STAAT VAN DE
RAMPENBESTRIJDING
2016

REGIOBEELD 1

VEILIGHEIDSREGIO
GRONINGEN

Inhoud
Algemene informatie veiligheidsregio
1

Inleiding

2

Ontwikkelingen 2013 - 2015
2.1
Organisatie
2.2
Landelijke ontwikkelingen
2.3
Prominente gebeurtenissen
2.4
Opvolging aanbevelingen Staat van de rampenbestrijding 2013

3

Planvorming
3.1
Risicoprofiel
3.2
Beleidsplan
3.3
Moto-beleidsplan
3.4
Crisisplan
3.5
Samenhang tussen de plannen

4

Samenwerking
4.1
Samenwerking binnen de veiligheidsregio
4.2
Interregionale en internationale samenwerking

5

Operationele prestaties
5.1
Besluit veiligheidsregio’s
5.2
Kwaliteit taakuitvoering

6

Kwaliteit
6.1
Kwaliteitszorg
6.2
Evalueren
6.3
Inzicht in vakbekwaamheid multi-functionarissen

7

Eindconclusie en overzicht scores

Bijlagen
1
2

Beoordelingskader
Lijst met afkortingen

2

Algemene informatie veiligheidsregio
Organisatie veiligheidsregio
Voorzitter
Gemeenschappelijke
regeling

Bevolkingszorg

Politie

Meldkamer
Brandweer
GHOR

Burgemeester van Groningen
Per 1 januari 2014 is de
gemeenschappelijke regeling
Veiligheids- en gezondheidsregio
Groningen gewijzigd en gesplitst in
de gemeenschappelijke regeling
Publieke Gezondheid en Zorg
Groningen en de
gemeenschappelijke regeling
Veiligheidsregio Groningen.
Regionale pool, regionale
voorbereiding vanuit het
netwerkteam van de Gemeentelijke
Kolom Groningen
De politie eenheid Noord-Nederland
heeft een werkgebied dat
overeenkomt met de
veiligheidsregio’s’ Groningen,
Fryslân en Drenthe
Gezamenlijke meldkamer met
Fryslân en Drenthe, locatie
Drachten
Geregionaliseerd per 1 januari 2014
Per 2014 ondergebracht bij GGD

Kenmerken veiligheidsregio

Prominente gebeurtenissen

Aantal
gemeenten
Aantal inwoners
Karakter
veiligheidsregio

Incidenten
2013
2014
2015

Regio specifieke
risico’s

23
584.000 (CBS 2015)
De veiligheidsregio bestaat uit
een grote stad, een klein aantal
stedelijke kernen, meerdere
dorpskernen, een havengebied,
een industriegebied en verder
overwegend landelijk gebied. In
vergelijking met de rest van het
land heeft de veiligheidsregio
een lage bevolkingsdichtheid.
Een belangrijk deel van de
veiligheidsregio, bijna 80%,
wordt gebruikt voor de
landbouw. Het wegennet
kenmerkt zich door een beperkt
aantal grote toegangswegen.
•
Aardbevingen als gevolg
van aardgaswinning
•
Eén van de top-zes
industriële regio’s (32 VRplichtige en PBZObedrijven)
•
Vervoer en overslag
(Eemshaven) via weg,
water, spoor en
buisleidingen

GRIP1
4
5
7

GRIP2
1

GRIP3

GRIP4

Systeemtesten, grootschalige evenementen en
grootschalige oefeningen
2013
Systeemtest Grip3 spoorwegongeval met
gevaarlijke stoffen
Eurosonic/Noorderslag, 4 mijl van
Groningen
2014
Systeemtest Grip4 aardbeving
Eurosonic/Noorderslag, 4 mijl van
Groningen
The Passion
2015
Systeemtest Grip3 hoogwater
Hoog water oefening dreigende breuk
primaire waterkering (Alert)
Aardbevingsoefening (Alert)
Eurosonic/Noorderslag, 4 mijl van
Groningen

3

1

Inleiding

1.1

De Staat van de rampenbestrijding

De Inspectie Veiligheid en Justitie (hierna: de Inspectie) houdt toezicht op rampenbestrijding en
crisisbeheersing. In maart 2003 startte de Inspectie met het periodiek doorlichten van de
kwaliteit van de rampenbestrijdingsorganisatie in Nederland. Op dat moment zijn er nog geen
wettelijke eisen waaraan de (voorbereiding op de) rampenbestrijding moet voldoen. In de loop
der jaren zijn deze eisen ontwikkeld en geformaliseerd, eerst in een set basisvereisten en sinds
2010 in de Wet veiligheidsregio’s (Wvr) en het Besluit veiligheidsregio’s (Bvr).
De Inspectie wil met het toezicht steeds aansluiten bij de ontwikkeling van de veiligheidsregio’s.
In de eerste Staat van de rampenbestrijding toetste de Inspectie veiligheidsregio’s aan de
concepttekst van de Wet veiligheidsregio’s. De Staat 2010 heeft hierdoor het karakter van een
nulmeting en geeft een beeld van de mate waarin veiligheidsregio’s aan de gestelde eisen
voldoen. In 2013 bracht de Inspectie in beeld in hoeverre de veiligheidsregio’s zijn ingericht en
functioneren conform de Wvr en het Bvr. Daarnaast is een eerste verdieping aangebracht door
een inhoudelijke beschouwing toe te voegen over de ontwikkelingen en prestaties van de
veiligheidsregio’s.
Sinds 2013 ontwikkelt de organisatie van de (voorbereiding op de) rampenbestrijding in
Nederland zich verder. Daarbij past ook een doorontwikkeling van het toezicht. De Inspectie
beperkt zich in de Staat van de rampenbestrijding 2016 daarom niet tot de vraagstelling uit de
Staat van de rampenbestrijding 2013. De Inspectie brengt, evenals in 2013, in beeld of
veiligheidsregio’s in 2016 zijn ingericht en functioneren conform de geldende wet- en
regelgeving. De Wet veiligheidsregio’s en het Besluit veiligheidsregio’s bevatten echter weinig
kwalitatieve elementen om de veiligheidsregio’s te beoordelen. In de Staat van de
rampenbestrijding 2016 doet de Inspectie daarom een eerste aanzet tot een meer kwalitatieve
beoordeling van de prestaties van veiligheidsregio’s.
De Staat van de rampenbestrijding 2016 bestaat uit een rapport met 25 regiobeelden. Dit
regiobeeld maakt onderdeel uit van deze Staat. Het regiobeeld is gebaseerd op een
feitenoverzicht, dat de Inspectie opstelde na bestudering van documenten, evaluaties van
systeemtesten, evaluaties van incidenten, evaluaties van oefeningen, evaluaties van
grootschalige evenementen en op basis van interviews in de veiligheidsregio. De Inspectie heeft
de conceptverslagen van de interviews en het conceptfeitenoverzicht toegezonden aan de
veiligheidsregio met het verzoek deze te controleren op feitelijke onjuistheden en ontbrekende
informatie toe te voegen. Het hoofd van de Inspectie VenJ heeft het regiobeeld besproken met
de voorzitter van de veiligheidsregio.
1.2

Opbouw van het regiobeeld

Het regiobeeld begint met een overzicht van de belangrijkste kenmerken van de
veiligheidsregio. Na de inleiding beschrijft de Inspectie in het tweede hoofdstuk de stand van
zaken van zowel organisatorische als inhoudelijke ontwikkelingen binnen de veiligheidsregio.
Het gaat om een overzicht van (regiospecifieke) trends en gebeurtenissen, zoals incidenten,
grootschalige oefeningen en evenementen.
Vervolgens beoordeelt de Inspectie voor een aantal onderwerpen specifiek de prestaties van
veiligheidsregio. Het betreft:
Planvorming (hoofdstuk 3)
De Inspectie brengt in beeld of de veiligheidsregio beschikt over de wettelijk voorgeschreven
plannen, te weten: het risicoprofiel, het beleidsplan (inclusief het MOTO-plan) en het crisisplan.
Daarnaast beschrijft de Inspectie of de planvormingscyclus op orde is en in welke mate er
samenhang is tussen deze plannen.
Netwerk en samenwerking (hoofdstuk 4)
De inspectie beschrijft met wie en hoe de veiligheidsregio samenwerkt en hoe de
veiligheidsregio functioneert als netwerkorganisatie. Het gaat daarbij om de samenwerking met
(vitale) netwerkpartners en hoe de veiligheidsregio de gemeenten betrekt bij de organisatie van
de rampenbestrijding en crisisbeheersing. Tevens beschrijft de inspectie hoe de veiligheidsregio
interregionaal en internationaal samenwerkt.

4

Operationele prestaties (hoofdstuk 5)
De Inspectie brengt op basis van evaluaties van systeemtesten de operationele prestaties van
de veiligheidsregio in beeld. De Inspectie neemt daarbij het Besluit veiligheidsregio’s en het
toetsingskader als uitgangspunt. Op basis hiervan stelt de Inspectie vast in hoeverre de
veiligheidsregio voldoet aan de (kwantitatieve) normen uit het Besluit veiligheidsregio’s.
Daarnaast selecteert de Inspectie een aantal elementen die een beeld geven van de kwaliteit
van de multidisciplinaire taakuitvoering. Op basis van systeemtesten, oefeningen, incidenten en
grootschalige evenementen stelt de Inspectie vast in hoeverre de veiligheidsregio voldoet aan
deze meer kwalitatieve normen.
Kwaliteit (hoofdstuk 6)
De Inspectie beschrijft hoe de veiligheidsregio invulling geeft aan kwaliteitszorg en
kwaliteitsverbetering. De inspectie kijkt hierbij specifiek naar de systematiek voor het evalueren
van incidenten. Tevens onderzoekt de inspectie hoe de veiligheidsregio zicht heeft op de
vakbekwaamheid van multi-functionarissen.
Het regiobeeld wordt afgesloten met de eindconclusie en een overzicht van de scores.
1.3

Beoordelingskader

De Inspectie beoordeelt in dit regiobeeld de veiligheidsregio op de hierboven toegelichte
onderwerpen. De Wvr, het Bvr, het toetsingskader van de Inspectie en de gemiddelde prestaties
van de veiligheidsregio’s zijn het uitgangspunt voor de beoordeling. Per onderwerp hanteert de
Inspectie een beoordeling op vier niveaus.

Score

Toelichting

Onvoldoende

De veiligheidsregio voldoet in het geheel niet aan de
Wvr en het Bvr, het toetsingskader en/of de
gemiddelde prestaties van veiligheidsregio’s

Voor
verbetering
vatbaar

De veiligheidsregio voldoet beperkt aan de Wvr en
het Bvr, het toetsingskader en/of de gemiddelde
prestaties van veiligheidsregio’s

Basis op
orde

De veiligheidsregio voldoet aan de Wvr en het Bvr,
het toetsingskader en/of de gemiddelde prestaties
van veiligheidsregio’s

Op niveau

De veiligheidsregio scoort duidelijk boven de
gemiddelde prestaties van de veiligheidsregio’s en
dient als voorbeeld voor andere veiligheidsregio’s

De Inspectie heeft per onderwerp specifiek uitgewerkt hoe de beoordeling tot stand komt. Het
volledige beoordelingskader is opgenomen als bijlage 1.

