Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

29 683

Dierziektebeleid

Nr. 117

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN,
LANDBOUW EN INNOVATIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 9 februari 2012
Met deze brief wil ik u informeren over de recente ontwikkelingen met
betrekking tot het Schmallenbergvirus.
Situatie in Nederland
Tot en met 8 februari 2012 zijn er 450 bedrijven gemeld met verschijnselen
die kunnen wijzen op een besmetting met het Schmallenbergvirus.
Daarbij ging het om 261 rundvee-, 168 schapen- en 21 geitenbedrijven. Tot
nu toe zijn 194 rundvee-, 146 schapen- en 19 geitenbedrijven onderzocht,
waarbij op 3 rundvee-, 88 schapen- en 5 geitenbedrijven het virus
daadwerkelijk is aangetoond. Het virus is daarmee op 96 bedrijven
aangetoond en op 263 bedrijven niet aangetoond. Op de overige
91 bedrijven loopt het onderzoek nog. Het aantal meldingen op rundveebedrijven neemt de laatste weken toe ten opzichte van het aantal
meldingen op schapenbedrijven, waar juist een afname wordt
geconstateerd.
Bevindingen in Europa
In Duitsland is het virus tot en met 7 februari aangetoond op
342 bedrijven. Het betrof 10 rundveebedrijven, 317 schapenbedrijven en
15 geitenbedrijven.
In België is het virus tot en met 6 februari aangetoond op 88 bedrijven.
Het betrof 4 rundveebedrijven, 83 schapenbedrijven en 1 geitenbedrijf.
In het noorden van Frankrijk is het virus tot en met 3 februari op
50 schapenbedrijven aangetoond.
In het Verenigd Koninkrijk is het virus tot en met 5 februari op 1 rundveebedrijf, 32 schapenbedrijven en 1 geitenbedrijf in het zuidoosten van het
land aangetoond.

kst-29683-117
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 29 683, nr. 117

1

Volksgezondheid
Het RIVM geeft aan dat op dit moment op basis van de beschikbare
gegevens de kans op infectie van mensen buitengewoon gering is.
Het Centrum Infectieziektebestrijding van het RIVM (RIVM-CIb) heeft de
beschikking over twee soorten testen. Een PCR (polymerase chain
reaction) voor het aantonen van (delen van) het virus en testen voor het
aantonen van antilichamen. Deze testen moeten nog gevalideerd worden
voor gebruik bij mensen.
Het RIVM heeft een onderzoeksvoorstel voorbereid om grotere groepen
mensen te testen om een indruk te krijgen of mensen bij blootstelling
geïnfecteerd kunnen worden met het virus. Dit voorstel wordt volgende
week in een Deskundigenberaad Schmallenberg besproken. Dit beraad,
waaraan ook buitenlandse experts deel zullen nemen, is door de directeur
RIVM-CIb bijeengeroepen om met humane en veterinaire deskundigen te
bespreken of er een (theoretisch) risico is voor de mens en welk
onderzoek nodig is om hierover uitsluitsel te verkrijgen.
In de antwoorden van Minister Schippers op Kamervragen van het lid
Hazekamp (PvdD) over het advies om zwangere vrouwen te waarschuwen
voor het Schmallenbergvirus zal het Ministerie van VWS nader ingaan op
de advisering aan zwangere vrouwen en anderen. Hoewel er geen
aanwijzingen zijn dat dit virus bij mensen ziekte kan veroorzaken,
adviseert het RIVM aan werknemers om de gebruikelijke hygiënemaatregelen rondom het werpen van dieren en het afvoeren van kadavers strikt
te hanteren.
Uit voorzorg adviseert het RIVM aan zwangeren om geen verloskundige
handelingen uit te voeren op bedrijven met verdenking van de aanwezigheid van het Schmallenbergvirus. Het is niet nodig dat zwangeren
besmette bedrijven mijden.
Naast plaatselijke bestuurders worden ook GGD’en door resp. EL&I en de
NVWA op de hoogte gesteld van besmette bedrijfslocaties.
Export
Een toenemend aantal landen sluit haar grenzen voor herkauwers en/of
genetisch materiaal daarvan. Ook stelt een toenemend aantal landen
vragen over het Schmallenbergvirus. Landen die vragen stellen en hun
grenzen sluiten, bevinden zich voornamelijk in Noord-Afrika, het MiddenOosten en de Russische Federatie en enkele omliggende landen, zoals
Oekraïne en Moldavië.
De Russische Federatie heeft per 1 februari haar importrestrictie voor
kleine levende herkauwers en het genetisch materiaal, vlees en slachtbijproducten daarvan, uitgebreid met een importverbod op levende
runderen en genetisch materiaal daarvan. Zij is daarmee het meest
uitgebreid in haar restrictie.
Meldplicht Schmallenberg virus
Met ingang van donderdag 2 februari 2012 is de meldplicht van het
Schmallenbergvirus uitgebreid met alle vondsten van een besmetting met
het virus op basis van onderzoek van (bloed)monsters. Aanleiding
hiervoor is het beschikbaar komen van een aanvullende testprocedure die
veehouders de mogelijkheid biedt om bloed van hun dieren te laten testen
op de aanwezigheid van het virus. Hierdoor kan het aantal positieve
bedrijven verder oplopen.
Tot nu toe gold de meldplicht alleen voor klinische verschijnselen die
kunnen wijzen op de aanwezigheid van het virus, namelijk misvormde

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 29 683, nr. 117

2

nieuwgeboren herkauwers. De kans dat op dit moment in het bloed van
volwassen dieren nog virus aangetroffen wordt, is overigens klein
aangezien de klinische verschijnselen die nu worden waargenomen het
gevolg zijn van een infectie die al enkele maanden geleden heeft
plaatsgevonden.
Internationale informatie-uitwisseling
Het Schmallenbergvirus is actief geagendeerd (geweest) in diverse
bijeenkomsten van bijv. het Standing Committee on The Food Chain and
Animal Health, op de Landbouw en Visserij Raad van 23 januari 2012, het
overleg van de Chief Veterinary Officers van 25 januari 2012 en in diverse
bilaterale overleggen op politiek dan wel (veterinair) ambtelijk niveau.
Op 9 februari organiseert de World Organisation for Animal Health (OIE)
een expertmeeting. Daar wordt onder andere gesproken over de wijze
waarop de door het virus getroffen landen hun internationale handel op
een veilige manier doorgang kunnen laten vinden.
Ik zal uw Kamer op de hoogte houden van de verdere ontwikkelingen.
De staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie,
H. Bleker

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 29 683, nr. 117

3