Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1389
Vragen van het lid Kooiman (SP) aan de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over de mogelijke sluiting van de afdeling verloskunde van
het Diaconessenhuis te Meppel (ingezonden 3 februari 2011).
Antwoord van minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 10 februari 2011).
Vraag 1
Wat is uw reactie op het bericht dat de afdeling verloskunde van het
Diaconessenhuis te Meppel mogelijk moet sluiten?1
Antwoord 1
Mijn ministerie heeft naar aanleiding van de berichtgeving op RTV-oost van
28 januari 2010 contact gehad met het Diaconessenhuis in Meppel. Het
ziekenhuis heeft aangegeven dat er op dit moment geen sprake is van
sluiting van de afdeling Verloskunde.
Vraag 2
Welke redenen voert het Diaconessenhuis te Meppel daarvoor aan?
Antwoord 2
In de brief van 14 december 2010 geef ik aan dat ik de IGZ verzoek om van
alle ziekenhuizen vóór de zomer van 2011 een plan van aanpak te vragen
betreffende de acute verloskundige zorg. Hiertoe stuurt de IGZ na 1 april 2011
een brief aan de ziekenhuizen waarin zij aangeeft wat zij van de ziekenhuizen
in hun plan van aanpak verwacht en hoe zij gaat toetsen en handhaven.
In dit plan dienen de ziekenhuizen aan te geven wat nodig is om aan de
normen van de Stuurgroep zwangerschap en geboorte te voldoen. Op korte
termijn vindt overleg plaats met de veldpartijen om duidelijkheid te krijgen
over de definitie van de 15 minuten norm en de overige normen uit het
advies met betrekking tot de optimalisering van de verloskundige keten uit
het advies van de Stuurgroep.
Het ziekenhuis is in voorbereiding op dit plan in gesprek met onder andere de
verloskundigen in de eerste lijn. Met het oog op de kwaliteitsnormen kijkt het
ziekenhuis op welke wijze zij de verloskundige zorg in de regio toekomstbestendig kan organiseren om zo de continuïteit en veiligheid van de verloskundige zorg in de regio voor de toekomst zeker te stellen.
1

ah-tk-20102011-1389
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

RTV Oost, 28 januari 2011, Kraamafdeling weg uit ziekenhuis Meppel.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

Het ziekenhuis heeft aangegeven mogelijke concentratie in de toekomst niet
uit te sluiten, maar er is op dit moment geen sprake van sluiting van de
afdeling Verloskunde.
Vraag 3
Zijn er meer ziekenhuizen in Nederland die zich zorgen maken dat zij hun
afdeling verloskunde moeten sluiten? Zo ja, welke zijn dit en wat zijn hun
overwegingen?
Antwoord 3
Er zijn meer ziekenhuizen, zoals ZGT, die in voorbereiding op hun plan van
aanpak om 24/7 uurs acute verloskunde bereikbaar en beschikbaar te hebben
in gesprek zijn met onder andere verloskundigen, gynaecologen en
verzekeraars.
Vraag 4
Wat gaat u doen om te voorkomen dat de afdeling verloskunde van het
Diaconessenhuis te Meppel moet sluiten?
Antwoord 4
Het ziekenhuis heeft aangegeven dat er op dit moment geen sprake is van
sluiting van de afdeling Verloskunde.
Vraag 5
Klopt het dat de afdeling verloskunde moeite heeft voldoende gynaecologen
te vinden? Zo ja, hoe gaat u ervoor zorgen dat het tekort aan gynaecologen
wordt opgelost?
Antwoord 5
Er is in 2010 een gynaecoloog op de afdeling Verloskunde met pensioen
gegaan. Invulling van deze vacature is niet gelukt. Er is besloten tot een fusie
met de maatschap gynaecologie van het ziekenhuis in Zwolle. Deze fusie
moet het voor een nieuwe gynaecoloog aantrekkelijker maken om in deze
maatschap te gaan werken. Er wordt op dit moment opnieuw geworven voor
een chef de clinique.
Vraag 6
Wat is volgens u de volumenorm, oftewel het aantal bevallingen waaraan
ziekenhuizen moeten voldoen om een volwaardige afdeling klinische
verloskunde te kunnen draaien?
Antwoord 6
Er zijn op dit moment geen normen die betrekking hebben op een minimum
aantal bevallingen per ziekenhuis.
Vraag 7
Wat zijn de gevolgen voor de aanrijtijden als de afdeling verloskunde van het
Diaconessenhuis te Meppel moet sluiten? Welke gevolgen heeft dit voor de
wettelijke normen voor de aanrijtijden in Meppel en omgeving?
Antwoord 7
Voor het Diaconessenhuis in Meppel geldt dat dit ziekenhuis «gevoelig» is
voor zo’n 7100 inwoners. Dat wil zeggen dat bij concentratie van acute
zorgfuncties dit aantal mensen niet meer binnen 45 minuten de acute zorg
kan bereiken. Dit vind ik ongewenst.
Het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ) heeft de taak om als er dergelijke
«witte vlekken» in de voorzieningen ontstaan daar in overleg met partijen een
oplossing voor te vinden. Denk hierbij aan: toch de afdeling klinische
verloskunde openhouden, een extra ambulance, vervangende vormen van
zorg in de eerste of anderhalvelijn.
Vraag 8
Wat is uw reactie op het onderzoek van het Academisch Medisch Centrum
Amsterdam (AMC) en het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG)
dat concludeert dat baby’s een hoger risico lopen om kort na de bevalling te