5

2

Ontwikkelingen 2013 – 2015

Dit hoofdstuk beschrijft de belangrijkste ontwikkelingen die in de veiligheidsregio
hebben plaatsgevonden en de consequenties hiervan voor de taakuitvoering van de
veiligheidsregio in de periode 2013-2015.
2.1

Organisatie

Figuur 1: organogram veiligheidsregio Groningen

In 2013 veranderde de organisatiestructuur van de veiligheidsregio op basis van het
‘Organisatieplan brandweerzorg en crisisbeheersing’. De implementatie van deze
organisatieverandering was in 2014 afgerond. In de nieuwe organisatie zijn de werkzaamheden
van zowel brandweer als crisisbeheersing ondergebracht en verdeeld over drie sectoren:
risicobeheersing, operationele ondersteuning en incidentbestrijding. De werkzaamheden van het
veiligheidsbureau worden uitgevoerd door verschillende teams in nauwe samenwerking met de
crisispartners. De Programmaleider Crisisbeheersing is verantwoordelijk voor inhoudelijke
sturing en coördinatie van deze activiteiten. De afzonderlijke gemeentelijke crisisorganisaties
ontwikkelden zich tot een regionale organisatie voor bevolkingszorg. Ook de voorbereidende
taken op het gebied van bevolkingszorg zijn geregionaliseerd en sinds januari 2016 gevestigd
binnen de organisatie Veiligheidsregio Groningen.
2.2

Landelijke ontwikkelingen

LMO
De veiligheidsregio Groningen is sinds 1 december 2011 aangesloten bij de Meldkamer NoordNederland (MkNN). In feite is de veiligheidsregio daarmee klaar op het gebied van de
samenvoeging van de meldkamers in het kader van de LMO. Een aandachtspunt voor het
bestuur zijn de transitiekosten en consequenties van landelijk (personeels-)beleid dat als gevolg
van het LMO-traject mogelijk afwijkt van de regeling Meldkamer Noord-Nederland. Groningen
trekt in dit dossier samen op met Fryslân en Drenthe.

6

Landelijke strategische agenda
Van de landelijke strategische agenda zijn de onderdelen nucleaire veiligheid, water en
evacuatie en continuïteit van de samenleving opgenomen in het risicoprofiel. De landelijke
doelstelling ‘Nucleair’ is opgenomen in de vorm van het risico van een nucleair incident bij de
kerncentrale in Lingen, Duitsland. ‘Continuïteit van de samenleving’ is opgenomen als het
scenario uitval elektriciteit. ‘Water en evacuatie’ maakt al langer onderdeel uit van het
risicoprofiel van de veiligheidsregio en was onderwerp van de systeemtest van 2015. Daarnaast
geeft de veiligheidsregio in haar beleidsplan 2016-2019 aan in de komende jaren aandacht aan
deze onderwerpen te gaan besteden. In hetzelfde beleidsplan spreekt de veiligheidsregio uit aan
te sluiten bij de strategische thema’s van het Veiligheidsberaad en actief bij te dragen aan
landelijke netwerken en projecten.
2.3

Prominente gebeurtenissen

In de veiligheidsregio deden zich tussen 2013 en 2015 geen hoog opgeschaalde (GRIP)
incidenten voor. Wel vinden regelmatig lichte aardbevingen plaats in het
aardgaswinningsgebied. Aardbevingen zijn sinds 2014 opgenomen in het risicoprofiel.
Aanleiding hiervoor is de toenemende frequentie en kracht van de aardbevingen, de schade die
wordt aangericht en de groeiende maatschappelijk onrust.
2.4

Opvolging aanbevelingen Staat van de rampenbestrijding 2013

In de Staat van de Rampenbestrijding 2013 deed de Inspectie per veiligheidsregio
aanbevelingen. De actuele (voorjaar 2016) stand van zaken voor de veiligheidsregio Groningen
op dit gebied is:
Tabel 1: Overzicht opvolging aanbevelingen Staat 2013

Aanbeveling
Stand van zaken

Aanbeveling
Stand van zaken
Aanbeveling
Stand van zaken

Zorg voor een oplossing met betrekking tot de opkomsttijden.
Met uitzondering van het CoPI voldoet de veiligheidsregio aan de
normtijden uit het Besluit veiligheidsregio’s. Gezien het uitgestrekte
landelijke gebied en de structuur van het wegennet van de
veiligheidsregio, heeft het bestuur van de veiligheidsregio gesteld dat zo
veel mogelijk voldaan moet worden aan de normtijden voor het CoPI.
Optimaliseer/verbeter het informatiemanagement. Maak daarbij gebruik
van de mogelijkheden die het netcentrisch werken hiervoor biedt.
De veiligheidsregio investeerde in inrichting, opleiding en training van de
informatieorganisatie. Momenteel ontwikkelt de veiligheidsregio het
informatiemanagement binnen de gemeentelijke kolom verder.
Betrek de gemeentelijke kolom nadrukkelijk in het opleiden, trainen en
oefenen.
De directie Gemeentelijke Kolom Groningen stelde twee
oefenfunctionarissen aan binnen de gemeentelijke kolom die intensief
samenwerken met MOTO binnen de Veiligheidsregio Groningen en deel uit
maken van het projectteam van de systeemtest.

De veiligheidsregio Groningen heeft bijna alle aanbevelingen uit de Staat 2013 opgevolgd, het
bestuur handhaaft haar visie over de opkomsttijd van het CoPI.

7

3

Planvorming

Dit hoofdstuk beschrijft welke wettelijke plannen de veiligheidsregio heeft, hoe deze
tot stand zijn gekomen en hoe de samenhang is tussen de verschillende plannen.

Samenhang tussen de plannen
Conclusie
Toelichting
De samenhang tussen de verschillende plannen is in de basis op orde. Alle
plannen voldoen aan de eisen van het toetsingskader van de Inspectie. De
veiligheidsregio voldoet ook aan de wettelijke termijnen voor de planvorming,
al sluiten de looptijden van de verschillende plannen niet volledig op elkaar
aan. Het risicoprofiel is in 2014 tussentijds geactualiseerd vanwege de
toenemende frequentie en impact van aardbevingen. In aansluiting hierop zijn
aardbevingen in hetzelfde jaar opgenomen in de oefeningen en later in het
beleidsplan.
Het beleidsplan en het MOTO-beleid zijn gebaseerd op het risicoprofiel. De
samenhang tussen de plannen is op een aantal risico’s aanwezig. De regio
slaagt er nog niet in om standaard alle risico’s uit het geactualiseerde
risicoprofiel in het beleid te laten terugkomen.
De regio blikt in het nieuwe beleidsplan terug op het vorige en zorgt voor
samenhang tussen oud en nieuw beleid. Voor wat betreft het multidisciplinair
oefenen is in de jaarplannen teruggekeken op het voorgaande jaar en benoemt
de regio de beleidsprioriteiten voor het komende jaar.
Tabel 2: Overzicht looptijden van plannen

Looptijd vorige:
Looptijd huidige:
Conform toetsingskader?

Risicoprofiel
2010-2013
2016-2019
Ja

Beleidsplan
2011-2014
2016-2019
Ja

Looptijd vorige:
Looptijd huidige:
Conform toetsingskader?

Crisisplan
2011-2014
2014 -2017
Ja

MOTO-beleidsplan
2010-2012
2016-2019
Ja

De looptijden van de verschillende plannen sloten tot 2015 niet volledig op elkaar aan. De
veiligheidsregio heeft hier wat betreft het risicoprofiel en het beleidsplan voor gekozen in
verband met de drukte rond de reorganisatie van de veiligheidsregio in 2014. Voor het MOTObeleidsplan geeft de veiligheidsregio als argumentatie dat de regionalisering van de brandweer
en de ontwikkelingen rond de organisatie van de veiligheidsregio het lastig maakten om een
meerjaren MOTO-beleidsplan te maken. Het oefenbeleidsplan 2010-2012 is daarom met
instemming van het directieberaad crisisbeheersing verlengd tot de jaren 2013 en 2014. In de
jaarplannen is een beleidsparagraaf opgenomen om te kunnen inspelen op de ontwikkelingen.
Het voltooien van de reorganisatie is het startpunt voor de nieuwe plannen, die in onderlinge
samenhang zijn opgesteld. De regio heeft het crisisplan in 2014 geactualiseerd en opnieuw
vastgesteld. Het huidige plan kent een looptijd van vier jaar. De regio past het plan tussentijds
aan als nieuwe ontwikkelingen (zoals de uitkomsten van het onderzoek naar flexibilisering, zie
paragraaf 3.4) dit noodzakelijk maken.

8

2.1 Risicoprofiel
Risicodiagram 2010 – 2013 1
Zeer
Onwaarschijnlijk
onwaarschijnlijk
Ongeval met een
Catastrofaal Overstroming vanuit
zee

Zeer
ernstig
Ernstig

Ongeval met een
giftige stof

Mogelijk

Waarschijnlijk

Zeer
waarschijnlijk

Ziektegolf

brandbare /
explosieve stof
Luchtvaartongeval
Brand

Extreem weer
Ongeval op water
Uitval
drinkwatervoorziening
Overstroming boezem
Paniek (stress) in
menigte
Verstoring
drinkwatervoorziening

Aanzienlijk

Verstoring
openbare orde
Verstoring
energievoorziening

Beperkt
Figuur 2: risicodiagram 2010-2013 2
Risicodiagram 2016 – 2019 2
Zeer
onwaarschijnlijk
Catastrofaal Overstroming vanuit
Zeer
ernstig

zee
Kernongeval
Ongeval met een
giftige stof

Onwaarschijnlijk

Mogelijk

Ongeval met een
brandbare /
explosieve stof
Luchtvaartongeval
Brand kwetsbaar
object

Waarschijnlijk

Zeer
waarschijnlijk

Ziektegolf

Extreem weer
Ongeval op water
Uitval
energievoorziening
Uitval
drinkwatervoorziening
Uitval telecom & ICT
Dierziekte
overdraagbaar op
mensen

Ernstig
Aanzienlijk

Aardbeving

Paniek (stress) in
menigte
Verstoring
drinkwatervoorziening
Overstroming boezem
Verstoring
openbare orde

Beperkt
Figuur 3: risicodiagram 2016-2019

Looptijden en actualisaties
Het huidige risicoprofiel is opgesteld voor de periode 2016-2019. Het vorige risicoprofiel (20102013) is hiervoor als basis gebruikt, maar wel geactualiseerd. De veiligheidsregio heeft het
risicoprofiel in 2014 tussentijds geactualiseerd op het risico aardbevingen. Deze aanpassing was
het gevolg van een aantal aardbevingen in de tweede helft van 2013. Gelijktijdig met de
aanpassing van het risicoprofiel is de veiligheidsregio een project gestart voor het opstellen van
een incidentbestrijdingsplan aardbevingen.
Methodiek en proces
De veiligheidsregio heeft het risicoprofiel 2010-2013 opgesteld volgens de methodiek
‘handreiking risicoprofiel’. Het risicoprofiel 2016-2019 is volgens dezelfde methode tot stand
gekomen. Een multidisciplinair team, dat bestaat uit vertegenwoordigers van de waterschappen,
de brandweer, de GHOR, de politie, de veiligheidsregio, de gemeenten, het Openbaar Ministerie,
Defensie en de provincie heeft het risicoprofiel opgesteld. De andere (vitale)
samenwerkingspartners hebben op basis van hun expertise op uitnodiging deelgenomen aan het
overleg over de voor hun relevante risico’s.
De veiligheidsregio heeft het concept risicoprofiel in het laatste kwartaal van 2015 aan de
gemeenteraden voorgelegd voor een zienswijze. Ter ondersteuning van dit proces organiseerde
de veiligheidsregio informatieavonden voor de gemeenteraden, waarop zij het concept
risicoprofiel samen met het concept beleidsplan hebben gepresenteerd.

