Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

28 345

Aanpak huiselijk geweld

Nr. 131

VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG
Vastgesteld 2 december 2014
De vaste commissie voor Economische Zaken en de vaste commissie voor
Veiligheid en Justitie hebben op 16 oktober 2014 overleg gevoerd met
Minister Opstelten van Veiligheid en Justitie en Staatssecretaris Dijksma
van Economische Zaken over:
– de brief van de Minister van Veiligheid en Justitie d.d. 4 februari 2013 ter aanbieding van het Onderzoeksrapport WODC
Dierenwelzijn in het vizier (Kamerstuk 28 286, nr. 619);
– de brief van de Staatssecretaris van Economische Zaken d.d.
12 februari 2013 over het onderzoek naar de relatie tussen
huiselijk geweld en dierenmishandeling (Kamerstuk 28 345, nr.
125);
– de brief van de Minister van Veiligheid en Justitie d.d.
8 november 2013 met de beantwoording van de vragen van de
commissie over de aanpak van huiselijk geweld en dierenwelzijn (Kamerstuk 28 345, nr. 127).
Van dit overleg brengen de commissies bijgaand geredigeerd woordelijk
verslag uit.
De voorzitter van de vaste commissie voor Economische Zaken,
Vermeij
De voorzitter van de vaste commissie voor Veiligheid en Justitie,
Jadnanansing
De griffier van de vaste commissie voor Economische Zaken,
Franke

kst-28345-131
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

1

Voorzitter: Vermeij
Griffier: Koerselman
Aanwezig zijn zeven leden der Kamer, te weten: Van Gerven, Graus,
Heerema, Leenders, Schouw, Thieme en Vermeij,
en Minister Opstelten van Veiligheid en Justitie en Staatssecretaris
Dijksma van Economische Zaken, die vergezeld zijn van enkele ambtenaren van hun ministeries.
Aanvang 13.02 uur.
De voorzitter: Goedemiddag. Ik open dit algemeen overleg. Ik heet
eenieder hartelijk welkom: de bewindslieden, de staf, de commissieleden,
de mensen in de zaal en de mensen die meekijken en meeluisteren. Het
overleg duurt van 13.00 uur tot 15.00 uur. Daarna zijn er andere verplichtingen. Dat vraagt beheersing van ons. Ik zal mijn best doen. Ik hanteer
een spreektijd van vier minuten per fractie. Gezien de onderwerpen sta ik
één onderlinge interruptie toe en in de beantwoording twee. Ik zie de
leden knikken. Dat is fijn.
Mevrouw Thieme (PvdD): Voorzitter. Geweld richting mens en dier raakt
ons allemaal zeer. Geweldplegers zijn vaak in hun jeugd ook dierenmishandelaars geweest. Er is ook een relatie tussen huiselijk geweld en
dierenmishandeling. Dierenmishandeling kan dus een signaal zijn dat er
ook iets anders aan de hand is; dat er kinderen of vrouwen verwaarloosd
of mishandeld worden. Uit onderzoek blijkt dat er bij een derde van het
aantal geconstateerde gevallen van dierenmishandeling sprake is van
huiselijk geweld. Daarom is het van groot belang dat wij dit serieus
nemen. Sinds de invoering van het landelijke meldpunt 144 red een dier
en de dierenpolitie hebben wij flink meer meldingen gehad van dierenmishandeling en dierenverwaarlozing. Het leeft duidelijk bij mensen in
Nederland. Het is van groot belang dat de dierenpolitie blijft bestaan. Het
is zeer beschamend dat de dierenpolitie door praktisch alle partijen in de
Kamer grotendeels om zeep is geholpen. Dierenpolitie kan een belangrijke
bijdrage leveren aan de veiligheid van mensen en dieren. Het is van groot
belang dat de officieren van justitie dit vervolgens ook serieus nemen. Het
moet mij van het hart dat er, ondanks dat het OM een contactpersoon
heeft bij wie je met dierenwelzijnszaken terechtkunt, nog steeds geen
groene officieren van justitie zijn. Daarmee kunnen we aangeven hoe
belangrijk het is dat deze zaken voorrang krijgen, temeer daar er veel
capaciteitsproblemen zijn bij het Openbaar Ministerie. Willen we een
veilige samenleving, waarin geweld wordt uitgebannen, dan zullen we
hieraan hogere prioriteit moeten geven. Kan de Minister een groene
officier van justitie voor dit soort zaken introduceren?
Hulpverleners in de zorg en het onderwijs kennen de verplichte meldcode
huiselijk geweld en kindermishandeling. Aan dergelijke protocollen kan
uitstekend dierenmishandeling worden toegevoegd. Als hulpverleners
zoals dierenartsen horen van dierenmishandeling, dan kunnen ze er iets
mee doen in dat protocol. Op dit moment wordt in de meldcode alleen
maar gewezen op het feit dat er sprake kan zijn van dierenmishandeling
en dat hulpverleners dan, net als iedere andere burger, kunnen bellen met
144. Mijn fractie pleit er echter voor om in het protocol ook de verplichte
meldcode op te nemen aangaande dierenmishandeling of -verwaarlozing,
om op die manier een gerichte aanpak van dierenmishandeling en
huiselijk geweld te bevorderen.
Ik ga verder met de stand van zaken van de straffen voor dierenverwaarlozing en -mishandeling en het houdverbod voor dierenbeulen. Onlangs
werden we nog opgeschrikt door de zaak van de zogeheten kittenkiller, die
via advertentiesites aan kittens kwam en deze stelselmatig doodschopte.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

2

De dierenpolitie kwam erachter en trof dode kittens verspreid door zijn
hele huis aan. Zo iemand zou nooit meer dieren moeten mogen houden,
maar deze persoon mag inmiddels weer kittens kopen. De straffen die nu
gegeven worden, zijn beschamend laag. In het regeerakkoord wordt met
stevige woorden gesteld dat er hoge straffen moeten zijn. Een gemiddelde
boete heeft echter een hoogte van € 232 en een gemiddelde strafbeschikking ligt op € 119. Er is dus werk aan de winkel voor het kabinet.
Vorig jaar is er een petitie aangeboden, ondertekend door 15.000 mensen,
waarin gepleit werd voor zwaardere straffen. Toen tekende zich in de
Kamer al een meerderheid af voor zwaardere straffen. Wanneer kunnen
we die tegemoetzien? Hoe is het mogelijk dat dit kabinet stelt dat het
serieus werk maakt van een evaluatie van de straffen voor dierenmishandeling en van het houdverbod, dat nu mogelijk is onder bijzondere
voorwaarden, als het niet eens laat bijhouden hoe vaak een houdverbod
wordt toegepast? Er is geen registratie. Wanneer gaat dit wel gebeuren?
De voorzitter: Wilt u afronden?
Mevrouw Thieme: Er moet een levenslang houdverbod komen. Is het
kabinet bereid daar voorbereidingen voor te treffen?
Ik vraag aandacht voor de opvangplekken voor dieren uit een situatie
waarbij vrouwen of kinderen zijn gevlucht uit een huis. Er is niets voor die
dieren geregeld. De Minister van VWS zou in een quickscan bekijken of
opvangcentra ook ruimte bieden voor de opvang van huisdieren. Dat is
een jaar geleden beloofd. Wanneer komen de uitkomsten naar de Kamer?
De heer Graus (PVV): Voorzitter. Uiteraard deel ik alles wat mevrouw
Thieme heeft gezegd; dat moge duidelijk zijn. Er is ook een hoop goed
gegaan. Ik weet nog goed dat iedereen lachte toen ik in 1986 begon over
mijn plannen voor dierenpolitie, een alarmnummer, een houdverbod en
zo lang mogelijke gevangenisstraffen. Dat heb ik echt meegemaakt. Ook
op de politieschool in Heerlen en door de Dierenbescherming werd ik
uitgelachen. Ze gaven me totaal geen kans. Nu blijkt het een groot succes
te zijn. Dat het gevecht van tientallen jaren hier in de politiek, ten behoeve
van de dieren waarvoor ik in de Kamer zit, zo heeft mogen uitpakken ... Er
moet echter nog een hoop gebeuren.
We hebben altijd gezegd dat er een verband was. Ik zag dat als burgerjongen doordat ik veel met de politie en de mensen van de Dierenbescherming en de Algemene Inspectiedienst (AID) heb meegelopen. Ik heb
altijd gezegd dat dat onderzocht moest worden. Gelukkig is er gehoor
gegeven aan mijn oproep. Ik ben daar ook dankbaar voor. De uitkomsten
van het onderzoek zijn erger dan dat we hadden durven vermoeden.
Iedereen die de dierenpolitie uitlacht en belachelijk maakt en dieren
ondergeschikt vindt, zou de dierenpolitie alleen al moeten willen vanwege
de bijvangst van het huiselijk geweld. Ik kan iedereen daarmee onderuit
halen. Iedere korpschef, of wie dan ook, die lacherig doet over de
dierenpolitie, moet een schop onder zijn hol krijgen. Sorry. Zij weten
totaal niet waar het over gaat. We mogen terecht trots zijn. We zijn blij
voor de mensen, kinderen en dieren die gered zijn mede door de
dierenpolitie en 144, al was het maar in de vorm van bijvangst, maar zo
erg is het.
Ik heb enkele verzoeken aan het kabinet. Wij willen natuurlijk die 500
fulltime dierenpolitieagenten. Die gaan er vroeg of laat komen, want in de
toekomst kan men hoe dan ook niet meer om de PVV heen. Men zal toch
een keer door de knieën moeten gaan, want anders gaan we dat nog
uitonderhandelen, want er moeten 500 fulltime dierenpolitiemensen
komen. De taakaccenthouders dierenwelzijn hebben onvoldoende tijd en
middelen om de honderdduizenden meldingen van 144 op te volgen. Ze
houden het gewoon niet bij, laat staan dat ze preventief op pad kunnen
gaan. Via dierenmishandeling kom je veel sneller achter kindermishan-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

