Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2012–2013

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2332
Vragen van het lid Bouwmeester (PvdA) aan de minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties over de subsidieverlening aan Jellinek Curaçao
(ingezonden 18 april 2013).
Antwoord van minister Plasterk (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 22 mei 2013). Zie Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2012–2013, nr. 2133.
Vraag 1
Kent u het bericht «Ondergang Jellinek Curaçao kostte een miljoen euro»?1
Antwoord 1
Ja
Vraag 2 en 3
Kunt u nader inzicht geven in de gang van zaken rond de subsidieverlening
aan Jellinek Curaçao? Is het waar dat de subsidie voor Jellinek Curaçao voor
90.000 euro bestond uit een eerder afgewezen begrotingspost voor hotel Kura
Hulanda? Is het waar dat de verschuiving van dit bedrag plaatsgevonden
heeft op advies van ambtenaren waarna de subsidieaanvraag wel goedgekeurd is? Hoe verklaart u anders dat de reeds goedkeurde posten ineens
precies met 90.000 euro hoger uitvielen na de afwijzing van de eerdere
aanvraag van 90.000 euro voor hotel Kura Hulanda?
Hoe beoordeelt u deze gang van zaken? Deelt u de mening dat het onwenselijk is dat er op advies van ambtenaren op een dergelijke creatieve manier
subsidieaanvragen gedaan en vervolgens goedgekeurd worden? In hoeverre
komt deze praktijk vaker voor bij subsidieverlening door de overheid? Bent u
bereid om maatregelen te treffen om te voorkomen dat ambtenaren in de
toekomst op deze manier handelen bij subsidieaanvragen? Zo ja, welke? Zo
niet, waarom niet?
Antwoord 2 en 3
Bij de projectaanvraag onder een subsidieprogramma zoals het Programma
Samenwerking Nederlandse Antillen (PSNA) leveren bedrijven een begroting
aan die bestaat uit twee delen: Technische Assistentie (TA) en Hardware
(HW). TA representeert tijdsinzet in uren, terwijl HW wordt besteed aan

1

ah-tk-20122013-2332
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2013

Volkskrant, 16 april 2013.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

1

goederen en diensten. Na goedkeuring door de uitvoerende instantie wordt
het TA-budget vooraf voor de duur van het project vastgezet en is verschuiving van kosten (over subposten) tijdens de projectuitvoering niet mogelijk.
Dit is anders voor HW. Hier wordt die flexibiliteit wel geboden om tegemoet
te komen aan veranderende omstandigheden waar projectpartners geen
invloed op hebben, zoals veranderende markt(wensen) of productspecificaties. Ook anticiperen veel partijen bij het indienen van hun projectaanvraag
niet op prijsstijgingen maar lopen daar – mede vanwege uitloop van het
project – in de uitvoering wel tegen aan. Verandering van het HW-budget is
enkel mogelijk onder de volgende strikte voorwaarden: kosten moeten
aantoonbaar zijn gemaakt (tegen een marktconforme prijs) en de activiteiten
behorende bij de kosten moeten relevant en noodzakelijk zijn voor de
uitvoering van het project. Ook kan het vooraf afgesproken totale maximum
voor het hardwarebudget niet worden overschreden.
Jellinek heeft op eigen initiatief de keuze gemaakt om Kura Hulanda als derde
partij in te schakelen voor de inkoop van apparatuur die specifieke interieurarchitectonische kennis vereiste die bij henzelf niet aanwezig was. Onder
meer omdat deze kosten door de uitvoerder van de subsidieregeling niet
noodzakelijk werden geacht, zijn ze niet goedgekeurd. Daarmee ontstond er
een ruimte van € 90.000 in het HW-budget. Deze financiële ruimte kon
ingezet worden voor andere, reeds goedgekeurde (en voor het project
noodzakelijke) posten van het HW-budget die in eerste instantie niet volledig
door de subsidie konden worden gedekt. Dit kwam omdat de kosten hiervoor
hoger waren uitgevallen dan oorspronkelijk begroot. Het bedrag van € 90.000
was overigens niet toereikend om alle hoger uitgevallen kosten te dekken,
zodat de projectpartners een deel van de voor de subsidie goedgekeurde
meerkosten uit eigen middelen hebben moeten financieren.
Hiermee concludeer ik dat de subsidieaanvraag, inclusief de toekenning van
een vergoeding van € 90.000 voor de meerkosten in het HW-budget, op een
correcte en gangbare manier is verlopen.
Vraag 4
Wat is uw beoordeling van de berichtgeving waaruit blijkt dat de verslavingszorg geboden door Jellinek Curaçao kwalitatief niet op orde was en dat er in
de kliniek zelf een «levendige handel in allerlei pillen» gaande was? In
hoeverre heeft deze berichtgeving gevolgen voor uw eerdere oordeel dat
Jellinek Curaçao gedurende de periode dat het geopend was voldeed aan de
voorwaarden voor de subsidie? Was kwalitatief goede zorg geen voorwaarde
voor subsidie? In hoeverre is hieraan voldaan?
Antwoord 4
Gedurende de uitvoering worden PSNA-projecten nauwkeurig gemonitord
door de uitvoerende instantie. Onderwerp van monitoring is naleving van
afspraken zoals vastgelegd in het contract dat bij de start van het project door
projectaanvrager en de Nederlandse overheid wordt ondertekend. Deze
afspraken hebben betrekking op het aantal arbeidsplaatsen (inclusief
specificaties daarvan), projectfaciliteit, samenwerkingsverbanden en
gerealiseerde omzet (inclusief specificaties daarbinnen). De aan het project
gestelde kwaliteitseisen worden gemonitord op basis van certificeringen zoals
(in het geval van Jellinek) ISO/HKZ. Controle op de kwaliteit van verleende
medische zorg valt buiten de expertise en controles van de uitvoerende
instantie. Dergelijke zaken worden verondersteld te zijn geborgd door
naleving van certificeringen en van (lokale) wet- en regelgeving, waarop
controle is belegd bij externe instanties. De uitvoerende instantie heeft tijdens
de uitvoering van het Jellinek-project op geen enkele wijze signalen
ontvangen dat de medische zorg onvoldoende zou zijn. Ik kan geen uitspraak
doen over de periode nadat het subsidietraject onder PSNA werd beëindigd.
Wellicht ten overvloede wijs ik erop dat de subsidiering onder PSNA alleen
gericht was op de opstart van de Jellinek Retreat en niet gebruikt is ter
ondersteuning van de exploitatie.
Vraag 5
Kunt u nader inzicht geven in de relatie tussen Jellinek Curaçao en hotel Kura
Hulanda? In wiens bezit zijn beide? Wat is de precieze rol van Jellinek
geweest in de hele onderneming? Is het waar dat de faciliteiten van Jellinek
Curaçao gebruikt zijn om gasten van hotel Kura Hulanda in onder te brengen?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

