Bijlage 3

Samenvattingen Scorecards
Multilaterale Organisaties 2011

Datum

14 september 2011

1

Inhoudsopgave
1.

Samenvatting scorecard AfDB 2011........................................................................................3

2.

Samenvatting scorecard AsDB 2011........................................................................................4

3.

Samenvatting scorecard EBRD 2011 .......................................................................................5

4.

Samenvatting scorecard FAO 2011..........................................................................................6

5.

Samenvatting scorecard GAVI 2011........................................................................................7

6.

Samenvatting scorecard GFATM 2011 .....................................................................................8

7.

Samenvatting scorecard IDB 2011 ..........................................................................................9

8.

Samenvatting scorecard IFAD 2011 ......................................................................................10

9.

Samenvatting scorecard IFC 2011.........................................................................................12

10.

Samenvatting scorecard ILO 2011.........................................................................................13

11.

Samenvatting scorecard IMF 2011.........................................................................................14

12.

Samenvatting scorecard UNEP 2011......................................................................................15

13.

Samenvatting scorecard UN WOMEN 2011.............................................................................16

14.

Samenvatting scorecard UNAIDS 2011..................................................................................17

15.

Samenvatting scorecard UNDP 2011.....................................................................................18

16.

Samenvatting scorecard UNESCO 2011.......................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

17.

Samenvatting scorecard UNFPA 2011....................................................................................19

18.

Samenvatting scorecard UNHCR 2011 ...................................................................................21

19.

Samenvatting scorecard UNICEF 2011...................................................................................22

20.

Samenvatting scorecard UNRWA 2011 ..................................................................................23

21.

Samenvatting scorecard Wereldbank 2011............................................................................24

22.

Samenvatting scorecard WFP 2011........................................................................................25

23.

Samenvatting scorecard WHO 2011 ......................................................................................26

2

1. Samenvatting scorecard AfDB 2011
1.1 Mandaat
De Afrikaanse Ontwikkelingsbank Group heeft als centrale doelstelling armoedebestrijding in Afrika
door middel van het bevorderen van duurzame economische groei en sociale ontwikkeling. De Groep
bestaat uit de Afrikaanse ontwikkelingsbank (AfDB) en het Afrikaanse ontwikkelingsfonds (AfDF).
1.2 Financiële omvang en bijdrage
De grootste aandeelhouder van de Bank is de Verenigde Staten gevolgd door Japan en Duitsland. De
grootste donor is het Verenigd Koninkrijk gevolgd door Duitsland en de Verenigde Staten.
2010
Omvang portefeuille
(aandelen)kapitaal
Nederlands aandeel2
Ranking NL op totaal

AfDB
UA1 8,3 mld
UA 67,69 mld
EUR 580 mln
14/24

AfDF
UA 6,3 mld
UA 6,1 mld (AfDF-12)
EUR 225 mln (AfDF-12)
7/27

1.3 Sterke focus en goed financieel beheer,
uitdaging op gebied van
decentralisatie
De AfDB scoort goed op de focus op het kernmandaat
en de vertaling hiervan in de strategie. Het financiële
beheer en de bedrijfsprocessen zijn op orde en er is
een duidelijk resultatenraamwerk. De Bank heeft
kennis van regionale behoeften en prioriteiten e n wordt
geprezen voor haar draagvlak. Hoewel de
samenwerking met overheden goed is, werkt de Bank
op lokaal niveau onvoldoende samen met andere
instellingen. Dit hangt samen met de uitdagingen op
het gebied van decentralisatie : onvoldoende field
presence en onvoldoende delegatie van bevoegdheden.
1.4 Relevant voor voedselzekerheid, veiligheid en goed bestuur
De Bank is relevant voor de thema’s voedselzekerheid,
water, veiligheid en rechtsorde en goed bestuur. De
Bank richt zich daarbij specifiek op
landbouwinfrastructuur, water- en
sanitatie programma’s, capaciteitsopbouw in fragiele
staten en economisch bestuur/openbare financiën.
1.5 Bijzonderheden
Gesteund door de belangrijkste westerse lidstaten (VK,
D, Fr, Nordics) en alle Afrikaanse lidstaten wil de AfDB
op korte termijn uitgroeien tot de lead agent in
development op het Afrikaanse continent. Deze ambitie
is gerechtvaardigd. De Bank heeft intern de zaken goed
op orde, heeft duidelijk draagvlak in de verschillende Afrikaanse lidstaten en speelt in toenemende
mate een belangrijke rol 1) in fragiele staten (capaciteitsopbouw), 2) bij de bevordering van een
enabling environment voor private sectorontwikkeling en 3) op beleidsterreinen als voedselzekerheid
en water.

