Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

25 883

Arbeidsomstandigheden

Nr. 339

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 20 december 2018
Conform mijn toezegging tijdens het AO Arbeidsomstandigheden en
Handhaving op 29 november 2017 (Kamerstukken 25 883 en 17 050,
nr. 312), informeer ik u ook over de pilot cultuur- en gedragsinterventie op
het gebied van pesten op het werk. Zoals in de Kamerbrief Integrale
aanpak pesten1 aangekondigd wordt in deze pilot bezien of organisaties
door de Inspectie SZW in de toekomst kunnen worden aangezet om
achterliggende oorzaken van pesten op het werk, een slecht werkklimaat
en een negatieve cultuur, aan te pakken middels een bewezen effectieve
interventie.
Over de eerste verkennende fase heb ik u geïnformeerd in de Kamerbrief
Stand van zaken psychosociale arbeidsbelasting2. Hieruit blijkt dat het
juridisch mogelijk is voor de Inspectie SZW om organisaties aan te zetten
het werkklimaat en de cultuur te verbeteren. Voorwaarde is dat de
beoogde interventie aansluit bij de stand van de wetenschap en professionele dienstverlening. Dit houdt in dat de risico’s waarop de interventie
wordt ingezet bekend moeten zijn binnen de wetenschap en professionele
dienstverlening en bekend is welke maatregelen effectief ingrijpen op
deze risico’s. Op dit moment bestaat geen interventie die hieraan voldoet
en in de praktijk toepasbaar is. Het doel van de pilot is een interventie te
leveren die wel voldoet.
De tweede (voorbereidende) fase is bijna afgerond. TNO heeft in
samenwerking met wetenschappers en professionele dienstverleners op
het terrein van ongewenste omgangsvormen en cultuur de interventie en
het onderzoeksdesign ontwikkeld. Bij twee organisaties heeft een try-out
met de interventie plaatsgevonden. De reacties van deze organisaties op
de interventie waren positief, en de uitkomsten zijn benut om de
interventie door te ontwikkelen en nog beter te laten aansluiten bij de
1
2

kst-25883-339
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

Kamerbrief Integrale aanpak Pesten, 25 september 2016 (Kamerstuk 25 883, nr. 279).
Kamerbrief Stand van zaken psychosociale arbeidsbelasting, 14 juni 2018 (Kamerstuk 25 883,
nr. 329).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 25 883, nr. 339

1

situatie en mogelijkheden van organisaties. De uitvoering van de pilot in
de deelnemende organisaties gebeurt door professionele dienstverleners.
In deze tweede fase zijn deze professionele dienstverleners geworven en
door TNO opgeleid. TNO evalueert de pilot.
Binnenkort gaat de derde fase van start, waarbij de ontwikkelde interventie in de praktijk wordt toegepast om te bezien of deze handhaafbaar is
en toepasbaar is voor het toezicht. Om de interventie tussentijds aan te
kunnen passen op basis van geleerde lessen, wordt er gewerkt met een
getrapte instroom van organisaties. Op deze wijze kan worden toegewerkt
naar een wetenschappelijk bewezen effectieve interventie. Afhankelijk van
tussenevaluaties gaat de totale looptijd van de pilot naar verwachting
21 maanden bedragen. De nadruk ligt nu op de werving van organisaties.
Door deze beoogde gedrags- en cultuurinterventie bij organisaties te
toetsen en te ontwikkelen, wordt duidelijk of de interventie effectief is en
kan worden toegevoegd aan de interventiemix van Inspectie SZW en bij
toezicht en handhaving kan worden ingezet. Medio 2019 zal ik de Kamer
opnieuw informeren over de eerste resultaten van de pilot.
Verder maak ik van de gelegenheid gebruik u ook te informeren dat ik
mijn reactie op de motie van de leden Van Kent en Voortman (Kamerstuk
25 834, nr. 140) over de hoogte van de boetes RI&E zal betrekken bij de
aanbieding van de Arbobalans in het eerste kwartaal van 2019.
De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
T. van Ark

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 25 883, nr. 339

2