3

deling of mishandeling van vrouwen. Daar moet rekening mee gehouden
worden. Het landelijk informatiecentrum dierenwelzijn, 144, moet
behouden worden. Er moeten gevangenisstraffen en een levenslang
houdverbod voor dierenbeulen komen. Mevrouw Thieme zei dat ook al.
Geweld en andere delicten worden voorkomen als dierenbeulen snel
worden opgepakt. Mij is het primair om de dieren te doen. Als het je niet
primair om de dieren te doen is, doe het dan voor het vergroten van de
kans dat die zieke idioten worden opgespoord en gestraft. Dat kan door op
de plaats delict forensisch onderzoek te doen met behulp van het
Nederlands Forensisch Instituut (NFI).
Wij vragen om het opzetten van een aparte dierenmodule. We vragen ook
om aanvullend onderzoek naar patronen, verbanden en achtergronden in
gezinnen waar dierenmishandeling en huiselijk geweld voorkomen. Dat is
echt niet te veel. Ik ga dat in een motie gieten. Ik kom ook met een
amendement ten behoeve van dieren, kinderen en vrouwen en andere
mensen die last hebben van dierenbeulen. Daar kan niemand tegen zijn.
We willen crossreporting, een koppeling van bestanden van diverse
hulpverleners, van vertrouwensartsen, jeugdzorg, dierenartsen, jeugd- en
zedenpolitie en de dierenpolitie. We vragen om aanwezige huisdieren op
te nemen. Bij de anamnese bij vrouwen- en kinderopvang, bij een blijfvan-mijn-lijfhuis of jeugdzorg, wordt niet gevraagd of er nog dieren in
huis zijn. De dieren blijven vaak achter bij die idioten en moeten daar
worden weggehaald. Dat is een goed punt van mevrouw Thieme. Er moet
betere en professionelere opvang komen voor arme dieren die ongewild
de dupe worden. Voor de kinderen en vrouwen wordt iets gedaan, maar
voor de dieren helemaal niets.
Er is een motie-Graus/Dille geweest over het gebruik van de verplichte
meldcode van jeugdzorg voor kinder- en dierenartsen. We vragen voor de
zoveelste keer om een module «herkenning dierenmishandeling» op de
faculteit voor diergeneeskunde voor dierenartsen en de politie. Ik kondig
nu al aan dat het anders een motie wordt. Dan zullen we eens zien hoe
diervriendelijk, mensvriendelijk en kindvriendelijk de Kamer is. Het laatste
wat ik daarover wil zeggen, is dat zowel dierenartsen als dierenpolitieagenten momenteel niet capabel zijn om dierenmishandeling te herkennen en daarmee ook andere ellende in een gezin. Daar moet een module
voor komen.
De heer Leenders (PvdA): Voorzitter. We hebben het vandaag over
dierenmishandeling in huiselijke kring, maar we hebben het ook over
geweld tegen mensen in huiselijke kring; vrouwen, kinderen, soms
mannen en in toenemende mate ook ouderen. Huiselijk geweld komt veel
meer voor dan wordt gedacht. In één op de vijf gezinnen is op de een of
andere manier sprake van een vorm van huiselijk geweld. Ik ben het met
mijn beide collega’s eens dat we het over een heel groot probleem
hebben. Veel vrouwen geven aan dat zij hun vlucht naar de opvang
hebben uitgesteld vanwege zorgen om de huisdieren. We zijn het er
allemaal over eens dat huiselijk geweld vreselijk is. Dat uit onderzoeken
een relatie blijkt tussen geweld tegen mensen en dierenmishandeling,
verbaast ons helemaal niet. Het kabinet doet veel tegen huiselijk geweld.
Gisteren is er een uitgebreid algemeen overleg geweest over geweld
tegen mensen, hoewel ook daar de relatie met geweld tegen dieren
gemeld werd. Het meldnummer 144 is genoemd, de meldcodes, aandacht
voor opvang van dieren bij vrouwenopvang, de taakaccenten bij politie, et
cetera. Professionals weten beter welke instanties kunnen worden
ingeschakeld indien zij bij het aantreffen van dierenmishandeling
vermoedens hebben van huiselijk geweld of andersom. Met name bij
vrouwenopvang, dierenartsen en politie is de relatie inmiddels goed
bekend. Het is prima dat er nog meer gebeurt. De brede inzet op deskundigheidsbevordering bij hulpverleners kan dan ook op onze steun
rekenen. We maken ons zorgen over het percentage vrouwen dat geen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

4

toevlucht zoekt tot hulpinstanties uit vrees voor het welzijn van hun
huisdier. Overigens begrijpen we goed dat dit zo is. Het percentage moet
naar beneden. In Nederland zijn de centrumgemeenten verantwoordelijk
voor de opvang van vrouwen, daarom heeft de Staatssecretaris of de
Minister het rapport van de gemeente Beek naar alle centrumgemeenten
en de Federatie Opvang gestuurd. Deze laatste heeft aangegeven ook te
kijken naar de opvang van huisdieren.
Wat kunnen de Minister en Staatssecretaris nog meer doen? Wat is de
invloed op centrumgemeenten, op opvanginstellingen waar vrouwen met
hun huisdier hun toevlucht kunnen zoeken? Het onderbrengen van
huisdieren in asielen is geen ideale oplossing, omdat vrouwen die keuze
vaak niet maken of willen maken. Kan de succesvolle pilot in Overijssel de
start zijn van een landelijk opererend netwerk van dierpleegzorg, voor
huisdieren en slachtoffers van huiselijk geweld?
Mevrouw Thieme (PvdD): Ik ben blij dat de heer Leenders dit ook ziet als
een groot probleem. Ik heb het in mijn bijdrage gehad over de wens van
mijn fractie om in de meldcode voor huiselijk geweld en kindermishandeling ook dierenmishandeling op te nemen. We moeten de meldcode
niet alleen als informatie geven aan professionals, maar we moeten
ervoor zorgen dat ze daar echt wat mee gaan doen. Er moet een koppeling
van gegevens komen. Is de Partij van de Arbeid met ons van mening dat
er een dergelijke verplichte meldcode ten aanzien van dierenmishandeling
moet komen?
De heer Leenders (PvdA): Ik wil eerst van beide bewindslieden horen wat
dat betekent, maar het lijkt me in principe een uitstekend idee.
De heer Graus (PVV): Ik heb samen met Willie Dille jaren geleden al een
motie daarover ingediend. De PvdA heeft die motie toen niet gesteund. Ik
neem dus aan dat de PvdA tegen is. Het lijkt me stug dat de PvdA-fractie
bij een voorstel van de Partij van de Dieren ineens wel voor is. Het kan
natuurlijk ook nieuw inzicht van de PvdA-fractie zijn. Ik noemde net het
landelijk informatiecentrum, maar dat is niet goed. Het is het Landelijk
Expertise Centrum (LEC). Mede door de PvdA-fractie is de fulltime
dierenpolitie om zeep geholpen. Nu er bij 144 152.000 meldingen zijn
gedaan, kunnen de taakaccenthouders niet meer preventief op pad gaan.
Ze redden het nu al niet met de taakaccenthouders. Kan de heer Leenders
mij steunen en zorgen dat er weer 500 fulltime dierenpolitieagenten
komen?
De heer Leenders (PvdA): Die steun krijgt de heer Graus niet van ons.
Weliswaar is het instituut «dierenpolitie» opgeheven, maar de deskundigheid die mede door de inzet van de heer Graus verworven is, is wel
degelijk geïntegreerd in de deskundigheid van de politie in zijn algemeenheid, zo heb ik begrepen. Nee, voor die 500 dierenpolitieagenten krijgt de
heer Graus onze steun niet.
De heer Graus (PVV): Voor de Handelingen: de dierenpolitie is niet
opgeheven, maar bestaat nog. Dat zijn taakaccenthouders geworden,
maar de dierenpolitie is er nog gewoon. Ik wilde nog een keer zeggen dat
het niet waar is dat de dierenpolitie helemaal is opgeheven. Het is een
goed voorstel van de heer Leenders, want zo kan Minister Opstelten
ervoor zorgen dat alle agenten worden opgeleid tot dierenagent. Dan
krijgen we straks duizenden dierenpolitieagenten. Ik ben heel blij dat ze
allemaal deze expertise krijgen. Bedankt voor deze steun.
De voorzitter: U ook dank voor de creatieve interpretatie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

