Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

35 420

Noodpakket banen en economie

Nr. 243

BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 22 maart 2021
Inleiding
Alweer een jaar geleden, op 17 maart 2020, kondigde het kabinet aan
werkgevers met ten minste 20% omzetverlies ruim te compenseren in hun
loonkosten (Kamerstuk 35 420, nr. 2). Met als doel dat werkgevers in de
corona-crisis hun personeel kunnen doorbetalen en banen behouden
blijven.
Nog altijd doet deze Tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor behoud
van Werkgelegenheid (NOW) zijn werk. Voor de NOW 1 zijn er bijna
140.000 toekenningen geweest aan werkgevers, met ruim 2,6 miljoen
werknemers. Voor de NOW 2, zomer 2020, gaat het om ongeveer 64.000
toekenningen aan werkgevers met 1,3 miljoen werknemers. In de derde
NOW periode in het najaar van 2020 waren er ongeveer 78.000 toekenningen, met bijna 1,3 miljoen werknemers. En voor het vierde aanvraagtijdvak voor de maanden januari, februari en maart 2021 zijn er ongeveer
77.000 aanvragen toegekend, dit gaat om ruim een half miljoen banen. In
de zesde monitoringsbrief, die ik onlangs heb verstuurd1, ben ik onder
andere nader ingegaan op het gebruik van de NOW en de risico’s en
handhaving op misbruik en oneigenlijk gebruik.
Het is bij alle tranches gelukt om werkgevers snel NOW-subsidie te
verstrekken, omdat de NOW simpel en generiek is. Zo krijgen werkgevers
op basis van beperkte gegevens en een geschat omzetverlies een
voorschot van tachtig procent van het verwachte subsidiebedrag
uitgekeerd. Hierdoor kunnen grote aantallen werkgevers snel een
tegemoetkoming in de loonkosten ontvangen en is de regeling uitvoerbaar voor UWV naast de kernactiviteiten van de uitvoeringsorganisatie,
zoals het uitkeren van ww. Pas achteraf wordt het definitieve subsidiebedrag vastgesteld op basis van het daadwerkelijke omzetverlies en, in
lijn met de doelstelling van de regeling, de eventuele loonsomdaling. Dit

1

kst-35420-243
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Kamerstuk 35 420, nr. 236