1
2

Bron: Regionaal risicoprofiel regio Groningen 2010-2013.
Bron: Regionaal risicoprofiel veiligheidsregio Groningen 2016-2019.

9

Ontwikkelingen
In het risicoprofiel 2016-2019 zijn de volgende wijzigingen doorgevoerd ten opzichte van het
voorgaande risicoprofiel: de informatie is geactualiseerd, de wegingsfactoren zijn aangepast en
er zijn drie nieuwe scenario’s uitgewerkt (‘kernongeval’, ‘verstoring telecommunicatie en ICT’ en
‘besmettelijke dierziekten’). Het scenario ‘kernongeval’ is opgenomen omdat dit een van de
doelstellingen uit de Landelijke strategische agenda is en omdat de veiligheidsregio Groningen
binnen de risicocontour van de kerncentrale Lingen valt. ‘Verstoring telecommunicatie en ICT’ is
opgenomen omdat de integratie hiervan in de maatschappij steeds groter wordt. De toename
van ‘cybercrime’ speelt hierbij eveneens een rol. ‘Besmettelijke dierziekten’ is opgenomen
omdat de landelijke trend van steeds groter wordende stallen van veeteeltbedrijven zich ook in
Groningen voortzet. Op basis van deze aanpassingen is ook het risicodiagram aangepast, wat
volgens de veiligheidsregio overigens niet heeft geleid tot significante verschuivingen in het
risicodiagram.
Recent heeft de veiligheidsregio de keuze gemaakt om van een vierjaarlijkse cyclus over te
gaan naar een continu proces van risicomonitoring. Niet omdat de risico’s op zichzelf zo snel
veranderen, maar juist vanwege de interactie tussen veranderingen in de omgeving en risico’s.
De continue interactie tussen risico’s en omgeving maakt dat de risico’s regelmatiger
beoordeeld moeten worden op bijvoorbeeld impact. In het kader van de herziening van de
Strategie Nationale Veiligheid zal in 2016 een vierjarig nationaal risicoprofiel worden
geïntroduceerd. Dit nationaal risicoprofiel zal betrokken worden in de tussentijdse actualisatie
van het regionaal risicoprofiel. De regionale werkgroep risicoprofiel gaat in de komende periode
onderzoeken hoe naast de fysieke risico’s (rampen) ook crises (gebeurtenissen met
maatschappelijke impact) meer ondergebracht kunnen worden in het risicoprofiel.
2.2 Beleidsplan
Proces
Voorafgaand aan het opstellen van het nieuwe beleidsplan stelt de veiligheidsregio een
strategische agenda op om de richting en de koers te bepalen. In deze strategische agenda
geeft de veiligheidsregio aan welke thema’s de komende periode aandacht krijgen. Het betreft:
continuïteit van de vitale infrastructuur, water en evacuatie, aardbevingen en nucleaire
veiligheid. Deze vier thema’s vormen de basis voor het nieuwe beleidsplan.
Het concept beleidsplan is in het laatste kwartaal van 2015 – na vaststelling in concept door het
Algemeen Bestuur - aan de gemeenteraden voorgelegd voor een zienswijze. Ter ondersteuning
van dit proces organiseerde de veiligheidsregio informatieavonden voor de gemeenteraden,
waar het concept beleidsplan is gepresenteerd samen met het concept risicoprofiel. Het plan is
ook ter consultatie toegestuurd aan de andere partijen die in de wet worden genoemd. In april
2016 heeft het Algemeen Bestuur het plan vastgesteld.
Resultaten vorige beleidsperiode
Voordat het Algemeen Bestuur van de veiligheidsregio zich in het nieuwe beleidsplan uitspreekt
over het nieuwe beleid kijkt het bestuur terug op de strategische beleidsdoelstellingen uit de
vorige beleidsperiode. Uit het onderzoek komt naar voren dat de veiligheidsregio de resultaten
van de activiteiten (totaal 28) uit het vorige beleidsplan heeft beschreven. Tevens blijkt dat het
merendeel van de activiteiten uit het vorige beleidsplan is gerealiseerd (negentien geheel en
negen deels gerealiseerd).
Doelstellingen komende beleidsperiode
Het bestuur heeft het voornemen de ontwikkeling uit de voorgaande beleidsperiode voort te
zetten en daarnaast aandacht te besteden aan de thema’s ‘aardbevingen’, ‘continuïteit van de
vitale infrastructuur’, ‘nucleaire veiligheid’, ‘terrorisme’ en ‘water en evacuatie’. Dit resulteert in
een beleidsplan met in totaal 31 beleidskeuzes/activiteiten.
De veiligheidsregio wil een betrouwbare partner zijn die flexibel en innovatief is en
contextgericht werkt. Daarbij wil de veiligheidsregio risico- en crisisbeheersing als een geheel
benaderen, investeren in samenwerking en verbondenheid met de samenleving en operationeel
en bestuurlijk verbonden zijn met haar gemeenten. Hierbij wordt naar eigen zeggen realistisch
omgegaan met risico’s en is zelfredzaamheid en burenhulp vanzelfsprekend.
Ontwikkelingen
De veiligheidsregio geeft aan dat een statische planvormingscyclus van vier jaar niet meer past
in de huidige tijd. Hoewel de risico’s in deze periode op zich niet substantieel wijzigen, verandert
de omgeving wel. De samenleving verandert en reageert ook anders op rampen en crises.

10

De veiligheidsregio wil hierop beter inspelen en beoordeelt bij het opstellen van haar
jaarplannen steeds kritisch of de beleidskeuzes in het beleidsplan nog actueel zijn en stelt deze
zo nodig bij.
2.3

MOTO beleidsplan

De veiligheidsregio beschikt over een meerjarenbeleidsplan MOTO 2016-2019. De voorgaande
periode is er, vanwege de onduidelijkheid over de resultaten van zowel de regionalisering van
de brandweer als de reorganisatie van de veiligheidsregio, gewerkt met jaarplannen. Het
beleidsplan is steeds met goedkeuring van het Directieberaad Crisisbeheersing verlengd en in de
jaarplannen MOTO is een beleidsparagraaf opgenomen.
De veiligheidsregio beschikt over een MOTO-groep, die bestaat uit vertegenwoordigers van
bevolkingszorg, brandweer, politie, GHOR, meldkamer, Defensie, waterschappen en OM. De
MOTO-groep stelt het meerjarenbeleidsplan op. Het MOTO-beleidsplan bevat de kaders voor de
monodisciplinaire oefenbeleidsplannen, te weten:
•
De strategische agenda voor de beleidsperiode en het risicoprofiel zijn het uitgangspunt
voor het bepalen van de te beoefenen thema’s.
•
In de jaarplannen kan ruimte worden genomen om het beleid aan te passen aan de
actualiteit.
•
De functionaris is zelf verantwoordelijk voor zijn ontwikkeling; de eigen organisatie
faciliteert de functionaris en de MOTO-groep faciliteert de multidisciplinaire opleidingen,
trainingen en oefeningen.
2.4

Crisisplan

Het crisisplan heeft voor de veiligheidsregio als doel een uniforme werkwijze vast te leggen. De
veiligheidsregio kiest hierbij voor een eenvoudige en flexibele crisisorganisatie. Momenteel
onderzoekt de veiligheidsregio de mogelijkheden om flexibilisering in de GRIP-structuur en
daarmee in het crisisplan op te nemen. Het crisisplan wordt indien nodig jaarlijks
geactualiseerd. In 2014 is het plan in zijn geheel herzien en opnieuw bestuurlijk vastgesteld.
Het plan is op dat moment ook ter consultatie naar de voorgeschreven partijen verstuurd. Voor
specifieke risico’s maakt de veiligheidsregio rampbestrijdingsplannen of
incidentbestrijdingsplannen. Voorbeelden hiervan zijn rampbestrijdingsplannen voor de
vergunningplichtige bedrijven en de incidentbestrijdingsplannen voor aardbevingen en
stroomuitval.
2.5

Samenhang tussen de plannen

Uit het onderzoek komt naar voren dat er samenhang is tussen de verschillende plannen. Een
herziening van het risicoprofiel (vanaf nu jaarlijks) kan aanleiding zijn om beleidsprioriteiten te
veranderen en dat gebeurt nu nog niet altijd. Met ingang van 2016 verwacht de veiligheidsregio
ook samenhang aan te brengen in de termijnen van ontwerp en vaststelling van de plannen.
De samenhang tussen het beleidsplan en het beleidsplan MOTO heeft in de afgelopen periode
onder druk gestaan. Vanwege de reorganisaties in de veiligheidsregio is voor de periode 20132016 geen beleidsplan MOTO opgesteld. In deze periode is via de MOTO jaarplannen de
aansluiting met het beleidsplan gerealiseerd. Het risicoprofiel is in deze periode als uitgangspunt
genomen voor het bepalen van de te beoefenen thema’s. Het nieuwe beleidsplan MOTO
vermeldt als beleidskeuze dat het beleidsplan leidend is voor de inhoudelijke thema’s van
opleidingen, trainingen en oefeningen.

11

4

Netwerk en samenwerking

Dit hoofdstuk beschrijft met wie en hoe de veiligheidsregio samenwerkt en hoe de
veiligheidsregio functioneert als netwerkorganisatie.
4.1

Samenwerking binnen de veiligheidsregio

Samenwerking met netwerkpartners
Conclusie
Toelichting
De samenwerking tussen de veiligheidsregio en de netwerkpartners is op
niveau. In het relatiebeheer met de partners voert de veiligheidsregio een
actief doelgroepenbeleid. Daarbij maakt de veiligheidsregio onderscheid in
partners waarmee zeer intensief wordt samengewerkt en partners waarmee de
samenwerking minder intensief hoeft te zijn.
De veiligheidsregio vindt samenwerken met partners belangrijk en investeert
hierin. De veiligheidsregio werkt samen met meer dan veertig partners en
definieert drie schillen op het gebied van samenwerken. De veiligheidsregio
heeft alle partners nadrukkelijk betrokken bij de activiteiten rondom het risico
aardbevingen. De regio werkt met een accountmanager voor de partners.

