Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2020Z04338
Vragen van het lid Ronnes (CDA) aan de Minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties over het bericht dat het ministerie een rapport over falen
ruimtelijke ordening tegen hield (ingezonden 5 maart 2020).
Vraag 1
Kent u het bericht «Ministerie hield rapport over falen ruimtelijke ordening
tegen»?1
Vraag 2
Klopt het bericht dat de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) onder druk
van het Ministerie van Binnenlandse Zaken de weergave van een kritisch
rapport over het falen van het landelijke beleid voor ruimtelijke ordening
heeft gemanipuleerd? Kunt u een appreciatie geven van deze berichten, mede
gebaseerd op de Kaderstellende visie op toezicht en de kabinetsreactie op het
WRR-rapport Toezien op publieke belangen uit 2014, gezien uw stelselverantwoordelijkheid voor het Rijkstoezicht?
Vraag 3
Kunt u aangeven waarom het rapport niet werd gepubliceerd en wat de
exacte verschillen zijn tussen de conclusies uit het rapport en de kennelijk
verdraaide conclusies in het jaarverslag van de ILT? Wilt u daarbij expliciet
ingaan op het verwijt dat in het oorspronkelijke rapport staat dat het goed
gaat met de decentralisatie van de ruimtelijke belangen in Nederland, terwijl
inspecteurs van de ILT het tegenovergestelde concludeerden?
Vraag 4
Deelt u de conclusie uit de rapportage De borging van nationale ruimtelijke
belangen uit augustus 2018 dat nationale ruimtelijke belangen vaak in de knel
komen door de decentralisatie van de ruimtelijke ordening? Zo nee, waarom
niet? Zo ja, deelt u dan ook de conclusie dat „het systeem van ruimtelijke
ordening op punten onvoldoende werkt»?

1

kv-tk-2020Z04338
’s-Gravenhage 2020

https://www.nrc.nl/nieuws/2020/02/09/ministerie-hield-rapport-over-falen-ruimtelijke-ordeningtegen-a3989873

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Vragen

1

Vraag 5
Wilt u, naar aanleiding van de rapportage van de ILT uit 2018 die kennelijk
ingaat op enkele voorbeelden waaruit zou blijken dat nationale ruimtelijke
belangen vaak in de knel komen, elk gegeven voorbeeld voorzien van een
actueel commentaar (ten minste de volgende onderwerpen: veiligheidszones
rond de opslag van explosief materiaal, geluidszones rond militaire vliegvelden, het dichtslibben van landelijke vaarwegen, het behoud van erfgoed, het
verrommelen van het landschap en natuurcompensatie bij grote infrastructurele projecten)?
Vraag 6
Was het u bekend dat de ILT het (concept) rapport wilde delen met de Kamer
en met Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties? Wanneer is
dat u bekend geworden en wat was uw reactie? Als u het rapport niet kende,
deelt u dan de conclusie dat u het rapport had moeten kennen en dat de ILT
de ruimte had moeten krijgen om het kenbaar te mogen maken?
Vraag 7
Wilt u, naar aanleiding van het bericht dat de ILT op haar website2 plaatst na
publicatie van het bij vraag 1 bedoelde persbericht dat de beslissing om het
document niet als zelfstandig rapport te publiceren, maar de conclusie in het
Jaarverslag op te nemen, door de ILT zelf is genomen omdat de meeste
onderliggende signalen en rapportages al eerder waren aangeboden en/of
gepubliceerd, die onderliggende signalen en rapportages schematisch
benoemen en daarbij aangeven wanneer dat aan u, respectievelijk aan de
Kamer is aangeboden?
Vraag 8
Kunt u, naar aanleiding van de tekst op de site van de ILT waar staat dat
»Ongelukkigerwijs een aangepaste tekst in het Jaarverslag terecht is
gekomen die geen juiste weergave van de conclusie weergeeft», nader
uiteenzetten wat de «aangepaste tekst» en wat de «juiste tekst» was? Wilt u
daarbij tevens aangeven waarom er sprake is van «geen juiste weergave van
de conclusie»?
Vraag 9
Wat vindt u van de mededeling van uw ambtenaren aan de ILT dat niet om
de rapportage is gevraagd? Hoe verhoudt zich dat met de onafhankelijke taak
van de ILT? Deelt u de conclusie dat het rapport aangemerkt moest worden
als een «intern document»? Zo nee, waarom niet?
Vraag 10
Klopt het bericht dat het ministerie niet akkoord ging met een tekstvoorstel
voor het jaarverslag over 2018 van de ILT? Sinds wanneer bent u daarvan op
de hoogte?
Vraag 11
Deelt u de mening dat de conclusie in het Jaarverslag dat „de feitelijke
inpassing» van landelijke belangen „voldoende» is, niet strookt met de visie
van de ILT? Kunt verklaren waarom dat verschil van inzicht niet zichtbaar is
geworden? Klopt het dat onderhandeling met het ministerie over een
uitbreiding van het budget van de ILT daarbij een rol heeft gespeeld?
Vraag 12
Bent u het eens met de stelling dat «publiek vertrouwen in onafhankelijk
toezicht» een basisvoorwaarde is voor goed en effectief toezicht? Zo ja, wat
vindt u dan van het gebrek aan vertrouwen in de onafhankelijkheid van
verschillende toezichthouders en welke maatregelen wilt u nemen om het
vertrouwen in deze toezichthouders te herstellen? Zo nee, waarom niet?

2

https://www.ilent.nl/over-ilt/publicaties/nationale-ruimtelijke-belangen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Vragen

2

Vraag 13
Bent u van mening dat de geldende «Aanwijzingen inzake de rijksinspecties»3
een voldoende kader bieden voor het vasthouden en herstellen van publiek
vertrouwen in onafhankelijk toezicht? Zo ja, waarop baseert u dat? Zo nee,
welke aanpassingen zou u willen doen en op basis van welke overwegingen?
Vraag 14
Bent u bereid om de evaluatie van de «Aanwijzingen inzake de rijksinspecties» met spoed ter hand te nemen en, zo ja, over de opzet hiervan de Kamer
per brief te informeren?

3

https://wetten.overheid.nl/BWBR0037073/2016-01-01

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Vragen

3