Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2736
Vragen van het lid Beckerman (SP) aan de Minister voor Milieu en Wonen
over plannen voor extra huurverhogingen door Vestia (ingezonden 12 maart
2020).
Antwoord van Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 11 mei 2020) Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2019–2020, nr. 2316.
Vraag 1
Kent u het bericht «Vestia onderzoekt extra huurverhoging»?1 Zo ja, wat is
hierop uw reactie?
Antwoord 1
Ja. In de brief met kenmerk 29 453 nr. 496 die ik op 9 december aan de
Kamer heb verzonden heb ik dit beleid van Vestia ook benoemd.
Vraag 2
Wat vindt u ervan dat Vestia de huurprijzen met 0,5% bovenop de inflatie wil
verhogen in 2021 en 2022 en daarmee hun huurders extra op kosten jaagt in
tegenstelling tot de prestatieafspraken die met hen en de gemeente Den Haag
zijn gemaakt voor 2020?
Antwoord 2
Met de inwerkingtreding van de wet Huursom per 1 januari 2020 geldt dat
corporaties de huursom met maximaal inflatie mogen laten stijgen. Wel
mogen corporaties in hun prestatieafspraken met huurders en de gemeente
afspreken om lokaal de huursom met meer dan inflatie te laten stijgen, maar
dan niet meer dan 1 procentpunt boven inflatie. In dit kader zou een
huursomstijging van 0,5% boven inflatie passen binnen de wet- en regelgeving, indien de lokale partijen hier gezamenlijk afspraken over maken.
Momenteel zijn in de gemeente Den Haag nog geen prestatieafspraken
gesloten voor 2021 en 2022 en betreft dit nog uitsluitend een voornemen van
Vestia.

1

ah-tk-20192020-2736
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

https://www.omroepwest.nl/nieuws/4009051/Vestia-onderzoekt-extra-huurverhoging-Hart-voorDen-Haag-Groep-de-Mos-boos

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Vraag 3
Zijn deze voornemens afgestemd met de Huurdersraad van Vestia, aangezien
de Huurdersraad expliciet heeft aangegeven de prijs-kwaliteitsverhouding van
de huurwoningen ondermaats te vinden?2
Antwoord 3
Vestia geeft aan dat zij de huurdersraad heeft geïnformeerd over deze
voornemens bij de totstandkoming van het herijkt verbeterplan. Vestia’s inzet
bij het verbeterplan was om niet meer het wettelijk maximum (inflatie + 1%
extra huurverhoging) te hoeven vragen.
Vraag 4
Op welke wijze(n) gaat Vestia aan het gemaakte voorbehoud van de
Huurdersraad inzake de prijs-kwaliteitsverhouding tegemoetkomen, door deze
verhouding wel rechtvaardig en acceptabel te maken voor hun huurders?
Bent u bereid om Vestia hierop aan te spreken? Kunt u uw antwoord
toelichten?
Antwoord 4
Vestia geeft aan dat ze bij de jaarlijkse huurverhoging, binnen haar financiële
mogelijkheden, wel rekening houdt met de verbetering van de prijskwaliteitverhouding van de woningen door bij de huurverhoging staffels toe
te passen: woningen met een relatief hoge huur (dit is een huur die in
verhouding al dichtbij de maximale huur ligt) geven ze een lagere huurverhoging dan woningen met een relatief lage huur. Corporatie, de gemeente en de
huurdersorganisaties kunnen in de prestatieafspraken, binnen de wettelijke
regels, afspraken maken over het lokale huurbeleid en de passendheid
daarvan.
Vraag 5
Waarom is in het herijkt verbeterplan een huurverhoging van 0,5% bovenop
de inflatie opgenomen voor Den Haag, Delft en Rotterdam? En wat betekent
dit voor de huurprijzen van Vestiawoningen in gemeenten die niet tot deze
«kern» behoren?3
Antwoord 5
In Den Haag, Delft en Rotterdam heeft Vestia een relatief grote investeringsopgave in de bestaande voorraad. Wettelijk gezien hebben corporaties de
mogelijkheid om via de prestatieafspraken met de gemeente en huurdersorganisatie een huursomstijging van 1,0% bovenop de inflatie overeen te
komen. Partijen kunnen hiertoe bijvoorbeeld besluiten bij een grote investeringsopgave. De investeringsopgave in Den Haag, Delft en Rotterdam is de
reden waarom Vestia met huurdersorganisaties en gemeenten wil afspreken
om in 2021 en 2022 een huursomstijging van 0,5% bovenop de inflatie te
vragen. In de overige gemeenten wordt een inflatievolgend huurbeleid
gevoerd.
Vraag 6
Hoe verhouden de extra inkomsten voor investeringen en verduurzaming van
de woningvoorraad, die Vestia zegt nodig te hebben, tot de massale verkoop
van sociale huurwoningen en de maximale huurverhogingen die de
afgelopen zeven jaren al hebben plaatsgevonden? Bent u van mening dat
deze extra kosten moet worden opgebracht door de Vestia-huurders? Kunt u
uw antwoord toelichten
Antwoord 6
Vestia staat voor een grote opdracht waarin het langjarig werkt aan financieel
herstel, terwijl ze haar volkshuisvestelijke taken uitvoert. Ondanks dat Vestia
in de komende jaren een grotere volkshuisvestelijke bijdrage zal kunnen
leveren, zal het volledige financieel herstel nog enige tijd vergen. Dit kan
spanning opleveren. Zo bestaat er bij Vestia een spanning tussen gewenste

