Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

34 836

Intrekking van vijf wetten en aanpassing van
diverse wetten in verband met de Rijkswet
nationaliteit zeeschepen, alsmede goedkeuring
van de Regeling vergoeding schade door
olieverontreiniging BES (Aanpassingswet
Rijkswet nationaliteit zeeschepen)

Nr. 2

VOORSTEL VAN WET
Wij Willem-Alexander, bij de gratie Gods, Koning der Nederlanden,
Prins van Oranje-Nassau, enz. enz. enz.
Allen, die deze zullen zien of horen lezen, saluut! doen te weten:
Alzo Wij in overweging genomen hebben, dat het nodig is in verband
met de Rijkswet nationaliteit zeeschepen vijf wetten in te trekken en
verschillende wetten aan te passen, en om op grond van de Invoeringswet
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba de Regeling
vergoeding schade door olieverontreiniging BES goed te keuren;
Zo is het, dat Wij, de Afdeling advisering van de Raad van State
gehoord, en met gemeen overleg der Staten-Generaal, hebben goedgevonden en verstaan, gelijk Wij goedvinden en verstaan bij deze:

ARTIKEL I
De Zeebrievenwet, de Wet nationaliteit zeeschepen in rompbevrachting,
de Wet van 22 juni 1994, tot wijziging van het Burgerlijk Wetboek, het
Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering, het Wetboek van Koophandel
en de Wet nationaliteit zeeschepen in rompbevrachting (wijziging
voorwaarden nationaliteitsverlening en registratie zeeschepen)
(Stb. 1994, 507), de Wet van 22 mei 2003 tot wijziging van de Zeevaartbemanningswet (Versoepeling nationaliteitseis kapitein op Nederlandse
zeeschepen) (Stb. 2003, 259) en de Wet van 5 juli 2006 tot wijziging van
het Burgerlijk Wetboek, het Wetboek van Koophandel, de Wet nationaliteit
zeeschepen in rompbevrachting, de Zeebrievenwet en enkele andere
wetten in verband met het Europese recht op vrije vestiging
(Stb. 2006, 325) worden ingetrokken.

ARTIKEL II
Paragraaf B. Nationale regelgeving van de Bijlage bij de artikelen 1:1 en
1:3 van de Algemene douanewet wordt als volgt gewijzigd:

kst-34836-2
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

1

1. De zinsneden met betrekking tot de volgende wetten vervallen:
– Wet nationaliteit zeeschepen in rompbevrachting;
– Zeebrievenwet.
2. In de alfabetische rangschikking wordt ingevoegd:
– Rijkswet nationaliteit zeeschepen

ARTIKEL III
Artikel 4 van bijlage 2 bij de Algemene wet bestuursrecht wordt als
volgt gewijzigd:
1. De zinsneden met betrekking tot de volgende wetten vervallen:
– Wet nationaliteit zeeschepen in rompbevrachting;
– Wet van 22 juni 1994 tot wijziging van het Burgerlijk Wetboek, het
Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering, het Wetboek van Koophandel
en de Wet nationaliteit zeeschepen in rompbevrachting (wijziging
voorwaarden nationaliteitsverlening en registratie zeeschepen)
(Stb. 1994, 507);
– Wetboek van Koophandel.
2. In de alfabetische rangschikking wordt ingevoegd:
Rijkswet nationaliteit zeeschepen

ARTIKEL IV
In artikel 2, onderdeel c, van de Arbeidsomstandighedenwet wordt
«zeeschepen die op grond van Nederlandse rechtsregels gerechtigd zijn
de Nederlandse vlag te voeren» vervangen door: zeeschepen die op grond
van voor Nederland geldende rechtsregels gerechtigd zijn de vlag van het
Koninkrijk te voeren.

