Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2348
Vragen van het lid Alkaya (SP) aan de Minister van Financiën over het bericht
dat de Minister van Financiën en de premier in het Catshuis overleggen met de
top van de bancaire sector (ingezonden 3 april 2019).
Antwoord van Minister Hoekstra (Financiën) (ontvangen 19 april 2019).
Vraag 1
Wie waren er namens welke organisaties aanwezig bij het diner tussen de
bankentop, de premier en u?1
Antwoord 1
Hoewel het niet gebruikelijk is om bekend te maken wie er bij dergelijke
informele bijeenkomsten in het Catshuis aanwezig zijn, noem ik – in overleg
met de Minister-President en betrokken partijen – dit keer wel wie er
aanwezig waren, aangezien de meeste namen reeds genoemd zijn in de
media. Hieronder treft u de namen van de bestuurders van de financiële
instellingen die aanwezig waren bij het Catshuisoverleg op 1 april jl.
Deelnemers:
– Peter Blom (Triodos Bank)
– Bas Brouwers (Rabobank)
– Chris Buijink (Nederlandse Vereniging van Banken)
– Kees van Dijkhuizen (ABN AMRO)
– Wiebe Draaijer (Rabobank)
– Ralph Hamers (ING)
– Auke Leenstra (Citibank)
– Maurice Oostendorp (Volksbank)
– Gita Salden (BNG)
– Paulus de Wilt (NIBC)
Vraag 2 en 4
Wat is er besproken tijdens dit diner? Welke conclusies zijn er getrokken en
welke afspraken zijn er gemaakt?
Wat hebben de commerciële banken gezegd over hun plannen om, na de
vele incidenten en het getoonde graaigedrag, het vertrouwen van burgers in
hun sector te herwinnen?

1

ah-tk-20182019-2348
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/artikel/4661631/catshuisoverleg-met-bankentop-over-herstelvertrouwen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

Antwoord 2 en 4
Tijdens de bijeenkomst hebben de Minister-President en ik een constructief
gesprek gevoerd met de aanwezige bankbestuurders, waarbij vooral het
herstel van vertrouwen van de maatschappij in de financiële sector centraal
stond. In dat kader is onder andere gesproken over de aanpak van witwassen.
Banken hebben een belangrijke poortwachtersfunctie in het stelsel en hebben
een verantwoordelijkheid om te zorgen dat die functie naar behoren wordt
ingevuld. Ik vind het zeer ernstig dat blijkt dat banken de anti-witwasregelgeving onvoldoende naleven. Het is van belang dat banken de naleving
op orde brengen en meer investeren in de poortwachtersfunctie. DNB
concludeert dat er stappen zijn gezet, maar dat dit nog niet voldoende is. Dit
werd ook erkend door de aanwezige bankbestuurders. Zij gaven aan hier druk
mee bezig te zijn. Samen met de toezichthouders zal ik de voortgang
nauwlettend in de gaten houden. Daarnaast hebben de bankbestuurders
opnieuw verzocht om meer mogelijkheden om informatie te kunnen delen,
zodat zij hun poortwachtersfunctie effectiever kunnen vervullen. Zoals
aangekondigd in de Agenda financiële sector2 ga ik dit samen met de
toezichthouders en de sector onderzoeken. Doel van dit onderzoek is om het
cliëntenonderzoek en het monitoren van transacties effectiever te maken.
Daarnaast zal ik samen met de Minister van Justitie en Veiligheid voor de
zomer een plan van aanpak tegen witwassen presenteren.
Ook is gesproken over het voorkomen van de financiering van terrorisme, het
Klimaatakkoord, beloningsbeleid, innovatie en de stabiliteit van het financiële
systeem.
Vraag 3
Komt er een openbaar verslag van de avond? Zo ja, wanneer wordt dit aan
de Kamer gezonden? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 3
Er worden geen verslagen gemaakt van de informele bijeenkomsten in het
Catshuis.
Vraag 5
Zijn er tijdens deze vergadering ook fundamentele ingrepen in de sector,
zoals onder meer de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR)
recent heeft aanbevolen, waaronder het bevorderen van diversiteit in de
sector en het oprichten van een publieke betaalbank, gepresenteerd of
besproken? Wat is hierover gezegd?
Antwoord 5
Het WRR-rapport stond niet op de agenda. In het antwoord op vraag 2 en 4
ga ik in op wat er wel is besproken.
Vraag 6
Zijn de commerciële banken al vaker in gesprek gegaan met de samenleving,
zoals de premier hun vroeg in de vorige Catshuis bankentop vergadering
vorig jaar?
Antwoord 6
Op advies van de Monitoring Commissie Code Banken is het Maatschappelijk
Forum opgericht, met als doel een direct, informeel gesprek tussen bestuurders van banken, klanten en maatschappelijke organisaties over maatschappelijke vraagstukken tot stand te brengen. De eerste bijeenkomst van het
forum vond plaats op 15 maart 2018 en ging over de financiële zelfredzaamheid van ouderen.3 De tweede bijeenkomst was op 1 november jl. en ging
over de financiële educatie van jongeren.4 Deze bijeenkomsten worden
georganiseerd door de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB). Ik vind het
positief dat banken het gesprek aangaan met de samenleving over dergelijke
belangrijke maatschappelijke thema’s.
2

Kamerstuk 32 013, nr. 200
Zie: https://www.nvb.nl/nieuws/maatschappelijk-forum-direct-informeel-gesprek-tussen-banken-klant/
4
Zie: https://www.nvb.nl/bank-wereld-online/maatschappelijk-forum-hoe-help-je-jongeren-gripte-houden-op-geldzaken/
3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

Vraag 7
Bent u tevreden over de inzet van de banken sinds de vorige Catshuis
vergadering om het vertrouwen in hen te herstellen en over de resultaten van
deze inzet?
Antwoord 7
Banken lijken zich meer bewust van hun maatschappelijke rol. Dit blijkt onder
meer uit de oprichting van het Maatschappelijk Forum (zie het antwoord op
vraag 6) en uit het initiatief van de sector op het gebied van aflossingsvrije
hypotheken.5 Dat zijn positieve ontwikkelingen, maar het werk is nog niet af.
Ondanks de genomen maatregelen is het maatschappelijke vertrouwen in de
sector nog altijd laag. De recente ophef rond beloningen en de recente
casussen rondom witwassen doen afbreuk aan het vertrouwen van de
samenleving in de sector, terwijl vertrouwen een belangrijke voorwaarde is
voor het goed functioneren van de financiële sector. Het is primair aan de
sector zelf om het vertrouwen te herstellen. De sector moet laten zien dat zij
haar speciale maatschappelijke rol en verantwoordelijkheden serieus neemt.
In de Agenda financiële sector ga ik nader in op het belang van vertrouwen in
de financiële sector en welke maatregelen ik deze kabinetsperiode neem ten
behoeve van een stabiele, integere en innovatie sector.

5

Zie: https://www.aflossingsblij.nl/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3