2

Welke toekomstplannen zijn er voor de inmiddels gesloten faciliteiten van
Jellinek Curaçao? In hoeverre hangen deze plannen samen met hotel Kura
Hulanda? In hoeverre kan gesteld worden dat hotel Kura Hulanda geprofiteerd heeft en nog steeds profiteert van de aan Jellinek Curaçao versterkte
subsidie? Was dit de bedoeling van de subsidie?
Antwoord 5
De verhouding tussen Kura Hulanda en Jellinek Retreat beperkte zich tot de
relatie huurder-verhuurder. De eigenaar van Kura Hulanda had tijdens de
PSNA-fase geen eigendom of aandelen in Jellinek Retreat. Beide entiteiten
hadden onder PSNA een verschillend eigenaarschap en opereerden los van
elkaar. Kura Hulanda heeft dan ook niet in directe zin geprofiteerd van de
subsidie. Als verhuurder van het bedrijfspand waarin Jellinek was gevestigd
heeft Kura Hulanda wel indirect profijt gehad van het project. Verder heeft
Kura Hulanda als externe partij een deel van de inrichting van de verzorgingskliniek voor haar rekening genomen, waarvoor zij de benodigde specifieke
interieurkennis hadden.
De rol van Stichting Jellinek Mentrum (Nederland) in het project was
allereerst die van subsidie-aanvrager onder PSNA. Daarnaast was men
mede-aandeelhouder van de Antilliaanse Joint Venture die verantwoordelijk
was voor de projectuitvoering. Andere aandeelhouders in de Joint Venture
waren Medische Praktijk Dr Cai N. Winkel N.V. (Curaçao) and Wolff Communicatie Management (Nederland). Ik ben niet op de hoogte van de toekomstplannen van de eigenaars voor de faciliteiten van Jellinek Retreat.
De vraag of gasten van Kura Hulanda zijn ondergebracht bij Jellinek Retreat
kan ik niet beantwoorden, anders dan dat hiervan tijdens de PSNA-fase zover
ik heb kunnen nagaan geen sprake van was.
Vraag 6
Herinnert u zich uw antwoorden op eerdere vragen met betrekking tot de
mogelijkheden om de verstrekte subsidie van 600.000 euro terug te vorderen
waarbij u aangaf te twijfelen over of dit achteraf een verstandige subsidie
was?2 In hoeverre bent u bereid te heroverwegen of deze subsidie teruggevorderd kan en moet worden? Deelt u de mening dat als de zorg in Jellinek
Curaçao kwalitatief niet op orde was, maar er wel sprake was van een sterke
relatie tussen hotel Kura Hulanda en Jellinek Curaçao waarbij het hotel
profiteerde van de subsidie voor de kliniek, de subsidie ook teruggevorderd
moet en kan worden bij hotel Kura Hulanda? Zo ja, hoe gaat u hier werk van
maken? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 6
Ik ben mij bewust van mijn eerdere antwoord aangaande de mogelijkheden
om de subsidie die onder PSNA verstrekt is terug te vorderen. De subsidieverlening is procedureel correct en in overeenstemming met de geldende
voorwaarden verlopen. Hoewel achteraf gezien een andere aanwending van
deze middelen wellicht een groter direct nut had kunnen hebben voor de
lokale Curaçaose bevolking is het niet mogelijk de subsidie terug te vorderen.

2

Aanhangsel van de Handelingen, vergaderjaar 2010–2011 nr. 2402

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

3