ARTIKEL V
De Arbeidstijdenwet wordt als volgt gewijzigd:
A
In artikel 2:8, onderdeel b, wordt «zeeschepen die op grond van
Nederlandse rechtsregels gerechtigd zijn de Nederlandse vlag te voeren»
vervangen door: zeeschepen die op grond van voor Nederland geldende
rechtsregels gerechtigd zijn de vlag van het Koninkrijk te voeren.
B
In artikel 2:9, eerste lid, wordt «een zeeschip, dat niet op grond van
Nederlandse rechtsregels gerechtigd is de Nederlandse vlag te voeren»
vervangen door: een zeeschip, dat niet op grond van voor Nederland
geldende rechtsregels gerechtigd is de vlag van het Koninkrijk te voeren.

ARTIKEL VI
In artikel 695, eerste lid, van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek wordt
«op grond van Nederlandse rechtsregels» vervangen door: op grond van
voor Nederland geldende rechtsregels.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

2

ARTIKEL VII
Boek 8 van het Burgerlijk Wetboek wordt als volgt gewijzigd:
A
Artikel 194 wordt als volgt gewijzigd:
1. In het eerste lid komt het tweede onderdeel te luiden:
– van een afgebouwd zeeschip: indien het schip voldoet aan de
vereisten van artikel 194a;.
2. In het derde lid wordt «een Nederlands schip in de zin van artikel 311
van het Wetboek van Koophandel zal zijn» vervangen door: voldoet aan
de vereisten van artikel 194a.
3. In het vierde lid vervalt: Indien het een verzoek tot teboekstelling als
zeeschip, niet zijnde een zeeschip in aanbouw of een zeevissersschip,
betreft, gaat deze verklaring vergezeld van een door of namens Onze
Minister van Verkeer en Waterstaat afgegeven verklaring als bedoeld in
artikel 311a, eerste lid, van het Wetboek van Koophandel.
B
Na artikel 194 wordt een artikel ingevoegd, luidende:
Artikel 194a
1. Teboekstelling van een afgebouwd zeeschip, niet zijnde een zeevissersschip, kan slechts plaatsvinden indien voldaan wordt aan de volgende
vereisten:
a. het zeeschip is eigendom van een of meer:
1°. natuurlijke personen die de nationaliteit bezitten van een lidstaat van
de Europese Unie, van een andere staat die partij is bij de Overeenkomst
betreffende de Europese Economische Ruimte, van Zwitserland of die
worden gelijkgesteld met Europese onderdanen ingevolge het van het
Unierecht afgeleide recht;
2°. vennootschappen waarop het recht van een lidstaat van de Europese
Unie, van een van de landen, eilanden of gebieden, bedoeld in artikel 355,
eerste lid, tweede lid, eerste volzin, derde en vierde lid, alsmede vijfde lid,
onderdeel c, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese
Unie, van een andere staat die partij is bij de Overeenkomst betreffende
de Europese Economische Ruimte of van Zwitserland toepasselijk is;
3°. rechtspersonen, niet zijnde een vennootschap als bedoeld in
subonderdeel 2, waarop het recht van een lidstaat van de Europese Unie,
van een van de landen, eilanden of gebieden, bedoeld in artikel 355,
eerste lid, tweede lid, eerste volzin, derde en vierde lid, alsmede vijfde lid,
onderdeel c, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese
Unie, van een andere staat die partij is bij de Overeenkomst betreffende
de Europese Economische Ruimte of van Zwitserland toepasselijk is;
4°. natuurlijke personen, vennootschappen of rechtspersonen niet
bedoeld in subonderdelen 1, 2, onderscheidenlijk 3, die aanspraak kunnen
maken op het Europese recht van vrije vestiging ingevolge een overeenkomst tussen de Europese Unie en een derde staat;
b. de eigenaar heeft in Nederland een hoofdvestiging of nevenvestiging
in de zin van de Handelsregisterwet 2007;