1

UA staat voor Unit of Account en is de rekeneenheid van de AfDB -groep (cf. de SDR bij het IMF). UA 1 = SDR 1 = +/- EUR 1,12297 (koers ADF -12, obv
periode 1 december 2009 – 31 mei 2010)
2

UA 580 mln is opgebouwd uit garantie - en paid in kapitaal met kapitaalverhoging VI meegerekend. Het paid in gedeelte is UA 34,7 mln.

3

2. Samenvatting scorecard AsDB 2011
2.1 Mandaat
Bij de oprichting in 1966 kreeg de AsDB als mandaat het bevorderen van economische groei en
regionale samenwerking in Azië. In 1974 werd het Aziatische Ontwikkelingsfonds ingesteld, waaruit
leningen tegen concessionele voorwaarden worden verstrekt, beheerd door de AsDB. Sinds 1999 is de
overkoepelende doelstelling van de bank armoedevermindering.
2.2 Financiële omvang en bijdrage
In 2010 bedroeg het totaal aan aangegane leningen voor AsDB USD 9,250 miljoen en voor AsDF USD
2,213 miljoen.
1/7/2011
Omvang portefeuille
(aandelen)kapitaal
Nederlands aandeel3
Ranking NL op totaal

AsDB

USD 45,9 mld
USD 143,9 mld
USD 1,677 mld
19/67

AsDF

USD 28,9 mld

USD 11,282 mld (AsDF-10)
EUR 73,1 mln AsDF-10)
11/32

2.3 Institutionele aspecten en financieel
beheer zijn goed
De Asian Development Bank scoort over het
algemeen (ruim) voldoende tot goed. Zij is sterk
gefocust op haar kernmandaat, blinkt uit in results
based management en kent een sterke
evaluatiefunctie. Human Resource Development
behoeft enige verbetering.
2.4 Relevant voor enkele thema’s
De bank is met name relevant voor het thema
water. In veel Aziatische landen vervult de bank
een belangrijke rol bij de vormgeving van
nationaal waterbeleid. Nederland ondersteunt d it
middels een speciaal programma, waarbinnen ook
Nederlandse bedrijven een rol vervullen. De Bank
vervult voorts een belangrijke rol op de thema’s
‘veiligheid en rechtsorde’ (Afghanistan) ‘goed
bestuur’ (kleine eilandstaten) en ‘duurzaamheid’.
2.5 Bijzonderheden
De AsDB is de belangrijkste
ontwikkelingsorganisatie in de Aziatische regio. De
Bank is een belangrijke partner bij de bestrijding
van armoede en de bevordering van duurzame
economische groei. Haar meerwaarde ligt op het
terrein van infrastructurele projecten (waaronder
water), regionale integratie en goed bestuur in
post-conflict-landen en kleine eilandstaten; daarnaast is de focus op de private sector ontwikkeling
een pluspunt. Nederland maakt deel uit van een kiesgroep met Canada, Denemarken, Finland,
Ierland, Noorwegen en Zweden.

3

USD 1.677 mln mln is opgebouwd uit garantie - en paid in kapitaal. Hert paid in gedeelte is USD 86,4 mln.

