EUROPESE
COMMISSIE

Brussel, 19.6.2019
COM(2019) 282 final

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE
RAAD
over de toepassing van hoofdstuk IV van Verordening (EU) 2015/847 betreffende bij
geldovermakingen te voegen informatie

NL

NL

I.

Inleiding

Verordening (EU) 2015/8471 betreffende bij geldovermakingen te voegen informatie (hierna
"de verordening") en Richtlijn (EU) 2015/8492 inzake de voorkoming van het gebruik van het
financiële stelsel voor het witwassen van geld of terrorismefinanciering ("de
antiwitwasrichtlijn") vormen samen een gemoderniseerd regelgevingskader om misbruik op
de financiële markt te bestrijden door de veiligheid en integriteit van deze markt te
waarborgen en de hoogste normen voor de strijd tegen witwassen en terrorismefinanciering te
bevorderen (Anti-Money Laundering/Countering Terrorist Financing – AML/CFT).
De belangrijkste doelstelling van de verordening is om geldovermakingen transparanter te
maken en zo witwassen en terrorismefinanciering beter te helpen voorkomen, opsporen en
onderzoeken. Hiertoe legt de verordening aan betalingsdienstaanbieders een reeks
verplichtingen op met betrekking tot de bij geldovermakingen te voegen informatie over de
betalers en begunstigden. Nationale toezichthoudende autoriteiten zijn op hun beurt
verantwoordelijk voor het toezicht op de naleving van de toepasselijke bepalingen van de
verordening door de betalingsdienstaanbieders.
Dit wordt geregeld in hoofdstuk IV van de verordening, dat een reeks bepalingen bevat
inzake sancties en toezicht. Op grond van dit hoofdstuk moeten de lidstaten een regeling
invoeren met administratieve sancties en maatregelen die van toepassing zijn op inbreuken op
de verordening, zodat zowel natuurlijke personen als rechtspersonen aansprakelijk kunnen
worden gesteld. Daarnaast bevat dit hoofdstuk een opsomming van specifieke inbreuken
waarvoor sancties moeten kunnen worden opgelegd. Het verplicht de nationale
toezichthoudende autoriteiten bovendien om de sancties en maatregelen die zij opleggen
bekend te maken, en voorziet in criteria voor de vaststelling van passende sancties.
Hoofdstuk IV vereist ook dat er een effectief kader wordt ingesteld voor het melden van
inbreuken en het toezicht op de naleving van de verordening.
Artikel 22, lid 2, van de verordening luidt als volgt: "Nadat de lidstaten overeenkomstig
artikel 17, lid 3, de Commissie en het gemengd comité van de ESA's in kennis hebben gesteld
van de in lid 1 van dit artikel bedoelde voorschriften, legt de Commissie verslag voor aan het
Europees Parlement en de Raad over de toepassing van hoofdstuk IV, met bijzondere
aandacht voor grensoverschrijdende gevallen."
Dit verslag is opgesteld met het oog op de toepassing van artikel 22, lid 2. In het eerste deel
van het verslag wordt de stand van zaken met betrekking tot de uitvoering van hoofdstuk IV
1

Verordening (EU) 2015/847 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2015 betreffende bij
geldovermakingen te voegen informatie en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1781/2006 (PB L 141 van
5.6.2015, blz. 1-18).
2
Richtlijn (EU) 2015/849 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2015 inzake de voorkoming van
het gebruik van het financiële stelsel voor het witwassen van geld of terrorismefinanciering, tot wijziging van
Verordening (EU) nr. 648/2012 van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Richtlijn
2005/60/EG van het Europees Parlement en de Raad en Richtlijn 2006/70/EG van de Commissie (PB L 141 van
5.6.2015, blz. 73–117).

1

van de verordening door de lidstaten beschreven. Er wordt nadruk gelegd op belangrijke
horizontale aspecten van de uitvoering die in meerdere lidstaten zijn geconstateerd 3. Het
tweede deel van het verslag geeft een overzicht van de sanctiemaatregelen van de
verschillende nationale toezichthoudende autoriteiten. Bij het opstellen van dit verslag heeft
de Europese Commissie ("de Commissie") gebruik gemaakt van de op grond van artikel 17,
lid 3, van de verordening ingediende kennisgevingen van de lidstaten, van de beoordeling van
deze kennisgevingen, en van de mondelinge en schriftelijke inbreng van de lidstaten in het
kader van de deskundigengroep voor de preventie van witwassen en terrorismefinanciering.