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

1

proces is 7 oktober 2020 gestart voor de NOW 1 (maart, april en mei 2020)
en vorige week voor NOW 2 (juni, juli, augustus en september).
De NOW is zo vormgegeven dat deze meebeweegt met de economische
gevolgen van de pandemie; bij een hoger omzetverlies krijgt een
ondernemer een hogere tegemoetkoming in de loonkosten. Ook heeft het
kabinet voor het totale pakket aan economische steunmaatregelen steeds
de vinger aan de pols gehouden om te bezien of de steun toereikend is. In
januari heeft dit geleid tot een uitbreiding van het pakket waarin ook het
vergoedingspercentage van de NOW is verhoogd en eerder geplande
versoberingen zijn geschrapt voor 2021.
Dat neemt niet weg dat de NOW nog altijd een generieke regeling is en
het niet mogelijk is om maatwerk te bieden aan de specifieke omstandigheden van bedrijven en sectoren. In het licht van de grote verscheidenheid aan bedrijven die gebruik maken van de NOW zal de regeling
hierdoor voor niet alle bedrijven altijd voldoende passend zijn.
Nu de uitvoering van de NOW vordert is de uitwerking van de grofmazige
regeling beter zichtbaar. Enerzijds blijkt dat de NOW – en de rest van de
steunregelingen – doel treft: de werkloosheid blijft laag. Anderzijds zien
we dat het voor werkgevers lastig is geweest om exact te voorspellen
hoeveel omzetverlies er zou zijn. Ook is er soms sprake van een lagere
loonsom in de subsidiemaanden. Door beide zaken daalt de definitieve
subsidie. Voor sommige werkgevers is de daling groter dan waar ze op
hadden gerekend. In het geval van een lagere loonsom die niet veroorzaakt is door acties van de werkgever zelf, is het voorstelbaar dat
sommige werkgevers dit als onrechtvaardig ervaren en om die reden het
kabinet vragen alsnog meer maatwerk toe te passen.
Mijn ministerie en UWV zijn constant op zoek naar wat mogelijk is om de
NOW te verfijnen binnen de beperkingen die er zijn. Zo is het bijvoorbeeld
gelukt om een deel van de seizoensproblematiek en de problemen rond
de dertiende maand in de systematiek onder te brengen. Door UWV wordt
er heel hard gewerkt aan de uitvoering van de NOW, die inmiddels vijf
verschillende periodes kent. Er lopen hierdoor veel processen door elkaar
die een strakke planning noodzakelijk maken. Door al deze tijdvakken
wordt het echter steeds lastiger om de regeling aan te passen ten
behoeve van een bepaalde groep, en tegelijkertijd de regeling als geheel
voor UWV uitvoerbaar te houden. Elke potentiële wijziging brengt risico’s
met zich mee voor de continuïteit van de NOW. Een aanpassing kan
bijvoorbeeld het uitkeren van de voorschotten of de opening van het loket
vertragen.
UWV kijkt altijd zorgvuldig naar ingediende bezwaren om te bepalen of er
ruimte is om de werkgever binnen de geest van de regeling tegemoet te
komen. Daarnaast kan het voor bedrijven die te maken hebben met de
verzwaarde maatregelen ongelegen komen om nu een terugbetaling te
moeten doen. Als een werkgever zijn voorschot (deels) moet terugbetalen,
is UWV daarom op mijn verzoek coulant met de terugbetaaltermijnen.
Vanaf de start van de NOW heb ik uw Kamer steeds meegenomen in de
dilemma’s en keuzes in de NOW, in december heeft u hier voor het eerst
een aparte brief over ontvangen2. Met deze brief informeer ik u opnieuw
over de diverse dilemma’s waarvoor ik de afgelopen periode gesteld ben
en de afweging die ik daarin heb gemaakt. Om inzichtelijk te maken waar
UWV op dit moment tegelijkertijd mee bezig is met betrekking tot de
NOW, heb ik een bijlage toegevoegd met een schematische weergave van
de planning.
Terugbetalingen
Een deel van de werkgevers ontvangt bij de definitieve subsidievaststelling nog geld en aan ander deel moet het voorschot (gedeeltelijk)
2