4

3. Samenvatting scorecard EBRD 2011
3.1 Mandaat
Het mandaat van de EBRD is gericht op het bevorderen van transitie naar een open markteconomie en
privaat ondernemerschap in landen die de principes van meer partijen democratie, pluralisme en
markteconomie zijn toegedaan en in praktijk brengen in Oost- en Midden-Europa, Turkije en –na
ratificatie- in de Zuidelijke en Oostelijke Mediterrane regio (gedefinieerd als landen met een grens aan
de Middellandse Zee + Jordanië).
3.2 Financiële omvang en bijdragen
De EBRD investeert in nagenoeg elke soort onderneming en financiële instelling, hoofdzakelijk in de
vorm van niet-concessionele leningen en participaties. Het maximale uitleenvolume bedraagt € 9
miljard in 2011 en 2012 en € 8,5 miljard in 2013, 2014 en 2015.
Om te kunnen opereren in wat moeilijker landen, markten en/of sectoren heeft de EBRD sinds de
oprichting in 1991 € 2 miljard ontvangen van 36 bilaterale en multilaterale donoren.

Kapitaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL

EBRD
EUR 30 miljard
EUR 744,36 miljoen, wv € 155,25 miljoen gestort
2,5%
12 e

Fondsen
EUR 2 miljard
EUR 121 miljoen
N.v.t.
13 e

3.3 Institutionele aspecten en extern
functioneren scoren uitstekend
De European Bank for Reconstruction and
Development (EBRD) is een efficiënte en zeer
resultaatgerichte organisatie met een duidelijke focus
op haar kernmandaat. De Bank is relatief klein,
flexibel en in staat snel in te spelen op nieuwe
omstandigheden, zoals in het geval van de financieeleconomische crisis van 2008-2009 en de
ontwikkelingen in de landen van de Zuidelijke
Middellandse Zee. De Bank is financieel solide (triple
A-status).
3.4 Beleidsrelevantie voornamelijk op
voedselzekerheid, water en
duurzaamheid
De EBRD is gericht op de ontwikkeling van de private
sector en op een beperkte regio (Oost- en Midden
Europa, Turkije en de landen van de Zuidelijke
Middellandse Zee). Hierdoor is haar relevantie voor de
mondiale OS-architectuur beperkt. Op het gebied van
seksuele en reproductieve gezondheid en rechten
speelt de EBRD geen rol. De Bank is op beperkte
schaal een relevante speler op het gebied van
voedselzekerheid, water en duurzaamheid.
3.5 Bijzonderheden
Door de ervaring met het tot stand brengen van
transitie in de private sector en de toenemende erkenning van het belang daarvan, neemt ook het
belang van de EBRD toe. Door haar politieke mandaat heeft de Bank bovendien ook relevantie op het
gebied van rechtsorde.

5

4. Samenvatting scorecard FAO 2011
4.1 Mandaat
De Voedsel en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (Food and Agriculture Organization,
FAO) is in 1945 opgericht met als doelstelling het ondernemen van gezamenlijke actie gericht op
verhoging van voedselzekerheid en voedselproductie. FAO's mandaat is het verhogen van
voedselniveaus, het verbeteren van landbouwproductiviteit, het verbeteren van het bestaan van de
rurale bevolking en het bijdragen aan de groei van de wereldeconomie.
4.2 Financiële omvang en bijdrage
De inkomsten van de FAO bestaan uit verplichte contributies en uit vrijwillige bijdragen (ongeveer
50/50). Nederland heeft sinds 2001 een partnerschapsprogramma (PP) met de FAO (ca. EUR 5
miljoen per jaar). In 2010 is dit programma voortgezet als het FAO Multidonor Mechanism (FMM) (EUR
2,5 miljoen per jaar in 2010-2011). Voor de humanitaire activiteiten van FAO werd in 2009 USD 6
miljoen bijgedragen. Ten slotte worden ook op ad-hoc basis prioriteitsprojecten in ontwikkelingslanden
gefinancierd. De laatste jaren is Nederland gedaald van 3 naar 12 in de donorranking.
Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL

Fonds
USD 1,015 miljard (2012-2013)
USD 19 miljoen (contributie)
1,88%
12e (2009)