5

De heer Heerema (VVD): Voorzitter. Nog niet zo lang geleden, een week of
vijf, ben ik op werkbezoek geweest bij de Dierenbescherming. Een
onderdeel van dat bezoek dat eruit sprong, was het bezoek aan het
dierenasiel dat met roestige spijkers aan elkaar was gespijkerd en dat een
fikse opknapbeurt nodig had. In dit asiel was naast een flink aantal katten
ook een flink aantal honden gehuisvest; honden die door een slechte
match tussen baasje en beestje gedoemd waren om lange tijd in het asiel
te slijten. Het viel op dat het met name een bepaalde categorie honden
betrof: vechthonden als de pitbull, de bullmastiff en de stafford. Die
honden hebben bijzondere aandacht nodig, want anders vertonen ze in
veel gevallen gedragsproblemen. Hier wil ik mijn punt van maken. Ik ben
op zoek naar de wijze waarop we het aantal honden van dit soort dat in
het asiel terechtkomt, kunnen verminderen. Er is namelijk heel wat leed bij
zowel het baasje als het beestje voordat de hond in een asiel terechtkomt.
Ik heb al eens eerder geopperd om de uitgebreide invoer van fokpuppy’s –
dat zeg ik nu goed – uit Roemenië en Polen aan banden te leggen. Dat kan
een deel van de oplossing zijn. De oplossing is echter met name het
geven van goede voorlichting voordat een puppy verkocht wordt, zodat er
een goede match tussen beestje en baasje is. We hebben daarvoor zicht
op de markt nodig.
Ik heb een aantal vragen aan de Staatssecretaris. Heeft de Staatssecretaris
een idee hoe we de overpopulatie van vechthonden in onze dierenasiels
kunnen indammen? Zijn er reeds maatregelen getroffen waardoor de
import van fokpuppy’s uit Roemenië en Polen gestopt kan worden? Werkt
de branche zelf aan deze problematiek? Ik heb begrepen dat de branche
druk bezig is.
De heer Schouw (D66): Voorzitter. We hebben vandaag een belangrijk
onderwerp bij de kop. Bijna alle sprekers hebben dat in zoveel woorden
duidelijk gemaakt. Dierenmishandeling is van alle tijden, maar zij moet
wel tegen worden gegaan in deze tijd waarin het dier niet altijd, in elke
situatie, als gezelschapsdier wordt ervaren door mensen. In onze
vergaderstukken vond ik een vrij schokkende brief over de relatie tussen
huiselijk geweld en dierenwelzijn. Mijn collega van de PvdA sprak er al
over. Dan schrik je toch. Een van de gegevens uit dat rapport is dat meer
dan 40% van de vrouwen die slachtoffer zijn van huiselijk geweld, de
vlucht uitstelt. Deze vrouwen willen hun huisdier niet in de steek laten. Dat
vind ik nogal een gegeven. Het is ook een opdracht om inspanningen te
plegen om dit soort situaties preventief aan te pakken. Ik kijk hierbij
rechtstreeks naar de Minister, die verantwoordelijk is voor de politie.
Gebeurt er dan helemaal niets? Het zou de waarheid ontrouw zijn als ik
zeg dat er de afgelopen jaren heel weinig is gebeurd. Dat is niet zo. Op
diverse plekken in Nederland wordt geëxperimenteerd met speciale
opvangplekken. Er zijn gelukkig veel pleeggezinnen die honden of katten
uit gewelddadige situaties tijdelijk opvangen. De politietaak op het terrein
van verwaarlozing en mishandeling van dieren wordt structureel
opgenomen binnen de Nationale Politie. We hebben net begrepen van
collega Graus dat we niet om de dierenpolitie heen kunnen als de PVV aan
de macht komt. Dit zijn ontwikkelingen die in de politiek van belang zijn.
Ik heb een aantal voorstellen om het kabinet aan te sporen. Het eerste
voorstel betreft de strafmaat. Als we dierenmishandeling allemaal zo
ernstig vinden, dan moet de strafmaat daarmee in overeenstemming zijn.
Ik daag de Minister van Justitie uit om precies – in zijn woorden
«glashelder» – de bestuursrechtelijke aanpak, de strafrechtelijke aanpak
en de huidige strafmaat te schetsen. Wat is de ambitie wat betreft de
verhoging van de strafmaat? Mijn fractie vindt namelijk dat die verhoging
er moet komen.
Het tweede voorstel: de Minister van VWS heeft een speciale aanpak van
geweld in afhankelijkheidsrelaties. Ik zou dat explicieter willen verbinden
met het punt dat we vandaag aan de orde hebben, dierenmishandeling. Is

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

6

het kabinet bereid om dit punt daarbij in te brengen? Dan krijgen we een
meer geïntegreerde benadering.
Het derde voorstel is het vergroten van de awareness bij de politie. Kan er
niet meer verplicht worden? Ik denk aan een verplichte periodieke cursus
voor elke politieagent over dierenmishandeling. Kunnen we daar geen
keiharde afspraken over maken?
Het vierde voorstel is het inbedden van dierenmishandeling in de aanpak
van huiselijk geweld en kindermishandeling. Graag een reactie hierop.
Is de Minister bereid om een wettelijk kader te ontwikkelen om – dan zeg
ik het heel huiselijk – preventief dieren weg te halen uit het criminele
milieu?
De heer Van Gerven (SP): Voorzitter. Ik ben een tijd geleden op stap
geweest met een inspecteur van de Landelijke Inspectiedienst Dierenbescherming (LID). Daar werd mij ook duidelijk dat er een sterke samenhang
is tussen dierenmishandeling en huiselijk geweld. Dat is het thema dat we
vandaag bespreken. Gisteren spraken we over geweld tegen kinderen. Het
betreft meer dan tienduizenden kinderen per jaar. Er is mogelijk een
relatie met dierenmishandeling. Wat wordt er met dat verband gedaan?
Hoe holistisch zijn de benadering en de aanpak van het geweld wat betreft
de relatie tussen dierenmishandeling en mishandeling van kinderen? Er
worden taken overgedragen bij de decentralisatie, bijvoorbeeld naar de
jeugdzorg. Kan de Minister van Justitie daarop ingaan? Als er sprake is
van dierenmishandeling, wordt dat dan gemeld, bijvoorbeeld bij een
sociaal werker? Wordt onderzocht of er dan ook sprake is van mishandeling van vrouwen of kinderen? Dat zou in het kader van preventie
wenselijk zijn.
Het viel me bij het werk van de Landelijke Inspectiedienst Dierenbescherming op dat je wel van heel goeden huize moet komen om niet
ontmoedigd te raken, want slechts weinig zaken komen voor. Veel zaken
worden afgedaan middels een schikking door het OM. Het OM beschikt
ook over onvoldoende menskracht en kennis om een zaak diepgaand te
onderzoeken. Ziet het OM om die reden af van het strafrechtelijke traject?
Dierenbeulen hebben in veel gevallen snel weer een nieuw huisdier. Dan
moet de Landelijke Inspectiedienst Dierenbescherming weer langs
hetzelfde adres. Eigenlijk is dat erg navrant en teleurstellend. De mensen
die het werk moeten doen, hebben het gevoel dat ze het voor niets doen.
Graag krijg ik ook daarop een reactie.
Ik kom op de strafmaat. De SP heeft tegen de verhoging van de strafmaat
gestemd, want die is enkele jaren geleden al verhoogd via de Wet dieren.
De toepassing is echter een ander vraagstuk. Er worden relatief lage
straffen, lage boetes, opgelegd, terwijl de ruimte veel groter is. Graag ook
daarop een reactie.
De Landelijke Inspectiedienst Dierenbescherming heeft veertien inspecteurs. De SP stelt voor om dat aantal met tien uit te breiden. Ondersteunt
de Staatssecretaris dit voorstel? Anders is dit wellicht iets voor bij de
begroting.
Ik heb al iets gezegd over de kwaliteit van het Openbaar Ministerie. Wij
zijn ook voorstander van een gespecialiseerde officier van justitie. Ik heb
al eerder voorgesteld om het geld voor één inspecteur weg te halen bij de
Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit (NVWA) en dat geld aan het
OM te geven. Ik kan het nu aan de Minister vragen. Wellicht heeft hij nog
wat geld in zijn achterzak zitten om de gespecialiseerde officier mogelijk te
maken. Ik zie de Staatssecretaris een beetje bedenkelijk kijken als ik zeg
dat er weer een inspecteur bij de NVWA weg moet. Wij vinden dat het
probleem moet worden opgelost.
De voorzitter: Ik verzoek u om af te ronden. De heer Heerema heeft ook
een vraag.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

7

De heer Heerema (VVD): Ik hoor dat er capaciteit bij de NVWA weggehaald moet worden. De SP-fractie steunt juist vaak moties over
verzwaring van de taken van de NVWA. Het lukt ook met enige regelmaat
om die moties door de Kamer te krijgen. Ik sta wat raar te kijken nu de
heer Van Gerven pleit voor meer taken voor de NVWA, terwijl hij
tegelijkertijd de capaciteit wil verkleinen. Dat valt voor mij niet te rijmen.
Kan hij daar wat meer over vertellen?
De heer Van Gerven (SP): De heer Heerema was niet bij het debat. Ik heb
toen facultatief ... Als ik een voorstel doe, dan zegt men vaak dat ik geen
dekking heb. Ik heb toen aangegeven dat als dekking voor die gespecialiseerde officier van justitie 1 fte bij de NVWA weggehaald kan worden. De
Minister was niet bij dat debat aanwezig. We konden het er toen dus niet
over hebben. Als we dat met z’n allen vinden, of als de meerderheid dat
vindt, dan is het natuurlijk ordentelijk dat de dekking op het Ministerie van
Veiligheid en Justitie moet worden gevonden en niet bij de NVWA. Dat
was mijn uiteindelijke standpunt.
De heer Heerema (VVD): Begrijp ik goed dat er geen capaciteit bij de
NVWA weggaat, omdat de heer Van Gerven zoekt naar dekking binnen het
Ministerie van Veiligheid en Justitie?
De heer Van Gerven (SP): Dat is juist. De Minister kan het verlossende
antwoord zo dadelijk geven.
In 2010 is de D66-motie over het houdverbod als zelfstandige straf
unaniem aangenomen. We wachten al vier jaar op uitwerking. Graag krijg
ik een reactie van de Minister daarop.
Van de dierenartsen meldt 11% alle vermoedens van dierenmishandeling.
Wat gaan we doen om dat te verbeteren? Dat is namelijk wel erg laag.
De vergadering wordt van 13.31 uur tot 13.38 uur geschorst.
De voorzitter: Ik heet de mensen op de tribune in het bijzonder welkom.
Daar zitten studenten van de Hogere Agrarische School (HAS), die
vestigingen in Den Bosch en Venlo heeft. Er zijn heel hippe opleidingen
met betrekking tot food design en natuur.
Minister Opstelten: Voorzitter. Ik dank de geachte afgevaardigden voor
hun vragen. Ik kan mede namens de Staatssecretaris van Economische
Zaken zeggen dat we de laatste jaren behoorlijke stappen op het terrein
van dierenwelzijn hebben gezet. Het blijkt dat het onderwerp goed op de
agenda is gekomen, in de samenleving en in de Kamer. Dat is een succes.
Ik noem een paar dingen.
Meldnummer 144 heeft gezorgd voor een toename van het aantal
meldingen van dierenleed. De verwachting is dat het meldnummer dit jaar
ongeveer 125.000 gesprekken zal ontvangen. Het eerste halfjaar kwamen
er namelijk 60.000 telefoontjes binnen, die onder andere leidden tot bijna
4.500 meldingen voor de taakaccenthouders handhaven dierenwelzijn.
Dan zie je het ook in dat perspectief. Dat zijn bijna 9.000 noodhulpmeldingen per jaar. Inmiddels zijn bij de politie bijna 160 taakaccenthouders
handhaven dierenwelzijn actief. Dat worden er conform het inrichtingsplan van de Nationale Politie minimaal 180. De heer Graus heeft daar
ook melding van gemaakt. Gisteren hebben de Staatssecretaris van VWS
en ik uitgebreid met de Kamer gesproken over geweld in afhankelijkheidsrelaties, waaronder huiselijk geweld. Alle woordvoerders hebben dit ook
genoemd. Huiselijk geweld en kindermishandeling blijven prioriteit en zijn
opgenomen in de Veiligheidsagenda 2015–2018, die ik met de regioburgemeesters, Openbaar Ministerie en de korpschefs ben overeengekomen.
Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt onder meer dat de kans dat een
huiselijkgeweldpleger ook dieren mishandelt en omgekeerd significant

