Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

33 529

Gaswinning

Nr. 913

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN
KLIMAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 19 november 2021
In de nacht van 16 november jl. was er zware aardbeving in Groningen.
De aardbeving met een magnitude van 3,2 op de schaal van Richter vond
plaats nabij Garrelsweer. Dit was de zwaarste aardbeving in 2,5 jaar. De
aardbeving is door velen gevoeld en ik begrijp heel goed dat veel
inwoners van Groningen zijn geschrokken. Ik leef mee met iedereen wiens
dagelijks leven door de aardbevingen wordt verstoord. Ik heb de dag na
de aardbeving een bezoek gebracht aan het gebied om met bewoners in
gesprek te gaan.
Op de dag van de aardbeving zijn bij het Instituut Mijnbouwschade
Groningen 204 nieuwe schademeldingen gedaan. Daarnaast zijn acht
acuut onveilige situaties (hierna: AOS) gemeld. Op deze AOS-locaties is zo
snel mogelijk een deskundige langsgekomen om de situatie te beoordelen. In één geval was het nodig om direct maatregelen te treffen.
Vanwege de kracht wordt de aardbeving bij Garrelsweer nader onderzocht. De Mijnbouwregeling verplicht NAM om bij een aardbeving met
een magnitude 3,0 en hoger op de schaal van Richter binnen 48 uur een
eerste analyse te doen. De analyse is bijgevoegd bij deze brief1. Een
uitgebreide analyse door NAM volgt, conform de Mijnbouwregeling,
binnen twee weken.
Staatstoezicht op de Mijnen (hierna: SodM) heeft na de aardbeving laten
weten dat de huidige aardbevingen het gevolg zijn van drukverschillen die
door de jarenlange gaswinning in het veld zijn ontstaan (zie bijlage)2.
SodM geeft aan dat er, gelet op de versnelde afbouw van de gaswinning
zoals die nu wordt gerealiseerd, geen aanvullende mogelijkheden zijn om
de seismiciteit te beperken. Ook in de jaren na de sluiting van het
Groningenveld zullen aardbevingen blijven voorkomen. Ik vind het
1
2

kst-33529-913
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 33 529, nr. 913

1

daarom onverminderd van belang de ontwikkelingen in seismiciteit te
blijven monitoren en onderzoeken.
In het vervolg van deze brief geef ik, zoals aangekondigd in het vragenuur
van 16 november jl., een toelichting op de specifieke regels voor
monitoring van de seismiciteit in het Groningenveld zoals vastgelegd in
de Mijnbouwregeling. Daarbij beschrijf ik de monitoringsparameters,
niveaus van seismische activiteit en verplichte acties. Tot slot ga ik in op
de recent waargenomen seismiciteit en welke rapportages u de komende
periode kunt verwachten.
Monitoringsverplichtingen seismiciteit Groningenveld
In de Mijnbouwwet en in lagere regelgeving zijn verplichtingen
opgenomen over het zorgvuldig monitoren van mogelijke gevolgen van
een mijnbouwactiviteit. Voor aardbevingen geldt dat deze doorlopend
worden gemonitord met het meetnetwerk van het KNMI. Specifiek voor
het Groningenveld zijn aanvullende monitoringsverplichtingen vastgelegd
in de Mijnbouwregeling. Deze verplichtingen zijn in oktober 2020 op
advies van SodM geactualiseerd. Uw Kamer is hierover per brief
geïnformeerd.3
De Mijnbouwregeling verplicht NAM om de seismiciteit van het Groningenveld en de ontwikkeling daarvan door de tijd continu te monitoren aan
de hand van een aantal parameters. Zo moet NAM het aantal aardbevingen en de aardbevingsdichtheid – een maat voor de lokale seismiciteit
– per halfjaar bijhouden. Op basis van deze parameters zijn drie niveaus
van seismische activiteit te onderscheiden. De seismische activiteit kan
(lokaal) laag, bovengemiddeld of hoog zijn. Wanneer het hoogste niveau
van (lokale) seismische activiteit is bereikt, moet NAM een analyse maken.
Naast de bovenstaande monitoringsparameters zijn er twee parameters
die direct inzicht geven in de hevigheid van een aardbeving. Dit zijn de
piek grondversnelling en piek grondsnelheid. Met deze parameters wordt
het trillen van de bodem in kaart gebracht. Voor deze parameters is in de
Mijnbouwregeling een grenswaarde gedefinieerd. Wanneer een
aardbeving leidt tot een piekwaarde boven de vastgestelde grens, is NAM
verplicht een analyse te doen.
De monitoring en analyses zijn erop gericht om na te gaan of de ontwikkeling van de seismiciteit past bij de verwachtingen. Hiervoor wordt een
vergelijking gemaakt met de resultaten van de seismische dreigings- en
risicoanalyse die ik gebruik bij het vaststellen van de operationele
strategie. Een dergelijke vergelijking geeft inzicht in de betrouwbaarheid
van de modellen. Betrouwbare modellen zijn nodig om een inschatting te
kunnen maken van het aantal aardbevingen in de toekomst en wat de
kans is op een zwaardere aardbeving zoals op 16 november jl. bij
Garrelsweer.
Seismiciteit op dit moment
De seismische activiteit bekeken over het gehele Groningenveld is al een
lange tijd laag.4 Dat wil zeggen dat het aantal aardbevingen in het
Groningenveld lager is dan het gemiddelde tussen 2006 en 2020. Echter,
recentelijk is de lokale seismische activiteit sterk toegenomen, doordat de
aardbevingen die zich voordeden zich in één gebied concentreerden. Op
3
4

Kamerstuk 34 957, nr. 55.
De actuele waarden van de monitoringsparameters zijn te zien op de website van de rijksoverheid: https://dashboardgroningen.nl/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 33 529, nr. 913

2

8 november jl. is hierdoor lokaal, nabij Zeerijp, de seismische activiteit tot
het hoogste niveau gestegen. Zoals in de Mijnbouwregeling vastgelegd
moet NAM deze seismische activiteit analyseren en binnen twee weken
een rapportage naar SodM en mij sturen.
In de komende twee weken moet NAM drie rapportages opleveren. De
eerste rapportage ziet op de aardbeving bij Garrelsweer van 16 november
jl. De tweede rapportage is naar aanleiding van het bereiken van het
hoogste niveau van lokale seismische activiteit nabij Zeerijp. De derde
rapportage betreft de halfjaarlijkse rapportage over de seismiciteit in het
Groningenveld die is verplicht op basis van de Mijnbouwwet. Nadat NAM
deze rapportages heeft afgerond, beoordeelt SodM de resultaten en
voorziet deze van een duiding. Ik zal alle rapportages inclusief de duiding
van SodM gebundeld aan uw Kamer aanbieden.
De Minister van Economische Zaken en Klimaat,
S.A. Blok

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 33 529, nr. 913

3