4.3 Bestuur is zwak. Institutionele
aspecten en extern functioneren
scoren matig tot voldoende
Het hervormingsproces en het aantreden van een
nieuwe DG in 2012 bieden kansen voor
verbetering. FAO is net als andere Gespecialiseerde
Organisaties sterk gepolitiseerd. Ook het extern
functioneren van de organisatie kan behoorlijk
verbeterd worden. Verdere decentralisatie en
verbeterde samenwerking met andere actoren op
veldniveau zou het externe functioneren van de
organisatie kunnen verbeteren.
4.4 Beleidsrelevantie hoofdzakelijk op
voedselzekerheid en duurzaamheid
De FAO is met haar mandaat een centrale
organisatie op mondiaal vlak binnen de
voedselzekerheidsproblematiek. Op het terrein van
duurzaamheid is FAO over de volle breedte a ctief:
landbouw, veeteelt, bosbouw en visserij.
4.5 Bijzonderheden
De FAO is speelt een centrale rol op mondiaal vlak
binnen de voedselzekerheidsproblematiek. Wel
heeft de FAO wat betreft het hervormingsbeleid
nog een lange weg te gaan.

6

5. Samenvatting scorecard GAVI 2011
5.1 Mandaat
De Global Alliance for Vaccines and Immunisation (GAVI) is een publiek-privaat partnerschap (inclusief
maatschappelijke organisaties) met als doelstelling het redden van kinderlevens en beschermen van
de gezondheid van mensen door het verbeteren van toegang tot immunisatie in arme landen. GAVI
speelt een katalytische rol door het ondersteunen en financieren van immunisatie in
ontwikkelingslanden.
5.2 Financiële omvang en bijdragen
GAVI is, met een budget van USD 7,6 miljard voor de periode 2011-2015, in een goede positie om
aan de toenemende vraag voor nieuwe vaccins te voldoen. Nederland heeft sinds de oprichting EUR
200 miljoen bijgedragen, naast EUR 80 miljoen voor een financieringsmechanisme voor vaccins; het
International Finance Facility for Immunisation (IFFIm).
Totale omvang
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL

2000-2010
USD 11,7 miljard (commiteringen)
USD 273 miljoen (GAVI) + 110 miljoen (IFFIm)
3,3%
9e

5.3 Institutionele aspecten en intern functioneren scoren goed
GAVI heeft een sterke focus op het kernmandaat en heeft
een nieuwe strategie 2011-2015 met duidelijke definities
van missie en doelstellingen. GAVI heeft een sterk
resultatenraamwerk met indicatoren op landenniveau en
een relatief sterk verantwoordingsraamwerk. Wel is het
verband tussen activiteiten en verantwoordelijkheid voor
de uitvoering voor verbetering vatbaar. De leiderschapen bestuursstructuur zijn goed. Evaluatie en leren van
ervaringen zijn een van de sterkste punten. Er is een
goed personeelsbeleid. GAVI heeft een proactief Finance
and Audit Committee en een interne Auditor.
5.4 Beleidsrelevantie hoog op thema’s SRGR en
gender

Beleidsevaluaties
uitvoering …

Samenwerking …

4
3
2
1
0

Focus …

Corruptiebestr. …

Strategie
Effectiviteit…

Evaluatiefunctie

HRM

Verantw. …

Financiele …
Uitvoering

GAVI heeft een belangrijke impact op seksuele en
reproductieve gezondheid en rechten door het
ondersteunen van gezondheidssystemen en de
prioritering van het HPV-vaccin ter voorkoming van
baarmoederhalskanker. GAVI heeft de focus op gender
vergroot en een genderbeleid en -actieplan aangenomen.
Het is nog te vroeg om de implementatie en impact
hiervan te kunnen beoordelen. Ook geografisch gezien is
GAVI relevant.
5.5 Bijzonderheden
GAVI komt uit de Multilateral Aid Review (MAR) als de
organisatie met de hoogste ‘value for money’-score van
de 40 onderzochte multilaterale organisaties. GAVI laat
concrete resultaten zien: in 10 jaar zijn 5,4 miljoen kinderlevens gered en 257 miljoen kinderen
gevaccineerd. GAVI is innovatief, heeft een landengeleide benadering en is zeer transparant.