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

8

groter is dan de kans dat een niet-huiselijkgeweldpleger dit doet. Dit
betekent overigens niet dat een huiselijkgeweldpleger altijd dieren
mishandelt en omgekeerd. Dat zeg ik om daarin precies te zijn. Er is geen
causaal verband. Bovendien blijkt uit onderzoek dat mogelijk een
aanzienlijk deel van de huiselijkgeweldplegers zijn slachtoffer chanteert
door te dreigen met het gebruik van geweld tegen huisdieren. Een aantal
woordvoerders heeft dit ook genoemd. Ik kom daar straks op terug. Uit
onderzoek blijkt dat 41% van de vrouwen de vlucht naar de opvang uitstelt
vanwege huisdieren. Professionals in het veld zijn zich steeds meer
bewust van die cruelty link en ze hebben er ook aandacht voor. Het is heel
goed om dat te beseffen. Het vereist ook activiteiten van de verschillende
diensten en van ons. De cruelty link staat goed op de agenda bij alle
instanties. Ik ga in op een aantal punten die de Kamer in dat verband heeft
gevraagd.
Mevrouw Thieme had het over de politieregistratie huiselijk geweld en
dierenmishandeling, het huisverbod en het risicotaxatie-instrument. Ik
licht de vigerende instrumenten graag toe. Mevrouw Thieme pleit voor
een betere koppeling van gegevens over huiselijk geweld en dierenmishandeling bij de politie. Op dit moment is deze koppeling niet rechtstreeks
te maken. Ik kijk naar iedereen, maar de collega’s die ook politie in
portefeuille hebben, zijn daarmee bekend. Ik ben bezig om de gehele
ICT-portfolio van de politie te herijken. Sinds gisteren heeft de
ICT-portfolio meer aandacht, maar bij de politie hadden we dat al. Het
belangrijkste is nu zorg te dragen voor de continuïteit van het politiewerk
op straat en de start van de basisteams en de districtsrecherche per
1 januari 2015. Dat vergt veel capaciteit, ook in de IV/ICT-kolom van de
politie. Voor 17 november kom ik met een voortgangsbrief op dat terrein.
Ik zeg dat vanuit mijn politieverantwoordelijkheid. In die brief staat wat de
gevolgen zijn van de schaarse ICT-capaciteit voor een aantal politieprioriteiten van de Kamer en van mijzelf. Ik ben er erg voor om zaken simpel en
helder te houden. Op termijn wil ik bij de politie een eenvoudige registratie van dierenverwaarlozing, maar op korte termijn kan dit niet. Ik moet
daar reëel in zijn. We moeten keuzes maken binnen de ICT-kolom van de
politie en het is maar zeer de vraag of de oplossing in de registratie bij de
politie zit. Ik kom daarop terug.
Er is echter ook goed nieuws, wat betreft het bewustzijn van de mogelijke
link. Ik kom dan bij de combinatie waarover mevrouw Thieme en de heer
Schouw het hadden. Het risicotaxatie-instrument dat de politie hanteert,
biedt wellicht mogelijkheden dit te versterken. Het risicotaxatie-instrument
is een instrument waarop aangetekend wordt en dat vervolgens naar de
burgemeester gaat voordat hij een huisverbod instelt. Het is bedoeld voor
het beoordelen van de onmiddellijke veiligheid van personen in het kader
van een huisverbod. Hiervoor wordt informatie verzameld over de
mogelijke pleger van het geweld, incidenten en achtergronden. In het
huidige risicotaxatie-instrument voor het huisverbod is als een van de
indicatoren van huiselijk geweld opgenomen dat het slachtoffer onder
druk wordt gezet of bedreigd wordt met geweld tegen huisdieren. In het
instrument komt dierenmishandeling dus voor. In de genoemde indicator
ligt de impliciete check besloten op mishandeling van dieren. De vraag is
of dierenmishandeling en wellicht het meldnummer 144 explicieter
kunnen worden opgenomen in het instrument. Ik zal de professionals
vragen hiernaar te kijken in het kader van de herijking van het
risicotaxatie-instrument, want ik vind dit een belangrijk punt. De herijking
vindt nu plaats en is aan het einde van het jaar gereed. Ik doe nu een fikse
toezegging naar aanleiding van de vragen van mevrouw Thieme en de
heer Schouw. In het eerste kwartaal van volgend jaar zal ik de Kamer
hierover berichten.
Mevrouw Thieme (PvdD): Ik dank de Minister voor de toezegging om te
kijken naar het expliciet maken van het risicotaxatie-instrument op het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

9

punt van mogelijke aanwezigheid van dierenmishandeling of dierverwaarlozing. Ik had ook gevraagd naar een verplichte meldcode voor de
professionals in jeugdzorg en onderwijs. Het is belangrijk dat we de
professionals de tools geven om de koppeling te leggen tussen huiselijk
geweld, kindermishandeling en dierenmishandeling. De Minister heeft er
in zijn brief slechts het volgende over gezegd: dat ben ik niet van plan om
te gaan doen. Als ik de Minister nu hoor, dan lijkt hij nu wel het gevoel te
hebben dat het van belang is om daarvoor iets te regelen. Klopt dat?
Minister Opstelten: Daar kom ik zo op terug, want dat is een ander
onderwerp. Dat heeft te maken met de vraag van de heer Van Gerven over
de wijze waarop we omgaan met de meldcode huiselijk geweld en
kindermishandeling. De Staatssecretaris zal er dadelijk op ingaan. Die
punten zijn gisteren ook aan de orde zijn geweest.
Klopt de stelling dat de eigenaar het dier na inbeslagname terugkrijgt,
omdat de registratie van het eigenaarschap niet verandert? Dat betreft het
preventief weghalen van dieren. Strafrechtelijk gaat het om beslag,
bestuursrechtelijk om een bestuurlijke aanpak. Ik zal het proberen kort te
houden, want de heer Schouw heeft om een aanzienlijke analyse
gevraagd van het bestuurlijk optreden, het bestuurlijk instrumentarium en
het strafrecht. Inbeslagname is het ten behoeve van strafvordering onder
zich nemen of houden van voorwerpen. Met voorwerpen worden ook
dieren bedoeld. Vatbare voorwerpen zijn voorwerpen die kunnen dienen
om de waarheid aan de dag te leggen of om wederrechtelijk verkregen
eigen voordeel aan te tonen. Ook alle voorwerpen waarvan verbeurdverklaring, onttrekking aan het verkeer, kan worden bevolen, zijn vatbaar
voor inbeslagneming. Degene bij wie een voorwerp in beslag is genomen,
krijgt een bewijs van ontvangst. Bij strafrechtelijk beslag zijn er drie
opties. De eerste is dat de eigenaar afstand heeft gedaan en het dier niet
terugkrijgt. De tweede is dat het dier door de rechter verbeurd wordt
verklaard als bijkomende straf of wordt onttrokken aan het verkeer. Dat is
een maatregel. De eigenaar/houder krijgt het dier niet terug. De derde is
dat het dier moet worden teruggegeven. Het uitgangspunt is derhalve niet
dat een inbeslaggenomen dier per definitie niet teruggaat naar de
eigenaar of houder.
Het bestuursorgaan kan een last onder bestuursdwang opleggen als
herstelsanctie. Bestuurlijke herstelsancties hebben tot doel het ongedaan
maken of beëindigen van een overtreding, het tegengaan van een
herhaling van een overtreding dan wel het wegnemen of beperken van de
gevolgen van de overtreding. Het bestuursorgaan is bevoegd voor zowel
de bestuursdwang als het meevoeren en opslaan van zaken. Het bestuursorgaan draagt zorg voor de bewaring van de zaak. In beginsel is het doel
van het in bewaring nemen van dieren dan ook om deze dieren terug te
geven aan de rechthebbende, zodra de situatie het houden van dieren
weer toelaat. De bewaring richt zich dan ook, anders dan strafrechtelijk
beslag, meer op de bescherming van dieren. Indien de dieren niet binnen
een bepaalde termijn kunnen worden teruggegeven, kan het bestuursorgaan de dieren verkopen of overdragen om niet. Gedurende drie jaar na
het tijdstip van verkoop heeft degene die op dat tijdstip eigenaar was, het
recht op de opbrengst van de verkoop onder aftrek van de verschuldigde
kosten voor vervoer en opvang en de kosten van de verkoop. Na het
verstrijken van deze termijn vervalt het batensaldo aan het bestuursorgaan. Zo gaan we met het instrumentarium om. Toen we destijds het
convenant met alle instanties opstelden, hebben we gekozen om het
primaat te leggen bij het bestuursrecht. Het strafrecht volgt. Ik kom straks
op de hoogte van de straffen.
De heer Schouw (D66): De straf?
De voorzitter: Straffen komt hierna.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

