Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

35 650 XIV

Wijziging van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Landbouw, Natuur en
Voedselkwaliteit (XIV) en het
Diergezondheidsfonds (F) voor het jaar 2020
(wijziging samenhangende met de Najaarsnota)

Nr. 4

BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN
VOEDSELKWALITEIT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 14 december 2020
Met deze brief informeren we u over de nu voorziene begrotingswijzigingen ten opzichte van de tweede suppletoire begroting 2020 van het
Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en het Diergezondheidsfonds (Kamerstuk 35 650 XIV, nr. 1). Allereerst wordt ingegaan op de
nu voorziene wijzigingen die leiden tot een verhoging van het verplichtingen- en uitgavenbudget op het begrotingsartikelniveau. De brief eindigt
met enkele begrotingsposten die naar verwachting lager uitvallen dan
geraamd was bij de tweede suppletoire begroting. Op basis van de
definitieve realisatiecijfers kunnen de exacte begrotingswijzigingen, die
worden verwerkt in de Slotwet 2020, mogelijk afwijken.
UITGAVEN EN VERPLICHTINGEN
Artikel 11
Naar verwachting vindt er op het totaal van Artikel 11 een verlaging van
het kasbudget plaats ten opzichte van de 2e suppletoire begroting. Ook
worden er naar verwachting op het totaal van Artikel 11 minder verplichtingen aangegaan. Dit is een saldo van verhogingen en verlagingen.
Hieronder worden relevante verhogingen binnen Artikel 11 toegelicht.
Storting en onttrekking begrotingsreserves
Het budget (kas en verplichtingen) voor de bijdrage aan de Begrotingsreserve visserij wordt met € 1,3 mln. verhoogd. Allereerst vanwege
verwachte onderuitputting met betrekking tot middelen voor innovatie in
de visserijsector (€ 0,6 mln.) In het Regeerakkoord zijn deze middelen
vrijgemaakt. Door de coronacrisis hebben regelingen vertraging
opgelopen en konden deze middelen in 2020 niet volledig benut worden.
Omdat deze volgend jaar alsnog uitgevoerd moeten worden, worden de

