Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2009–2010

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1936
Vragen van het lid De Mos (PVV) aan de minister van Economische Zaken
over fouten in antwoorden op Kamervragen van het lid De Mos aan de
minister van Economische Zaken (ingezonden 11 maart 2010).
Antwoord van minister Van der Hoeven (Economische Zaken) (ontvangen
17 maart 2010).
Vraag 1
Bent u bekend met uw antwoorden op mijn Kamervragen1 en met het bericht
«Minister van der Hoeven zuigt antwoord Kamervragen over windenergie uit
haar duim»?2
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Waar in het rapport van de Technische Universiteit Delft, getiteld «De
regelbaarheid van elektriciteitscentrales», waarop u uw antwoorden baseert,
staat uw bewering dat er geen rendementsverliezen bij windmolenparken
optreden?
Antwoord 2
Ik heb in de beantwoording van de eerdere vragen van het lid De Mos (op
22 december 2009 ingediend onder nummer 2009Z25178) expliciet gesteld
dat er rendementsverliezen optreden. Het antwoord op vraag 2 luidde
letterlijk: «... De inpassing van windvermogen zal dus inderdaad leiden tot
een verlaging van het energetische rendement van de fossiele centrales{».
Ik heb daarmee aangegeven dat er een rendementsverlies optreedt als een
fossiele centrale moet terugregelen om ruimte te maken voor windenergie.
Dat houdt in dat de CO2-uitstoot per geproduceerd kWh stijgt indien een
fossiele centrale van volvermogen terug moet regelen.
Vraag 3
Wie heeft berekend, dat bij 30 procent belastingvermindering er 31,6 procent
koolstofdioxide- uitstootvermindering optreedt?
1
2

ah-tk-20092010-1936
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2010

Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2009–2010, nr. 1574.
De Groene Rekenkamer, «Minister Van der Hoeven zuigt antwoord op Kamervragen over
windenergie uit haar duim», http://www.groenerekenkamer.nl/node/1015.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Ten behoeve van de beantwoording van de eerdere vragen is door mijn
departement een rekenvoorbeeld opgesteld, waar in de huidige vraag naar
wordt verwezen:
«{Deze gegevens, onder andere het overzicht van de deellastrendementen
van Nederlandse centrales, laten zien wat er gebeurt met de CO2-uitstoot als
een centrale terug moet regelen om ruimte te maken voor windenergie. De
CO2-emissie van de centrales neemt dan fors af. Bijvoorbeeld met 31,6%
wanneer zoveel wind wordt geproduceerd dat een individuele centrale 1/3
van het vermogen terug moet regelen{»
Het rekenvoorbeeld geeft aan dat als er voor 1/3 windenergie beschikbaar is
en een fossiele centrale ook met 33,3% terugregelt, de CO2-uitstoot niet
evenredig met 33,3% afneemt, maar met 31,6%. De winst is dus minder, juist
ten gevolge van het genoemde rendementsverlies. De Groene Rekenkamer
berekent 1/3 als 30%, waardoor zij het verkeerde beeld schetst dat er geen
rendementsverlies zou zijn.
Het rekenvoorbeeld is direct gebaseerd op gegevens uit het rapport van de
TU-Delft. Op bladzijden 15, 16 en 17 staat in de figuren 9.1, 9.2 en 9.3 op
grafische wijze weergegeven in welke mate het rendement van de elektriciteitsopwekking terugloopt als een centrale niet op vol vermogen kan draaien.
Het rendement van elk type centrale daalt bij het terugregelen. Uit de
grafieken blijkt dat een kolencentrale bij terugregelen met 33,3% per
geproduceerd kWh ca. 2% meer brandstof nodig heeft dan bij vol vermogen;
voor een gascentrale is dat ca. 3%. Er voorts van uitgaande dat het fossiele
productiepark bestaat uit ca. 33% kolenvermogen en 67% gasvermogen
(bron: Energie in Nederland 2009, EnergieNed), resulteren deze getallen in
een gemiddelde toename van de CO2-uitstoot per geleverd kWh met 2,8%.
Dit betekent dat als de productie van elektriciteit door het fossiele park
afneemt met 33,3% de afname van de CO2-uitstoot niet 33,3% is, maar slechts
31,6%. De CO2-reductie wordt dus niet voor 100% gerealiseerd.
Vraag 4
Bent u bereid alsnog de vragen te beantwoorden op basis van juiste
informatie? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
Bovenstaande antwoorden ontkrachten de stelling dat de beantwoording van
de vragen van 22 december 2009 gebaseerd was op onjuiste informatie.
De bovenstaande, eenvoudige berekening heb ik laten maken om binnen
redelijke termijn uw vragen te kunnen beantwoorden. Voor een meer
gedetailleerde berekening van de effecten van de inpassing van windenergie
op onder andere de CO2-uitstoot, heb ik vorig jaar een uitgebreid onderzoek
uitgezet bij de KEMA. Dit onderzoek, dat de uitkomsten van de eenvoudige
berekening bevestigt, is in de afrondende fase. Het eindrapport zal ik u later
dit voorjaar toezenden in samenhang met de tijdens de behandeling van het
Energierapport 2008 aan uw Kamer toegezegde brief over de visie op de
elektriciteitsvoorziening.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

2