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2

overlijden als vrouwen voor de bevalling langer dan twintig minuten moeten
reizen naar een ziekenhuis?2
Antwoord 8
De onderzoekers geven aan dat een langere reistijd op zich niet de directe
oorzaak is voor de sterfte. Als vrouwen tijdig naar het ziekenhuis gaan bij een
indicatie op een ziekenhuisbevalling, hoeft een langere reistijd geen probleem
te zijn. De problemen ontstaan als een vrouw last-minute in het geval van
een spoedsituatie naar een ziekenhuis wordt verwezen, want dan telt elke
seconde echt. Het zou dus goed kunnen zijn dat indien vrouwen op basis van
een gedegen inschatting van de verloskundige of gynaecoloog tijdig naar een
ziekenhuis worden verwezen, er geen complicaties vanwege de reistijd
optreden. Gynaecologen en verloskundigen dienen hierover goede protocollair vastgelegde afspraken te maken. Het College Perinatale Zorg kan hier een
rol in spelen als het gaat om het initiëren van multidisciplinaire afspraken.
Mogelijk zijn er in andere landen andere afspraken over het moment waarop
een bevallende vrouw naar het ziekenhuis gaat.
Vraag 9
Hoe gaat u ervoor zorgen dat vrouwen binnen de aanrijdtijd van 15 minuten
blijven bij een bevalling? Hoe verhoudt zich dit tot de discussie van concentratie van ziekenhuiszorg? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 9
De bereikbaarheidsnorm voor acute zorg van 45 minuten wordt gemonitord
door de IGZ.
Het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ) heeft de taak als in dergelijke
situaties «witte vlekken» in de voorzieningen ontstaan daar in overleg met
partijen een oplossing voor te vinden. Denk hierbij aan: toch de afdeling
klinische verloskunde openhouden, extra ambulance, vervangende vormen
van zorg in de eerste of anderhalvelijn.
Ik ben geen voorstander van concentratie om de concentratie. Zorg moet in
beginsel zo dicht mogelijk bij de mensen aangeboden worden. Maar dit moet
wel kunnen.
Ik vind het prima dat ziekenhuizen proactief aan de slag gaan met het
nadenken over de wijze waarop zij de verloskundige zorg kunnen verbeteren
door aan de gestelde kwaliteitseisen te voldoen. Dit kan betekenen dat het
ziekenhuis noodzakelijkerwijs over moet gaan tot concentratie van de zorg.
Als blijkt dat voor bepaalde ziekenhuizen de kwaliteitsnormen niet haalbaar
zijn, kunnen zij geen veilige acute verloskundige zorg aanbieden.
Vraag 10
Wilt u deze schriftelijke vragen, en eerdere schriftelijke vragen over het
voornemen van Zorg Groep Twente om de afdeling klinische kraamzorg in
Almelo te verplaatsen naar Hengelo3 en de vragen over de rol van de
marktsturing in het besluit de afdeling klinische kraamzorg in Almelo te
schrappen4 beantwoorden vóór het algemeen overleg zwangerschap en
geboorte op donderdag 10 februari 2011?
Antwoord 10
Ja.

2
3
4

Nu.nl, 21 januari 2010, «Babysterfte hoger bij verre bevalling».
Vraag van het lid Kooiman (SP), 13 januari 2011 (vraagnummer: 2011Z00504).
Vraag van het lid Kooiman (SP), 14 januari 2011 (vraagnummer: 2011Z00632).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

3