10

Minister Opstelten: Ik kom bij de straffen waarnaar mevrouw Thieme en
de heer Schouw hebben gevraagd. Ook de heer Graus heeft er nadrukkelijk over gesproken. Ik heb de Kamer naar aanleiding van de vragen van
de heer Van Gerven en de heer Schouw geïnformeerd over het feit dat ik
de evaluatie van het uitbreiden van de proefperiode bij een voorwaardelijke straf van drie jaar naar tien jaar laat vervroegen van 2017 naar 2015.
De uitkomst zal bij het inrichten van het houdverbod worden benut. Die
evaluatie loopt nu.
Mevrouw Thieme vraagt hoe vaak een houdverbod wordt opgelegd. Het
OM vordert regelmatig een houdverbod bij de rechter. «Regelmatig» is
tientallen keren per jaar. Het is natuurlijk aan de rechter om het verbod op
te leggen. Op 31 oktober 2013 heeft de rechtbank Rotterdam aan een
dierenhandelaar die dieren geen verzorging gaf, een houdverbod van vijf
jaar opgelegd. Aan de man die vier katjes doodde, heeft de rechtbank in
Den Haag op 21 februari 2014 een houdverbod van drie jaar opgelegd. Dat
zijn een aantal uitspraken van rechters.
Mevrouw Thieme zegt dat er geen cijfers bekend zijn over het opleggen
van een houdverbod. Het OM registreert zaken op het overtreden van het
wetsartikel. Het registreren van opgelegde houdverboden vergt een
aanpassing van het registratiesysteem. Dat moet nu handmatig gebeuren
en dat vinden we toch te veel tijd kosten. Aan de Kamer heb ik in
antwoord op vragen van de heer Schouw destijds een evaluatie van het
houdverbod toegezegd. Dat heb ik net ook genoemd.
Mevrouw Thieme (PvdD): De voorbeelden die de Minister gaf, hebben we
ook allemaal in de krant kunnen lezen, maar dat is op anekdotisch niveau.
Mijn fractie wil echter goed inzicht hebben in hoe vaak het houdverbod
wordt opgelegd, of het effectief is en of er sprake is van recidive, dus van
herhaalde strafbare feiten door een dierenbeul. Als het opleggen van een
houdverbod niet wordt geregistreerd, wordt het wel erg lastig om dit te
kunnen beoordelen. Als het kabinet serieus werk wil maken van een
houdverbod, dan ligt het in de rede om zo snel mogelijk in de automatisering ruimte te maken om houdverboden te registeren.
Minister Opstelten: Dat is absoluut een relevante interventie van
mevrouw Thieme. Zowel voor het OM als voor de rechter en de politie is
het belangrijk om dat te weten. Ik neem dat mee in de lopende evaluatie.
Vervolgens zullen we aangeven of en op welke wijze we daar inhoud aan
kunnen geven. Indien het niet mogelijk is, dan geven we aan waarom niet.
Mevrouw Thieme (PvdD): Ik dank de Minister daarvoor. Mijn fractie heeft
erop gewezen dat het houdverbod alleen bij een voorwaardelijke
maatregel kan worden ingesteld. Als iemand een voorwaardelijke straf
krijgt, kan de rechter eisen dat diegene een aantal jaren geen dieren meer
mag houden. Als diegene geen straf krijgt, bijvoorbeeld vanwege een
psychische stoornis, dan kan niet een zelfstandig houdverbod worden
opgelegd. Een kittenkiller met een schizofrene stoornis kan dan dus weer
kittens kopen. Kan de Minister, nog voordat de evaluatie komt, voorbereidingen treffen om te kijken naar een zelfstandig houdverbod als maatregel
of als hoofdstraf?
Minister Opstelten: Dit is een van de punten die in de evaluatie aan de
orde komen. We doen deze evaluatie mede vanwege de punten die
mevrouw Thieme aangeeft. Het lijkt me niet verstandig om daar nu op
vooruit te lopen, want dan nemen we incidentele maatregelen. Ik wil de
evaluatie afwachten.
De heer Graus (PVV): Ik weet niet of een dierenbeul met psychische
problemen een tautologie of een pleonasme is, want het is lang geleden
dat ik op het vwo heb gezeten, maar iedere dierenbeul heeft een kronkel

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

11

in zijn hoofd. Iedere dierenbeul heeft psychische problemen. De Minister
van Veiligheid en Justitie heeft het plotseling over 180 taakaccenthouders,
maar dat was het aantal fulltime dierenpolitieagenten, namelijk 182, op
het moment dat D66 de dierenpolitie de strop om deed. Nu klaagt de
D66-fractie wel over huiselijk geweld en vindt het zielig. De Minister heeft
weleens gezegd dat er per robuuste basiseenheid twee taakaccenthouders
dierenwelzijn zouden komen. Nu hoor ik plotseling het aantal van 180.
Eerst was er sprake van 340 tot 360 taakaccenthouders en dat was al
minder dan 180 fulltime dierenpolitieagenten, want er zijn ook nog zieken,
zwakken en misselijken. We hebben met honderdduizenden meldingen te
maken. Ik ben heel blij met de toezegging van de Minister om te
vervroegen van 2017 naar 2015, maar er is geen rechter in Nederland –
rechters zijn meestal ook D66-leden – die een houdverbod oplegt van drie
tot tien jaar. Daarom moeten er minimale straffen komen die moeten
worden opgelegd. Er moet worden gezegd: je gaat zoveel jaar de bak in
en krijgt een levenslang verbod op het houden van dieren. Second best
zou een houdverbod van tien jaar zijn.
De voorzitter: Ik verzoek de heer Graus partijpolitieke kleur bij zinnen
zoveel mogelijk te beperken.
Minister Opstelten: Ik wil dit met de heer Graus doorspreken, want ik ken
zijn invalshoek als geen ander. Wij hebben natuurlijk heel veel meegemaakt. Daar moeten we ook open over zijn. Mede door de heer Graus en
anderen is het punt van dierenwelzijn goed op de agenda gekomen. De
500 dierenpolitieagenten zijn inderdaad teruggebracht tot taakaccenthouders en misschien zijn die taakaccenthouders wel beter. Mijn
overtuiging is dat dierenwelzijn met hen meer integrale aandacht in de
politieorganisatie krijgt dan wanneer je alleen 500 dierenpolitieagenten
hiermee belast. In het inrichtingsplan voor de Nationale Politie zijn de
functies opgenomen waarin we het specialisme opnemen. Ik dacht dat ik
de heer Graus gelukkig kon maken met het feit dat we van 160 naar 180
dierenpolitie-accenthouders groeien. Het aantal neemt toe. Dat zijn de
mensen die het accent houden en die coördineren ten aanzien van dit
onderwerp. Dat neemt niet weg dat andere politiemensen ook gehouden
zijn om daaraan aandacht te besteden in hun werk, zowel preventief als
repressief. Dit is aan de orde bij de koppeling tussen huiselijk geweld en
dierenmishandeling. Uit de registratie blijkt ook dat de kennis breder
wordt ingezet. Het wordt ook meegenomen in de totaliteit van de
opleiding van politiemensen. Het is niet zo dat iedere politieman of
-vrouw een dierenspecialist is, maar wel dat dierenwelzijn in de breedte
aandacht verdient van de politieman of -vrouw. Wat dat betreft is er veel
gebeurd.
Als vanzelf blijf ik bij de heer Graus en de heer Van Gerven over de
crossreporting.
De heer Graus (PVV): Ik heb ook een vraag gesteld over minimumstraffen.
Daarna heb ik nog een aanvullende vraag gesteld.
Minister Opstelten: De heer Graus weet dat het instituut «minimumstraffen» niet op mijn agenda staat en ook niet op de agenda van het
kabinet.
De heer Graus (PVV): Laten we dan stoppen over de minimumstraffen en
de 500 politieagenten. Ik hoorde de Minister iets heel sympathieks
voorstellen aan de Kamer. Het is namelijk heel simpel om op de politieopleiding, het opleidingsinstituut waaraan ik van kinds af aan verbonden ben
geweest, een dierenmodule toe te voegen. Dat hoeft maar een paar dagen
te duren, maar dan zijn alle agenten beter op de hoogte van huiselijk
geweld en dierenwelzijn. Daar kan niemand tegen zijn. Die 500 specia-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

12

listen gaan er komen, geloof me. Ik sterf nog liever dan dat ze nooit meer
terugkomen. Laten we voor nu een dierenmodule over dierenmishandeling maken, niet alleen bij het NFI en de faculteit diergeneeskunde,
maar ook op de politieacademies.
Minister Opstelten: Ik heb net gezegd dat in de basisopleiding nadrukkelijk aandacht wordt besteed aan de cruelty link. Die is ook heel
belangrijk. In de basisopleiding wordt aandacht geschonken aan de
normale taak van de politieman of -vrouw in een basisteam, dus ook aan
dierenwelzijn. Laten we het daarbij houden en het niet ingewikkelder
maken dan het is.
Ik kom op crossreporting, de informatie-uitwisseling tussen politie en
hulpverleners. De Staatssecretaris gaat daar ook op in. Er ontstaat steeds
meer een netwerk van hulpverleners, gemeenten, dierenopvang en politie
en er is steeds meer oog voor de verschillende verbanden. Dit komt aan
de orde in de werkwijze van de politie en ook in de hulpverlening moeten
we daarmee rekening houden. We moeten in ketens organiseren en dat
gebeurt ook.
De heer Leenders vroeg of de quickscan vrouwenopvang en dierenmishandeling al uitgevoerd is. De Staatssecretaris zal daarover het woord
voeren.
Tot slot is gevraagd of ik bereid ben om tbs voor dierenmishandelaars
mogelijk te maken. De heer Graus vroeg impliciet iets dergelijks. Is dat zo?
De heer Graus (PVV): Nee, ik heb gevraagd om het behoud van het LEC,
144. Ik heb ook gevraagd om een module dierenmishandeling toe te
voegen bij het Nederlands Forensisch Instituut.
De voorzitter: Dat is inderdaad iets anders.
Minister Opstelten: Dat is iets totaal anders. Als door huiselijk geweld of
andere strafbare feiten onderzoek gepleegd moet worden, dan heeft het
Nederlands Forensisch Instituut daar de vaardigheden voor. Het is niet
nodig om dat nadrukkelijk te vragen.
De heer van Gerven (SP): Ik heb niet echt antwoord gehad op twee
vragen. Ik heb aangegeven dat de SP niet voor verhoging van de
strafmaat is. De SP constateert dat er relatief lage straffen worden
opgelegd. Hoe kan dat? Het is mij niet helemaal duidelijk of de Minister
een officier van justitie voor dierenmishandeling gaat benoemen.
Minister Opstelten: De straf is nu maximaal drie jaar. De heer Schouw
heeft daar ook naar gevraagd. We hebben gezegd dat we de strafmaat
evalueren, ook in het kader van het vervroegd evalueren van het verhogen
van de voorwaardelijke straf van drie jaar naar tien jaar. Ik blijf er telkens
naar kijken, ook in de evaluatie. Sorry dat ik het punt over de officier van
justitie vergeten ben. Ik had dat moeten meenemen. Mevrouw Thieme
vroeg er ook naar. Heeft elk arrondissement een contact-officier van
justitie, die dierenmishandelingszaken als eerste bekijkt? Ik ben het
nagegaan, want ik kon me niet voorstellen dat die er niet zijn. Het is als
zodanig georganiseerd in elk van de tien arrondissementen. Dat is meer
dan waar de Kamer eigenlijk om vroeg.
De heer van Gerven (SP): Ik constateer dat er als straf gemiddeld een
boete van € 100 tot € 200 wordt opgelegd, terwijl het maximum € 20.000
is. Kan de Minister daarop ingaan? Als er veel bestuursrechtelijk wordt
afgehandeld omdat er te weinig OM-capaciteit is, gaat dat dan niet ten
koste van de mogelijkheid voor het instellen van een houdverbod? Ik
neem aan dat een houdverbod niet via het bestuursrechtelijke traject
opgelegd kan worden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