2
3

Brief Vestia aan het College van B&W te Den Haag, 23 december 2019
https://www.vestia.nl/Media/275a15b0-c8ba-4257–8ec6–2302df07899e/original/samenvattingherijkt-verbeterplan-20192021-vestia.pdf/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

extra volkshuisvestelijke investeringen en verduurzaming waarvoor ook extra
inkomsten gewenst zijn. Daarbij geldt de vigerende wet- en regelgeving als
kader voor de mogelijkheden van Vestia om extra inkomsten te genereren ter
financiering van de extra volkshuisvestelijke investeringen en verduurzaming.
Vraag 7
Betalen huurders van Vestiawoningen in de «kerngemeenten» van Vestia
(Den Haag, Delft en Rotterdam) op dit moment gemiddeld een hogere
huurprijs dan huurders bij andere woningcorporaties in vergelijkbare
woningen, en wat is het verschil? Kunt u uw antwoord verklaren en toelichten?
Antwoord 7
Bij het opstellen van haar herijkt verbeterplan heeft Vestia de gevolgen van
haar huurbeleid in kaart moeten brengen. Daarbij is ook door WSW en Aw
een benchmark opgesteld. In de beoordeling van het herijkt verbeterplan
heeft de saneerder daarover aangegeven dat uit de WSW/Aw-benchmark met
vergelijkbare woningcorporaties blijkt dat het gevoerde huurbeleid van Vestia
niet heeft geresulteerd in bovengemiddelde huren in absolute zin in de
DAEB-tak van Vestia. Ook geeft de saneerder aan dat gegeven deze benchmark en het feit dat Vestia binnen de wettelijke normen opereert er geen
indicaties zijn dat betaalbaarheid van het bezit van Vestia onder druk staat als
gevolg van de financiële positie van Vestia en het voorstel in het herijkt
verbeterplan. Wel is door de saneerder geconstateerd dat Vestia ten opzichte
van vergelijkbare woningcorporaties relatief hoge huren vraagt ten opzichte
van de maximaal toelaatbare huren onder het woningwaarderingsstelsel
(WWS). Vestia blijft hierbij echter ruimschoots binnen de voorgeschreven
maximale huurprijzen.
Vraag 8
Hoe gaat u ervoor zorgen dat huurders niet langer de dupe (zullen) zijn van
financieel wanbeleid van Vestia of van welke corporatie dan ook? Kunt u uw
antwoord toelichten?
Antwoord 8
Door de Woningwet, het toezicht van de Aw en de rol van de borger moet
wanbeleid bij woningcorporaties worden voorkomen. Nu en in de toekomst.
Bij onwenselijke situaties heeft de Aw de mogelijkheid om te interveniëren. In
het toezicht op woningcorporaties werkt de Aw samen met het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW).
Daarnaast worden huurders beschermd door het huurprijsbeleid, waarin de
maximale huurprijzen en maximale huurprijsstijging zijn geregeld. Bij
geschillen over deze punten kunnen huurders zich tot de huurcommissie
wenden.
Vraag 9
Hoeveel financiële ruimte voor investeringen, als onderhoud, verduurzaming
en rechtvaardige huurprijzen, zou er bij Vestia zijn als er geen verhuurderheffing en geen belasting in het kader van ATAD betaald hoeft te worden? Kunt
u in uw antwoord uitsplitsen hoeveel Vestia jaarlijks moet betalen aan deze
bellastingsposten en hoe dat er in de toekomst uit zal zien als het beleid niet
wijzigt?
Antwoord 9
Uit de verantwoordingsinformatie van Vestia over het jaar 2018 blijkt dat
Vestia een bedrag van € 42 miljoen aan verhuurderheffing heeft betaald. De
cijfers over de betaalde verhuurderheffing over het jaar 2019 zijn nog niet
vastgesteld. Dat geldt ook voor de gevolgen voor de vennootschapsbelastingpositie van woningcorporaties als gevolg van de earningsstrippingmaatregel
uit ATAD14. Inschattingen voor de toekomst kunnen hierbij niet worden
gegeven, omdat deze van meerdere factoren afhankelijk zijn en daardoor te