kst-35650-XIV-4
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XIV, nr. 4

1

middelen in de Begrotingsreserve visserij gestort. Hiermee blijven de
middelen in 2021 voor deze regelingen beschikbaar. Daarnaast is de
visserijreserve bedoeld om de ritmeverschillen tussen het budget en de
uitgaven van het Europese Fonds voor Maritieme Zaken en Visserij
(EFMZV) op te vangen. Dit betreft naar verwachting (€ 0,7 mln.). Voor de
cofinanciering is ieder jaar een vast budget beschikbaar, terwijl de
regelingen oneven verdeeld zijn over de periode van het fonds en het
vaak meerjarige projecten betreft waarbij ook de uitbetaling gespreid
wordt over meerdere jaren. Gelijktijdig met het verhogen van het budget
voor de storting in begrotingsreserves met € 1,3 mln. wordt het subsidiebudget met € 1,3 mln verlaagd. Vanwege de storting blijven deze
subsidiemiddelen dus beschikbaar in 2021.
Garanties
Via drie verschillende incidentele suppletoire begrotingen (Kamerstuk
35 442, nr. 2, Kamerstuk 35 414, nr. 2, Kamerstuk 35 452, nr. 2) is de Kamer
geïnformeerd over het feit dat het LNV-garantieplafond ten behoeve van
het BL-C-overbruggingskrediet is verhoogd van € 120 mln. naar € 300
mln. Met deze ophoging van het garantieplafond is ook het budget voor
verliesdeclaraties verhoogd in de verwachting dat er een groter beroep op
zou worden gedaan.
De gedachte hierachter is dat er over meer kredieten een garantstelling
wordt verleend waardoor er meer budget benodigd is om ingediende
verliesdeclaraties als gevolg van faillissement te kunnen dekken. Het
budget dat in 2020 beschikbaar was voor deze verliesdeclaraties is echter
niet volledig uitgeput. De resterende middelen worden in de borgstellingsreserve gestort zodat er hiermee een reservering is voor toekomstige
verliesdeclaraties. Dit leidt tot een verhoging van het kas en verplichtingenbudget met € 31 mln. Bij onderuitputting na definitieve beëindiging
van de crisismaatregelen vloeien de middelen terug naar het algemene
beeld.
Bijdrage aan Baten lastendiensten
Zowel de uitgavenraming als de ontvangstenraming voor de Bijdrage aan
NVWA wordt met € 1 mln. verhoogd. Dit betreft een technische correctie.
Deze is per saldo budgettair neutraal. Het verplichtingenbudget voor de
bijdrage aan het RIVM is verhoogd met € 1,7 mln. Dit komt doordat
verplichtingen voor het RIVM met betrekking tot 2021 al in 2020 worden
aangegaan. Hiertoe wordt verplichtingenruimte uit 2021 naar voren
gehaald. De kasuitgaven volgen in 2021 en daar is voldoende budget voor.
Subsidies
Ten opzichte van de 2e suppletoire begroting wordt de raming voor
uitgaven en de verplichtingen aan apurement met € 1,5 mln. verhoogd.
Dit als gevolg van hogere uitgaven aan financiële correcties die door de
Europese Commissie worden opgelegd. Het totaal aan correcties zal ten
laste zullen worden gebracht van de reserve apurement.
Bijdrage aan ZBO’s/RWT’s
Het verplichtingenbudget wordt met € 2,1 mln. verhoogd. Dit wordt
veroorzaakt doordat er in het najaar middelen zijn ontvangen van de
Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijke Onderzoek (NWO) voor
besteding via Wageningen Research (WR). Verplichtingen voor WR in
2021 worden in 2020 aangegaan. De verplichting voor het NWO-budget
wordt zowel voor 2020 als voor 2021 in het jaar 2020 aangegaan. Hiertoe

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XIV, nr. 4

2

wordt verplichtingenruimte uit 2021 naar voren gehaald. De kasuitgaven
volgen in 2021.
Artikel 12
Naar verwachting vindt er op het totaal van Artikel 12 een verhoging
plaats van het budget (kas en verplichtingen) ten opzichte van de 2e
suppletoire begroting. Dit is een saldo van verhogingen en verlagingen.
Hieronder worden verwachte verhogingen van het uitgaven- en verplichtingenbudget binnen artikel 12 toegelicht.
Storting en onttrekking begrotingsreserves
Het kasbudget en het verplichtingenbudget voor de storting in de
Begrotingsreserve Stikstof wordt verhoogd met € 109,7 mln. Dit wordt
voor € 99,5 mln. veroorzaakt door onderuitputting bij de Regeling
provinciale aankoop veehouderijen nabij natuurgebieden (gerichte
opkoop). Het budget voor de eerste openstelling van deze regeling wordt
niet in 2020 benut. Reden is dat de regeling op 3 november 2020 is
gepubliceerd en provincies enige tijd nodig hebben om mede op basis
van provinciale besluitvorming de middelen op te vragen.
Daarnaast vindt er een storting plaats van de in 2020 niet benutte
middelen voor het Omschakelprogramma (€ 10 mln.) in de begrotingsreserve stikstof. Deze middelen blijven hiermee beschikbaar voor het
Omschakelprogramma in 2021.
Tot slot blijft er naar verwachting € 0,2 mln. over op de Pilot Natuurbank.
Ook deze middelen worden gestort in de Begrotingsreserve stikstof zodat
deze beschikbaar blijven. Gelijktijdig met het verhogen van het budget
voor de storting in begrotingsreserves leidt deze onderuitputting tot een
verlaging van het opdrachtenbudget op Artikel 12 met € 99,7 mln.
(gerichte opkoop en pilot natuurbank) en het opdrachtenbudget op Artikel
11 met € 10 mln. (omschakelprogramma).
Subsidies
Het verplichtingenbudget voor de Regiodeals wordt met € 49,8 mln.
opgehoogd vanwege aangegane verplichtingen in 2020. Hiertoe wordt
verplichtingenruimte uit 2021 naar voren gehaald. De kasuitgaven volgen
in 2021.
Daarnaast wordt het verplichtingenbudget voor agrarisch natuur-en
landschapsbeheer (ANLb) met € 3,9 mln. verhoogd, vanwege het
verstrekken van een meerjarige subsidie aan de Rijksuniversiteit
Groningen. Het gaat om een subsidie voor zogenoemd demografieonderzoek naar grutto’s. Over het financieel ondersteunen van dit
onderzoek is de Kamer geïnformeerd in de Ontwerpbegroting 2021
(Kamerstuk 35 570 XIV, nrs. 1 en 2). Tot slot wordt het verplichtingenbudget vermaatschappelijking natuur en biodiversiteit naar verwachting
met € 5,5 mln. verhoogd. Dit hangt samen met het vastleggen van de
subsidies van de Regeling tijdelijke ondersteuning nationale parken.
Hiertoe wordt verplichtingenruimte uit 2021 en 2022 naar voren gehaald.
De kasuitgaven volgen in de periode van 2021 t/m 2024.
Opdrachten
Het budget (verplichtingen en kas) voor Caribisch Nederland wordt per
saldo met € 2mln. verhoogd. Dit betreft een bijdrage van € 2 mln. voor de
ondersteuning aan de nationale parken in Caribisch Nederland. Vanwege