II.

Uitvoering van hoofdstuk IV van Verordening (EU) 2015/847 inzake sancties en
toezicht
A. Algemene opmerkingen

Deze verordening is bindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke
lidstaat. Wat hoofdstuk IV betreft, voorziet de verordening echter in de mogelijkheid dat
bepaalde uitvoeringsmaatregelen door de lidstaten moeten worden genomen. Daarom
moesten de lidstaten de Commissie uiterlijk op 26 juni 2017 in kennis stellen van hun
nationale regelgeving inzake administratieve sancties en maatregelen die van toepassing zijn
op inbreuken op deze verordening. De Commissie heeft op basis van haar beoordeling van de
ontvangen kennisgevingen geconcludeerd dat de uitvoering van de toepasselijke bepalingen
door de lidstaten over het geheel genomen bevredigend is. Toch heeft de beoordeling ook een
aantal tekortkomingen aan het licht gebracht.
B. Beoordeling van de uitvoering van de afzonderlijke bepalingen van hoofdstuk IV
a) Artikel 17 – Administratieve sancties en maatregelen
Artikel 17, lid 1, van de verordening bepaalt dat de lidstaten voorschriften moeten vaststellen
met betrekking tot doeltreffende, evenredige en afschrikkende4 administratieve sancties en
maatregelen die van toepassing zijn op inbreuken op de verordening, en ervoor moeten
zorgen dat deze worden uitgevoerd. Dergelijke sancties en maatregelen moeten stroken met
de sancties in het kader van de antiwitwasrichtlijn. De Commissie heeft vastgesteld dat bijna
alle lidstaten het hoofddeel van deze bepaling correct hebben uitgevoerd. Verscheidene
lidstaten hebben de tweede zin van artikel 17, lid 1, echter niet correct uitgevoerd: hun
3

Dit laat de inbreukprocedures onverlet die de Commissie al tegen lidstaten heeft ingeleid of nog zal inleiden
met betrekking tot de volledigheid en conformiteit van de nationale uitvoeringswetgeving, of de naleving of
uitvoering van hun verplichtingen.
4
Bij de beoordeling van de doeltreffendheid, evenredigheid en afschrikking van de sancties moet worden
nagegaan of de sancties passend zijn om de naleving van het EU-recht te verzekeren en het beoogde doel te
bereiken (doeltreffendheid), of de sancties de ernst van de inbreuk adequaat weergeven en niet verder gaan dan
wat strikt noodzakelijk is om het beoogde doel te verwezenlijken (evenredigheid) en of de sancties
overtreders/potentiële overtreders ervan weerhouden de inbreuk nogmaals/voor het eerst te plegen
(afschrikking).