Samenwerking met gemeenten
Conclusie
Toelichting
De samenwerking tussen de veiligheidsregio en de gemeenten is in de basis
op orde. De veiligheidsregio betrekt de gemeenten actief bij de
beleidsvorming, beleidsverantwoording en bedrijfsvoering. In
planvormingstrajecten worden zienswijzen voor beleid ‘opgehaald’ en, op
verzoek, toelichting gegeven aan de gemeenteraden.
Op bestuurlijk vlak investeert de veiligheidsregio meer in de relatie met de
gemeenten. Dit gebeurt door de directeur die periodiek met de burgemeesters
overlegt, lokale leidinggevenden (clustercommandanten) die investeren in de
contacten tussen de veiligheidsregio en de gemeenten en door bij de
gemeenten een toelichting te geven op het concept beleidsplan en het concept
risicoprofiel.

De veiligheidsregio definieert drie ‘schillen’ op het gebied van samenwerken.
De crisispartners vormen de eerste schil: brandweer, politie, GHOR, gemeentelijke kolom
(bevolkingszorg), Defensie, waterschappen, Openbaar Ministerie, de provincie en de
omgevingsdienst. De tweede schil bestaat uit de vitale partners en enkele bedrijven. De derde
schil bevat alle overige potentiële partners en de burgers.
De veiligheidsregio werkt samen met meer dan 40 partners. Vanuit het team Expertise vindt het
relatiebeheer met de vitale partners plaats (o.a. op basis van de bestaande convenanten). De
veiligheidsregio werkt op dit moment met één accounthouder, maar dat lijkt volgens de regio
niet langer houdbaar. De Programmaleider Crisisbeheersing heeft een regisserende en
verbindende rol in de samenwerking tussen de crisispartners en vitale partners. De
veiligheidsregio heeft een aantal ontwikkelthema’s in de organisatie belegd in organisatiebrede
portefeuilles. In de portefeuille ‘partners en allianties’ is de ontwikkeling van samenwerking met
nieuwe en bestaande partners belegd (waaronder ook bedrijven en burgers).
Rol partners in planvorming
Uitgangspunt is dat de crisispartners gezamenlijk voor de uitvoering van de activiteiten zorgen.
Zij maken deel uit van de projectgroepen voor het opstellen van het risicoprofiel, het
beleidsplan en het MOTO-beleidsplan, rampbestrijdings- en incidentbestrijdingsplannen en
participeren in de uitvoering van het meerjarenbeleidsplan en de jaarplannen voor MOTO.
De overige partners uit het netwerk worden naar behoefte en op basis van hun expertise
betrokken bij het opstellen van het risicoprofiel en bij de uitvoering van de MOTO jaarplannen
en de oefeningen.

12

Samenwerking met de politie
De politie is in Groningen al lange tijd een vaste partner in het samenwerkingsverband.
Ondanks de reorganisatie van de politie ervaart de veiligheidsregio dat de politie zo goed
mogelijk deze samenwerking voortzet in werkgroepen en bij oefeningen. In de praktijk zijn de
capaciteit en/of de mogelijkheden tot samenwerking echter niet altijd aanwezig. Dit blijkt onder
andere uit het feit dat de politie niet altijd beschikbaar is voor werkgroepen en bij oefeningen.
Relatie met de gemeenten
Op bestuurlijk vlak besteedt de veiligheidsregio, naast de consultatie bij de gemeenteraden,
structureel aandacht aan de relatie met de gemeenten. De directeur overlegt periodiek met de
burgemeesters en lokale leidinggevenden (clustercommandanten) investeren in de contacten
tussen de veiligheidsregio en de gemeenten. Zij doen dit onder andere door een toelichting te
geven op het concept beleidsplan en het concept risicoprofiel. Door deze intensievere contacten
ontstaat volgens de veiligheidsregio bij de gemeenten een beter beeld van de veiligheidsregio
en zijn de gemeenten in staat tot een betere opdrachtsturing. De veiligheidsregio ontvangt input
uit de gemeenten en kan daardoor beter koers geven aan de organisatie.
Bevolkingszorg
De voorbereidende taken voor de bevolkingszorg zijn geregionaliseerd. Dit gebeurt vanuit de
Gemeentelijke Kolom Groningen door een netwerkteam bestaande uit adviseurs dat valt onder
een directie bestaande uit twee gemeentesecretarissen. Dit netwerkteam is vanaf januari 2016
fysiek ondergebracht binnen de veiligheidsregio. De uitvoering vindt plaats door een regionale
pool.
GHOR
De rol en positie van de GHOR staat beschreven in de Gemeenschappelijke Regeling Publieke
Gezondheid en Zorg (PG&Z), die in 2014 is opgesteld naast de Gemeenschappelijke Regeling
Veiligheidsregio Groningen (VRG). Omdat de ontwikkeling van beide organisaties, GGD en
Brandweer, in een verschillend tempo verloopt vonden de bestuurders een scheiding op
organisatieniveau noodzakelijk.
De GHOR valt sindsdien onder twee gemeenschappelijke regelingen. De bestuurlijke inbedding
is belegd in de VRG. De organisatorische inbedding is geregeld in de PG&Z. De GHOR valt als
onderdeel van de GGD organisatorisch onder PG&Z.
4.2

Interregionale en internationale samenwerking

Interregionale samenwerking
Conclusie
Toelichting
De interregionale samenwerking tussen de veiligheidsregio Groningen en de
omliggende veiligheidsregio’s is op niveau. De veiligheidsregio werkt op
operationeel en tactisch niveau intensief samen met de veiligheidsregio’s
Drenthe en Fryslân op een aantal onderwerpen. Deze samenwerking was in
eerste instantie ingegeven door efficiencyvraagstukken.
De veiligheidsregio Groningen werkt steeds intensiever samen met Fryslân en
Drenthe. Na de impuls van samenwerken in de Meldkamer Noord Nederland
weten de veiligheidsregio’s de samenwerking op steeds meer onderwerpen
vorm te geven. Voorbeelden zijn ‘gezamenlijke kaders voor de GRIP’ en het
gezamenlijke incidentbestrijdingsplan ‘langdurige stroomstoring’. Op het gebied
van industriële veiligheid voert Groningen deze taken ook uit voor Fryslân en
Drenthe. Ook in de voorbereiding op operationeel optreden zoeken de drie
regio’s steeds meer samenwerking. Zo worden onder andere thematische
bijeenkomsten georganiseerd.
Ook neemt de veiligheidsregio Groningen deel aan de samenwerking voor de
incidentbestrijding op de Waddenzee.

Er is sprake van een intensieve samenwerking tussen de noordelijke veiligheidsregio’s. Onder
meer de komst van de Meldkamer Noord Nederland heeft de samenwerking van
veiligheidsregio’s Groningen, Fryslân en Drenthe (3 Noord) een stevige impuls gegeven.

13

Er is een gezamenlijk document ‘kaders voor de GRIP’, een gezamenlijk incidentbestrijdingsplan
stroomuitval en de veiligheidsregio’s onderzoeken momenteel hoe op het gebied van MOTO
meer kan worden samengewerkt. Voor informatiemanagers uit de drie noordelijke
veiligheidsregio’s is een bijeenkomst georganiseerd om elkaars werkwijzen te bespreken.
Leidinggevenden binnen de crisisbeheersing (Operationeel Leiders, Leiders CoPI), CaCo’s en
informatiemanagers hebben deelgenomen aan gezamenlijke bijeenkomsten over bijvoorbeeld
contra-terrorisme.
In 2015 was er intensief overleg tussen de drie noordelijke regio’s op tactisch en strategisch
niveau, onder andere op het gebied van planvorming. Wat betreft operationele inzet leveren de
regio’s wederzijds bijstand in multidisciplinair verband.
De veiligheidsregio Groningen participeert in het incidentbestrijdingsplan Waddenzee. De
veiligheidsregio Fryslân heeft de coördinatie bij (de voorbereiding op) incidenten op de
Waddenzee met onder andere de partners KNRM, kustwacht en de veiligheidsregio’s.
De directeuren Publieke Gezondheid van de veiligheidsregio’s Drenthe, Groningen en Fryslân
hebben besloten om op diverse dossiers gezamenlijk op te trekken ten behoeve van landelijke
vergaderingen. Daarbij kan een veiligheidsregio ook de beide andere vertegenwoordigen.
Internationale samenwerking
Conclusie
Toelichting
De internationale samenwerking is in de basis op orde. Samen met Drenthe
heeft de veiligheidsregio afspraken gemaakt met aangrenzende Landskreizen in
Duitsland voor samenwerking bij het bestrijden van grote incidenten en
rampen. Ook werkt de regio samen met de omliggende veiligheidsregio’s en
Duitsland aan een specifiek rampbestrijdingsplan. Op operationeel niveau
wordt al langer intensief samen gewerkt met Duitsland.

De samenwerking met Duitsland wordt nog steeds verder ontwikkeld. Op lokaal niveau werkte
men al samen, maar op het niveau van de veiligheidsregio wordt nu ook gewerkt aan het
uitbouwen van de contacten. De veiligheidsregio heeft samen met de Veiligheidsregio Drenthe
een overeenkomst tot grensoverschrijdende samenwerking bij zware ongevallen en rampen
afgesloten met de Landkreis Leer en de Landkreis Emsland in Duitsland. Specifieke
samenwerking in de voorbereiding (rampbestrijdingsplan) op een incident bij de kerncentrale in
Lingen (Duitsland) vindt plaats met de veiligheidsregio’s Drenthe, Twente en IJsselland.
De veiligheidsregio participeert in de grensoverschrijdende bestuurlijke samenwerking (GROS).
De GROS heeft tot doel om specifieke knelpunten in de grensgebieden van Nederland met
België en Nederland met Duitsland op te lossen en daarmee de grensoverschrijdende
samenwerking en de onderlinge kennisuitwisseling te stimuleren.

14

5

Operationele prestaties

De Inspectie brengt op basis van oefeningen en incidenten de operationele prestaties
van veiligheidsregio’s in beeld. De Inspectie neemt daarbij het Besluit
veiligheidsregio’s en het toetsingskader als uitgangspunt. Op basis hiervan stelt de
Inspectie vast in hoeverre veiligheidsregio’s voldoen aan de (kwantitatieve) normen
uit het Besluit veiligheidsregio’s. Daarnaast selecteert de Inspectie een aantal
elementen die een beeld geven van de kwaliteit van de multidisciplinaire
taakuitvoering.
5.1

Besluit veiligheidsregio’s

De Inspectie beschrijft in deze paragraaf in hoeverre de veiligheidsregio voldoet aan de
(kwantitatieve) normen uit het Besluit veiligheidsregio’s en het toetsingskader van de inspectie.
Operationele prestaties – Besluit veiligheidsregio’s
Conclusie
Toelichting
Uit de evaluatieverslagen van de systeemtesten komt naar voren
dat de veiligheidsregio consistent presteert op de kwantitatieve
normen uit het Besluit veiligheidsregio’s en wat betreft het besluit
veiligheidsregio’s in de basis op orde is. Het merendeel van de
elementen uit het toetsingskader van de Inspectie is op orde.
Voor verbetering vatbaar zijn met name de opkomsttijden van het
CoPI, waarbij zij opgemerkt dat het bestuur van de veiligheidsregio
heeft vastgesteld dat – gezien de specifieke infrastructuur van de
veiligheidsregio – niet in alle gevallen voldaan kan worden aan de
opkomsttijden.

