2016D04073

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
In de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport bestond er
bij enkele fracties behoefte een aantal vragen en opmerkingen voor te
leggen aan de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de
brief van 16 december 2015 betreffende inhoudelijke reactie signalering
van de NZa inzake «Vrije prijzen logopedie» (Kamerstuk 29 689, nr. 680).
De voorzitter van de commissie,
Lodders
De adjunct-griffier van de commissie,
Clemens

nds-tk-2016D04073

1

Inhoudsopgave
I.
II.

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Reactie van de Minister

blz.
2
4

I. VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIES
Vragen en opmerkingen van de PvdA-fractie
De leden van de fractie van de PvdA hebben met interesse kennisgenomen van de inhoudelijke reactie van de Minister waarin wordt
aangegeven dat de tarieven voor zowel intramurale als extramurale
logopedie kunnen worden vrijgegeven. Zij hebben daar enkele vragen
over.
Allereerst vragen deze leden hoe het vrijgeven van tarieven samenwerking in de eerstelijnszorg in de hand werkt. In hoeverre beaamt de
Minister dat samenwerking beter van de grond komt als de eerstelijnszorg
op uniforme wijze wordt bekostigd? Wat heeft de patiënt aan de nieuwe
tariefregulering? En in hoeverre is de Minister van mening dat door het
vrijgeven van de tarieven voor logopedie de tariefuniformering in de
gehele eerstelijnszorg een stap dichterbij komt?
Daarnaast constateren de leden van de PvdA-fractie dat de Minister stelt
dat logopedisten zich zorgen maken om vrije tarieven. Hoe gaat de
Minister er zorg voor dragen dat kleine aanbieders van logopedie
voldoende onderhandelingspositie krijgen ten aanzien van zorgverzekeraars? In het verlengde hiervan vinden genoemde leden het positief dat de
Minister het aanpassen van de tariefregulering mee laat gaan langs de lijn
van afspraken die in het kader van «Het roer moet om» met huisartsen zijn
gemaakt. Hoe gaat de Minister deze afspraken concretiseren naar
logopedisten? Deze leden constateren dat er onder logopedisten meer
eenpitters zijn dan onder huisartsen; de organisatiegraad en het aantal
huisartsen zijn beduidend hoger. Hoe wordt daar rekening mee
gehouden? Of moeten logopedisten straks gedwongen kijken naar
schaalvergroting om het hoofd boven water te houden? Hoe gaat de
Minister voorkomen dat zorgverzekeraars, ondanks gemaakte afspraken in
lijn met «Het roer moet om», toch lage tarieven afdwingen? De leden van
de PvdA-fractie constateren dat logopedisten vorig jaar soms wel fors
onder het maximumtarief werden gecontracteerd. In hoeverre vindt de
Minister dat wenselijk? En gaat de nieuwe tariefregulering bijdragen aan
eerlijke tarieven? In hoeverre draagt de nieuwe tariefregulering bij aan
zorg dichtbij huis, zodat er voldoende ruimte blijft voor kleinere praktijken
dichtbij de mensen? Tot slot vragen genoemde leden welke andere
eerstelijnsberoepen langs de lijn van afspraken die in het kader van «Het
roer moet om» zijn gemaakt worden gelegd.
Vragen en opmerkingen van de SP-fractie
De leden van de SP-fractie hebben met zorg kennisgenomen van de
inhoudelijke reactie op de signalering van de Nederlandse Zorgautoriteit
(NZa) inzake vrije prijzen in de logopedie. Genoemde leden hebben grote
bezwaren bij het vrijgeven van de tarieven voor logopedie. Volgens deze
leden is de zorg geen markt en zet de Minister met het voorgenomen
besluit een volgende stap op een doodlopende weg. Met oplopende
kosten en een voor steeds minder mensen bereikbare zorg, komt dit
stelsel dat onderlinge concurrentie en productiedraaien aanjaagt, piepend
en krakend tot stilstand. Na eerdere mislukte experimenten met vrije
tarieven in de eerstelijnszorg, zou de Minister er volgens de leden van de