2

nationale wetgeving voorziet ofwel niet in een of meerdere sancties in het kader van de
antiwitwasrichtlijn, of ze stelt ontoereikende niveaus vast voor de beschikbare geldboeten.
Met betrekking tot dat laatste werd vastgesteld dat sommige sancties inconsistent zijn met de
antiwitwasrichtlijn of niet afschrikkend genoeg zijn.
Artikel 17, lid 1, tweede alinea, bepaalt dat de lidstaten kunnen besluiten geen regels vast te
stellen voor administratieve sancties en maatregelen voor inbreuken op de verordening
waarop krachtens hun nationale recht reeds strafrechtelijke sancties staan. Slechts enkele
lidstaten hebben gebruik gemaakt van deze optie.
Artikel 17, lid 2, bepaalt dat de lidstaten ervoor moeten zorgen dat administratieve sancties of
maatregelen kunnen worden opgelegd aan de leden van het bestuurslichaam en aan alle
andere natuurlijke personen die verantwoordelijk zijn voor de inbreuk op een krachtens de
verordening aan een betalingsdienstaanbieder opgelegde verplichting. Bijna alle lidstaten
hebben deze bepaling correct uitgevoerd.
Overeenkomstig artikel 17, lid 4, moeten de nationale toezichthoudende autoriteiten bij de
uitoefening van hun taken in het kader van de verordening beschikken over alle nodige
toezichts- en onderzoeksbevoegdheden. De verordening bevat geen nadere details, maar om
als doeltreffend te kunnen worden beschouwd, moeten de beschikbare toezichts- en
onderzoeksbevoegdheden het recht omvatten om informatie of documenten op te vragen bij
betalingsdienstaanbieders, om onderzoeken te starten, plaatselijke inspecties uit te voeren,
enz. Bijna alle lidstaten hebben deze bepaling correct uitgevoerd.
De tweede zin van artikel 17, lid 4, bepaalt dat de toezichthoudende autoriteiten bij de
uitvoering van hun handhavingstaken moeten samenwerken en hun optreden coördineren.
Dat is gezien de vaak grensoverschrijdende aard van witwassen en terrorismefinanciering
cruciaal. Helaas hebben verschillende lidstaten deze samenwerkingsverplichting niet correct
uitgevoerd. Het merendeel van de lidstaten heeft ook geen gevolg gegeven aan de
coördinatieplicht die door de verordening is ingesteld. Enkele lidstaten hebben helemaal geen
uitvoeringsmaatregelen genomen op dit gebied.
Artikel 17, leden 5 en 6, heeft betrekking op de aansprakelijkheid van rechtspersonen voor
inbreuken die staan opgesomd in artikel 18 van de verordening5. Artikel 17, lid 5, bepaalt in
het bijzonder dat de lidstaten ervoor moeten zorgen dat rechtspersonen aansprakelijk kunnen
worden gesteld voor inbreuken die tot hun voordeel gepleegd zijn door personen die binnen
de rechtspersoon een leidende functie bekleden. De verordening bevat voorts een lijst van
alternatieve criteria die het mogelijk maken om vast te stellen of een natuurlijke persoon een
leidende functie bekleedt6. Artikel 17, lid 6, bepaalt dat de lidstaten eveneens ervoor moeten
5

Zie het volgende hoofdstuk van het verslag voor een lijst van inbreuken waarvoor op grond van artikel 18
sancties moeten worden opgelegd.
6
Overeenkomstig artikel 17, lid 5, kan het bekleden van een leidende functie binnen een rechtspersoon worden
bepaald op basis van:
a) de bevoegdheid om de rechtspersoon te vertegenwoordigen;

3

zorgen dat een rechtspersoon aansprakelijk kan worden gesteld wanneer, als gevolg van een
gebrek aan toezicht of controle door een in lid 5 van dit artikel bedoelde persoon, een van de
in artikel 18 bedoelde inbreuken tot het voordeel van die rechtspersoon kon worden gepleegd
door een persoon die onder diens gezag staat. Wat beide punten betreft, werden talrijke
gevallen van onjuiste uitvoering vastgesteld. Verschillende lidstaten hebben deze artikelen
helemaal niet uitgevoerd en andere hebben dat niet correct gedaan.
Overeenkomstig artikel 17, lid 7, moeten de toezichthoudende autoriteiten hun
sanctiebevoegdheden direct uitoefenen, of in samenwerking met andere autoriteiten, onder
hun verantwoordelijkheid door middel van delegatie aan die andere autoriteiten, of middels
een verzoek aan de bevoegde rechterlijke instanties. Aan de hand van de kennisgevingen
heeft de Commissie vastgesteld dat de toezichthoudende autoriteiten van bijna alle lidstaten
hun sanctiebevoegdheden direct kunnen uitoefenen en dat een groot aantal van hen hiertoe
ook kan samenwerken met andere autoriteiten.
b) Artikel 18 – Specifieke bepalingen
Artikel 18 bevat vier specifieke inbreuken op de verordening waarvoor sancties moeten
worden opgelegd, met name:
(a) herhaald of stelselmatig verzuim van een betalingsdienstaanbieder om de vereiste
informatie over de betaler of de begunstigde te vermelden;
(b) herhaald, stelselmatig of ernstig verzuim van een betalingsdienstaanbieder om informatie
te bewaren;
(c) verzuim van een betalingsdienstaanbieder om doeltreffende, op risico gebaseerde
procedures toe te passen;
(d) ernstig verzuim van een intermediaire dienstverlener om de in de verordening
vastgestelde bepalingen na te leven op het gebied van de opsporing van ontbrekende
informatie over betaler of begunstigde en op het gebied van geldovermakingen met
ontbrekende informatie over betaler of begunstigde.
Artikel 18 bepaalt dat de administratieve sancties en maatregelen die op deze inbreuken van
toepassing zijn ten minste die moeten omvatten welke vermeld staan in artikel 59, leden 2 en
3, van de antiwitwasrichtlijn.7
b) de bevoegdheid om namens de rechtspersoon beslissingen te nemen; of
c) de bevoegdheid om binnen de rechtspersoon zeggenschap uit te oefenen.
7
Artikel 59, leden 2 en 3, van Richtlijn (EU) 2015/849 bepaalt dat de beschikbare administratieve sancties en
maatregelen ten minste het volgende moeten omvatten:
(a) een publieke verklaring waarin de identiteit van de natuurlijke of rechtspersoon en de aard van de inbreuk
worden vermeld;
(b) een bevel waarin wordt gelast dat de natuurlijke of rechtspersoon het gedrag staakt en niet meer herhaalt;
(c) indien een meldingsplichtige entiteit vergunningsplichtig is, de intrekking of schorsing van de vergunning;
(d) een tijdelijk verbod tegen elke persoon met managementverantwoordelijkheden in een meldingsplichtige
entiteit of elke voor de inbreuk verantwoordelijk geachte natuurlijke persoon, om managementfuncties bij
meldingsplichtige entiteiten uit te oefenen;
(e) maximale administratieve geldboeten van ten minste tweemaal het bedrag van het voordeel dat de inbreuk
heeft opgeleverd, indien dat voordeel kan worden bepaald, of ten minste 1 000 000 EUR.
De lidstaten moeten ervoor zorgen dat, wanneer de betrokken meldingsplichtige entiteit een kredietinstelling of
een financiële instelling is, ook de volgende sancties kunnen worden toegepast:

4

Veel lidstaten zijn bij de uitvoering van deze bepaling verder gegaan dan wat op grond van
artikel 18 vereist was, en leggen niet alleen voor de in dit artikel opgenomen inbreuken, maar
voor alle in de verordening bedoelde inbreuken sancties op. Toch werden er verschillende
gevallen van onjuiste uitvoering vastgesteld. Bepaalde lidstaten hebben in hun nationale
wetgeving een of meer administratieve sancties en maatregelen zoals vastgesteld in het
toepasselijke artikel van de antiwitwasrichtlijn, niet opgenomen of hebben te lage geldboeten
vastgelegd.
c) Artikel 21 – Melding van inbreuken
Artikel 21, lid 1, van de verordening bepaalt dat de lidstaten doeltreffende mechanismen
moeten invoeren om de melding van inbreuken op de verordening aan de nationale
toezichthoudende autoriteiten aan te moedigen. Deze mechanismen moeten ten minste die
omvatten welke worden genoemd in artikel 61, lid 2, van de antiwitwasrichtlijn inzake
meldingen en bescherming van werknemers, beschuldigde personen en andere relevante
personen8. Uit de beoordeling is gebleken dat verscheidene lidstaten noch deze bepaling,
noch het toepasselijke artikel van de antiwitwasrichtlijn hebben uitgevoerd. Enkele lidstaten
hebben een of meerdere van de in de antiwitwasrichtlijn bedoelde mechanismen niet
ingevoerd in hun nationale wetgeving.
Artikel 21, lid 2, van de verordening verplicht betalingsdienstaanbieders ertoe om in
samenwerking met de nationale toezichthoudende autoriteiten passende interne kanalen voor
het melden van inbreuken in te voeren. Deze interne meldingskanalen moeten beveiligd,
onafhankelijk, specifiek en anoniem zijn. De meeste lidstaten hebben specifieke bepalingen
vastgesteld om dit artikel uit te voeren, maar toch werden er verschillende gevallen van
onjuiste uitvoering vastgesteld. In de nationale wetgeving van bepaalde lidstaten ontbreken
namelijk een of meer van deze waarborgen.