5.2

Kwaliteit taakuitvoering

De Inspectie selecteerde uit het Bvr en het toetsingskader van de inspectie een aantal normen
die meer inzicht geven in de kwaliteit van de multidisciplinaire taakuitvoering. Het gaat hierbij
dus niet zo zeer om de randvoorwaardelijke aspecten zoals tijdige en volledige aanwezigheid
van teams of functionarissen. De normen die de Inspectie selecteerde geven een beeld over de
afstemming, informatie-uitwisseling en taakverdeling tussen de teams (CoPI, ROT, TBV en BT)
en de samenwerking met andere partijen. Daarnaast gaan een aantal normen specifiek in op de
taakuitvoering. Het gaat om de volgende onderwerpen:
•
alarmering van andere functionarissen door de meldkamer;
•
taakuitvoering door de CaCo;
•
advisering van het CoPI en TBZ aan het ROT;
•
advisering van het ROT aan het BT;
•
afstemming met de netwerkpartners;
•
taakuitvoering van het CoPI op sturing en coördinatie op operationele inzet, en het ROT
op sturing en coördinatie van de rampenbestrijding;
•
uitvoering van besluiten, adviezen en opdrachten gebaseerd op totaalbeeld;
•
afschaling en overdracht naar de nafase.
Voor de beoordeling zijn meerdere normen samengevoegd om een beeld van het betreffende
onderwerp te krijgen. Daarnaast kijkt de Inspectie niet alleen naar de ‘score’ op deze norm in
de evaluatieverslagen maar ook naar de onderbouwing van deze score.
Alarmering andere functionarissen door de meldkamer
Conclusie
Toelichting
De alarmering van andere functionarissen is in de basis op orde.
De alarmering verloopt over het algemeen correct en tijdig en is
daarmee in de basis op orde. De meldkamer alarmeert steeds de
juiste functionarissen binnen de hoofdstructuur. Netwerkpartners
worden mee gealarmeerd. Soms worden partijen uitgenodigd terwijl
het niet nodig is en soms worden partijen niet uitgenodigd terwijl
het wel nodig is.

15

Taakuitvoering Calamiteitencoördinator
Conclusie
Toelichting
De taakuitvoering van de calamiteitencoördinator is in de basis op
orde. Op de meldkamer wordt duidelijk informatie gedeeld en het
opschalingsniveau bewaakt. Uit systeemtesten blijkt dat de CaCo in
staat is om prioriteiten te stellen. De informatievoorziening kan nog
verder verbeteren. De informatiestroom is, met name in het eerste
uur, zeer omvangrijk.

Taakuitvoering teams – Advisering aan het ROT
Conclusie
Toelichting
De advisering aan het ROT is voor verbetering vatbaar. De
advisering door het CoPI en het Team Bevolkingszorg komt over het
algemeen tot stand. De terugkoppeling over opdrachten en adviezen
tussen de teams is echter voor verbetering vatbaar.

Taakuitvoering teams – Advisering aan het beleidsteam
Conclusie
Toelichting
De advisering aan het beleidsteam is voor verbetering vatbaar.
Een specifiek aandachtspunt is de (bestuurlijke) advisering vanuit
het ROT aan het GBT, de advisering aan het beleidsteam is voor
verbetering vatbaar. De advisering komt op strategisch niveau in
verschillende systeemoefeningen niet goed tot stand.

Taakuitvoering teams – Afstemming met netwerkpartners
Conclusie
Toelichting
De afstemming met netwerkpartners is in de basis op orde.
Netwerkpartners sluiten tijdens incidenten en oefeningen aan in de
verschillende teams. Op die niveaus komt informatie-uitwisseling
steeds goed tot stand. Een aandachtspunt is het betrekken van
specialistische kennis bij scenario-ontwikkeling.

Taakuitvoering teams – Sturing en coördinatie
Conclusie
Toelichting
De sturing en coördinatie door de teams is voor verbetering
vatbaar. In de praktijk ligt het zwaartepunt van de sturing en
coördinatie nu bij het CoPI, zowel voor de operationele inzet als de
rampenbestrijding. De sturing en coördinatie van de
rampenbestrijding op ROT-niveau komt niet altijd tot stand.

16

Informatiemanagement – Besluitvorming gebaseerd op actueel beeld
Conclusie
Toelichting
De besluitvorming gebaseerd op het actuele beeld is in de basis op
orde. De veiligheidsregio is in staat om een thematisch opgebouwd
totaalbeeld op te stellen. Het opnemen van informatie over de
advisering en terugkoppeling van opdrachten tussen teams is een
punt van ontwikkeling.

Afschaling / nafase
Conclusie
Geen score

Toelichting
De Inspectie beschikt niet over informatie om een oordeel te geven
over de prestaties met betrekking tot de afschaling en nafase.

Overzicht systeemtesten en evaluaties
Voor de veiligheidsregio Groningen heeft de Inspectie de volgende evaluaties van incidenten en
oefeningen voor de beoordeling gebruikt:
• systeemtest 2013;
• 23 februari 2013 GRIP Voorbereidend in combinatie met GRIP1 voor de stroomstoring in
Hoogezand;
• 24 juli 2013 GRIP Voorbereidend in de stad Groningen – oververhitting van een
telefoniecentrale van KPN en daarmee dreigende uitval telecommunicatie;
• 28 oktober 2013 GRIP Voorbereidend in verband met een storm en code Rood;
• 5 december 2013 GRIP Voorbereidend in verband met hoog water in Delfzijl in combinatie
met een storm;
• systeemtest 2014;
• systeemtest 2015.

17

6

Kwaliteit

Dit hoofdstuk beschrijft hoe de veiligheidsregio invulling geeft aan kwaliteit en
kwaliteitsverbetering. Het gaat daarbij specifiek om het evalueren van incidenten en
oefeningen en hoe men de vakbekwaamheid van de multidisciplinaire functionarissen
invult en borgt.
6.1

Kwaliteitszorg

Kwaliteitszorg
Conclusie

Toelichting
De wijze waarop de veiligheidsregio Groningen invulling geeft aan
kwaliteitszorg is in de basis op orde. De regio heeft een begin gemaakt met
het implementeren van kwaliteitszorg. Het ontbreekt echter aan een integraal
kwaliteitszorgsysteem.
De veiligheidsregio meet op verschillende onderdelen de kwaliteit van de
taakuitvoering, zoals beleidsdoelstellingen, samenwerking met partners en
planvormingstrajecten. Op deze onderdelen wordt de PDCA-cyclus doorlopen.
De veiligheidsregio blikt in het nieuwe beleidsplan terug op het vorige
beleidsplan en rapporteert hier deels over aan het bestuur in jaarverslagen.
Hoewel het niet altijd uit de ontvangen documenten blijkt heeft de regio goed
in beeld wat van de beleidsvoornemens is gerealiseerd.

De veiligheidsregio beschikt nog niet over een integraal kwaliteitszorgsysteem, maar werkt al
wel aan de betekenis en invulling van kwaliteitszorg. De veiligheidsregio maakt hierbij
onderscheid in kwaliteitszorg op het niveau van de medewerker, het team en de organisatie. In
mei 2016 heeft in de veiligheidsregio een visitatie 3 plaatsgevonden in het kader van het
landelijke project kwaliteit en vergelijkbaarheid. Ter voorbereiding hierop heeft de
veiligheidsregio een zelfevaluatie uitgevoerd. Daarnaast is de veiligheidsregio voornemens in
2016 een strakkere plan- en control cyclus in te voeren, zodat een meer inhoudelijke
verantwoording over de geleverde prestaties kan worden afgelegd.
Zowel in het oude als in het nieuwe beleidsplan maakt de veiligheidsregio de beleidsvoornemens
concreter door activiteiten of beleidskeuzes te benoemen. Het nieuwe beleidsplan kijkt terug op
de acht strategische beleidsdoelstellingen uit het voorgaande beleidsplan, zij het niet op alle
benoemde beleidskeuzes / activiteiten. Ook in de jaarverslagen vindt de verantwoording maar
deels plaats op dit niveau. De veiligheidsregio blijkt desgevraagd wel in staat om de resultaten
van de 28 genoemde activiteiten van het vorige beleidsplan te beschrijven en stelt zelf dat het
merendeel van de activiteiten uit het vorige beleidsplan is gerealiseerd (19 geheel en 9 deels).
In het meerjaren MOTO-beleidsplan kijkt de veiligheidsregio terug op de periode 2010-2015.
Het gaat hierbij zowel om het meerjaren MOTO-beleidsplan 2010-2012 als de beleidsparagrafen
in de jaarplannen na 2012.

3
Visitatie in de veiligheidsregio, een methode om de prestaties en de organisatieontwikkeling op strategisch
niveau kwalitatief te beschouwen. Doel is om de veiligheidsregio verder te ontwikkelen en om van en met
elkaar te leren (art. 56 Wvr).

18

6.2

Evalueren

Evalueren van incidenten
Conclusie
Toelichting
Het evalueren van incidenten door de veiligheidsregio is op niveau.
De veiligheidsregio beschikt over een systematiek voor het evalueren van
zowel oefeningen als incidenten. Deze systematiek wordt consequent
toegepast. De evaluatieverslagen zijn de basis voor het formuleren van
actiepunten.
De veiligheidsregio definieert actiepunten. Deze actiepunten worden
bijgehouden en toegewezen en er wordt toegezien op de daadwerkelijke
implementatie (borging).
De veiligheidsregio kan zich nog verder verbeteren op het regelmatig
uitvoeren van een rode draden analyse.
De veiligheidsregio heeft een hoog zelfkritisch vermogen. De
evaluatieverslagen bevatten per aspect een gedegen toelichting. De
evaluatiesystematiek zorgt weliswaar voor een strenger oordeel over het
eigen functioneren, maar levert de veiligheidsregio uiteindelijk veel
leerpunten op. Deze leerpunten gebruikt de veiligheidsregio voor verdere
kwaliteitsverbetering van de taakuitvoering.