13

Minister Opstelten: De hoogte van boetes en straffen is een zaak van
rechters en bestuursorganen en uiteindelijk van de bestuursrechter. Ik heb
gezegd dat ik de hoogte van de straffen meeneem in de evaluatie, gelet op
het maatschappelijk debat daaromtrent. Dat moeten we fundamenteel
doen. We moeten niet in elk algemeen overleg vragen om verhoging van
straffen, ook niet incidenteel in wetswijzigingen. Die tijd hebben we
gehad. Ik voel er wel iets voor. Ik zie ook het verband en neem dat mee bij
de evaluatie. Het is altijd een kwestie van prioriteitstelling. Huiselijk
geweld, kindermishandeling en relaties met andere onderwerpen vormen
een van de vijf prioriteiten voor de komende jaren van de burgemeesters
in dit land, de politie en het Openbaar Ministerie. Dat komt in mijn
begroting ook aan de orde. In dat verband wil ik dit laten bekijken. Laten
we de ontwikkeling waar alle instanties steeds meer bij betrokken raken,
een kans geven in plaats van dat we hier instrumenten verzinnen waar het
veld niet om vraagt. Ik neem dit in de evaluatie mee.
De heer Schouw (D66): Die laatste opmerking van de Minister snap ik niet
helemaal, want het veld, dus de dierenmishandelaars, vragen de Minister
echt niet om hogere straffen op te leggen. Dat is een beetje een rare
redenering. Ik val de heer Van Gerven bij. De veel te lage geldboetes voor
dierenmishandelaars moet je substantieel verhogen. Dat heb ik voor ogen
als ik het heb over een straf, niet zozeer een gevangenisstraf. Zegt de
Minister toe dat hij dit expliciet meeneemt in de evaluatie?
Minister Opstelten: Zeker. Dat is preciezer geformuleerd dan ik net deed.
Die toezegging staat genoteerd.
De heer Schouw (D66): Het kan zijn dat ik het vergeten ben, maar
wanneer kan de Kamer de evaluatie verwachten en bespreken?
Minister Opstelten: De evaluatie is voor 2015 voorzien en wordt ook in
2015 afgerond. Voor het zomerreces stuur ik de evaluatie met een
kabinetsreactie naar de Kamer.
Staatssecretaris Dijksma: Voorzitter. Mevrouw Thieme, de heer Graus, de
heer Leenders en de heer Schouw hebben aandacht gevraagd voor het
thema «vrouwenopvang en dierenmishandeling». Zij vroegen of
bedreigde vrouwen hun dieren mogen meenemen of dat dit een probleem
is. De Kamer weet dat de Staatssecretaris van VWS een quickscan heeft
uitgevoerd naar de wijze waarop vrouweninstellingen omgaan met de
opvang van huisdieren. De Kamer ontvangt het rapport met de volgende
voortgangsrapportage over geweld in afhankelijkheidsrelaties. Die wordt
naar verwachting in december aan de Kamer verzonden, dus nog voor het
kerstreces. Ik heb met de Staatssecretaris van VWS contact gezocht over
deze kwestie. Het blijkt in de praktijk dat dieren die niet groter zijn dan 50
cm en in een kooitje leven, wel mee kunnen, maar dat het bij dieren groter
dan 50 cm nodig is dat er een specifiek pgb wordt aangevraagd. Er leven
ook andere mensen in dergelijke instellingen en met hen wordt ook
rekening gehouden.
Zoals de Kamer weet, lopen er een aantal pilots bij instellingen van de
Federatie Opvang. De hoofdvraag is of we de situatie kunnen verbeteren.
Enkele woordvoerders verwezen daar ook naar. De Kamer geeft terecht
aan dat dit als een probleem wordt gezien. Er is vorige week een overleg
geweest met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), waarin
afgesproken is om de best practices te laten verspreiden. De Kamer moet
dan denken aan de pilot in Overijssel genaamd Blijf van mijn Dier. De heer
Leenders verwees daar ook naar. Er is ook het een en ander georganiseerd door de Blijf Groep Amsterdam, dierenopvang Amsterdam en de
gemeente Pekela. Het idee is om de voortgang van die pilots mee te
nemen in een brief aan de Kamer bij die rapportage. De Staatssecretaris

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

14

heeft ook vastgesteld dat wij met de Federatie Opvang moeten bespreken
of er in de praktijk echt een probleem is met de dieren waarvoor je een
apart pgb moet aanvragen. Ik ben dat met hem eens. Als dat zo is, dan
moeten we kijken wat we daaraan kunnen doen. De Kamer krijgt in
december de quickscan en in de brief zal over de pilots en de voortgang
bericht worden. Dan hebben we ook helder of er verder problemen zijn,
want we zullen het bij de Federatie Opvang aankaarten. Als dat zo is, dan
kunnen we die problemen ook melden. We zullen eventueel vastleggen op
welke wijze we met die problemen omgaan. We zijn erop gericht om ze
geen probleem te laten zijn. Het is niet altijd makkelijk. Je hebt te maken
met mensen die noodgedwongen bij elkaar leven en dat geeft soms
complicaties. De Kamer zal dat begrijpen.
Er is het een en ander gevraagd over de meldcode en dierenmishandeling
en de wijze waarop hulpverleners werken met meldcodes. Hulpverleners
werken met de verplichte meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling. Het is goed om vast te stellen dat in de meldcode al aandacht
wordt besteed aan het thema «dierenmishandeling». Dierenartsen hebben
ook een meldcode dierenmishandeling met aandacht voor huiselijk
geweld. De relatie die wij vandaag bespreken, wordt in die meldcodes al
gelegd.
Mevrouw Thieme (PvdD): Ik heb het Basismodel meldcode huiselijk
geweld en kindermishandeling hier voor mij. Ik heb het gelezen om te zien
wat daarin staat over kindermishandeling in relatie tot dierenmishandeling. Er staat alleen maar dat je het meldnummer 144 voor dieren in
nood moet bellen. Dat lijkt mij te mager. Het is belangrijk dat er expertiseuitwisseling plaatsvindt en dat professionals op de hoogte worden gesteld
van de relatie. Ik geloof ook dat dat gebeurt. Het gaat mijn fractie erom dat
dierenmishandeling automatisch in het stappenplan van de verplichte
meldcode wordt meegenomen. Graag een reactie van de Staatssecretaris.
Staatssecretaris Dijksma: Ik ben bereid daar nog een keer naar te kijken.
Ik weet dat de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Diergeneeskunde (KNMvD) de code dierenmishandeling evalueert. Als het nodig is,
kunnen we daarin een aanpassing aanbrengen. Ik ken de codes niet
helemaal uit mijn hoofd, maar ik ben bereid om te kijken naar het punt
van mevrouw Thieme. Ik kom hierop terug in een schriftelijke reactie.
Mevrouw Thieme (PvdD): Ik ben blij met de toezegging. Heeft de
Staatssecretaris zicht op wanneer ze hiermee komt? Ik wijs de Staatssecretaris op de website www.vooreenveiligthuis.nl, die mede-geïnitieerd is
door diverse ministeries. Op de gehele website komt het onderwerp
dierenmishandeling niet eens voor. Ik vraag daar aandacht voor.
Staatssecretaris Dijksma: Dat lijkt mij goed. Ik kom hier voor de kerst bij
de Kamer op terug.
Mevrouw Thieme vroeg waarom we kiezen voor een meldcode en niet
voor een meldplicht. Bij de bespreking van het wetsvoorstel Verplichte
meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling is dit onderwerp al aan
de orde geweest. Toen heeft de Staatssecretaris van VWS aangegeven dat
er bewust is gekozen om geen meldplicht in te voeren, omdat ervaringen
met een meldplicht in het buitenland geen bewijs opleveren van het feit
dat die helpt bij het terugdringen van geweld en mishandeling in
afhankelijkheidsrelaties. Ook leidt het hoge aantal ongegronde meldingen
bij een meldplicht tot onnodige overbelasting van het systeem en soms
ook tot onnodige stigmatiserende onderzoeken. Bovendien kan een
verplichte meldcode op meer draagvlak bij de professionals rekenen. Dat
is van groot belang, want zij moeten het doen. Daarom wordt verwacht
dat de meldcode, zoals we die nu kennen, effectiever is. Dat staat los van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