(a) in het geval van een rechtspersoon, maximale administratieve geldboeten van ten minste 5 000 000 EUR of
10 % van de totale jaaromzet;
(b) in het geval van een natuurlijke persoon, maximale administratieve geldboeten van ten minste
5 000 000 EUR.
8
Artikel 61, lid 2, van Richtlijn (EU) 2015/849 bepaalt dat de mechanismen voor melding ten minste het
volgende moeten omvatten:
(a) specifieke procedures voor het ontvangen van meldingen van inbreuken en de opvolging daarvan;
(b) passende bescherming van werknemers, of personen in een vergelijkbare positie, van meldingsplichtige
entiteiten die inbreuken melden welke binnen de meldingsplichtige entiteit hebben plaatsgevonden;
(c) passende bescherming voor de beschuldigde persoon;
(d) bescherming van persoonsgegevens van zowel de persoon die de inbreuken meldt als de natuurlijke
persoon die naar vermoed wordt voor een inbreuk verantwoordelijk zou zijn, in overeenstemming met de
beginselen van Richtlijn 95/46/EG;
(e) duidelijke regels om ervoor te zorgen dat vertrouwelijkheid in alle gevallen is gegarandeerd met betrekking
tot de persoon die de gepleegde inbreuken meldt, tenzij bekendmaking volgens het nationale recht
voorgeschreven is in het kader van nader onderzoek of een daaropvolgende gerechtelijke procedure.

5

d) Artikel 22 – Toezicht
Krachtens artikel 22, lid 1, van de verordening moeten de lidstaten van hun nationale
toezichthoudende autoriteiten verlangen dat zij toezicht uitoefenen om te zorgen voor de
naleving van de verordening en om een doeltreffende melding van inbreuken aan te
moedigen. De uitvoering van deze bepaling is over het algemeen wel bevredigend, maar in de
wetgeving van verschillende lidstaten is het toezicht op de naleving nog niet opgenomen in
het takenpakket van nationale toezichthoudende autoriteiten. Bijna alle autoriteiten zorgen er
dankzij hun onderzoeks- en sanctiebevoegdheden wel op doeltreffende wijze voor dat de
verordening wordt nageleefd.
C. Vastgestelde horizontale uitvoeringsproblemen
Bij de beoordeling van de uitvoering van hoofdstuk IV van de verordening heeft de
Commissie bepaalde horizontale problemen vastgesteld die in verschillende lidstaten
voorkomen.
Om te beginnen legt de uitvoeringswetgeving van verscheidene lidstaten de bevoegde
autoriteiten niet duidelijk op dat ze met hun tegenhangers in andere lidstaten moeten
samenwerken, ook al voorziet de verordening wel expliciet in die verplichting. De nationale
wetgeving van bepaalde lidstaten geeft de toezichthoudende autoriteiten het recht om samen
te werken, maar legt die samenwerking niet op. Daarnaast hebben enkele lidstaten deze
verplichting verkeerd uitgevoerd: op nationaal niveau in plaats van over de grenzen heen.
Verschillende lidstaten hebben bovendien geen uitvoering gegeven aan het deel van de
bepaling dat betrekking heeft op de verplichting voor de bevoegde autoriteiten om hun
grensoverschrijdende zaken te coördineren.
Er zijn ook verschillende tekortkomingen in de aansprakelijkheidsregeling voor
rechtspersonen vastgesteld. Een algemene regeling die het mogelijk maakt rechtspersonen
aansprakelijk te stellen kan niet worden beschouwd als een conforme uitvoering van artikel
17, leden 5 en 6, van de verordening. De verordening bepaalt dat rechtspersonen in twee
uitdrukkelijk omschreven gevallen aansprakelijk kunnen worden gesteld: 1) wanneer een
inbreuk wordt gepleegd door een persoon die een leidende functie binnen een rechtspersoon
bekleedt en 2) wanneer de inbreuk wordt gepleegd als gevolg van een gebrek aan toezicht
door een persoon met een leidende functie. Voor een correcte uitvoering moet er een
duidelijk verband worden gelegd tussen het gedrag van een natuurlijke persoon met een
leidende functie en de aansprakelijkheid van een rechtspersoon. Bovendien beperken de
uitvoeringsbepalingen van sommige lidstaten deze aansprakelijkheid tot een kleinere groep
personen dan op grond van de verordening vereist is, door bv. te verwijzen naar "personen in
het management".
Wat specifieke inbreuken betreft waarvoor sancties moeten worden opgelegd, voorziet de
wetgeving van bepaalde lidstaten alleen in sancties voor inbreuken die herhaaldelijk,
systematisch of ernstig zijn. Een dergelijke uitvoering wordt echter als onjuist en onvolledig
6

