Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

177
Vragen van het lid Gijs van Dijk (PvdA) aan de Minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid over hoge bonussen bij pensioenuitvoerders (ingezonden
12 september 2018).
Antwoord van Minister Koolmees (Sociale Zaken en Werkgelegenheid)
(ontvangen 8 oktober 2018).
Vraag 1
Bent u bekend met het artikel «Hoge bonussen drijven kosten pensioenuitvoer fors op»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Deelt u de mening dat het onwenselijk is dat het pensioengeld van docenten,
verpleegkundigen, agenten en bouwvakkers steeds vaker als bonussen naar
vermogensbeheerders gaat?
Antwoord 2
Ik vind het van belang dat pensioenfondsen en -uitvoerders zorgvuldig
omgaan met het pensioengeld van deelnemers, gewezen deelnemers en
pensioengerechtigden. Het is aan sociale partners om afspraken te maken
over de inhoud van de pensioenregeling. De uitvoering hiervan brengen zij
onder bij een pensioenfonds. Het pensioenfondsbestuur gaat over de
uitvoering van de pensioenregeling en het beheer van het fonds. Hieronder
valt ook het gevoerde beloningsbeleid en de keuze voor de uitbesteding van
pensioenadministratie en vermogensbeheer. Het bestuur beziet dit in de
context van de afweging tussen risico, rendement en kosten. Voor zover
vermogensbeheer binnen het pensioenfonds wordt uitgevoerd is het
pensioenfonds daarbij op grond van de wet specifiek verplicht een beheerst
beloningsbeleid te voeren dat niet aanmoedigt tot het nemen van onnodige
risico’s. Voor zover het vermogensbeheer wordt uitbesteed onderhandelen
partijen hierbij onder andere over een vaste en/of variabele beheervergoeding. Variabele beheervergoedingen zijn afhankelijk van het rendement. Of en
in welke mate de externe vermogensbeheerder bij goede resultaten op zijn

1

ah-tk-20182019-177
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

https://www.ad.nl/economie/hoge-bonussen-drijven-kosten-pensioenuitvoer-fors-op~a7440a1b/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

beurt weer een prestatieafhankelijke vergoeding betaalt aan zijn werknemers
is niet primair een zaak van het pensioenfonds. Pensioenfondsen moeten bij
de uitbesteding van werkzaamheden het beloningsbeleid van de uitvoerder,
inclusief het beleid aangaande prestatiebeloningen, wel betrekken in de keuze
voor de derde waaraan de werkzaamheden worden uitbesteed. Het is aan het
individuele pensioenfonds – en niet aan mij – om een oordeel over te vellen
over de keuzes in het beheer van het pensioenfonds.
Vraag 3
Vindt u ook vreemd dat de bonussen bij pensioenuitvoerders wel omhoog
gaan, maar de pensioenen niet worden geïndexeerd? Vindt u daarom ook
niet dat pensioenfondsen geen bonussen mogen uitkeren, zeker zolang er
niet wordt geïndexeerd, en als er verliezen zijn, pensioenuitvoerders ook
worden afgerekend?
Antwoord 3
Het is de verantwoordelijkheid van het pensioenfonds om zorg te dragen
voor de uitvoering van de pensioenovereenkomst op een manier die past bij
de aard en omvang van de overeenkomst. Het is hierbij de verantwoordelijkheid van het bestuur om op prudente wijze met het pensioengeld van
deelnemers om te gaan om uiteindelijk een zo goed mogelijk pensioen te
kunnen uitkeren. Om dit te bereiken kan het pensioenfonds overwegen tot
uitbesteding van werkzaamheden, zoals vermogensbeheer, over te gaan. Zij
zullen dit bezien in de context van de afweging tussen risico, rendement en
kosten (zie antwoord 1). Het kan daarbij zo zijn dat een vermogensbeheerder
in een jaar hoge rendementen behaalt, maar dat indexatie desondanks (nog)
niet mogelijk is.
Vraag 4
Bent u bereid te onderzoeken dat deelnemers ook invloed hebben op de
bonussen bij pensioenuitvoerders?
Antwoord 4
Deelnemers hebben reeds op verschillende manieren invloed op de uitvoering van de pensioenovereenkomst en de keuzes die daarbij gemaakt worden.
Zij zijn vertegenwoordigd in het bestuur van een pensioenfonds en in het
verantwoordingsorgaan of in het belanghebbendenorgaan van het fonds. Bij
uitbesteding moet het bestuur rekening houden met het beloningsbeleid van
de pensioenuitvoerder. Het belanghebbendenorgaan heeft een adviesrecht op
het uitbestedingsbeleid. Het bestuur moet daarnaast het beleid en de
uitvoering daarvan verantwoorden aan het verantwoordingsorgaan dan wel
belanghebbendenorgaan. De verplichting voor pensioenfondsen om in hun
jaarverslag informatie te geven over de uitvoeringskosten, inclusief de
vermogensbeheerkosten, draagt hieraan bij. In het bestuur hoort vervolgens
de discussie thuis over op welke wijze te komen tot een zo goed mogelijk
pensioen voor alle deelnemers en pensioengerechtigden. Ik acht hiermee het
geheel aan inspraak passend en afdoende.
Vraag 5
Hoe staat het bovendien met de toezeggingen die zijn gedaan tijdens het
mondelinge vragenuur van 16 mei 2017 omtrent de bonussen bij pensioenuitvoerder APG?
Antwoord 5
De reactie op deze toezegging is opgenomen in de brief die 11 juli 2017 aan
uw Kamer verstuurd is2.
Vraag 6
Bent u bereid de pensioenfondsbesturen opnieuw hierop aan te spreken? Is
dit bovendien ook al in de pensioenkamer van ABP besproken?

2

Kamerstukken II, 2016/17, 32 043, nr. 374

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

Antwoord 6
Het is niet aan mij om pensioenfondsbesturen aan te spreken op hun beheer
van het pensioenfonds en de uitvoering van hun werkzaamheden, waaronder
de keuzes die zij maken ten aanzien van de uitbesteding van werkzaamheden
(zie het antwoord op vraag 1). Pensioenfondsbesturen hebben een zelfstandige verantwoordelijkheid voor het beheer van het pensioenfonds, inclusief
het beloningsbeleid. Belanghebbenden hebben door middel van deelname in
het bestuur en verantwoordingsorgaan dan wel het belanghebbendenorgaan
inspraak hierop.
De Pensioenkamer gaat over de inhoud van ABP-regeling (en niet over het
beloningsbeleid bij de pensioenuitvoerder van het fonds). Zoals eerder aan
de Kamer gemeld3, ziet het bestuur van de Stichting Pensioenfonds ABP – dat
bestaat uit leden namens werknemers, werkgevers en gepensioneerden –
erop toe dat de uitvoerder invulling geeft aan het beleid voor beheerst
belonen.

3

Zie Kamerstukken II, 2016/17, 32 043, nr. 374

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3