Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

31 700 XII

Vaststelling van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Verkeer en Waterstaat (XII) voor
het jaar 2009

Nr. 62

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VERKEER EN WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 27 april 2009
Aanleiding
Hierbij informeer ik u over de stand van zaken met betrekking tot de
uitvoering van de motie Hofstra inzake benzineprijspalen (TK 30 300 XII,
nr. 24) en van punt 3 van de motie Ten Hoopen inzake prijsconcurrentie
tussen benzinestations langs rijkswegen (TK 31 200 XIII, nr. 21). In deze
brief zal ik achtereenvolgens ingaan op:
• de uitvoering van deel 1 van de motie Hofstra;
• de uitvoering van deel 2 van de motie Hofstra in combinatie met punt
3 van de motie Ten Hoopen.
Ik beschouw hiermee de motie Hofstra en punt 3 uit de motie Ten Hoopen
als afgedaan.
Rijkswaterstaat heeft onderzoek gedaan naar mogelijkheden om uitvoering te geven aan de motie Hofstra. Dit onderzoek1 heeft zich enerzijds
gericht op een verkeersveilige en effectieve plaatsing van de benzineprijspaal op het emplacement van het benzinestation. Anderzijds is onderzoek
gedaan naar de verkeerskundige, economische en veiligheidseffecten,
evenals de effecten voor de weggebruiker bij benzineprijspalen met
daarop de prijzen van meerdere benzinestations. Ook is gekeken naar de
ervaringen in het buitenland en eventuele alternatieven die verder onderzocht kunnen worden op haalbaarheid en uitvoerbaarheid. Tenslotte is
over de prijspalen en de mogelijke effecten daarvan overleg gevoerd met
de ANWB en brancheorganisatie VNPI (Vereniging van Nederlandse
Petroleumindustrie).
Deel 1 van de motie Hofstra

1

Deel 1 van de motie Hofstra betreft het zorgdragen voor prijspalen bij
benzinestations langs rijkswegen waarop de brandstofprijzen duidelijk
staan vermeld. De in de VNPI vertegenwoordigde oliemaatschappijen
hebben toegezegd hieraan mee te zullen werken.

KST130609
0809tkkst31700-XII-62
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 700 XII, nr. 62

Benzineprijspalen, Rijkswaterstaat Adviesdienst Verkeer en Vervoer, 17 juli 2007.

1

Gezien deze toezegging, heb ik eerst afgewacht of de markt zonder
bemoeienis van de overheid tot plaatsing van de prijspalen zou overgaan.
Ik ben verheugd te kunnen constateren dat veel benzinestations langs het
hoofdwegennet al duidelijk communiceren over de brandstofprijzen en
eventuele kortingen daarop. Als goede voorbeelden noem ik Shell en BP,
die de afgelopen twee jaar in totaal op bijna 100 locaties langs rijkswegen
benzineprijspalen hebben geplaatst. Ongeveer 150 rijkswegstationhouders hebben echter nog geen benzineprijspaal geplaatst.
Daarom heb ik, uit het oogpunt van adequate informatievoorziening aan
de weggebruiker, besloten in de Kennisgeving Voorzieningen op
verzorgingsplaatsen langs rijkswegen (publicatie Staatscourant van
22 maart 2004) de verplichting tot het plaatsen van een prijspaal op te
nemen. Tevens zal de plaatsing van benzineprijspalen worden opgenomen in de herziening van de Richtlijnen voor het ontwerp van
verzorgingsplaatsen die Rijkswaterstaat uitvoert en rond de zomer van dit
jaar afrondt. Daarnaast zal ik een dringend beroep doen op de in de VNPI
vertegenwoordigde maatschappijen om nu uitvoering te geven aan hun
toezegging om benzineprijspalen te plaatsen.
Deel 2 van de motie Hofstra en punt 3 van de motie Ten Hoopen
Deel 2 van de motie Hofstra betreft het zorgdragen voor prijspalen langs
rijkswegen waarop de brandstofprijzen van de eerstvolgende drie à vier
benzinestations langs de desbetreffende rijkswegen duidelijk zichtbaar
worden gemaakt. Punt 3 van de motie Ten Hoopen betreft het plaatsen
van prijspalen bij benzinestations met de brandstofprijzen van de eerstvolgende vier benzinestations. Deze onderdelen van de moties worden door
mij niet overgenomen.
De volgende overwegingen spelen daarbij een rol:
• De systematiek zoals gehanteerd in Frankrijk leent zich niet bij voorbaat voor Nederland. De afgelegde afstanden op autosnelwegen zijn in
Frankrijk veel groter dan in Nederland, en daarmee ook de kans dat
men een verderop gelegen station daadwerkelijk tegenkomt. Overigens is niet bekend of de Franse systematiek een prijsdrukkend effect
heeft gehad.
• Met uitzondering van Frankrijk zijn er geen landen waar brandstofprijsvergelijkende informatiepalen langs autosnelwegen staan. Het Franse
systeem is inmiddels ook door de tijd achterhaald. Weggebruikers
hebben in toenemende mate de mogelijkheid om prijzen tussen
tankstations te vergelijken, bijvoorbeeld met behulp van websites waar
de meest actuele brandstofprijzen staan vermeld. Ook kan in navigatiesystemen informatie over brandstofprijzen worden opgenomen.
• De kosten van de prijspalen voor alle circa 250 benzinestations langs
het hoofdwegennet werden in 2007 geschat op € 50 á 60 miljoen. Het
onderhoud en het beheer (d.w.z. het dagelijks actualiseren van de
prijzen) van prijsvergelijkende palen, dat om mededingingstechnische
redenen door een overheidsinstantie zal moeten worden uitgevoerd,
zijn daarbij niet meegerekend.
• Er is geen direct zicht op vrijwillige medewerking vanuit de branche.
Op grond van deze overwegingen zie ik geen aanleiding om prijsvergelijkende palen te plaatsen en daarmee af te wijken van het restrictieve beleid dat ik, in verband met de verkeersveiligheid, voer op het
gebied van reclame of niet weggerelateerde informatie langs autosnelwegen. Het feit dat er inmiddels goede alternatieven beschikbaar zijn
speelt bij daarbij een belangrijke rol.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 700 XII, nr. 62

2

Tenslotte
Voor de volledigheid merk ik op dat momenteel in opdracht van mijn
collega van Economische Zaken een onderzoek wordt uitgevoerd naar de
hoogte en totstandkoming van de benzineprijzen. Doel van dit onderzoek
is het vormen van een oordeel over de hoogte van de Nederlandse
benzineprijzen in vergelijking met enkele omringende landen. Daarnaast
moet het onderzoek, indien de analyse van de prijsvorming daar aanleiding toe geeft, richtinggevend zijn voor aanvullend effectief beleid. De
minister van Economische Zaken zal de onderzoeksresultaten in de eerste
helft van 2009 aan uw Kamer sturen.
De minister van Verkeer en Waterstaat,
C. M. P. S. Eurlings

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 700 XII, nr. 62

3