beschouwd, aangezien zij geen rekening houdt met artikel 18, onder c), met betrekking tot
"verzuim van een betalingsdienstaanbieder om in strijd met de artikelen 8 of 12
doeltreffende, op risico gebaseerde procedures toe te passen".
Verschillende lidstaten hebben geen mechanismen opgezet die de melding van inbreuken aan
de nationale toezichthoudende autoriteiten aanmoedigen. Het merendeel van de vastgestelde
tekortkomingen heeft betrekking op de passende bescherming van de beschuldigde persoon
die wordt verleend op grond van artikel 61, lid 2, onder c), van de antiwitwasrichtlijn.
De nationale wetgeving van verschillende lidstaten waarborgt ook niet expliciet het veilige en
onafhankelijke karakter van de interne kanalen voor de melding van inbreuken. Bovendien
kan het vertrouwelijk maken van de melding op zich niet als een correcte uitvoering van de
anonimiteitsvereiste worden beschouwd. Bescherming door vertrouwelijkheid is immers niet
hetzelfde als bescherming door anonimiteit. Daarenboven bepaalt artikel 21, lid 2, dat de
interne meldingskanalen "in verhouding moeten staan tot de aard en de omvang van de
betrokken betalingsdienstaanbieders", maar bepaalde lidstaten hebben geen criteria
vastgesteld die rekening houden met deze beide factoren.
Ten slotte verplichten afzonderlijke bepalingen van de verordening de nationale
toezichthoudende autoriteiten ertoe om enerzijds toezicht uit te oefenen op de naleving en
anderzijds te beschikken over onderzoeks- en sanctiebevoegdheden. De verplichting inzake
naleving/toezicht omvat ook proactief toezicht, zelfs wanneer er geen informatie beschikbaar
is over mogelijke inbreuken. Daarom verschilt de reikwijdte van deze verplichting van de
plicht om vermeende inbreuken te onderzoeken en sancties op te leggen voor werkelijke
inbreuken. De nationale uitvoeringsbepalingen kunnen dus alleen als correct worden
beschouwd als ze al deze elementen omvatten.

III.

Toepassing van hoofdstuk IV
toezichthoudende autoriteiten

van

de

verordening

door

de

nationale

Naast een beoordeling van de uitvoering van de toepasselijke bepalingen van hoofdstuk IV
heeft de Commissie een analyse van de praktische toepassing van deze bepalingen verricht
aan de hand van een gerichte vragenlijst voor de lidstaten en een mondelinge bespreking met
hun experts ter zake in het kader van de deskundigengroep voor de preventie van witwassen
en terrorismefinanciering. Zesentwintig lidstaten hebben hun antwoorden op deze vragenlijst
ingediend9.
Negentien toezichthoudende autoriteiten hebben, met betrekking tot het opleggen van
administratieve sancties en maatregelen, gemeld dat er geen sanctiebesluit is vastgesteld voor

9

België, Bulgarije, Cyprus, Denemarken, Duitsland, Finland, Frankrijk, Griekenland, Hongarije, Ierland, Italië,
Letland, Litouwen, Luxemburg, Malta, Nederland, Oostenrijk, Polen, Portugal, Slovenië, Slowakije, Spanje,
Tsjechië, het Verenigd Koninkrijk en Zweden.