Kamerstuk 35 420, nr. 199

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

2

terugbetalen. Terugbetalen kan bijvoorbeeld het gevolg zijn van een
minder grote omzetdaling dan de werkgever ten tijde van diens aanvraag
van de NOW 1 had verwacht. Daarnaast kan het ook een gevolg zijn van
een dalende loonsom, bijvoorbeeld vanwege het feit dat tijdelijke
contracten van werknemers in deze periode niet zijn verlengd.
De laatste weken zijn er vragen gerezen over de terugbetalingen en de
wijze waarop de hoogte van de definitieve subsidie wordt bepaald. De
Kamerleden Stoffer (SGP) en Bruins (CU) hebben hier ook Kamervragen
over gesteld, die ik reeds heb beantwoord3. In het geval dat de loonsom is
gedaald en de werkgever een terugvordering ontvangt, is de hoogte van
het terug te betalen bedrag soms hoger dan de werkgever had verwacht.
UWV heeft door middel van een uitgebreide toelichting op de website met
onder ander een animatiefilmpje en later ook een simulatietool
werkgevers geïnformeerd over de gevolgen die een dalende loonsom kan
hebben op de uiteindelijke subsidie. Ook in een mailing, die aan alle
NOW-ontvangers voorafgaand aan de opening van het vaststellingsloket
is verstuurd, zijn werkgevers gewezen op de gevolgen van een daling van
de loonsom, met als doel dat werkgevers achteraf niet voor vervelende
verrassingen zouden komen te staan.
Dat neemt niet weg dat de terugbetaling onredelijk kan voelen. Bijvoorbeeld als er geen sprake is geweest van ontslag, of in het geval van een
incidenteel hogere loonsom in de referentiemaand door bijvoorbeeld het
uitbetalen van overuren of incidenteel uitgekeerde bijzondere beloningen.
De berekening bij een gedaalde loonsom is echter bewust gekozen. Dat
heeft te maken met het doel van de regeling: het behoud van werkgelegenheid. Als werknemers worden ontslagen of als hun contracten niet
worden verlengd, dan dalen de kosten van de werkgever. Dat betekent dat
hij ook minder steun nodig heeft. Daarom is in de NOW-regeling bepaald
dat indien de loonsom daalt dit gevolgen heeft voor de hoogte van de
subsidie.
Hiervoor is gekozen vanuit de gedachte dat de werkgever met bijvoorbeeld 50% omzetverlies voor 50% zelf de loonkosten kan betalen en voor
de overige 50% subsidie nodig heeft. In normale tijden zou een werkgever
bij een sterk verminderde omzet personeel laten gaan om de loonkosten
in lijn te brengen met de omzet. In de bijzondere situatie van de coronacrisis wil het kabinet de werkgelegenheid echter zo veel mogelijk
behouden. Daarom wordt over het deel van de loonkosten dat niet meer
met de omzet kan worden betaald, 90%, 80% of 85% (afhankelijk van de
tijdvakken) vergoed. In de box een voorbeeld ter illustratie.
Box 1.
Een werkgever heeft 5 werknemers in januari 2020. De loonsom in
januari is voor iedere werknemer 2.000 euro per maand. De totale
maandelijkse loonsom is dus 10.000 euro. Vanaf maart is zijn
maandelijkse loonsom echter 6.000 euro. De werkgever heeft NOW 1
aangevraagd voor de periode maart, april en mei 2020. Hij verwacht
50% omzetverlies.
De berekening van de subsidie is als volgt:
3 x de loonsom van januari x 50% omzetverlies x 90% vergoeding =
€ 13.500
De werkgever ontvangt daarvan een voorschot van 80%:
€ 13.500 x 80% = € 10.800
Bij de vaststelling wordt er gekeken naar de daadwerkelijke loonsom
in maart, april en mei. De loonsom bedroeg 3 x € 6.000 = € 18.000.
3

Aanhangsel Handelingen II 2020/21, nrs. 1793 en 1794

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

3

De korting wordt daarmee:
(€ 30.000 – € 18.000) x 90% = € 10.800.
Het definitieve subsidiebedrag is € 13.500 – € 10.800 = € 2.700.
De werkgever heeft een voorschot ontvangen van € 10.800, dus hij
moet € 8.100 terugbetalen.
Er kan worden verwacht dat de werkgever met zijn omzet nog 50%
van de loonkosten zelf kan financieren, te weten € 15.000. Van de
resterende € 3.000 wordt er 90% vergoed, te weten € 2.700.
NB: Voor de overzichtelijkheid van het voorbeeld wordt de forfaitaire
opslag van 30% buiten beschouwing gelaten en wordt er vanuit
gegaan dat het omzetverliespercentage bij de vaststelling hetzelfde
is als vooraf opgegeven bij het voorschot.
Als er bij een daling van de loonsom ook gecorrigeerd wordt voor het
omzetverlies, dan verdwijnt de prikkel voor de werkgever om werknemers
in dienst te houden. Bij het doel van de NOW past een wijze van subsidieverstrekking die het aantrekkelijk maakt voor werkgevers om werknemers,
zowel vaste als flexibele krachten, door te betalen en dat wordt het beste
bereikt als er bij een correctie wegens een dalende loonsom niet voor het
omzetverlies wordt gecompenseerd. In onderstaande box wordt dit
aangetoond in het voorbeeld.
Box 2.
We gaan uit van dezelfde werkgever en situatie zoals in box 1. De
loonsom is gedaald van € 30.000 naar €18.000, en het omzetverlies
is 50%.
Als er wordt gecorrigeerd voor het omzetverlies, ontvangt de
werkgever €18.000 x 50% x 90% = €8.100. Dit is dan 45% van de
totale loonsom, terwijl er verwacht kan worden dat de werkgever zelf
€15.000 aan loonkosten kan betalen. Met 100% omzet kon immers
30.000 euro aan loonkosten worden betaald. Tezamen met de
subsidie die de werkgever ontvangt komt dat uit op:
15.000+8.100= 23.100 euro om de lonen te betalen. De loonsom
bedraagt echter 18.000 euro. Dat betekent ongebruikte loonruimte
van 5.100 euro en er is dus sprake van subsidie voor werkgelegenheid die er niet meer is. Dat maakt het aantrekkelijk voor
werkgevers om de loonsom te laten dalen.
NB: Voor de overzichtelijkheid van het voorbeeld wordt de forfaitaire
opslag van 30% buiten beschouwing gelaten en wordt er vanuit
gegaan dat het omzetverliespercentage bij de vaststelling hetzelfde
is als vooraf opgegeven bij het voorschot.
Ik ben mij ervan bewust dat de maand januari, waarop de verleende
voorschotten zijn gebaseerd in NOW 1, voor sommige werkgevers een
maand is met een relatief hoge loonsom ten opzichte van de rest van het
jaar, doordat er bijvoorbeeld incidenteel uitgekeerde bijzondere
beloningen worden uitgekeerd. In die gevallen loopt de werkgever een
groter risico op vermindering van de subsidie ten opzichte van de
berekening in de voorschotfase. Dat komt omdat de loonsom in de
periode maart, april en mei in die gevallen logischerwijs lager ligt. De
aanname van de NOW-regeling dat met de omzet de loonkosten kunnen
worden voldaan is in dat geval niet passend, want de loonkosten lagen
eenmalig hoger. Het is helaas niet mogelijk om voor deze gevallen te