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XIV, nr. 4

3

het wegvallen van het toerisme door de corona crisis, lopen de openbare
lichamen belastinginkomsten mis waarmee zij het beheer door de
natuurorganisaties financieren. Met een overbruggingsfinanciering kan
het wegvallen van parkbeheerders worden voorkomen. De dekking wordt
gevonden binnen de voorziene ruimte binnen het opdrachtenbudget op
Artikel 12. Voor het onderdeel Vermaatschappelijking Natuur en Biodiversiteit wordt het verplichtingenbudget ten opzichte van de 2e suppletoire
begroting verhoogd met € 6,3 mln. Aan Staatsbosbeheer is de opdracht
verstrekt voor het uitvoeren van de Pilot Natuurbank. Het gaat om een
opdracht van € 12,6 mln. De verplichting is in 2020 aangegaan, terwijl de
uitfinanciering in 2020 en in 2021 plaatsvindt. Daarom is het verplichtingenbudget in 2020 met € 6,3 mln. opgehoogd. De verplichtingenruimte
voor 2021 wordt hiertoe naar voren gehaald.
DIERGEZONDHEIDSFONDS
Naar verwachting zullen de uitgaven van het Diergezondheidsfonds in de
slotwet opwaarts worden gewijzigd als gevolg van uitgaven aan de
recente vogelgriepuitbraak. In de slotwet zullen de realisatiecijfers
hiervoor zichtbaar zijn.
ONTVANGSTEN
Hieronder wordt per begrotingsartikel ingegaan op de belangrijkste
ontvangstentegenvallers ten opzichte van de verwachte ontvangsten in de
2e suppletoire begroting.
Artikel 11
Provisies
De ontvangstenraming wordt verlaagd met € 1,4 mln. doordat er minder
ontvangsten worden verwacht uit provisies voor de BL-(c).
Ontvangsten RVO
De dit jaar geraamde ontvangsten vanuit RVO.nl voor visserij worden pas
in 2021 verwacht. Daarom wordt de raming voor 2020 met € 1,6 mln. in
2020 verlaagd.
Ontvangsten NVWA
De ontvangsten vanuit de NVWA worden vanwege een technische
correctie met € 1 mln. verhoogd. Tegelijkertijd wordt het uitgavenbudget
voor de Bijdrage aan de NVWA met € 1 mln. verhoogd ten opzichte van
de 2e suppletoire begroting.
Rente en aflossing WR
Ten opzichte van de 2e suppletoire begroting ontvangt LNV naar
verwachting € 0,5 mln. minder aan reguliere rente en aflossing door de
WR. Het betreft rente en aflossing voor leningen afgesloten bij de
verzelfstandiging eind jaren negentig voor door de Staat aan WR
overgedragen activa.
ELFG-vorderingen
Naar verwachting vallen ontvangsten uit onregelmatigheidsvorderingen
en ontvangsten uit de randvoorwaardenkorting met betrekking tot

