Routekaart 2 (de update)
ofessionals
Ik haal zorgpr
mbo)
de school (vo en
.
en
binn

Door slim com
bineren van
dagbesteding
, beschut werk
en werkproject
en hebben we
én geld bespaa
rd én meer
werk dat bij de
klanten past.

1 mei 2013
Duidelijkheid
samenwerking
andere gemeenten

1 juli 2013
Integrale visie en
strategie sociale
domein

Ik werk samen met het mbo
en de hulpverlening aan
werkafspraken rond de
entreeopleiding.

Ik betrek leerbe
drijven
bij de onderste
uning
van mbo-jong
eren
die stage lope
n.

1 augustus 2013
Conceptverordeningen en
beleidsplannen
gereed

t duidelijk
Bestuurlijk is he
rdelijk is
oo
w
wie verant
voor wat.

ikkels staan zo
(Financiële) Pr
perkt beroep
dat er maar be
op dure zorg
wordt gedaan
lp wordt
en dat er snel hu
is gaat!
m
t
he
s
geboden al

1 november 2013
Inrichten
rechtspersoon
passend onderwijs

1 januari 2014
Invoering
participatiewet

Augustus 2014
Zorgplicht
passend onderwijs
en invoering
entreeopleiding

1 januari 2015
Invoering nieuwe
wet Jeugdzorg en
overgang
dagbesteding

enwerking
Bij ons is in sam
gemeente
s,
er
met werkgev
t
en onderwijs he
ge
op zet.
praktijkleren

e heeft
Onze gemeent
dicapten
an
eh
sg
10% arbeid
in dienst.

Indiceren is bij ons afgeschaft.

Onze organisa
tie is
flexibel. Medew
erkers
hebben manda
at en staan
midden in de ge
meenschap.

Wij hebben één sociaal team voor
jeugd, zorg en werk dat niet indiceert
en regiseert maar dat doet.

Decentralisatie in sociaal domein: op weg naar vernieuwing

Ons nieuwe beleidsplan
is transitieproof!

Implementatie nieuw sociaal domein

Besluitvorming over nieuw sociaal domein

onderwijs

Beleidsplannen, verordeningen en
werkprocessen uitwerken

Jeugdzorg

Experimenteren sociaal domein en
afspraken vastleggen

BEGELEIDING
Awbz

Brede visie en strategieontwikkeling, keuzes
organisatiemodel en doorrekenen modellen

Participatiewet
n
Wij hebben ee
nduidige
ee
en
ke
lij
en
gezam
pak.
werkgeversaan
Wij maken gebr
uik van de
eigen kracht va
n al onze
burgers ook di
e waar het
goed mee gaat
. We weten het
netwerk rond
om kwetsbare
burgers te activ
eren.

Voor vervoer en
huishoudelijke hulp zetten
wij Wwb’ers in die dit als
tegenprestatie doen.
We hebben strakke afspraken
met de tweedelijnszorg.
De kosten zijn gehalveerd.

Routekaart 2 (de update)
Decentralisatie in sociaal domein: vernieuwen maar hoe?

Eind 2011 verscheen de eerste routekaart voor
het sociaal domein. Voor u ligt een update van
de routekaart. Het uitgangspunt van het kabinet
Rutte 2 is de zelfredzaamheid van de burger.
Burgers zijn – samen met hun netwerk – eerst
zelf verantwoordelijk. En als het echt nodig is
kunnen ze blijven rekenen op ondersteuning.
Financiële kaders dagen de gemeenten uit om
vernieuwend met hun nieuwe taken aan de slag
te gaan. In het verleden hebben gemeenten bij
de invoering van de Wwb en Wmo laten zien dat
ze op innovatieve wijze de verbinding wisten te
leggen tussen nieuwe en bestaande taken.
Gemeenten kunnen de ondersteuning op
meerdere sociale leefdomeinen in samenhang
regelen. De gemeente:
• is dichtbij (zij kan naar de burgers toe en
hen bij het beleid betrekken)
• kan in wijk en buurt in samenhang diensten
aan bieden
• kan samenhang organiseren (zijn verantwoordelijk voor vrijwel alle leefdomeinen)

Regeerakkoord sociale domein
in vogelvlucht
Decentralisaties en bezuinigingen
Gemeenten krijgen er veel verantwoordelijkheden bij, ook voor zeer kwetsbare burgers.
Zij krijgen ook veel beleidsruimte. Dit gaat
echter gepaard met grote bezuinigingen. Zo
krijgt de gemeente te maken met: 15% minder
voor jeugdzorg (in 3 jaar telkens 5% minder),
75% minder voor thuiszorg, 25% minder voor
dagbesteding, grote korting op het participatiebudget, efficiencykorting op de sociale
werkvoorziening.

Bestuurlijk
Het kabinet wil dat gemeenten meer gaan
samenwerken zodat er gemeenten en
gemeentelijke samenwerkingen ontstaan met
meer dan 100.000 inwoners. De decentralisaties
kunnen dan via deze gemeenten geregeld
worden (zie kamer- brief decentralisaties,
19-02-2013).
Jeugd
De gemeenten worden integraal verantwoordelijk voor de jeugdzorg in 2015. Er komt nadruk
op zorgen voor prestatiegegevens en de
kwaliteit van de hulpverlener. Daarmee zijn de
ingrediënten voor een transparant, op resultaat
en kwaliteit gericht systeem geschapen.
Werk en inkomen
De bezuinigingen op de sociale werkvoorziening en het participatiebudget gaan door.
In 2014 komt er een Participatiewet. Participatie
en re-integratie zal anders georganiseerd
moeten worden. Het kabinet wil verder met
stevige maatregelen het onbedoeld gebruik
van uitkeringen tegengaan.