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

3

c. een of meer natuurlijke personen die in Nederland kantoor houden
zijn namens de eigenaar verantwoordelijk voor het schip, de kapitein en
de overige leden van de bemanning, alsmede voor de daarmee verband
houdende aangelegenheden en zijn dienaangaande alleen of tezamen
beslissingsbevoegd en beschikken over vertegenwoordigingsbevoegdheid, en
d. een of meer van deze natuurlijke personen of, bij verhindering, een
plaatsvervanger is bij voortduring bereikbaar en beschikt over bevoegdheden om onverwijld te kunnen handelen in situaties waarin dat geboden
is.
2. Ingeval een schip eigendom is van een natuurlijke persoon die tevens
kapitein is van dat schip kan teboekstelling van een afgebouwd zeeschip
slechts plaatsvinden indien wordt voldaan aan het eerste lid, onderdeel a,
subonderdelen 1 of 4, en onderdeel b, en er in Nederland aan de wal een
vertegenwoordiger van die eigenaar is die bij voortduring bereikbaar is en
beschikt over bevoegdheden om onverwijld te kunnen handelen in
situaties waarin dat geboden is.
3. Ingeval de eigenaar de verantwoordelijkheid voor het beheer van zijn
schip overdraagt aan een vennootschap als bedoeld in het eerste lid, deel
a, subonderdelen 2 of 4, en het beheer van dat schip voor rekening van de
eigenaar geschiedt, kan teboekstelling van een afgebouwd zeeschip
slechts plaatsvinden indien die vennootschap voldoet aan de vereisten,
bedoeld in het eerste lid, onderdelen b tot en met d. De eigenaar behoeft
in dat geval niet te voldoen aan het eerste lid, onderdelen b tot en met d.
Indien de eigenaar niet voldoet aan het eerste lid, onderdeel b, kiest hij
woonplaats ten kantore van de vestiging in Nederland van de vennootschap waaraan het beheer is overgedragen.
4. Een afgebouwd zeeschip dat uitsluitend anders dan in de uitoefening
van een beroep of bedrijf wordt gebruikt, kan te boek worden gesteld
indien wordt voldaan aan het eerste lid, onderdeel a, subonderdelen 1, 3
of 4, en er in Nederland aan de wal een natuurlijk persoon is met
voldoende volmacht van de eigenaar om onverwijld te kunnen handelen
in situaties waarin dat geboden is.
C
Artikel 195 wordt als volgt gewijzigd:
1. In het eerste lid, aanhef, wordt na «teboekstelling» ingevoegd: van
een zeeschip als bedoeld in artikel 194.
2. Het eerste lid, onderdeel b, subonderdeel 5, komt te luiden:
5°. als het schip niet of niet meer voldoet aan artikel 194a dan wel niet
of niet meer is ingeschreven in een krachtens artikel 3 van de Visserijwet
1963 aangehouden register. Doorhaling vindt in dat geval slechts plaats
wanneer hetzij de reder, degenen van wier recht uit een inschrijving blijkt
en de beslagleggers gelegenheid hebben gehad hun rechten op de
opbrengst geldend te maken en hun daartoe ook feitelijk de gelegenheid
is gegeven, hetzij deze personen hun toestemming tot de doorhaling
verlenen of hun vorderingen zijn voldaan.
D
In artikel 529, derde en vierde lid, wordt «Nederlandse vlag» vervangen
door: vlag van het Koninkrijk.
E
In artikel 645, tweede lid, wordt «Nederlandse vlag» vervangen door:
vlag van het Koninkrijk.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

4

ARTIKEL VIII
Boek 8 van het Burgerlijk Wetboek BES wordt als volgt gewijzigd:
A
Aan artikel 1 wordt een lid toegevoegd, luidende:
7. Onder Nederlands schip wordt verstaan een schip dat op grond van
voor Nederland geldende rechtsregels gerechtigd is de vlag van het
Koninkrijk te voeren.
B
In artikelen 175 en 194, eerste lid, onderdeel b, en derde lid, vervalt
telkens: in de zin van de Rijksregelgeving ter zake van de nationaliteit van
schepen.

ARTIKEL IX
In artikel 1, tweede lid, van de Kadasterwet vervalt: , artikel 312 van het
Wetboek van Koophandel.