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

4

onderkennen. Het is in het geautomatiseerde proces namelijk niet
mogelijk om dergelijke incidentele betalingen uit de loonsom te filteren.
Voor de uitbetaling van de 13e maand en vakantiegeld zijn deze uitzonderingen wel mogelijk aangezien deze door de werkgever apart in de
loonaangifte worden verantwoord. UWV corrigeert hier dus standaard
voor. Een andere keuze dan de maand januari was bij de totstandkoming
geen optie. Voor een goede weergave van de loonsom was een recente
maand in de polisadministratie gewenst. De maand februari was echter
nog niet definitief in de loonaangifte, terwijl de maand december ook veel
eenmalige uitbetalingen kent.
Indien een werkgever van mening is in principe recht te hebben op de
NOW-subsidie kan bezwaar worden aangetekend. In dat geval kan nader
worden bekeken of binnen de beperkte uitvoeringsmogelijkheden van de
NOW-regeling en de bedoeling van de regeling maatwerk geleverd kan
worden. In dat licht heb ik UWV gevraagd om bij de subsidievaststelling in
bezwaar nadrukkelijk in ogenschouw te nemen of incidentele beloningen
in de referentiemaand mogelijk hebben geleid tot een niet representatieve
loonsom.
Alles overziend, hou ik vast aan de wijze van berekening, en benadruk ik
nogmaals dat UWV op mijn verzoek zeer coulant omgaat met terugbetalingstermijnen. Een werkgever kan in het geval van een terugbetaling
telefonisch contact opnemen met UWV om een betalingsregeling van een
jaar af te spreken. Als ook deze termijn tot problemen zou leiden bij de
werkgever, kan samen met UWV worden bezien op welke termijn wel
terugbetaald kan worden. Daarnaast is het loket voor het indienen van
vaststellingsverzoeken voor de NOW 1 langer open (tot en met
31 oktober)4. Werkgevers kunnen deze ruimte desgewenst benutten om
de definitieve vaststelling later aan te vragen, waardoor de eventuele
terugbetaling vervolgens ook later aanvangt.
Referentiemaand loonsom
Een ander dilemma is de referentiemaand voor de loonsom in de NOW 3.
Deze is voor alle drie de perioden de maand juni 2020. Er zijn werkgevers,
en ook specifieke sectoren, die in juni 2020 een lagere, niet-representatieve loonsom hebben. Gevolg hiervan is dat zij hierdoor minder
NOW-subsidie ontvangen dan bij de keuze voor een andere referentiemaand. Verschillende werkgevers hebben mij verzocht een andere
referentiemaand te kiezen.
Afwijken van de referentiemaand juni is echter geen optie gebleken. Bij
elke maand die gekozen wordt, zullen er werkgevers zijn die gebaat
zouden zijn bij een andere maand. De referentiemaand aanpassen tijdens
de looptijd van de regeling is daarom niet mogelijk, omdat een wijziging
benadelend werkt voor andere werkgevers. Het kiezen van twee verschillende referentiemaanden is vervolgens in de uitvoering niet mogelijk
gezien de risico’s en de vertragingen die dit met zich meebrengt. Voor de
werkgevers met een lagere loonsom in juni 2020 is dit een teleurstellende
uitkomst. Te meer omdat de maand juni voor alle negen maanden van de
drie periodes van de NOW 3 de referentiemaand is. Het derde grote steunen herstelpakket is in augustus door het kabinet voor negen maanden
aangekondigd. Op deze manier werd er voor een langere periode rust en
zekerheid gecreëerd voor ondernemers. De referentiemaand moet bij de
totstandkoming van de NOW 3 echter in het verleden liggen, om misbruik
en oneigenlijk gebruik zoveel mogelijk te voorkomen. Als de referentiemaand in de toekomst ligt, bestaat het risico dat werkgevers hun
loonkosten verhogen door fictieve dienstverbanden waardoor een hogere
4