4

Richtlijn (EU) 2016/1164 van de Raad van 12 juli 2016 tot vaststelling van regels ter bestrijding
van belastingontwijkingspraktijken welke rechtstreeks van invloed zijn op de werking van de
interne markt (PbEU 2016, L 234/26)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3

speculatief zijn. In zijn algemeenheid geldt echter dat als een belastingplichtige geen verhuurderheffing, dan wel een lager bedrag aan vennootschapsbelasting verschuldigd zou zijn doordat de earningsstrippingmaatregel5 uit
ATAD1 niet van toepassing zou zijn deze bedragen ingezet kunnen worden
voor investeringen zoals nieuwbouw, onderhoud of verduurzaming of voor
huurverlaging. Hierbij geldt bij Vestia geen vermenigvuldigingsfactor, omdat
Vestia aan haar maximale leencapaciteit zit. Daarnaast zal het huur- en
investeringsbeleid van Vestia in samenspraak met de saneerder moeten
worden bezien, gezien de financiële situatie van Vestia.
Vraag 10
Bent u bereid om gezien de financiële omstandigheden bij woningcorporaties
en de druk op hun huurders, de lastendruk bij woningcorporaties te
verminderen en de verhuurderheffing en de belasting inzake ATAD te
heroverwegen? Zo nee, waarom niet? Zo ja, op welke termijn wilt u dit gaan
doen?
Antwoord 10
Zoals eerder aangekondigd, werk ik aan een evaluatie van de verhuurderheffing en voer ik een onderzoek uit naar de opgaven en middelen van
corporaties. Beide onderzoeken verwacht ik voor de zomer van 2020 af te
ronden. Het kabinet ziet, zoals ook eerder met uw Kamer gedeeld6, geen
mogelijkheid om binnen de earningsstrippingmaatregel een uitzondering op
te nemen voor woningcorporaties, aangezien zo’n uitzondering niet past
binnen het huidige staatssteunbesluit van de Europese Commissie.
Vraag 11
Kunt u de vragen apart beantwoorden en niet clusteren?
Antwoord 11
Ja

5

De earningsstrippingmaatregel is een per 1 januari 2019 ingevoerde renteaftrekbeperking in de
Wet op de vennootschapsbelasting 1969. Deze renteaftrekbeperking heeft tot gevolg dat een
deel van de rente niet aftrekbaar is, waardoor er mogelijk meer vennootschapsbelasting
verschuldigd is. Deze maatregel geldt niet alleen voor woningcorporaties maar voor alle belastingplichtigen.
6
Kamerstuk 32 847, nr. 85.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

4