2

SP-fractie verstandig aan doen een pas op de plaats te maken. Voorts
hebben deze leden nog onderstaande vragen en opmerkingen.
Adviesrapport NZa
De leden van de SP-fractie merken op dat de signalering van de NZa met
betrekking tot vrije prijzen logopedie dateert van mei 2015. Ondanks dat
de Minister eigenlijk besluit het advies onverkort over te nemen, heeft de
inhoudelijke reactie van de Minister meer dan een half jaar op zich laten
wachten. Genoemde leden vragen wat hiervan de reden was. Met wie is
er tussentijds overleg geweest en wat waren hiervan de uitkomsten?
Waarom heeft de besluitvorming zo lang geduurd en waarover was er
twijfel bij de Minister? Wat heeft de Minister uiteindelijk toch doen
besluiten de tarieven per inmiddels 1 januari 2017 vrij te willen geven?
Deze leden verwachten een uitgebreide beantwoording.
De leden van de SP-fractie zijn van mening dat de NZa een politiek
gekleurde bril op heeft. Er wordt door de NZa een redenering gehanteerd
waarbij vrije tarieven en meer marktwerking het doel zijn. Indien er
volgens de NZa onvoldoende praktische bezwaren zijn niet richting dat
doel te bewegen, dan adviseert zij dit vervolgens ook te doen. Volgens
deze leden moet de NZa toezicht houden op zorgverzekeraars en
zorgaanbieders en zich niet laten lenen voor de rol van applausmachine
voor regeringsbeleid. Wanneer de doelredenering naar meer marktwerking wordt losgelaten, wat is dan de motivatie voor het loslaten van
de tariefregulering? Voor welk probleem denkt de Minister dat dit de
oplossing is? Het ingekochte tarief ligt nu al slechts rond de 75 procent
van het maximumtarief. Bovendien zijn de uitgaven aan logopedie
gestabiliseerd. Genoemde leden verwachten een uitgebreide reactie op
hetgeen gesteld wordt.
De leden van de SP-fractie maken zich grote zorgen over de standaardcontracten die verzekeraars zeggen te gaan aanbieden aan logopedisten. Dit
in combinatie met de constatering van de NZa dat er een gebrek is aan
transparantie en geen zicht op kwaliteit, zal er volgens deze leden toe
leiden dat er uitsluitend op kosten zal worden ingekocht. De Minister zegt
dat logopedisten meegenomen worden in de discussie rondom «Het roer
moet om»-initiatief. Maar zijn logopedisten vergelijkbaar met huisartsen?
Zijn zij onderling voldoende georganiseerd om tegengas te kunnen geven
tegen de grote zorgverzekeraars? Is dit punt ook met de sector besproken
en wat was hiervan de uitkomst? Wat waren overigens de redenen voor
de sector om tegen het vrijgeven van de tarieven te zijn? Doet de NZa hen
niet tekort door uitsluitend te stellen dat zij de «vastigheid» niet los willen
laten? Welke belangenafweging heeft de NZa gemaakt tussen de
zorgaanbieders die tegen de vrije tarieven zijn enerzijds en anderzijds de
zorgverzekeraars die voor zijn? Waarom trekken de zorgaanbieders
wederom aan het kortste eind bij de NZa?
De leden van de SP-fractie vinden het een drogreden dat innovatie en
afstemming op de lokale behoeften slechts plaats kunnen vinden wanneer
tariefregulering wordt afgeschaft. Bovendien is het volgens deze leden in
strijd met de volgende uitspraak van de Minister: «daarbij is op het gebied
van vergoeding van e-health vaak meer mogelijk dan wordt gedacht».1
Genoemde leden vragen de Minister met een concreet voorbeeld te
komen waarbij tariefregulering innovatie nu in de weg staat en waarbij
vrije tarieven en de facultatieve prestatie daadwerkelijk een oplossing
bieden. Hetzelfde zouden deze leden graag zien bij het afstemmen op
lokale behoeften. Wat kan er nu niet qua regelgeving en wat wel wanneer
1

Kamerstuk 27 529, nr. 130.

3

dit voorstel onverhoeds toch zal worden doorgevoerd? Deze leden
rekenen op een uitgebreide toelichting.
Tot slot herinneren de leden van de SP-fractie de Minister aan het
vrijgeven van de tarieven bij de fysiotherapeuten in 2005. Uit onderzoek
van de SP-fractie onder 2.100 fysiotherapeuten kwam een kafkaësk beeld
naar voren. Meer dan 1.000 verschillende tarieven, zeer veel verschillende
regels en zorgverzekeraars die eenzijdig de spelregels en tarieven
bepaalden.2 Nog altijd is het slikken of stikken voor veel fysiotherapeuten.
Genoemde leden herinneren de Minister ook aan het vrijgeven van de
tandartstarieven in 2012. De chaos en kostenstijgingen die dat tot gevolg
had heeft de Minister ertoe doen besluiten, de vrije tarieven snel weer
terug te draaien. Deze leden vragen op basis waarvan de NZa adviseert
om nu wederom vrije tarieven te introduceren. Waarom zou het ditmaal
wel een succes worden? Heeft de NZa in haar advies de mislukte vrijgave
van tarieven bij de fysiotherapeuten en tandartsen laten meewegen?
Voldeden de genoemde sectoren destijds ook aan de «toetsingscriteria»
zoals logopedie dat nu volgens de NZa ook doet? Wat hebben de NZa en
derhalve ook de Minister hiervan geleerd? Zijn er evaluaties uitgevoerd en
zo ja, kunnen die met de Kamer worden gedeeld?
II. REACTIE VAN DE MINISTER

2

Zie https://www.sp.nl/sites/default/files/130401fysiotherapieinnood.pdf.

4