De veiligheidsregio beschikt over een evaluatiesystematiek. Deze systematiek wordt toegepast
voor zowel incidenten als oefeningen. In deze systematiek is vastgelegd wie verantwoordelijk is
voor het evaluatieproces. In de evaluaties worden specifieke leerpunten geformuleerd en
toegewezen aan actiehouders. In de systematiek is geborgd dat de opvolging van leerpunten
wordt gemonitord.
Uit de ontvangen evaluatieverslagen blijkt dat leerpunten geformuleerd worden en de
aanbevelingen worden belegd en opgevolgd. Zo is, naar aanleiding van de evaluatie van de
stroomstoring in mei 2013, een nieuwe (interregionale) procedure Stroomstoring vastgesteld.
Incidenten en oefeningen worden altijd geëvalueerd conform de systematiek. Aandachtspunt is
de analyse van ‘rode draden’ uit de verschillende individuele evaluaties. De veiligheidsregio
voert deze analyse nog niet uit.
De veiligheidsregio gebruikt de resultaten uit de systeemtesten om kwantitatief vast te stellen
in hoeverre de veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het Besluit veiligheidsregio’s. Daarnaast
gebruikt men de leerpunten als input voor MOTO-oefeningen.
Externe rapporten en evaluaties (van de Onderzoeksraad voor Veiligheid, de Inspectie VenJ,
andere veiligheidsregio’s en onderzoeksbureaus) worden beperkt beoordeeld op hun betekenis
voor de veiligheidsregio Groningen.

19

6.3

Inzicht in vakbekwaamheid multi-functionarissen

Inzicht in vakbekwaamheid multi-functionarissen
Conclusie
Toelichting
De wijze waarop de veiligheidsregio inzicht heeft in de
vakbekwaamheid van functionarissen met een rol in een
multidisciplinaire functie is voor verbetering vatbaar. De
veiligheidsregio beschikt niet over een centraal overzicht van de
vakbekwaamheid van de multi-functionarissen.
Inzicht in de vakbekwaamheid kan worden verkregen door het
registreren van deelname aan opleidingen, trainingen en oefeningen
en het vastleggen van de kwaliteit van de verrichtingen van
deelnemers. De veiligheidsregio houdt wel informatie bij over de
multi-functionarissen, maar deze registratie blijft beperkt tot de
registratie van de aanwezigheid bij oefeningen. Het bijhouden van
de overige informatie is een monodisciplinaire verantwoordelijkheid.
De veiligheidsregio geeft nog geen invulling aan warm
loopbaanbeleid aan de hand van competentieprofielen,
functioneringsgesprekken en gerichte opleidings- en
trainingsactiviteiten.

De veiligheidsregio houdt van de multi-functionarissen bij wie bij welke oefeningen aanwezig is
geweest. De veiligheidsregio heeft een groot deel van de (multi) functionarissen in AG5
geregistreerd. Het ontbreekt echter aan borging van de registratie. Inmiddels is de
voorbereiding gestart om voor de registratie een functionarisvolgsysteem in te richten. De
veiligheidsregio is voornemens om voor de functionarissen uit de hoofdstructuur van de
rampenbestrijding ‘lijnmanagers’ aan te stellen, die als taak krijgen om samen met de
functionarissen het operationeel functioneren te bespreken en te beoordelen.
De brandweer, politie, GHOR en gemeente registreren de aanwezigheid van multifunctionarissen bij oefeningen. De gevolgde opleidingen worden alleen door de brandweer
geregistreerd. Geen van de disciplines registreert de kwaliteit van de oefeningen en de
ervaringen met incidenten.
De veiligheidsregio heeft de ambitie om functionarissen te certificeren, de vakbekwaamheid te
registreren en te monitoren en om kwaliteitseisen voor de crisisteams op te stellen. Tevens wil
de veiligheidsregio functioneringsgesprekken voor de ‘warme’ functies in (laten) voeren.

20

7

Eindconclusie en overzicht scores

De Inspectie constateert dat de veiligheidsregio Groningen de samenhang tussen de opgestelde
plannen, de samenwerking met de gemeenten, de internationale samenwerking en de
kwaliteitszorg in de basis op orde heeft. De regio is op niveau voor de samenwerking met de
netwerkpartners, de interregionale samenwerking en het evalueren. Het inzicht in de
vakbekwaamheid van de multidisciplinaire functionarissen is voor verbetering vatbaar.
De operationele prestaties zijn, waar het gaat om het toetsingskader, over het algemeen in de
basis op orde. De meer kwalitatieve aspecten van de taakuitvoering deels in de basis op orde en
deels voor verbetering vatbaar.

Onderwerp

Score

Samenhang tussen de plannen

Basis op orde

Samenwerking met netwerkpartners
Samenwerking met gemeenten
Interregionale samenwerking
Internationale samenwerking

Op niveau
Basis op orde
Op niveau
Basis op orde

Operationele prestaties – Besluit veiligheidsregio’s

Basis op orde

Operationele prestaties – Kwaliteit taakuitvoering
-

Alarmering andere functionarissen door de meldkamer
Taakuitvoering Calamiteitencoördinator
Taakuitvoering teams: Advisering aan het ROT
Taakuitvoering teams: Advisering aan het Beleidsteam
Taakuitvoering teams: Afstemming met netwerkpartners
Taakuitvoering teams: Sturing en coördinatie
Informatiemanagement: Besluitvorming gebaseerd op
actueel beeld

Kwaliteitszorg
Evalueren van incidenten
Inzicht in vakbekwaamheid multi-functionarissen

21

Basis op orde
Basis op orde
Voor verbetering vatbaar
Voor verbetering vatbaar
Basis op orde
Voor verbetering vatbaar
Basis op orde

Basis op orde
Op niveau
Voor verbetering vatbaar

BIJLAGE 1
Beoordelingskader Staat van de rampenbestrijding 2016
Voor de Staat van de rampenbestrijding 2016 beoordeelt de Inspectie de
veiligheidsregio’s op de onderwerpen ‘planvorming’ (hoofdstuk 3), ‘samenwerking’
(hoofdstuk 4), ‘operationele prestaties’ (hoofdstuk 5) en ‘kwaliteit‘ (hoofdstuk 6).
Per onderwerp hanteert de Inspectie een beoordeling op de volgende vier niveaus:
•
op niveau;
•
basis op orde;
•
voor verbetering vatbaar;
•
onvoldoende.
De Wet veiligheidsregio’s (Wvr), het Besluit veiligheidsregio’s (Bvr), het toetsingskader van de
Inspectie en de gemiddelde prestaties van de veiligheidsregio’s zijn het uitgangspunt voor de
beoordeling. Wanneer de prestaties van de veiligheidsregio hiermee overeenkomen stelt de
Inspectie vast dat voor het betreffende element de basis op orde is. De veiligheidsregio is op
een onderwerp ‘op niveau’ wanneer de veiligheidsregio duidelijk boven de gemiddelde prestaties
scoort en hiermee als voorbeeld kan dienen voor andere veiligheidsregio’s. De veiligheidsregio
scoort ‘voor verbetering vatbaar’ wanneer beperkt wordt voldaan aan de Wvr en het Bvr, het
toetsingskader en/of de gemiddelde prestaties van veiligheidsregio’s. De veiligheidsregio scoort
‘onvoldoende’ als er in het geheel niet wordt voldaan aan de Wvr, het Bvr, het toetsingskader
van de Inspectie en/of de gemiddelde prestaties van veiligheidsregio’s. Per thema heeft de
Inspectie uitgewerkt hoe de beoordeling tot stand is gekomen.

3

Planvorming
Samenhang tussen de plannen

Op niveau

Het beleidsplan en het moto-beleidsplan zijn gebaseerd op het
risicoprofiel. De belangrijkste risico’s vormen de kern van het beleid en
van de uitvoeringsactiviteiten. De veiligheidsregio voldoet aan de
wettelijke termijnen voor planvorming en monitort actief en periodiek of
(tussentijdse) bijstellingen noodzakelijk zijn.

Basis op orde

Risico’s uit het risicoprofiel komen terug in het beleidsplan of het motobeleidsplan. Het is echter niet duidelijk of uitvoeringsactiviteiten
gebaseerd zijn op het risicoprofiel. De planvormingscyclus is op orde. Er
wordt echter niet regelmatig gekeken of er wijzigingen in vastgestelde
plannen moeten worden doorgevoerd. De plannen voldoen aan de eisen
van het toetsingskader van de Inspectie.

Voor verbetering
vatbaar

De veiligheidsregio beschikt over de voorgeschreven plannen. Inhoudelijk
is niet vast te stellen of er samenhang is tussen de verschillende
plannen. Daarnaast sluiten de termijnen van de verschillende plannen
niet op elkaar aan. De plannen voldoen niet aan de eisen van het
toetsingskader van de Inspectie.

Onvoldoende

De veiligheidsregio beschikt niet over de voorgeschreven plannen.

22

4

Netwerk en samenwerking

4.1

Samenwerking binnen de veiligheidsregio
Samenwerking met netwerkpartners

Op niveau

De veiligheidsregio voert een actief doelgroepenbeleid. De
veiligheidsregio heeft netwerkpartners, op basis van een risicoanalyse,
geclusterd in doelgroepen. Daarbij wordt onderscheid gemaakt in
partners waarmee zeer intensief wordt samengewerkt en partners
waarmee de samenwerking minder intensief hoeft te zijn. Deze
uitgangspunten zijn de basis voor de wijze waarop partners worden
betrokken in bijvoorbeeld planvormingstrajecten en oefeningen. De
veiligheidsregio heeft een of meer accountmanagers die de contacten
met netwerkpartners onderhoudt.

Basis op orde

De veiligheidsregio werkt regelmatig samen met netwerkpartners. Deze
samenwerking vindt plaats op specifieke onderdelen, zoals planvorming
en oefeningen. Deze samenwerking vindt ad hoc plaats, bijvoorbeeld op
basis van actualiteit, een specifiek risico of een verzoek van een
netwerkpartner.

Voor verbetering
vatbaar

De veiligheidsregio werkt operationeel samen met netwerkpartners
tijdens incidenten. In convenanten zijn basale samenwerkingsafspraken
vastgelegd.

Onvoldoende

De veiligheidsregio beschikt niet over convenanten. Samenwerking
tijdens incidenten komt operationeel niet tot stand.

Samenwerking met Gemeenten
Op niveau

De veiligheidsregio stelt gemeenten in staat om te sturen op de
prestaties van de veiligheidsregio. Dit doet de veiligheidsregio
bijvoorbeeld door op thema’s werkgroepen te formeren,
accountmanagement te organiseren en regelmatig te rapporteren over
de voortgang op beleidsdoelstellingen. De veiligheidsregio is in staat om
de regionale opgaven te verbinden aan de lokale wensen.

Basis op orde

De veiligheidsregio betrekt gemeenten actief bij de beleidsvorming,
beleidsverantwoording en bedrijfsvoering. In planvormingstrajecten
wordt actief toelichting gegeven en zienswijzen ‘opgehaald’. Jaarlijks
wordt in de gemeenteraden toelichting gegeven over de werkzaamheden
van de veiligheidsregio.

Voor verbetering
vatbaar

De veiligheidsregio betrekt gemeenteraden niet actief in
planvormingstrajecten. Betrokkenheid blijft beperkt tot het voldoen aan
wettelijk voorgeschreven bepalingen, zoals het geven van zienswijzen.