Naar een nieuw sociaal domein
De decentralisaties betekenen ook een kans
voor gemeenten.
Gemeenten kunnen een lokaal systeem van
maatschappelijke zorg en (arbeids)ondersteuning bouwen waarmee kwetsbare burgers goed
worden geholpen tegen minder kosten.
De nieuwe oplossingsrichtingen zien er als
volgt uit:
1	Inzet eigen kracht: burger centraal bij vraag en
oplossing
2	Eerst informele netwerken en algemene
voorzieningen, dan pas meer specifieke
ondersteuning
3 Integrale steun (slimme bundeling van
expertises) zoveel mogelijk in de directe
leefomgeving
4	Versterken kracht professionals:
‘frontlijnsturing’, minder bureaucratie,
echte verantwoordelijkheid en meer ruimte
5	Resultaatgerichtheid en doelmatigheid
in de aanpak.

Vernieuwen

Afstemmen biedt kansen

Routekaart

De bezuinigingen en decentralisaties
creëren een urgentie, momentum en innovatief
vermogen.

Afstemming tussen verschillende beleidsterreinen vergroot de kansen en mogelijkeden voor
burgers. Denk niet langer vanuit de beperking,
maar kijk wat de burger nodig heeft om het zelf
en met anderen te doen. Afstemmen biedt
bezuinigingsmogelijkheden die niet ten koste
gaan van de klant.

Gezamenlijke keuzes zijn noodzakelijk. Maar dat
is juist de uitdaging, omdat er veel verschillende
belangen bestaan. Er zijn echter genoeg
momenten om de decentralisaties samen te
brengen. Die zijn gevisualiseerd in deze
routekaart.

Andere ontwikkelingen
Naast decentralisatie spelen andere ontwikkelingen een belangrijke rol. Op het gebied van
onderwijs is veel gaande. Onderwijsinstellingen
en de gemeente hebben elkaar in toenemende
mate nodig. Zo vraagt de Wet passend onderwijs
om een goede afstemming en samenwerking
tussen gemeenten en regionale samenwerkingsverbanden. Kinderen hebben recht op
zowel passend onderwijs als een veilige,
evenwichtige en ontwikkelingsstimulerende
omgeving. Maar ook de afschaffing van de
drempelloze instroom (instroom zonder
diploma) voor mbo niveau 2 en de invoering
van entreeondewijs voor het Mbo heeft
consequenties voor gemeenten.

Denk bij mogelijkheden aan:
1	Integrale diagnose, denk vanuit de klant
en zoek daarbij de beste hulp
2	Vergroot uitstroomkansen door
afstemmen en combineren beschut werken,
dagbesteding en werkprojecten
3 Benut de aanwezige infrastructuur beter,
waardoor meer mogelijk is
in de nabije omgeving en minder geld
aan bakstenen hoeft te worden besteed.
4	Zet mensen met een uitkering in bij
maatschappelijke ondersteuning.
5	Social return, versterk sociaal
ondernemerschap.

Op het gebied van werk en inkomen is de
SUWI-wet gewijzigd. Het UWV en de VNG zijn
overeengekomen de werkgevers vanuit 35
regio’s te gaan ondersteunen. Per 1 januari
krijgen werkgevers één aanspreekpunt waar
ze terecht kunnen voor informatie, advies en
expertise.

Voortbouwen op kwaliteit
Maatschappelijke ondersteuning
Er komen grote bezuinigingen op de hulp bij
het huishouden en dagbesteding. Er komen
veel nieuwe taken naar de gemeente toe, zoals
het organiseren van begeleiding en persoonlijke verzorging. Gemeenten krijgen een nieuwe
verantwoordelijkheid voor mensen met zware
beperkingen. Dat alles in een context waarin
burgers meer worden aangesproken om zelf
mee te werken én te betalen aan de ondersteuning die zij ontvangen.

Veel gaat goed in het beleid en de uitvoering in
de jeugdzorg, Wmo, de begeleiding uit de Awbz,
Welzijn nieuwe stijl, de Wwb, de Wajong en
Sociale Werkvoorziening. Er is veel kwaliteit,
zeker als we kijken naar de professionals in
deze sectoren. Het is aan de gemeenten om
hierop voort te bouwen.

Datum
Tot 1 mei 2013

Stappen
Samenwerking gemeenten in
samenwerkingsverbanden

Toelichting/ vragen
Dit vraagt veel governance.
• Samenwerken in 100.000+ gebied.
• Combineren decentralisaties én ander gemeentelijk beleid (bv welzijn):
integraal of afgestemd op elkaar (niet verkokerd).

Tot 1 juli 2013

Stap 2 Brede visie en strategieontwikkeling, keuzes organisatiemodel
en doorrekenen modellen

Een integrale notitie maken met daarin keuzes.
Betrek ook de kwetsbare burgers bij de keuzes.
Besluitvorming rond de keuzes.

Tot 1 augustus 2013

Stap 3 Uitlijnen processen maken
beleidsplan, experimenteren, financiële
onderbouwing nieuwe infrastructuur en
verordening participatiewet

Vertalen van de keuzes in beleidsplan en verordening.

Tot 1 januari 2014

Stap 4 Besluitvorming over nieuw sociale
domein jeugdzorg en begeleiding en
invoering participatiewet

Besluitvorming door de gemeenteraad.

Tot 1 januari 2015

Stap 5 Invoering nieuwe jeugdzorg en
nieuwe begeleiding

Doorvoeren vernieuwingen sociale domein