Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3040
Vragen van de leden Van Raan en Arissen (beiden PvdD) aan de Ministers
van Veiligheid en Justitie, van Defensie en van Economische Zaken over het
door Shell georganiseerde festival Generation Discover 2017 (ingezonden
28 september 2017).
Antwoord van Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) (ontvangen
21 augustus 2018). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2017–2018,
nr. 268.
Vraag 1
Kunt u uiteenzetten waaruit het partnerschap van het Ministerie van Defensie
bij het door Shell georganiseerde festival Generation Discover 2017 bestaat?
Antwoord 1
Bij het door Shell gezamenlijk met haar partners georganiseerde Generation
Discover festival worden circa 35.000 jongeren in contact gebracht met
wetenschap en technologie. Het partnerschap tussen Shell en Defensie is bij
het Generation Discover festival gericht op het interesseren, inspireren en
enthousiasmeren van jeugdigen voor techniek. Dit partnerschap sluit aan bij
de structurele behoefte van Defensie aan technisch geschoold personeel en
bij het speerpunt om zoveel mogelijk aan te sluiten bij rijksbrede initiatieven,
maar ook bij het bedrijfsleven en bij publiek-private samenwerkingsverbanden.
Vraag 2
Indien er sprake is van financiële steun, om welke bedragen gaat het?
Antwoord 2
Er is geen sprake van financiële rijkssteun in de vorm van bijvoorbeeld
subsidie. Wel heeft Defensie een stand gehuurd op het festival. Defensie
betaalt marktconform voor deze deelname welke onder meer bestaat uit de
huur, inrichting en faciliteiten behorende bij de stand op het festivalterrein.
Vraag 3
Kunt u uiteenzetten waaruit het partnerschap van de nationale politie bij het
door Shell georganiseerde festival Generation Discover 2017 bestaat?

ah-tk-20172018-3040
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

Antwoord 3
De politie is onderdeel van het programma dat zich afspeelt in de zogenoemde Cyberdome. In deze dome is een show van 20 minuten waarin een
groep van 50 kinderen het evenement als het ware «moeten redden» van een
hacker. Dat doen ze door twee opdrachten succesvol af te ronden. Opdracht 1
is het hacken van een wachtwoord (hierbij krijgen ze uitleg over en inzicht in
het belang van een veilig wachtwoord en hoe ze dit kunnen maken). Bij
opdracht 2 gaan de kinderen aan de slag met programmeren. De kinderen
werken in groepen van 8 en worden begeleid door medewerkers van de
politie, Ministerie van Defensie, ABN Amro en KIVI. Ook is er een collega van
de politie op het evenemententerrein aanwezig als aanspreekpunt voor
kinderen als zij informatie over cybercrime willen hebben of als zij vragen
hebben over de politie.
Vraag 4
Indien er sprake is van financiële steun, om welke bedragen gaat het?
Antwoord 4
Er is geen sprake van financiële rijkssteun in de vorm van bijvoorbeeld
subsidie. Wel heeft politie net als Defensie een stand gehuurd op het festival.
Politie betaalt marktconform voor deze deelname welke onder meer bestaat
uit de huur, inrichting en faciliteiten behorende bij de stand op het festivalterrein.
Vraag 5, 6, 7
Deelt u de mening dat Shell het evenement Generation Discover zonder
publieke middelen kan organiseren? Zo nee, wat is volgens u de meerwaarde
van het financieren uit publieke middelen, mochten nationale politie en het
Ministerie van Defensie een bijdrage (geldelijk of anders) geleverd hebben?
Bent u bereid het Ministerie van Defensie en de nationale politie aan te
sporen hun steun aan Generation Discover in te trekken? Zo nee, waarom
niet?
Bent u bereid zich in te zetten voor het voorkomen van publieke steun aan
toekomstige edities van Generation Discover en andere door multinationals
georganiseerde greenwashing? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5, 6, 7
Zoals aangegeven in de antwoorden op bovenstaande vragen is geen sprake
van financiële rijkssteun vanuit het Ministerie van Defensie, politie of het
Ministerie van Economische Zaken.
De samenwerking tussen Shell en Defensie voldoet volledig aan de doelstelling om jongeren op een speelse manier kennis te laten met techniek en
Defensie, door op jonge leeftijd al te zien hoe geweldig techniek is en dat
Defensie daar een rol in speelt. De politie ziet dit evenement als een
mogelijkheid om bij te dragen aan de bewustwording van kinderen over
cybercrime en veilig internetten.
Vraag 8, 9, 10, 11
Bent u bekend met het door Shell opgestelde lesmateriaal (voor Generation
Discover) waarin onder andere wordt gesteld dat we a) nog heel lang
afhankelijk zullen blijven van fossiele brandstoffen, b) aardgas wordt gezien
als een deel van de oplossing van het klimaatprobleem en c) dat Carbon
Capture and Storage de ergste klimaatverandering kan voorkomen?
Deelt u de mening dat naarmate het succes van de boodschap van dit
lesmateriaal groter is, het des te langer duurt voordat de energie transitie
voltooid is? Zo nee, waarom niet?
Deelt u de mening dat deze stellingnames op zijn minst getuigen van weinig
ambitie op het gebied van een snelle transitie naar een duurzame energievoorziening? Zo nee, waarom niet?
Deelt u, in het kader van de diverse ambitieuze duurzaamheidsverplichtingen
waar Nederlands zich aan heeft gecommitteerd, de mening dat het onwenselijk is dat dergelijke ideeën worden verspreid onder jonge en dus sterk
beïnvloedbare kinderen? Zo nee, waarom niet?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2

Antwoord 8, 9, 10, 11
Het staat Shell en andere partijen vrij om hun visie op technieken voor de
opwek van energie te geven. Dit doet Shell in dit geval bovendien op een
evenement dat het bedrijf zelf heeft georganiseerd zonder financiële bijdrage
van de overheid.
Het staat overigens ook scholen en leerlingen vrij om deel te nemen aan een
festival als Generation Discover.
Voor de visie van dit kabinet op de uitfasering van fossiele brandstoffen,
aardgas en CCS, verwijs ik naar de Energieagenda, die ik uw Kamer op
7 december 2016 heb doen toekomen (Kamerstuk 31 510, nr. 64).
In algemene zin moedig ik de aandacht die Shell met het evenement wil
vestigen op de noodzaak van voldoende technisch opgeleid personeel aan.
Via onder andere het Techniekpact doen meerdere sectoren hun best om
leerlingen in basisonderwijs en voortgezet onderwijs te interesseren voor
techniekstudies. Shell en de rijksoverheid nemen hier beiden aan deel. Het
kabinet beschouwt de beschikbaarheid van voldoende technisch getraind
personeel van groot belang voor het welslagen van de energie- en klimaattransitie.
De energie- en klimaattransitie vraagt om inzet van zowel bestaande
bedrijven als nieuwkomers, en ook van burgers, kennisinstellingen en
overheden. Dat bedrijven als Shell hier ook een rol in hebben te spelen blijkt
bijvoorbeeld uit de deelname van Shell aan het consortium dat het windpark
op zee Borssele III en IV gaat ontwikkelen. Ik verwacht dan ook dat kennis
over fossiele opwek van energie een belangrijke bijdrage gaat leveren aan de
energietransitie. Een voorbeeld hiervan is de inzet van kennis van onze
ondergrond voor bijvoorbeeld geothermie of de kennis van chemie voor
bioraffinage.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

3