Kamerstuk 35 420, nr. 230. De NOW 2 regeling wordt hierop aangepast.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

5

subsidie wordt uitgekeerd dan waar eigenlijk recht op bestaat. Vervolgens
wordt idealiter ook de meest recente maand gekozen, om een zo
representatief mogelijk beeld te hebben van de loonsom. De NOW 3
regeling werd in augustus bekend gemaakt, waardoor juni de meest
recente maand was waarvan de loongegevens beschikbaar waren in de
polisadministratie.
Onjuistheden in het automatische proces
Vrijwel het gehele proces van de NOW is geautomatiseerd, waardoor veel
werkgevers snel geholpen kunnen worden. Ik ben UWV dan ook zeer
erkentelijk dat zij dit mogelijk hebben gemaakt. Helaas is afgelopen
periode gebleken dat er twee onjuistheden in het systeem zaten: één met
betrekking tot een specifieke groep starters en één met betrekking tot de
seizoensmaatregel in de NOW 1.
Onterechte toekenning voor nieuw gestarte bedrijven
Werkgevers die na 1 februari 2020 zijn gestart, hebben geen recht op
NOW. Door een administratieve fout in het systeem hebben echter 21
werkgevers die zijn gestart na 1 februari 2020, onterecht een voorschot
voor de NOW 2 ontvangen. Dit werd veroorzaakt doordat bij de subsidieverlening per abuis was uitgegaan van een uiterste startdatum 1 april in
plaats van 1 februari 2020.
De aanvragers hadden uiteraard kúnnen weten dat er eigenlijk geen recht
op subsidie bestond en vanuit juridisch oogpunt is er daardoor geen
belemmering om het onterechte betaalde voorschot terug te vorderen.
Naast de regeling, staat zowel op de site van UWV als op rijksoverheid.nl
duidelijk aangegeven wanneer een werkgever recht heeft op de NOW.
Mijns inziens is de betaling echter het gevolg van een fout waarin de
werkgever geen blaam treft. Daarom heb ik besloten dat het recht op
subsidie bij de vaststelling wel op nihil wordt gesteld, maar dat het reeds
ontvangen voorschot niet wordt teruggevorderd. De belangrijkste
beweegredenen hiervoor is dat de werkgever een formele toekenningsbeschikking heeft ontvangen en hij op basis van het voorschot zeer
waarschijnlijk besluiten heeft genomen in het kader van de bedrijfsvoering (bijvoorbeeld geen ontslag personeel) die anders waren uitgepakt
als hij het voorschot niet had ontvangen.
Seizoensmaatregel
In de NOW 1 is rekening gehouden met seizoensbedrijven, en is de
seizoensmaatregel ingevoerd. Op het moment dat de loonsom in maart,
april en mei hoger is dan drie keer de loonsom van januari, wordt de
subsidie bij de vaststelling gebaseerd op de loonsom van maart, april en
mei (dit bedrag kan nooit meer bedragen dan drie keer de loonsom van
maart). Bij de bepaling van de hoogte van de loonsom wordt er in de
regeling altijd gebruik gemaakt van peildata.
UWV gebruikt de Rekenapplicatie NOW (RAN) om de hoogte van de
definitieve subsidie te berekenen. UWV heeft mij op de hoogte gebracht
van twee fouten in de RAN. Bij werkgevers die in aanmerking komen voor
de seizoensmaatregel, wordt er een foutieve peildatum gebruikt (19 juli in
plaats van 15 mei). Ook wordt de subsidie bij deze werkgevers altijd
gebaseerd op driemaal de loonsom van maart, ongeacht of de totale
loonsom van maart, april en mei hoger of lager is dan driemaal de
loonsom maart.
UWV heeft een analyse uitgevoerd op basis van de loonsommen van alle
140.000 NOW 1 ontvangers. Uit deze analyse (waarbij is uitgegaan van
hetzelfde omzetdalingspercentage zoals opgegeven bij het indienen van
de voorschotaanvraag) blijkt dat de berekening van de RAN in 2.992