Onvoldoende

De veiligheidsregio voldoet niet aan de wettelijk voorgeschreven
bepalingen voor het betrekken van gemeenteraden bij planvorming.

23

4.2

Interregionale en internationale samenwerking
Interregionale samenwerking

Op niveau

De veiligheidsregio werkt samen op basis van specifieke
regiogrensoverschrijdende risico’s, bijvoorbeeld in het opstellen van
plannen of het gezamenlijk beoefenen van scenario’s. Veiligheidsregio’s
betrekken elkaar actief bij de eigen planvormingstrajecten.

Basis op orde

De veiligheidsregio werkt op operationeel, tactisch en strategisch niveau
structureel samen op een aantal onderwerpen. Deze samenwerking is
ingegeven door efficiencyvraagstukken. Op een beperkt aantal
onderwerpen wordt incidenteel samengewerkt.

Voor verbetering
vatbaar

De veiligheidsregio werkt tijdens incidenten operationeel samen met
andere veiligheidsregio’s. Plannen worden onderling uitgewisseld.
Verdere samenwerking vindt incidenteel plaats, maar de veiligheidsregio
is hierin volgend. Het initiatief voor samenwerking komt van omliggende
veiligheidsregio’s.

Onvoldoende

De veiligheidsregio werkt niet samen met omliggende veiligheidsregio’s.

Internationale samenwerking
Op niveau

De veiligheidsregio ontvangt informatie over grensoverschrijdende
risico’s. Op basis van deze risico’s wordt beleid geformuleerd,
bijvoorbeeld ten aanzien van gezamenlijk optreden bij incidenten
(operationeel, tactisch en strategisch).

Basis op orde

De veiligheidsregio en het buurland informeren elkaar over
planvormingstrajecten. De veiligheidsregio verstrekt informatie over
grensoverschrijdende risico’s aan het buurland. Op ad hoc basis wordt
samen geoefend. Er wordt geïnvesteerd in het onderhouden van contact,
zowel op beleidsniveau als in de operationele samenwerking. Afspraken
over samenwerking zijn vastgelegd in convenanten.

Voor verbetering
vatbaar

De internationale samenwerking beperkt zich tot operationeel
samenwerken met het buurland tijdens incidenten. Er wordt niet samen
geoefend en er zijn geen samenwerkingsafspraken vastgelegd in
convenanten.

Onvoldoende

De veiligheidsregio werkt niet samen met het buurland.

24

5.1

Operationele prestaties – Besluit veiligheidsregio’s
Besluit veiligheidsregio’s

Op niveau

De veiligheidsregio houdt jaarlijks een systeemoefening en/of rapporteert
over de operationele prestaties bij een daadwerkelijk incident. De
prestaties op de toetspunten Organisatie, Alarmering, Opschaling en
Informatiemanagement geven een consistent beeld. Uit dit beeld blijkt
dat de veiligheidsregio’s volledig voldoet aan de eisen uit het Besluit
veiligheidsregio’s.

Basis op orde

De veiligheidsregio houdt jaarlijks een systeemoefening en/of rapporteert
over de operationele prestaties bij een daadwerkelijk incident. De
prestaties op de toetspunten Organisatie, Alarmering, Opschaling en
Informatiemanagement geven een consistent beeld. Uit dit beeld blijkt
dat de veiligheidsregio’s in ruime mate voldoet aan de eisen uit het
Besluit veiligheidsregio’s.

Voor verbetering
vatbaar

De veiligheidsregio houdt jaarlijks een systeemoefening en/of rapporteert
over de operationele prestaties bij een daadwerkelijk incident. Bij
uitzondering voldoet de veiligheidsregio op basis van een duidelijk
onderbouwd besluit niet aan deze norm. De prestaties op de toetspunten
Organisatie, Alarmering, Opschaling en Informatiemanagement geven
een wisselend beeld. Uit dit beeld blijkt dat de veiligheidsregio’s soms in
ruime mate en soms minder voldoet aan de eisen uit het Besluit
veiligheidsregio’s.

Onvoldoende

De veiligheidsregio houdt niet jaarlijks een systeemoefening en/of
rapporteert niet jaarlijks over de operationele prestaties bij een
daadwerkelijk incident. De prestaties op de toetspunten Organisatie,
Alarmering, Opschaling en Informatiemanagement geven een wisselend
beeld. Uit dit beeld blijkt dat de veiligheidsregio’s matig tot niet voldoet
aan de eisen uit het Besluit veiligheidsregio’s.

5.2

Operationele prestaties – Kwaliteit taakuitvoering
Taakuitvoering alarmering andere functionarissen door de meldkamer

Norm (Bvr artikel
2.2.3 lid 2 en
toetsingskader
Inspectie)

Afhankelijk van de aard en omstandigheden van de ramp of
crisis, alarmeert de meldkamer andere functionarissen en
eenheden die nodig zijn voor de rampenbestrijding en
crisisbeheersing.

Op niveau

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Afhankelijk van het scenario lukt het de meldkamer altijd om
tegelijkertijd met of aansluitend aan de hoofdstructuur de juiste andere
functionarissen te alarmeren. Andere functionarissen zijn zowel
de interne functionarissen zoals de AGS als de externe functionarissen
zoals de liaison vitaal.

Basis op orde

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Afhankelijk van het scenario lukt het de meldkamer vaak om
tegelijkertijd met of aansluitend aan de hoofdstructuur de juiste andere
functionarissen te alarmeren. Andere functionarissen zijn zowel
de interne functionarissen zoals de AGS als de externe functionarissen
zoals de liaison vitaal.

25

Voor verbetering
vatbaar

Afhankelijk van het scenario lukt het de meldkamer niet altijd om
tegelijkertijd met of aansluitend aan de hoofdstructuur de juiste andere
functionarissen te alarmeren. Het lukt vaak wel om de juiste interne
functionarissen te alarmeren, maar het alarmeren van externe
functionarissen komt vaak niet tot stand.

Onvoldoende

Het lukt de meldkamer niet om tegelijkertijd met of aansluitend aan de
hoofdstructuur de juiste andere functionarissen te alarmeren.

Taakuitvoering eenhoofdige leiding meldkamer (calamiteitencoördinator)
Norm (Bvr artikel
2.2.2 lid 1 en
toetsingskader
Inspectie)

Zodra is vastgesteld dat is voldaan aan de criteria voor
grootschalige alarmering wordt de meldkamer door één
leidinggevende aangestuurd. Deze functionaris voert de volgende
taken uit:
Informatie haalt en brengt bij alle drie de disciplines;
Het opschalingsniveau bewaakt en ervoor zorgt dat iedereen op
de meldkamer hiermee bekend is;
Prioriteiten stelt in de coördinatie van de drie diensten, knopen
doorhakt wanneer er tegenstrijdige belangen zijn tussen de drie
diensten en de besluiten van de drie diensten op elkaar afstemt.

Op niveau

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. De Calamiteitencoördinator voert continu de drie elementen
van zijn taakomschrijving goed uit. Hij haalt en brengt regelmatig
informatie en zorgt dat iedere dienst tijdig van het juiste
opschalingsniveau op de hoogte is. Stelt duidelijke prioriteiten en neemt
beslissingen.

Basis op orde

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. De Calamiteitencoördinator voert doorgaans de drie elementen
van zijn taakomschrijving uit. Dat zijn informatie halen/brengen, het
bewaken van het opschalingsniveau en prioriteiten stellen.

Voor verbetering
vatbaar

De Calamiteitencoördinator voert doorgaans twee van drie elementen
van zijn taakomschrijving uit. Dat zijn bijvoorbeeld informatie
halen/brengen en het bewaken van het opschalingsniveau. Prioriteiten
stellen in de besluiten van de diensten blijkt lastiger.

Onvoldoende

Er is niet voorzien in een Calamiteitencoördinator op de meldkamer.

26

Taakuitvoering teams – Advisering aan het ROT
Norm (Bvr artikel
2.1.2 lid 2 en
artikel 2.1.3 lid 2)

Een CoPI is belast met het adviseren van het Regionaal
Operationeel Team. Bij de taakuitvoering van het Team
Bevolkingszorg is sprake van advisering van het Regionaal
Operationeel Team.

Op niveau

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Het CoPI en Team Bevolkingszorg hebben regelmatig contact
met het ROT. Het CoPI en het Team Bevolkingszorg adviseren het ROT
over operationele en/of tactische vraagstukken. Het is voor het ROT
duidelijk op welke vraagstukken zij een besluit of actie moet nemen.

Basis op orde

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Het CoPI en het Team Bevolkingszorg hebben contact met
het ROT. Het CoPI en het Team Bevolkingszorg communiceren adviezen
richting het ROT.

Voor verbetering
vatbaar

Er is contact tussen het CoPI en/of het Team Bevolkingszorg en het
ROT. Er is sprake van informatie-uitwisseling, maar niet (altijd) van
adequate advisering.

Onvoldoende

Er is geen contact tussen het CoPI en/of het Team Bevolkingszorg en
het Regionaal Operationeel Team.

Taakuitvoering teams – Advisering aan het Beleidsteam
Norm (Bvr artikel
2.1.4 lid 2)

Een Regionaal Operationeel Team is belast met het adviseren
van het gemeentelijk of regionaal beleidsteam.

Op niveau

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Het ROT heeft regelmatig contact met het Beleidsteam. Het
ROT adviseert het Beleidsteam op strategisch niveau en bereidt
daarvoor strategische vraagstukken voor. Operationele vraagstukken
worden niet voorgelegd aan het Beleidsteam maar in het ROT of CoPI
afgehandeld. Het is voor het Beleidsteam duidelijk op welke
strategische en bestuurlijke vraagstukken zij een besluit moet nemen.

Basis op orde

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Er is contact tussen het ROT en het Beleidsteam en er
worden vanuit het ROT adviezen richting het BT gecommuniceerd.

Voor verbetering
vatbaar

Het ROT heeft contact met het Beleidsteam. Het contact blijft beperkt
tot informatie-uitwisseling. Het ROT adviseert het Beleidsteam niet.

Onvoldoende

Er is geen contact tussen het ROT en het Beleidsteam.

27

Taakuitvoering teams – Afstemming met netwerkpartners
Norm (Bvr artikel
2.1.2 lid 1 en 2,
2.1.4 lid 1 en 2,
2.1.5 lid 1 en 2)

Afstemming met netwerkpartners vindt plaats door het laten
aansluiten van liaisons in de verschillende teams. Het betreft hier
de liaisons in het CoPI en/of de liaisons in het ROT en/of de
liaison in het Beleidsteam.

Op niveau

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Afhankelijk van het scenario lukt het om afstemming met
andere betrokken partijen te organiseren. Er is sprake van informatieuitwisseling. Men maakt duidelijke afspraken en een uitwerking van de
(vastgelegde) verantwoordelijkheden. In het aansluiten van liaisons
worden bewuste keuzes gemaakt (welk(-e) team(-s), welke
functionaris(-sen)).

Basis op orde

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. De teams zorgen (afhankelijk van het scenario) voor
afstemming met andere betrokken partijen. Afhankelijk van het scenario
sluiten liaisons aan in het CoPI, ROT en Beleidsteam. De afstemming
beperkt zich informatie-uitwisseling.