15

de vraag of de meldcode inhoudelijk precies en to the point is. Daar
hebben we net iets met elkaar over afgesproken.
De heer Graus vroeg of er aanvullend onderzoek komt naar de relatie
tussen huiselijk geweld en dierenwelzijn. De Staatssecretaris van VWS, de
heer Van Rijn, laat het prevalentie-onderzoek huiselijk geweld en
kindermishandeling uitvoeren. Onderzocht zal worden of daarin enkele
vragen over dierenmishandeling en dierenwelzijn opgenomen kunnen
worden. Er wordt dus gekeken of dit meegenomen kan worden in het
onderzoek dat al op de rol staat.
De heer Graus vroeg om een module herkennen dierenmishandeling op
de universiteit. Hij dreigde al met een motie. Misschien kan hij die
dreiging nog inhouden. De dierenarts krijgt in zijn opleiding een dagdeel
les over de relatie tussen huiselijk geweld en dierenmishandeling. Er is
ook een keuzevak forensische diergeneeskunde, met daarin aandacht voor
de link tussen huiselijk geweld en dierenmishandeling.
Last but not least heeft de heer Heerema drie onderwerpen aan de orde
gesteld met betrekking tot honden en Oost-Europese import. Ik ben het
zeer met hem eens dat we moeten voorkomen dat we dieren hier krijgen
waarmee iets aan de hand is. We moeten stevig inzetten op het
voorkomen van de illegale handel in honden. De NVWA, de politie en de
LID werken intensief samen bij de aanpak van illegale hondenhandel.
Vanaf 29 december mogen pups alleen nog maar ingevoerd worden vanaf
15 weken oud in plaats vanaf 8 weken oud. Dat heb ik recent als wijziging
in het beleid doorgevoerd. Dat heeft te maken met een verplichte
vaccinatie voor hondsdolheid. We hebben eerder situaties meegemaakt
waarbij dieren hondsdol ons land binnenkwamen. Dat willen we niet. De
heer Heerema vroeg of er al een aanscherping is geweest. Ja, dit is daar
een treffend voorbeeld van.
Vervolgens heeft de heer Heerema gevraagd of ik ideeën heb om de
overpopulatie van gevechtshonden in dierenasiels in te dammen. Ik zal
binnen een afzienbare termijn een reactie sturen op het advies van de
Raad voor Dierenaangelegenheden (RDA) over agressieve honden. Dat zal
waarschijnlijk binnen een maand zijn. Ik kan me voorstellen dat ik daarin
op dit onderwerp terugkom. Ik begrijp heel goed waar de heer Heerema
naar vraagt en waarom hij het vraagt.
Ten aanzien van de gedragsproblematiek van gevechtshonden en hun
baasjes krijg ik binnenkort op mijn departement het plan De gezonde(re)
en sociale hond in Nederland aangeboden. Laten we de baasjes er ook bij
pakken, want vaak zie je dat gedrag van dieren voorkomt uit de opvoeding
door mensen of het gebrek daaraan en gebrek aan aandacht. Dat is een
initiatief van onder meer de Raad van Beheer op Kynologisch Gebied en
de Vereniging van Beroepsmatige Kennelhouders (VBK). De Kamer weet
dat per 1 juli jl. regelgeving in werking is getreden die moet voorkomen
dat gedragsafwijkingen worden doorgegeven via het fokbeleid, maar hier
betreft het meer specifiek de relatie tussen mens en dier. Ik verwacht dat
ik een mooi plan krijg. Uiteraard stel ik de Kamer daarvan op de hoogte. Ik
zal tevens een reactie op het voorstel geven.
De heer Heerema (VVD): Ik dank de Staatssecretaris voor de antwoorden.
Ik heb één korte vraag. De Staatssecretaris geeft aan dat er binnen een
maand een rapport komt met een reactie vanuit de RDA. Tevens krijgt de
Staatssecretaris iets aangeboden. Is er een koppeling te maken, zodat we
die hier kunnen bespreken? Ik kan me voorstellen dat daar iets over te
zeggen valt.
Staatssecretaris Dijksma: Dat kan ik me goed voorstellen. Als we dit in
één brief zetten in plaats van twee, dan levert dat ons ook wat efficiencywinst op.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

16

De heer Graus (PVV): Ik wil een misverstand de wereld uit helpen. Er
worden geen agressieve dieren geboren. Zieke en agressieve mensen
maken de dieren agressief. De mensen moeten worden aangepakt en niet
de dieren. De masteropleiding forensische diergeneeskunde, waar de
Staatssecretaris het over heeft, doet mij deugd. Kunnen de taakaccenthouders dierenwelzijn betrokken worden bij de paar dagen dat de
masterclass forensische diergeneeskunde duurt? Mogen de taakaccenthouders meedraaien, zodat die mensen ook sneller erkenning hebben
voor dierenmishandeling? Dit zijn namelijk de mensen aan het front. Daar
kan toch niemand tegen zijn?
Staatssecretaris Dijksma: Dat moeten we met de universiteiten
overleggen, maar dat wil ik best doen.
De heer Van Gerven (SP): Er is een verschil tussen pitbulls en labradors.
Het gaat mij te ver om alles op mensen te gooien. Die discussie voer ik
een andere keer met de heer Graus. De Landelijke Inspectiedienst
Dierenbescherming heeft in februari een brief gestuurd in verband met de
hoge werkdruk. Ik had nog een vraag liggen over capaciteitsuitbreiding.
Graag een reactie van de Staatssecretaris.
Staatssecretaris Dijksma: Onder meer de heer Van Gerven vindt dat we
veel meer moeten doen aan de NVWA. We investeren daarom tientallen
miljoenen extra in de NVWA. Daarmee zit ik aan de bodem van de
financiële capaciteit. De heer Van Gerven suggereerde dat er wel tien
inspecteurs bij moeten. Dat is dus bijna een verdubbeling. Ik zie het niet
gebeuren. Ik zie de heer Van Gerven ongetwijfeld terug bij het debat dat
we na het herfstreces hebben over onze begroting. De bijdrage van EZ
aan de LID is in de afgelopen jaren al toegenomen van € 300.000 tot 1,6
miljoen per jaar. Extra geld, dat wordt «m niet. Namens de Minister mag
ik zeggen dat hij werkt aan het tijdelijk detacheren van drie politieagenten
bij de LID ter ondersteuning. Een onderzoeksbureau onderzoekt wat de
oorzaken zijn, of de huidige samenwerking en werkwijze efficiënter
kunnen en of we knelpunten kunnen oplossen om de LID structureel te
helpen. Mooier afronden dan dit kan bijna niet. Tel uit uw winst, mijnheer
Van Gerven. Praat er niet te lang over, want anders gaat het niet meer
door.
De heer Van Gerven (SP): Het was mij ook bekend dat er drie fte’s
gedetacheerd worden dankzij de Minister van Veiligheid en Justitie, maar
de portee van mijn verhaal is dat er een structurele oplossing moet
komen. We komen hierop terug bij de begrotingsbehandeling van EZ,
maar misschien kan nog voordat wij de begroting EZ behandelen, iets
over de oplossing gemeld worden. Ik weet niet of ik de Minister daarmee
overvraag, want het departement is kennelijk ook bezig met de vraag hoe
het met de LID verder moet, omdat die heel veel te maken heeft met de
politie.
Staatssecretaris Dijksma: Het antwoord is nee. We zijn van € 300.000
naar 1,6 miljoen gegaan. We doen een onderzoek. We detacheren een
aantal mensen. Het probleem is dus bekend. Het is ook niet zo dat we op
dit onderwerp stilstaan. Voordat de heer Van Gerven overhaast met
voorstellen komt, terwijl we nu geen grond hebben om die meteen te
financieren, moeten we bekijken of wat we nu allemaal doen, effect heeft.
Als dat niet zo is, dan weet ik zeker dat we de heer Van Gerven weer
terugzien.
De voorzitter: Ik bekijk of er behoefte is aan een tweede termijn. Dat is er.
Ik wil die heel kort houden, want er is best al het een en ander toegezegd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

17

Ik sta een spreektijd toe van één minuut. Gedurende de rit zien we wel of
alle leden hieraan behoefte hebben.
Mevrouw Thieme (PvdD): Voorzitter. Ik had al gezegd dat ik een VAO
wilde. Ik ben blij met de toezeggingen van de Staatssecretaris en de
Minister over de registratie van dierenmishandeling bij het risicotaxatieinstrument van de politie en de registratie van het opgelegde houdverbod.
Dank daarvoor. De Minister zei dat er bij elk parket een contactofficier van
justitie is voor dierenmishandelingszaken. Ik heb in de brief gelezen dat dit
parketsecretarissen zijn of juridische medewerkers. Heb ik de Minister
goed begrepen en zijn het officieren van justitie? Dat maakt een groot
verschil, ook aangaande het belang dat je hecht aan die zaken.
Ik ben blij dat de Staatssecretaris heeft toegezegd dat ze de meldcode
binnen jeugd- en onderwijshulpverlening aangaande dierenmishandeling
bekijkt. We hebben het hier vooral over administratieve maatregelen om
zicht te krijgen op dierenmishandeling in relatie tot huiselijk geweld. Het is
een goede stap, maar we moeten ook komen tot goede opsporing,
vervolging en straffen. Daarin staat het kabinet nog stil. We moeten een
stap zetten; vandaar dat ik het VAO heb aangevraagd.
De heer Graus (PVV): Voorzitter. Als de politie mag meedraaien in de
module herkenning dierenmishandeling die blijkbaar in de master
forensische diergeneeskunde komt, dan dien ik zeker geen motie in. Ik wil
afwachten wat er gaat gebeuren.
Ik heb nog geen antwoord gekregen op mijn vraag over het behoud van
het Landelijk Expertise Centrum 144. Dat is heel belangrijk, nu 144 red een
dier zo’n groot succes is geworden. Het blijkt echter dat ondanks de
182.000 telefoontjes in het eerste jaar heel veel mensen, echt tientallen
procenten, niet op de hoogte zijn van het bestaan van het nummer. Daar
ben ik best wel van geschrokken. De bekendheid van het nummer 144 is
vrij minimaal, minder dan de helft. Wat kan daaraan gebeuren? Er is een
heel duur filmpje gemaakt, met paarden als chocoladeletter die er niet uit
zagen. Het is althans een duur filmpje voor wat het opbracht. Dat filmpje
is toch al gemaakt. Zend het dan toch maar uit om de naamsbekendheid
van 144 te vergroten.
Dwing de Dierenbescherming, die ook geld van de staat ontvangt, om
«144» op de busjes te zetten. De Dierenbescherming is gewoon te
arrogant om het te doen, omdat het bij de PVV vandaan komt. «144» erop
of geen geld meer; einde oefening. Dat is het alarmnummer en de
Dierenbescherming heeft er niets meer over te zeggen. Met 144 moet men
het maar doen. Daarmee is de kous af.
De heer Leenders (PvdA): Voorzitter. Ik houd het heel kort en in een wat
andere toon dan de heer Graus. Ik dank de bewindslieden voor de
beantwoording van de vragen en de kwaliteit van de antwoorden. Ik heb
vanochtend overlegd met mijn collega die bij het algemeen overleg over
geweld in afhankelijkheidsrelaties zat. Zij constateerde dat de aanpak van
huiselijk geweld een van de prioriteiten van het kabinet is. Dat zegt de
Minister van Veiligheid en Justitie vandaag ook. Dat betekent ook
aandacht voor dierenmishandeling. We tolereren geen geweld tegen
vrouwen, mannen, ouderen en ook niet tegen dieren. Dat blijkt ook uit de
antwoorden van de Minister over het opleiden van politieagenten, het
gebruik van de meldcode kindermishandeling en huiselijk geweld en de
integratie van de vragen over dierenmishandeling in het onderzoek over
kindermishandeling. Ik ben zeer tevreden.
De heer Heerema (VVD): Voorzitter. Het kan kort. Ik dank de Staatssecretaris en de Minister voor de antwoorden. Ik ben zeer tevreden. Ik vind het
prettig dat we elkaar over een maand weer terugzien. Er gebeurt al veel.
Dat hebben de bewindspersonen ook aangegeven. Er is een aantal