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

6

gevallen leidt tot een andere uitkomst dan zou moeten volgens de
correcte berekening conform de regeling. Dit kan voor de werkgever, ten
opzichte van de correcte berekening, zowel positief als negatief uitvallen.
In overleg met UWV is besloten dat de RAN aanpassen om deze fouten te
corrigeren geen haalbare optie is. Dit zou betekenen dat de RAN minimaal
twee maanden moet worden stilgelegd, en daarmee dus ook alle
vaststellingsbeschikkingen. Ook zou dit gevolgen hebben voor de
komende openstellingen van NOW-loketten. Ik acht dit onwenselijk,
gezien het relatief kleine aantal werkgevers dat hier bij betrokken is en de
extra druk die dit op UWV zou leggen. Ook is het niet haalbaar om alle
gevallen handmatig te berekenen. De druk bij UWV is hoog en het is niet
reëel om in korte tijd een dermate complexe berekening handmatig te
laten uitvoeren, met alle foutgevoeligheden van dien.
Na overleg met UWV is gekomen tot de volgende oplossing: in de
gevallen waarbij de RAN-berekening hoger uitvalt dan 5% of meer dan
5.000 euro ten opzichte van de correcte berekening wordt handmatig, met
de juiste peildatum, de subsidievaststelling berekend. Dit betreft 145
werkgevers. Daarnaast zullen dan 1.599 werkgevers door de
RAN-berekening meer ontvangen dan waar zij recht op hebben op grond
van de regeling. Bij 1.248 gevallen leidt de huidige berekening van de
RAN tot een lagere subsidievaststelling. Dat komt omdat de RAN uitgaat
van een latere peildatum. Bij deze werkgevers is sprake van een naar
beneden bijgestelde loonaangifte van maart, tussen peildatum 15 mei en
19 juli. Op grond van artikel 7, leden 4, 8 en 9 van de NOW 1 bestaat de
mogelijkheid om af te wijken van de peildatum 15 mei, als blijkt dat de
loonaangifte na 15 mei naar beneden is bijgesteld. Ik heb besloten dit
artikel toe te passen, waardoor deze middels de RAN zullen worden
vastgesteld.
Deze casus is een voorbeeld waarin een specifieke aanpassing van de
generieke NOW-regeling (de seizoensmaatregel in de NOW 1) zorgt voor
extra complexiteit en daardoor grotere risico’s in de uitvoering, die in dit
geval helaas daadwerkelijk tot fouten in het proces heeft geleid. Om deze
reden heb ik al eerder in deze brief benoemd dat ik met het oog op een
goede uitvoering van de NOW in zijn geheel zeer terughoudend moet zijn
bij verzoeken om eventuele aanpassingen van de regeling.
Beslistermijn op bezwaren
De afgelopen periode zijn veel bezwaarschriften ingediend bij UWV over
de terugbetalingen en de verwachting is dat deze trend zich voort zal
zetten bij de vaststellingen van NOW 2 en NOW 3, en de verleningen van
de vierde en vijfde aanvraagperiode. UWV heeft aangegeven dat door de
toestroom er een reële kans bestaat dat een deel van de bezwaarschriften
mogelijk niet tijdig5 kan worden afgehandeld. De afdeling bezwaar en
beroep van UWV heeft door de toegenomen hoeveelheid zaken te kampen
met hoge werkdruk. UWV doet er uiteraard alles aan om meer mensen
aan te trekken om de werkdruk te verlichten, maar ook het werven en
opleiden van mensen kost tijd. UWV kan verder het overschrijden van
beslistermijnen deels voorkomen door individuele afspraken over
beslistermijnen te maken met werkgevers. Het risico op termijnoverschrijding en daarmee gepaard gaande dwangsommen wordt met deze
twee maatregelen verkleind, maar niet weggenomen. UWV heeft mij
daarom gevraagd de beslistermijn in bezwaar te verlengen. De bezwaartermijn is vastgelegd in de Algemene wet bestuursrecht. Het is alleen
mogelijk om hiervan af te wijken bij wet. Ik ben van mening dat er
onvoldoende rechtvaardiging bestaat om een dergelijke afwijking wettelijk
te regelen. Een wetswijziging zou pas effect kunnen hebben als de
5