ARTIKEL X
Artikel 1, onderdeel f, subonderdeel 1, van de Meetbrievenwet 1981
komt te luiden:
1°. een zeeschip dat op grond van voor Nederland geldende rechtsregels gerechtigd is de vlag van het Koninkrijk te voeren, dan wel.

ARTIKEL XI
Artikel 1, eerste lid, onderdeel n, van de Scheepvaartverkeerswet komt
te luiden:
n. Nederlandse zeeschepen: zeeschepen die op grond van voor
Nederland geldende rechtsregels gerechtigd zijn de vlag van het
Koninkrijk te voeren;.

ARTIKEL XII
In artikel 10.15, tweede lid, onderdeel c, van de Telecommunicatiewet
wordt «andere dan Nederlandse schepen of luchtvaartuigen» vervangen
door: andere schepen dan schepen die op grond van voor Nederland
geldende rechtsregels gerechtigd zijn de vlag van het Koninkrijk te voeren
of andere dan Nederlandse luchtvaartuigen.

ARTIKEL XIII
In artikel 3 van de Uitvoeringswet Visserijverdrag 1967 wordt «Nederlandse vlag» vervangen door: vlag van het Koninkrijk.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

5

ARTIKEL XIV
Artikel 1 van de Vaarplichtwet wordt als volgt gewijzigd:
1. Onderdeel c, subonderdeel 1, komt te luiden:
1. een zeeschip dat op grond van voor Nederland geldende rechtsregels
gerechtigd is de vlag van het Koninkrijk te voeren, hetzij.
2. In onderdeel e wordt «zeeschepen die op grond van rechtsregels van
Aruba, Curaçao of Sint Maarten gerechtigd zijn de vlag van het Koninkrijk
te voeren» vervangen door: zeeschepen die op grond van voor Aruba,
Curaçao of Sint Maarten geldende rechtsregels gerechtigd zijn de vlag van
het Koninkrijk te voeren.

ARTIKEL XV
In artikel 1 van de Wedervergeldingswet zeescheepvaart komt de
begripsomschrijving van «Nederlands schip» als volgt te luiden: een
zeeschip dat op grond van voor Nederland geldende rechtsregels
gerechtigd is de vlag van het Koninkrijk te voeren.

ARTIKEL XVI
In artikel 12 van de Wet aansprakelijkheid olietankschepen wordt
«Nederlandse vlag» vervangen door: vlag van het Koninkrijk.

ARTIKEL XVII
In artikel 1a van de Wet allocatie arbeidskrachten door intermediairs
wordt «op grond van Nederlandse rechtsregels» vervangen door: op
grond van voor Nederland geldende rechtsregels.

ARTIKEL XVIII
In artikel 1, tweede lid, van de Wet buitenlandse schepen wordt «op
grond van Arubaanse, Curaçaose of Sint Maartense rechtsregels»
vervangen door: op grond van voor Aruba, Curaçao of Sint Maarten
geldende rechtsregels.

ARTIKEL XIX
In de artikelen 2, eerste en tweede lid, en 14j, eerste lid, van de Wet
havenstaatcontrole wordt «op grond van Nederlandse rechtsregels»
vervangen door: op grond van voor Nederland geldende rechtsregels.

ARTIKEL XX
In artikel 49, eerste lid, van de Wet maritiem beheer BES wordt
«Nederlandse schepen» vervangen door: schepen die op grond van voor
Nederland geldende rechtsregels gerechtigd zijn de vlag van het
Koninkrijk te voeren of waarop de Vaartuigenwet BES 1930 van
toepassing is.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

6

ARTIKEL XXI
Artikel 3.35 van de Wet natuurbescherming komt te luiden:
Artikel 3.35
Het is het verboden vanuit een schip, dat op grond van voor Nederland
geldende rechtsregels gerechtigd is de vlag van het Koninkrijk te voeren,
walvissen te vangen of te doden, dan wel aan boord van een zodanig
schip walvissen te verwerken.