Voor verbetering
vatbaar

Er sluiten liaisons aan in de verschillende teams, maar er vinden geen
bewuste keuzes plaats welke liaisons het hier betreft en wat er van de
liaisons wordt verwacht.

Onvoldoende

Er sluiten geen liaison aan in de teams, terwijl dit gezien het scenario wel
noodzakelijk is. Er is geen sprake van afstemming met andere partijen.

Taakuitvoering teams – Sturing en coördinatie
Norm (Bvr artikel
2.1.2 lid 2 en
2.1.4 lid 2)

Het CoPI is belast met de operationele leiding ter plaatse (sturing
en coördinatie van de operationele inzet). Het ROT is belast met
de operationele leiding (sturing en coördinatie van de
rampenbestrijding).

Op niveau

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Het CoPI en ROT hebben duidelijke maatwerkafspraken
gemaakt over de sturing en coördinatie. Dat kan betekenen dat in
voorkomende gevallen de sturing en coördinatie over zowel de
operationele inzet als de rampenbestrijding bij het CoPI ligt. Essentieel is
dat er, op basis van de specifieke omstandigheden, gerichte en
onderbouwde keuzes zijn gemaakt in de taakverdeling tussen CoPI en
ROT.

Basis op orde

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Het CoPI houdt zich bezig met de sturing en coördinatie van
de operationele inzet. Het ROT is belast met de sturing en coördinatie
van de rampenbestrijding. De taakverdeling tussen beide teams is
helder. Hierin wordt geen maatwerk toegepast.

Voor verbetering
vatbaar

Het CoPI houdt zich in de basis bezig met de coördinatie van de
operationele inzet. Het ROT richt zich op de rampenbestrijding. Er komt
geen expliciete taakverdeling tussen het CoPI en het ROT tot stand.

Onvoldoende

De taakverdeling tussen het CoPI en het ROT komt niet tot stand. De
teams werken deels op elkaars terrein.

28

Informatiemanagement – Besluitvorming gebaseerd op actueel beeld
Norm (Bvr artikel
2.4.3 en artikel
2.4.2 lid 2
toetsingskader
Inspectie)

Een advies of opdracht van een onderdeel van de hoofdstructuur
van de rampenbestrijding en crisisbeheersing is gebaseerd op het
actuele beeld van dat onderdeel en op het actuele totaalbeeld.
Het totaalbeeld is daarbij opgebouwd uit de beschikbare
gegevens over het incident, de hulpverlening, de prognose en
aanpak en de getroffen maatregelen en de resultaten daarvan.

Op niveau

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. In alle teams worden altijd besluiten, adviezen en opdrachten
gebaseerd op hetzelfde volledige actuele totaalbeeld en het actuele beeld
van het team. Het totaalbeeld voldoet aan alle eisen van het
toetsingskader en bevat daarbij alle beschikbare gegevens over het
incident, de hulpverlening, de prognose en aanpak en de getroffen
maatregelen.

Basis op orde

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. In alle teams worden zo veel mogelijk besluiten, adviezen en
opdrachten gebaseerd op het actuele totaalbeeld en het actuele beeld
van het team. Het totaalbeeld bevat daarbij een zo volledig mogelijk
beeld van de beschikbare gegevens over het incident, de hulpverlening,
de prognose en aanpak en de getroffen maatregelen.

Voor verbetering
vatbaar

Niet bij alle teams worden besluiten, adviezen en opdrachten gebaseerd
op het actuele totaalbeeld en/of de veiligheidsregio beschikt niet over
een zo volledig mogelijk actueel totaalbeeld.

Onvoldoende

Bij geen van de teams worden besluiten, adviezen en opdrachten
gebaseerd op het actuele totaalbeeld. De veiligheidsregio beschikt niet
over een actueel totaalbeeld.

29

Afschaling / nafase
Norm (Bvr art.
2.1.3 lid 2 en
GROOTER)

Het team bevolkingszorg is verantwoordelijk voor het verzorgen
van nazorg voor de bevolking. Voordat de acute fase van een
crisis is afgerond is een plan van aanpak opgesteld voor de
nafase, vindt een goede overdracht plaats van acute fase naar
nafase en vindt afschaling plaats.

Op niveau

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Er is een duidelijk overdrachtsmoment van de activiteiten naar
de ‘nafase-organisatie’. Daarbij is voor alle teams duidelijk dat
afgeschaald wordt. De taakverdeling tussen de veiligheidsregio en de
gemeenten is duidelijk uitgewerkt en vastgelegd. De overdracht van
acute fase naar nafase is gebaseerd op een goede diagnose van de
situatie en vervolgactiviteiten.

Basis op orde

De veiligheidsregio voldoet aan de eisen uit het toetsingskader van de
Inspectie. Er is een overdrachtsmoment van de acute fase naar de
‘nafase-organisatie’. Daarbij is voor alle teams duidelijk dat afgeschaald
wordt. Activiteiten zijn vastgelegd in een (beknopt) plan van aanpak.

Voor verbetering
vatbaar

Er is geen duidelijke afschaling en/of er is geen duidelijk moment waarop
de overdracht van taken van de crisisorganisatie naar gemeente of
andere organisatie plaatsvindt. Teams zijn niet op de hoogte van de
afschaling. Wel worden er activiteiten uitgevoerd als onderdeel van de
nafase.

Onvoldoende

Na het afronden van de acute hulpverlening vindt geen overdracht van
activiteiten plaats.

30

6

Kwaliteit
Kwaliteitszorg

Op niveau

De veiligheidsregio beschikt over een integraal kwaliteitszorgsysteem.
Onderdelen binnen de organisatie zijn continu bezig met het monitoren
en verbeteren van de eigen kwaliteit. Op alle relevante onderwerpen
wordt de PDCA-cyclus doorlopen.

Basis op orde

De veiligheidsregio meet op verschillende onderdelen de kwaliteit van de
taakuitvoering, zoals beleidsdoelstellingen, samenwerking met partners
en planvormingstrajecten. Op deze onderdelen wordt de PDCA-cyclus
doorlopen. Het ontbreekt echter aan een integraal kwaliteitszorgsysteem.

Voor verbetering
vatbaar

De kwaliteit van de taakuitvoering wordt incidenteel in kaart gebracht.
De PDCA-cyclus wordt op deze onderdelen hoogstens deels doorlopen. In
de meeste gevallen blijft het monitoren van kwaliteit beperkt tot het
registreren van actiepunten of het vastleggen van prestaties en
resultaten. De veiligheidsregio heeft geen expliciete visie op
kwaliteitszorg.

Onvoldoende

De veiligheidsregio besteedt geen aandacht aan kwaliteit(-szorg).

Evalueren van incidenten
Op niveau

De veiligheidsregio beschikt over een systematiek voor het evalueren van
incidenten. Deze systematiek wordt toegepast. Periodiek worden ‘rode
draden’ uit verschillende rapportages geïdentificeerd. Deze rode draden zijn
de basis voor het formuleren van actiepunten. Aanbevelingen worden
bijgehouden en toegewezen en er wordt toegezien op de daadwerkelijke
implementatie van de aanbevelingen.

Basis op orde

De veiligheidsregio beschikt over een systematiek voor het evalueren van
incidenten. Deze systematiek wordt regelmatig toegepast. De
veiligheidsregio definieert actiepunten. Incidenteel worden rode draden in
beeld gebracht. Niet duidelijk is wat er met de uitkomsten van de evaluaties
wordt gedaan.

Voor
verbetering
vatbaar

De veiligheidsregio beschikt niet over een systematiek voor het evalueren
van incidenten. Incidenten worden soms geëvalueerd, maar niet aan de
hand van een vastgestelde systematiek.

Onvoldoende

Er zijn incidenten (opschalingen) in de veiligheidsregio, maar deze worden
niet geëvalueerd.

31

Inzicht in vakbekwaamheid multi-functionarissen
Op niveau

De veiligheidsregio geeft vanuit een visie op multidisciplinaire
vakbekwaamheid actief invulling aan warm loopbaanbeleid voor multifunctionarissen. De veiligheidsregio houdt zicht op de kwaliteit van multifunctionarissen door het bijhouden van informatie over het functioneren. Op
basis hiervan worden functioneringsgesprekken gevoerd. In
competentieprofielen is beschreven welke kwaliteit er van de functionaris
wordt verwacht. Er worden gerichte opleidings- en trainingsactiviteiten
aangeboden aan functionarissen.

Basis op orde

Beheersmatig is invulling gegeven aan de voorwaarden voor het toepassen
van het warm loopbaanbeleid. Competentieprofielen zijn beschreven en het
functionarisvolgsysteem is aanwezig en wordt gevuld met informatie. De
veiligheidsregio beschikt over een visie op multidisciplinaire
vakbekwaamheid.

Voor
verbetering
vatbaar

De veiligheidsregio houdt informatie bij over de multi-functionarissen. Deze
registraties blijven beperkt tot registraties van aanwezigheid. Er wordt geen
invulling gegeven aan warm loopbaanbeleid aan de hand van
competentieprofielen, functioneringsgesprekken en gerichte opleidings- en
trainingsactiviteiten. Multidisciplinaire vakbekwaamheid is een
verantwoordelijkheid van de afzonderlijke kolommen.

Onvoldoende

De veiligheidsregio houdt geen informatie bij over de vakbekwaamheid van
multi-functionarissen.

32

BIJLAGE 2

LIJST MET AFKORTINGEN
BRZO
BT
Bvr
CaCo
CoPI
DPG
GBT
GHOR
GGD
GRIP
Inspectie
Inspectie VenJ
KNRM
LCMS
LMO
MkNN
MOTO
OM
PG&Z
PSHOR
RBP
RBT
RCP
ROT
SIS
TBZ
VRG
Wgr
Wvr

Besluit risico's zware ongevallen
beleidsteam
Besluit veiligheidsregio's
calamiteitencoördinator
commando plaats incident
Directeur Publieke Gezondheid
gemeentelijk beleidsteam
geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio
Gemeentelijke (soms gemeenschappelijke) Gezondheidsdienst
gecoördineerde regionale incidentbestrijdingsprocedure
Inspectie Veiligheid en Justitie
Inspectie Veiligheid en Justitie
Koninklijke Nederlandse Reddingsmaatschappij
Landelijk crisismanagementsysteem
Landelijke meldkamerorganisatie
Meldkamer Noord Nederland
Multidisciplinair Opleiden, Trainen en Oefenen
Openbaar Ministerie
Publieke Gezondheid en Zorg
psychosociale hulpverlening bij ongevallen en rampen
regionaal beleidsplan
regionaal beleidsteam
regionaal crisisplan
regionaal operationeel team
Slachtofferinformatiesystematiek
Team bevolkingszorg
Veiligheidsregio Groningen
Wet gemeenschappelijke regelingen
Wet veiligheidsregio's

33

Inspectie Veiligheid en Justitie
Oktober 2016

34