De beslistermijn in bezwaar bedraagt 6 weken. Deze periode kan door het bestuursorgaan
eenmaal verlengd worden met nogmaals 6 weken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

7

bezwaarafhandeling al in belangrijke mate achter de rug is. Bovendien is
het verlengen van de termijn uiteraard geen oplossing voor het feit dat
werkgevers in zo’n geval langer moeten wachten op een beslissing op
bezwaar. Gegeven de omstandigheden heb ik er begrip voor dat de
beslistermijn niet altijd gehaald wordt, en accepteer ik eventuele
dwangsommen die hieruit kunnen voortkomen.
Reikwijdte bonusverbod bij aanvraag op werkmaatschappijniveau
Ten slotte ga ik nog kort in op het bonus- en dividendverbod. Bij de
introductie van de mogelijkheid om op werkmaatschappijniveau een
NOW-aanvraag te doen zijn meerdere aanvullende voorwaarden gesteld.
Een daarvan is het bonus- en dividendverbod. De gehele groep waarvan
de werkmaatschappij onderdeel uitmaakt mag geen dividend uitkeren. Dit
geldt ook voor de internationale bedrijfsonderdelen van de groep en
groepsonderdelen die zelf geen NOW hebben aangevraagd. Het bonusverbod ziet enkel op de Raad van Bestuur, directie van het concern/groep
en de aanvragende rechtspersoon of vennootschap zelf, en dus niet op
andere bedrijfsonderdelen die zelf geen NOW-aanvraag hebben
ingediend.
Sinds het najaar van 2020 is onder andere op rijksoverheid.nl het
bonusverbod per abuis te strikt uitgelegd. In deze uitleg werd het
bonusverbod bij een aanvraag op werkmaatschappijniveau namelijk net
zo strikt uitgelegd als het dividendverbod dat bij deze aanvragen geldt,
namelijk dat dit zou gelden voor het gehele (internationale) concern. Dat is
dus niet juist. Inmiddels is de informatie op rijksoverheid.nl aangepast.
Tot slot
Met deze brief hoop ik uw Kamer opnieuw inzicht te hebben gegeven in
de dilemma’s die spelen in de NOW. Ik zal uw Kamer op de hoogte
houden van nieuwe vraagstukken die opkomen.
De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
W. Koolmees

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

8

Bijlage 1

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 243

9