ARTIKEL XXII
Artikel 70 van de Wet op de lijkbezorging komt te luiden:
Artikel 70
Bij algemene maatregel van bestuur worden nadere regels gesteld over
de wijze waarop wordt omgegaan met lijken van personen of van
doodgeborenen die zijn overleden onderscheidenlijk ter wereld gekomen
aan boord van een schip op zee dat op grond van voor Nederland
geldende rechtsregels gerechtigd is de vlag van het Koninkrijk te voeren.

ARTIKEL XXIII
De Wet vermindering afdracht loonbelasting en premie voor de
volksverzekeringen wordt als volgt gewijzigd:
A
Artikel 1, eerste lid, wordt als volgt gewijzigd:
1. In de onderdelen h en hb, wordt «dat is voorzien van een zeebrief als
bedoeld in artikel 3, eerste lid, van de Zeebrievenwet» vervangen door:
dat op grond van voor Nederland geldende rechtsregels gerechtigd is de
vlag van het Koninkrijk te voeren.
2. In onderdeel i wordt «een zeeschip dat in Nederland is geregistreerd
en de Nederlandse vlag voert» vervangen door: een zeeschip dat op
grond van voor Nederland geldende rechtsregels gerechtigd is de vlag
van het Koninkrijk te voeren.
B
In artikel 18, tweede lid, onderdeel b, wordt «als bedoeld in artikel 3,
eerste lid, van de Zeebrievenwet» vervangen door: als bedoeld in artikel
17 van de Rijkswet nationaliteit zeeschepen.

ARTIKEL XXIV
In artikel 1, onderdeel e, van de Wet verzekering zeeschepen wordt «op
grond van Nederlandse rechtsregels gerechtigd is de Nederlandse vlag te
voeren« vervangen door: op grond van voor Nederland geldende
rechtsregels gerechtigd is de vlag van het Koninkrijk te voeren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

7

ARTIKEL XXV
In artikel 1, tweede lid, onderdeel g, van de Wet voorkoming van
verontreiniging door schepen BES wordt «op grond van Nederlandse
rechtsregels» vervangen door: op grond van voor Nederland geldende
rechtsregels.

ARTIKEL XXVI
In artikel 1, onderdeel l, van de Wet voorkoming verontreiniging door
schepen wordt «op grond van Nederlandse rechtsregels» vervangen door:
op grond van voor Nederland geldende rechtsregels.

ARTIKEL XXVII
De Wet wettelijke aansprakelijkheid exploitanten nucleaire schepen
wordt als volgt gewijzigd:
A
In de artikelen 5, eerste lid, 16, eerste lid, aanhef, 17, eerste lid, 23,
eerste lid, en 28, eerste lid, wordt «een onder Nederlandse vlag varend
nucleair schip» telkens vervangen door: een nucleair schip dat op grond
van voor Nederland geldende rechtsregels gerechtigd is de vlag van het
Koninkrijk te voeren.
B
In artikel 19, eerste lid, wordt «een onder Nederlandse vlag varend
nuclear schip» vervangen door: een nucleair schip dat op grond van voor
Nederland geldende rechtsregels gerechtigd is de vlag van het Koninkrijk
te voeren.
C
In artikel 27 wordt «geacht de Nederlandse vlag te voeren» vervangen
door: geacht op grond van voor Nederland geldende rechtsregels de vlag
van het Koninkrijk te voeren.

ARTIKEL XXVIII
Artikel 1, eerste lid, van de Wet zeevarenden wordt als volgt gewijzigd:
A
In onderdeel b wordt «op grond van Nederlandse rechtsregels»
vervangen door: op grond van voor Nederland geldende rechtsregels.
B
In onderdeel l wordt «vennootschap als bedoeld in artikel 311, derde lid,
van het Wetboek van Koophandel» vervangen door: vennootschap als
bedoeld in artikel 194a, derde lid, van Boek 8 van het Burgerlijk Wetboek.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

8

ARTIKEL XXIX
In het Wetboek van Koophandel vervallen de artikelen 311, 311a, 311b,
312, 319, 319b en 340.