7

inbreuken op de verordening. Drie toezichthoudende autoriteiten beschikken niet over
specifieke gegevens over de maatregelen die in het kader van de verordening zijn genomen.
Volgens de input die de Commissie heeft ontvangen, hebben er tot dusver zeer weinig
toezichthoudende autoriteiten sancties opgelegd voor inbreuken op de verordening. Enkele
voorbeelden van autoriteiten die dat wel hebben gedaan, zijn die van Kroatië en Letland. De
sancties die deze autoriteiten hebben opgelegd bestonden onder andere uit schriftelijke
waarschuwingen en geldboeten.
Verschillende toezichthoudende autoriteiten, zoals die van Denemarken, Duitsland, Kroatië,
Letland, Polen, Spanje en Tsjechië hebben met betrekking tot lopende onderzoeken en
toezichtmaatregelen verslag uitgebracht over hun eigen lopende activiteiten.
Veel lidstaten hebben melding gemaakt van de uitvoering van de bekendmakingsplicht en
enkele onder hen hebben gegevens verstrekt over de bekendmaking van sanctiebesluiten
inzake het juridisch kader van AML/CFT. Het lage aantal sanctiebesluiten met betrekking tot
de verordening heeft echter gevolgen voor het aantal toepasselijke bekendmakingen.
Verschillende toezichthoudende autoriteiten hebben met betrekking tot de modaliteiten voor
bekendmaking gemeld dat een sanctiebesluit na de vaststelling ervan "onmiddellijk", "binnen
24 uur", of "onverwijld" wordt bekendgemaakt. Bepaalde toezichthoudende autoriteiten
verwezen naar het definitieve karakter van de besluiten als een bepalende factor voor de
vertraging. Slechts dertien toezichthoudende autoriteiten maken sanctiebesluiten bekend
waartegen beroep is aangetekend. Nog minder toezichthoudende autoriteiten maken besluiten
tot het opleggen van onderzoeksmaatregelen bekend.
Met betrekking tot de samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten van verschillende
lidstaten verklaarden de meeste toezichthoudende autoriteiten dat ze hun tegenhangers
zouden contacteren indien er een verband bestaat tussen een gemelde inbreuk en een andere
lidstaat. De meeste van deze autoriteiten vulden echter aan dat ze in het kader van de
verordening nog niet met een dergelijk geval te maken hadden gehad. Bovendien heeft geen
enkele toezichthoudende autoriteit aan de verordening verbonden verzoeken om
samenwerking ontvangen. Voorts heeft geen enkele toezichthoudende autoriteit aan de
Commissie gemeld dat ze een sanctiebesluit had opgelegd of een grensoverschrijdende zaak
in het kader van de verordening in behandeling had.
De meeste toezichthoudende autoriteiten hebben met betrekking tot de melding van
inbreuken verklaard tot dusver geen meldingen over potentiële inbreuken op de verordening
te hebben ontvangen. Eén van hen, de UK Financial Conduct Authority, heeft de Commissie
wél in kennis gesteld van het feit dat ze alle drie mogelijke inbreuken op de verordening die
aan hen gemeld waren, hebben doorgegeven aan de Europese Bankautoriteit.
Over het geheel genomen wijst de vragenlijst op een vrij bescheiden praktische toepassing
van hoofdstuk IV van de verordening. Zoals de toezichthoudende autoriteiten van
8

verschillende lidstaten echter terecht hebben opgemerkt, wordt zowel het informatieve
karakter als de degelijkheid van de verzamelde gegevens beïnvloed door het feit dat de
statistieken die gerelateerd zijn aan de verordening, moeilijk te analyseren zijn en door het
feit dat deze rechtshandeling nog maar kort geleden in werking is getreden.
IV.

Conclusie

De Commissie acht de uitvoering van hoofdstuk IV van de verordening door de lidstaten over
het geheel genomen bevredigend. De vastgestelde tekortkomingen, zoals het horizontale
probleem met betrekking tot grensoverschrijdende samenwerking, mogen echter niet terzijde
worden geschoven. Het is van essentieel belang dat alle mazen in de wetgeving gedicht
worden. Een doeltreffend sanctiebeleid is immers cruciaal om de naleving van de
verordening te waarborgen.
Er werden geen belangrijke tekortkomingen vastgesteld met betrekking tot de uitvoering van
de toepasselijke bepalingen van de verordening. De antwoorden op de vragenlijst van de
Commissie tonen de bereidheid van de nationale bevoegde autoriteiten om toezicht uit te
oefenen in het kader van zowel de verordening als de antiwitwasrichtlijn. De bescheiden
schaal van hun sanctie- en onderzoeksmaatregelen in het kader van de verordening zou het
gevolg kunnen zijn van de algemene naleving van de wettelijke verplichtingen door de
betalingsdienstaanbieders. Toch is het nodig om ook op lange termijn te blijven monitoren,
zodat mogelijke tekortkomingen in het toezichtskader kunnen worden verholpen.
Gezien het vaak grensoverschrijdende karakter van witwassen en terrorismefinanciering is
het van het grootste belang dat de in de verordening vastgestelde wettelijke verplichting voor
de nationale toezichthoudende autoriteiten om samen te werken en hun optreden te
coördineren correct wordt uitgevoerd en doeltreffend wordt toegepast in alle lidstaten.
De Commissie zal de lidstaten blijven ondersteunen bij de uitvoering en behoudt zich het
recht voor om verdere maatregelen te nemen met het oog op de correcte uitvoering van de
verordening door alle lidstaten. Het is eveneens essentieel dat de nationale toezichthoudende
autoriteiten
de
verordening
op
doeltreffende
wijze
toepassen
en
hun
handhavingsinspanningen opvoeren.

9