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

18

toezeggingen gedaan. De Kamerleden kunnen hier zeer tevreden
weglopen.
De heer Schouw (D66): Voorzitter. Ik dank beide bewindslieden voor hun
ruimhartige en duidelijke toezeggingen. Daar komen we een stuk verder
mee. We maken weleens algemeen overleggen mee waarbij het veel
zuiniger en kariger is. Dit onderstreept het belang van het onderwerp.
Ik zit nog met één kwestie, namelijk het houdverbod. Daarvoor kijk ik de
Minister even serieus aan. Een voormalig fractiegenoot van D66 heeft een
motie ingediend waarin verzocht werd om een inventarisatie. Die motie is
aangenomen door de Kamer. De Minister heeft op dit punt wel een aantal
dingen gezegd, maar ik vraag hem vriendelijk om te overwegen een brief
naar de Kamer te sturen over de wijze waarop met die motie is omgegaan
en over de wijze waarop de Minister in de toekomst wil omgaan met het
houdverbod. Dan hebben we dat mooi afgerond. Als de Minister dat wil
doen, ben ik een tevreden man.
De voorzitter: En dat willen we allemaal.
De heer Van Gerven (SP): Voorzitter. Ik heb nog drie vragen. Allereerst
heb ik een vraag gesteld over het feit dat slechts 11% van de dierenartsen
alle vermoedens van dierenmishandeling meldt. Wat kunnen we doen om
dit te verbeteren?
De tweede vraag betreft de safe havens voor dieren van mishandelde
vrouwen. Het is een dilemma als je bij opvang voor mishandelde vrouwen
ook een voorziening moet treffen voor mishandelde dieren. Dat zit niet in
de genen van zo’n instelling, maar safe havens zouden een oplossing
kunnen zijn. In Amerika gebeurt dat al. Ik krijg daar graag een reactie op.
Kan een bestuursrechtelijk houdverbod?
Minister Opstelten: Voorzitter. Ik dank de geachte afgevaardigden voor
hun tweede termijn.
Per arrondissement is de parketsecretaris of een officier van justitie de
contactpersoon, maar dit is altijd onder gezag van een officier van justitie.
Het gaat vaak om juridisch werk.
De heer Graus had het over het Landelijk Expertise Centrum. In het
inrichtingsplan van de Nationale Politie is niet voorzien in een Landelijk
Expertise Centrum. Op termijn zal het expertisecentrum worden
opgeheven en worden ingebed in de staande organisatie. Ik heb er alle
vertrouwen in dat de politie ook dan de taak van het handhaven van
dierenwelzijn goed zal uitvoeren. Juist vanwege de discussie die we
vandaag voeren, is het belangrijk dat je dit verbreedt en de verbanden
duidelijk legt.
Komt er een campagne voor het verhogen van de bekendheid van
meldnummer 144? Er loopt een campagne. Dat heeft de aandacht. De
kosten zijn € 5.000. De Kamer ziet daarmee dat er zwaar geïnvesteerd
wordt.
De heer Graus (PVV): Ik dank de Minister en de Staatssecretaris. Gaat het
filmpje over 144 ook draaien op televisie? Behoort dat ook tot de
campagne? Het lijkt me stug, want dat red je niet met € 5.000.
De voorzitter: U kent het antwoord eigenlijk al.
Minister Opstelten: Het filmpje draait op de sociale media, maar niet op
tv. Het hangt er maar vanaf waarnaar je kijkt. Misschien kijk je overal naar.
De heer Graus (PVV): Ik heb een vraag over oudere mensen.
Minister Opstelten: Er komt een vervolgcampagne.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

19

De heer Graus (PVV): Wanneer komt die dan? Dan weet ik waaraan ik toe
ben.
Minister Opstelten: We geven niet alle geheimen prijs, maar er komt een
vervolgcampagne. Laat ons dat op het juiste moment doen.
De heer Graus (PVV): Dan wacht ik die af.
Minister Opstelten: Ik kom bij de vraag van de heer Schouw over de
motie over het houdverbod en de inventarisatie. Dit nemen we mee in de
evaluatie, want dan hebben we één brief waarin we alles goed behandelen. Voor het zomerreces komt die brief. Dat is een gedegen aanpak. Er
wordt mij ingefluisterd dat wij nog een brief zullen schrijven over de
onderwerpen die in de evaluatie aan de orde komen en op welke termijn.
Dan heeft de Kamer wat houvast. Ik kijk de heer Schouw aan, want ik vind
het altijd prettig als hij tevreden is.
De voorzitter: Hij kijkt meestal tevreden.
De heer Schouw (D66): Ik zit met een dilemma en de Minister weet exact
wat dat is. Mevrouw Thieme heeft een VAO aangevraagd en ik voel me
ten opzichte van de heer Van der Ham, die in 2006 die motie heeft
ingediend, bijna verplicht om die motie weer in te dienen. Ik weet namelijk
niet precies of het kabinet vervolg heeft gegeven aan die motie. Ik kan
natuurlijk niet tot zomer 2015 wachten. Dat snapt de Minister ook. Kan hij
iets meer vaart maken?
Minister Opstelten: U hoeft de motie niet meer in te dienen, want wij
zullen uitvoering geven aan die motie. Dat doen we op de wijze die ik
aangaf. Ik zal voordat de uitvoering start, aangeven op welke wijze we dat
doen.
De heer Schouw (D66): Voor het VAO?
Minister Opstelten: Dat lijkt me goed. Ik kan me echter voorstellen dat
een VAO niet nodig is, maar wie zijn wij? Ik zal in ieder geval voor het VAO
aangeven op welke terreinen en wanneer wij met de toezegging komen.
De drie vragen van de heer Van Gerven zijn aan de Staatssecretaris.
Staatssecretaris Dijksma: Voorzitter. Op de eerste vraag over het geringe
aantal meldingen door dierenartsen heb ik geantwoord dat er een
evaluatie komt van de KNMvD. Daarin wordt de vraag meegenomen hoe
de meldcode beter onder de aandacht van de achterban kan worden
gebracht. De tweede vraag ging over de opvang van mensen die
mishandeld worden en hun dieren. Het voorbeeld vanuit Amerika kunnen
we zeker meenemen. Ik had diverse leden al toegezegd dat we daarop
terugkomen bij de quickscan, die nog voor de kerst komt.
Een bestuurlijk houdverbod kan nu niet. Als daarnaar gekeken wordt,
moeten we erop terugkomen. Dat zal niet eenvoudig zijn. Dat is alvast een
kleine winstwaarschuwing van mijn kant.
De heer Graus (PVV): Er is een vraag onbeantwoord gebleven. Ik had
gezegd dat zolang de Dierenbescherming publiek geld krijgt, men zich
moet inzetten voor 144. De Staatssecretaris heeft zich daar al een keer
voor ingezet. De Dierenbescherming heeft hartstikke veel geld op de
rekening staan en doet totaal niet mee. Dat kan niet. Waarom zet de
Dierenbescherming het meldnummer 144 niet op de busjes? Dat dat
geweigerd wordt, is toch te gek voor woorden?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

20

Staatssecretaris Dijksma: Het is niet waar dat de Dierenbescherming zich
niet inzet voor 144. Ik heb de heer Graus eerder toegezegd dat ik mij van
harte als intermediair zal inzetten om voor elkaar te krijgen dat het
meldnummer 144 op alle busjes komt te staan. We kunnen de Dierenbescherming echter niet dwingen dat te doen, maar het is wel logisch als dit
gebeurt. We zijn het zeer eens.
De voorzitter: Het is een eensgezinde commissie vandaag.
Ik dank de leden voor hun inbreng en de bewindslieden voor hun
antwoorden.
Kunnen de leden, de Minister en de Staatssecretaris heel goed opletten of
ik de toezeggingen goed heb genoteerd?
– De Minister van Veiligheid en Justitie zal in het kader van de herijking
van het risicotaxatie-instrument mishandeling expliciet maken als
indicator. Hij zal de Kamer hierover in het eerste kwartaal van 2015
informeren.
Er wordt geknikt en dat is goed.
– De Minister van Veiligheid en Justitie zal de Kamer voor het zomerreces van 2015 de evaluatie van het houdverbod en de registratie
daarvan doen toekomen en daarbij de mogelijkheid van het verhogen
van geldboetes meenemen. Hierop zal ook een beleidsreactie komen.
Voorafgaand aan het VAO komt een brief met de inhoudsopgave van
de evaluatie, inclusief het nakomen van de motie-Van der Ham uit
2010.
– De Staatssecretaris van Economische Zaken zal de Kamer voor het
kerstreces de quickscan van de Federatie Opvang toesturen, waarin de
pilot, de voortgang en eventuele problemen worden vermeld in
verband met opvang van huisdieren.
Zeg ik dat zo goed?
Staatssecretaris Dijksma: Ja, maar dat zal de Staatssecretaris van VWS
doen, uiteraard met mijn steun.
Minister Opstelten: En ook met die van mij.
De voorzitter:
– De Staatssecretaris van Economische Zaken zal bekijken of dierenmishandeling kan worden meegenomen als indicator bij de meldcode
huiselijk geweld en kindermishandeling. Voor de kerst stuurt zij een
brief hierover naar de Kamer.
– De Staatssecretaris van Economische Zaken zal binnen een maand een
reactie sturen op het advies van de RDA over agressieve honden en
daarbij het plan De gezonde(re) en sociale hond in Nederland
meesturen.
Er is een VAO aangevraagd met als eerste spreker mevrouw Thieme.
Sluiting 14.45 uur.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 28 345, nr. 131

21