ARTIKEL XXX
Het Wetboek van Koophandel BES wordt als volgt gewijzigd:
A
Artikel 375, derde lid, komt te luiden:
3. In dit Boek wordt met Nederlandse schepen en schepen die varen
onder de Nederlandse vlag gedoeld op schepen die op grond van voor
Nederland geldende rechtsregels gerechtigd zijn de vlag van het
Koninkrijk te voeren.
B
In artikel 457, eerste lid, wordt «De kapitein van een Nederlands naar de
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba bestemd en in een
haven buiten de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba
vertoevend schip is verplicht» vervangen door: De kapitein van een
Nederlands schip, bestemd naar de openbare lichamen Bonaire, Sint
Eustatius en Saba en vertoevend in een haven buiten de openbare
lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba, is verplicht.

ARTIKEL XXXI
Het Wetboek van Strafrecht wordt als volgt gewijzigd:
A
Artikel 86 komt te luiden:
Artikel 86
Onder Nederlandse schepen worden alleen verstaan die vaartuigen die
op grond van voor Nederland geldende rechtsregels gerechtigd zijn de
vlag van het Koninkrijk te voeren.
B
In artikel 409 wordt «de Nederlandse vlag» vervangen door: op grond
van voor Nederland geldende rechtsregels de vlag van het Koninkrijk.
C
Artikel 471, eerste lid, wordt als volgt gewijzigd:
1. Na subonderdeel 2 wordt een subonderdeel ingevoegd, luidende:
3°. de reder, rompbevrachter of eigenaar van een Nederlands schip die
handelt in strijd met artikel 19 van de Rijkswet nationaliteit zeeschepen;
2. Onder vernummering van subonderdeel 4 tot subonderdeel 5 wordt
een subonderdeel ingevoegd, luidende:
4°. de kapitein van een Nederlands schip die handelt in strijd met artikel
20 van de Rijkswet nationaliteit zeeschepen;.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

9

ARTIKEL XXXII
Het Wetboek van Strafrecht BES wordt als volgt gewijzigd:
A
Artikel 89 komt te luiden:
Artikel 89
Onder Nederlandse schepen worden alleen verstaan die schepen die op
grond van voor Nederland geldende rechtsregels gerechtigd zijn de vlag
van het Koninkrijk te voeren en schepen waarop de Vaartuigenwet 1930
BES op van toepassing is.
B
Artikel 415 wordt als volgt gewijzigd:
1. In de aanhef wordt «Nederlandsch schip» vervangen door: Nederlands schip.
2. In onderdeel 4 wordt «Nederlands vaartuig» vervangen door:
Nederlands schip.
C
In artikelen 400, 401, 410, aanhef, 412, 417, 418, 421, 422, 426 en 428
wordt «Nederlandsch schip» telkens vervangen door: Nederlands schip.
D
In artikel 424 wordt «Nederlandse vlag» vervangen door: vlag van het
Koninkrijk.

ARTIKEL XXXIII
In de omschrijving van Nederlands schip in artikel 1 van het Wetboek
van Strafvordering BES wordt «artikel 88» vervangen door: artikel 89.

ARTIKEL XXXIV
De Regeling vergoeding schade door olieverontreiniging BES wordt
goedgekeurd.

ARTIKEL XXXV
Deze wet treedt in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen
tijdstip dat voor de verschillende artikelen of onderdelen daarvan
verschillend kan worden gesteld.

ARTIKEL XXXXVI
Deze wet wordt aangehaald als: Aanpassingswet Rijkswet nationaliteit
zeeschepen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

10

Lasten en bevelen dat deze in het Staatsblad zal worden geplaatst en
dat alle ministeries, autoriteiten, colleges en ambtenaren die zulks
aangaat, aan de nauwkeurige uitvoering de hand zullen houden.
Gegeven

De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 836, nr. 2

11