Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2020Z02623
Vragen van de leden Van der Lee en Diks (beiden GroenLinks) aan de
Ministers van Economische Zaken en Klimaat en voor Buitenlandse Handel en
Ontwikkelingssamenwerking over schaliegas en plastic (ingezonden
11 februari 2020).
Vraag 1
Bent u bekend met de uitzending van Nieuwsuur «Miljoenen plastic korrels
belanden in de natuur, wie ruimt ze op?»?1 Klopt het dat jaarlijks duizenden
tonnen plastic korrels in het milieu verdwijnen, waaronder in de Rotterdamse
haven? Bent u bekend met het nieuwsbericht «Plastic Soup Foundation zet
eerste juridische stappen tegen structurele plasticvervuiling»?2 Klopt het dat
elk jaar in de Europese Unie ruim 8 biljoen microplastics in de natuur
belanden?
Vraag 2
Bent u bekend met het artikel «Overvloed aan schaliegas jaagt de productie
van plastic aan – Schaliegas en plastic: een ramp voor het klimaat»?3 Klopt
het dat de plasticindustrie de aanjager werd van de schaliegasontwinning
nadat ontdekt werd dat onder hoge temperaturen in kraakinstallaties van
schaliegas ethyleen gemaakt kon worden en vervolgens plastic korrels? Klopt
het dat er 225 miljard dollar is geïnvesteerd in de uitbouw van een gigantische infrastructuur voor de bijkomende verwerking van fossiele brandstoffen
en de productie van meer plastic?
Vraag 3
Deelt u de zorg dat de enorme toename van schaliegasproductie leidt tot een
enorme vergroting van single use plastic-productie? Zo niet, waarom niet?

1

Nieuwsuur, 16 janauri 2020, https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2318914-miljoenen-plastic-korrelsbelanden-in-de-natuur-wie-ruimt-ze-op.html
Plastic Soup Foundation, 16 janauri 2020, https://www.plasticsoupfoundation.org/2020/01/
plastic-soup-foundation-zet-juridische-stappen-tegen-structurele-plasticvervuiling
3
MO*, 19 januari 2020, https://www.mo.be/analyse/schaliegas-en-plastic-een-ramp-voor-hetklimaat
2

kv-tk-2020Z02623
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Vragen

1

Vraag 4
Deelt u de zorg over massale lekkage van plastickorrels naar het milieu? Deelt
u de zorg dat de plasticproductie aan de voorkant flink lek is, dat er rond
productieplaatsen massaal plastic lekt, dat de lekkage in de gebruiks- en
afvalfase daar later nog bovenop komen en dat hier van een circulaire
economie nog geen sprake is? Zo nee, waarom niet?
Vraag 5
Bent u bekend met berichtgeving van de AFP «Vaca Muerta: Fracking leaves
heavy footprint in Patagonia»4 en bent u bekend met het praktijkonderzoek
van de Eerlijke Bank- en Verzekeringswijzer «Banken investeren volop in
schaliegas en plastic»?5
Vraag 6
Klopt het dat de toenemende exploitatie van schaliegas door oliemaatschappijen in Patagonië, Argentinië, leidt tot milieuschade en schending van
mensenrechten en landrechten van de inheemse bevolking? Klopt het dat de
Nederlandse banken ING, ABN Amro en Van Lanschot in totaal 5,3 miljard
dollar investeren in tien grote schaliegas- en plasticbedrijven, en zeven grote
verzekeraars in Nederland in totaal 3,6 miljard dollar beleggen in deze tien
grote schaliegas- en plasticbedrijven (Aegon, Allianz, NN Group, Vivat,
Achmea, ASR en Menzis)? Klopt het dat geen van deze banken en verzekeraars publiceert wat zij concreet doen om plasticvervuiling, schendingen van
de rechten van inheemse bevolkingsgroepen en milieuschade als gevolg van
schaliegaswinning door bedrijven waarin zij investeren tegen te gaan?
Vraag 7
Bent u bereid om de banken en verzekeraars die in de tien grote schaliegasen plasticbedrijven investeren aan te sporen om zich actief in te zetten op het
tegengaan van plasticvervuiling, en schade aan het milieu en mensenrechtenschendingen in Argentinië die het gevolg zijn van hun investeringen in
schaliegas en plasticproducenten? Deelt u de mening dat dit in lijn is met de
richtlijnen van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO), de United Nations Guiding Principles on Business and Human
Rights (UNGP’s) en het Nederlandse overheidsbeleid op het gebied van
schaliegas en bevordering van circulaire economie?
Vraag 8
Bent u bereid om er bij Nederlandse financiële instellingen op aan te dringen
dat zij zich actief in moeten spannen om Smart Engagement te voeren met de
bedrijven waarin ze investeren om, in navolging van de UNGP’s en OESOrichtlijnen, schending van mensenrechten en landrechten van de betrokken
inheemse-gemeenschappen in Argentinië en schade aan het milieu tegen te
gaan? Bent u bereid om zich in te zetten om de schade van de schaliegaswinning te herstellen en slachtoffers ervan te compenseren?
Vraag 9
Klopt het dat geen van de genoemde financiële instellingen expliciet
rapporteert over engagementdoelen en resultaten ten aanzien van plasticvervuiling, mensenrechtenschendingen en schade aan het milieu als gevolg van
investeringen in bedrijven die schaliegas winnen? Zo ja, deelt u de mening
dat enkel de verwachting uitspreken dat financiële instellingen zich houden
aan de OESO-richtlijnen en de UNGP’s niet voldoende is? Zo nee, waarom
niet?
Vraag 10
Wat verwacht u concreet van oliemaatschappijen die schaliegas winnen en/of
plastic korrels produceren ten aanzien van het tegengaan van plasticvervuiling, alsmede bescherming van mensenrechten en het milieu in bijvoorbeeld
Argentinië?

4

Buenos Aires Times, 13 december 2019, https://www.batimes.com.ar/news/economy/vacamuerta-the-risky-bet-on-argentinas-fracking-industry.phtml
5
Eerlijke Bankwijzer, 16 juli 2019, https://eerlijkegeldwijzer.nl/bankwijzer/nieuws/2019/bankeninvesteren-volop-in-schaliegas-en-plastic

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Vragen

2

Vraag 11
Bent u bekend met het artikel «Plastic company set to pay $ 50 million
settlement in water pollution suit brought on by Texas residents»?6 Klopt het
dat in de VS gerechtelijk is uitgesproken dat 50 miljoen dollar milieuschade
verhaald is op Formosa Plastic, een plasticvervuiler? Bent u bereid om de
milieuschade te verhalen op de plasticvervuiler? Zo nee, waarom niet?

6

The Texas Tribune, 15 oktober 2019, https://www.texastribune.org/2019/10/15/formosa-plasticspay-50-million-texas-clean-water-act-lawsuit

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Vragen

3