Om de bijdrage van het wegverkeer te kunnen bepalen
worden de generieke emissiefactoren voor wegverkeer jaarlijks vastgesteld en
gepubliceerd.
Vraag 12
Bent u van mening dat de gegevens op basis waarvan Rijkswaterstaat geluiden fijnstofproductie vaststelt voldoende accuraat zijn? Zo ja, hoe verklaart u
dan dat in de NSL-rapportage 2010 over het jaar 2009 een baanvak van de A7
ineens de helft van zijn personenauto’s verliest (zonder op- en afrit)?
Antwoord 12
Ik ben van mening dat deze gegevens voldoende accuraat zijn om de
milieukwaliteit te beoordelen. Het klopt dat in 2010 voor het invoerjaar 2009
een verschil is geconstateerd tussen twee opeenvolgende baanvakken ter
hoogte van de A7. In het daaropvolgende jaar is deze omissie hersteld. Het
systeem van jaarlijkse monitoring garandeert in dit soort gevallen dat
ingegrepen kan worden bij geconstateerde verschillen.
Vraag 13
Vindt u dat de burger, ondanks de toegang die er is tot de gegevens
(waarvoor hulde), voldoende inzicht heeft in de structuur van de verkeersmodellen en de relatieve gevoeligheid van modelparameters? Kunt u dat
toelichten?
Antwoord 13
De gegevens over luchtkwaliteit, geluid en verkeer zijn openbaar en worden
actief door de overheid gepubliceerd. De overheid spant zich in om de
gegevens op een publieksvriendelijke manier te ontsluiten. Daarnaast zijn ook
de reken- en meetvoorschriften openbaar. Op de website van Rijkswaterstaat
en de website van het RIVM zijn rapportages en publieksvriendelijke
brochures beschikbaar over deze onderwerpen. Hiermee is het belang van de
burger naar mijn mening goed gewaarborgd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

4