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XIV, nr. 4

4

ELGF-regelingen € 1 mln. lager uit dan begroot bij de 2e suppletoire
begroting.
Waarborgsommen
Naar verwachting vallen ontvangsten uit waarborgsommen € 1 mln. lager
uit dan geraamd in de 2e suppletoire begroting. Dit betreft waarborgsommen die producenten aan RVO overmaken om bepaalde goederen te
kunnen importeren of exporteren. Wanneer producenten echter niet aan
de gestelde voorwaarden voldoen, worden deze waarborgen niet teruggestort, maar komen ze ten gunste van LNV.
Artikel 12
Landinrichtingsrente
De ontvangsten voor Landinrichtingsrente zullen naar verwachting circa
€ 1 mln. lager uitvallen. Dit komt doordat de raming in 2020 naar boven is
bijgesteld. Naar de huidige inzichten zal deze bijgestelde raming niet
volledig gehaald worden.
Verwachte verlagingen in uitgavenbudget 2020
De hierboven gemelde voorziene wijzigingen leiden tot een verhoging van
het verplichtingen- en uitgavenbudget binnen de begrotingsartikelen.
Volledigheidshalve worden daarnaast hieronder een aantal relevante
begrotingsposten gemeld die naar verwachting aanzienlijk lager uitvallen
dan geraamd bij de tweede suppletoire begroting.
Regeling tegemoetkoming land- en tuinbouwondernemers
Op 30 november is de termijn voor de aanvraag van definitieve subsidievaststelling van de tegemoetkoming voor de sierteelt en fritesaardappelen
gesloten. Volgens de huidige inzichten is in eerste instantie het budgettaire beslag van de regeling sierteelt € 161 mln. en van de regeling
fritesaardappelen € 38 mln. Omdat een gedeelte van deze betalingen over
de jaargrens zal plaatsvinden, wordt de uitgavenraming voor 2020 met
€ 132,6 mln. verlaagd. De nog uit te betalen middelen blijven in 2021
beschikbaar. Daarnaast wordt er naar verwachting € 4,5 mln. terugontvangen aan verstrekte subsidievoorschotten op deze regeling.
Floriade
In de 2e suppletoire begroting is € 10 mln. toegezegd inzake een bijdrage
aan de Floriade die in 2022 plaatsvindt in Almere waarvan nog niet
duidelijk is of deze uitgave (in zijn geheel) in 2020 plaats zal vinden. De
niet benutte middelen in 2020 blijven beschikbaar voor een bijdrage aan
de Floriade.
Warme sanering varkenshouderijen
Door het grote aantal aanvragen voor de Subsidieregeling sanering
varkenshouderijen (Srv) en door de complexiteit van de controles bij de
varkenshouderijen, is er vertraging opgetreden in het moment van
uitfinanciering. Daarom wordt de uitgavenraming met € 19 mln. verlaagd.
Het verplichtingenbudget wordt naar verwachting in 2020 met € 150 mln.
onderschreden. Deze middelen blijven in 2021 behouden voor de aanpak
stikstof en realisatie van de gestelde doelen om stikstofemissiereductie te
bereiken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XIV, nr. 4

5

Omschakelprogramma
In de 2e suppletoire begroting is er € 10 mln. toegevoegd aan de
LNV-begroting in verband met een eerste tranche aan middelen voor het
omschakelprogramma. Het Investeringsfonds is een belangrijke pijler in
het Omschakelprogramma. Doordat diverse aspecten nog lopen,
waaronder staatssteun, kunnen de uitgaven in 2020 niet meer plaatsvinden.
De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
C.J. Schouten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XIV, nr. 4

6