7

6. Samenvatting scorecard GFATM 2011
6.1 Mandaat
Het Global Fund to fight AIDS, Tuberculosis and Malaria (GFATM, opgericht in 2002) is een
onafhankelijk publiek-privaat partnerschap dat erop is gericht om additionele fondsen aan te trekken,
beheren en distribueren voor de strijd tegen HIV/AIDS, tuberculose en malaria.
6.2 Financiële omvang en bijdragen
Tijdens de Derde Middelenaanvulling (2011-2013) is USD 11,7 miljard toegezegd (Nederland EUR
164,6 miljoen), het grootste bedrag tot nu toe. Dit is echter minder dan de laagst geschatte vraag van
ontvangende landen (USD 13 miljard). GFATM zal de komende jaren daarom scherpe prioriteiten
moeten stellen.
Totale omvang
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL

2002-2010
USD 18,8 miljard (ontvangen contributies)
USD 638 miljoen (toegezegd)
3,39%
11e

6.3 Institutionele aspecten en intern
functioneren scoren goed
GFATM heeft een sterke focus op het kernmandaat en
strategie. Op dit moment wordt de nieuwe strategie
voor 2012-2016 ontwikkeld. Nieuw hierin is de focus op
gezondheidssystemen, de gezondheid van meisjes en
vrouwen en mensenrechten. Ook is er meer nadruk op
kosteneffectiviteit en value for money. Het
resultatenraamwerk van GFATM is sterk en de
evaluatiefunctie is adequaat ingericht. Mede als gevolg
van een onafhankelijke 5-jaar evaluatie is een
ambitieuze hervormingsagenda opgesteld die moet
leiden tot verbeteringen op het gebied van financieel
beheer, partnerschappen, bestuursstructuur, en
vereenvoudiging van de werkwijze . Het
personeelsbeleid scoort matig, maar positieve
verandering is te verwachten.
6.4 Beleidsrelevantie hoog op thema’s srgr en
gender
GFATM r icht zich op HIV/AIDS, TB en malaria met
daarbinnen toenemende aandacht voor SRGR en
gender. GFATM heeft in 2009 de genderstrategie
uitgebreid met een Sexual Orientation and Gender
Identity strategie die helder aangeeft wat GFATM binnen
haar mandaat kan doen op het gebied van gender, srgr
en seksuele minderheden. De gender strategie dringt er
op aan dat landen SRGR opnemen in hun HIV/AIDSprogramma’s. Op het beleidsthema voedselzekerheid speelt GFATM een beperkt relevante rol en
financiert activiteiten op gebied van HIV/AIDS en voeding.
6.5 Bijzonderheden
Het GFATM heeft bewezen een zeer effectieve organisatie te zijn in de strijd tegen Aids, malaria en
tuberculose. Het is een lerende, vernieuwende en transparante organisatie die duidelijke resultaten
boekt. De gefinancierde programma’s zorgden voor ART voor 3 miljoen mensen, het vaststellen en
behandelen van 7,7 miljoen gevallen van tuberculose en de verspreiding van 160 miljoen bednetten,
waardoor minimaal 6,5 miljoen levens zijn gered.
8

7. Samenvatting scorecard IDB 2011
7.1 Mandaat
De Inter-American Development Bank (IDB) is in 1959 opgericht door 19 Zuid -Amerikaanse landen en
de VS. Centrale doelstellingen zijn duurzame economische ontwikkeling en armoedebestrijding van
Latijns-Amerika.
7.2 Financiële omvang en bijdragen
De financiën zijn goed op orde en de organisatie trekt duidelijk lessen uit in het verleden gemaakte
fouten. Naar aanleiding van de financiële crisis is een forse kapitaalverhoging (70%) in gang gezet,
waaraan Nederland niet mee zal doen.
2010
Omvang portefeuille
(aandelen)kapitaal
Nederlands aandeel4
Ranking NL op totaal

IDB
USD 67 miljard
USD 175 miljard
USD 340 miljoen
31/48

MIF
USD 31 miljoen
USD 1,4 miljard
USD 22 miljoen
13/39

7.3 Institutionele aspecten en extern
functioneren scoren naar behoren
Vrijwel alle (kern)strategieën zijn onlangs herzien.
Aanbevelingen van de onafhankelijke
evaluatiedienst worden integraal in documenten
overgenomen. Terreinen waar de IDB zich verder
kan ontwikkelen zijn decentralisatie en
samenwerking met andere instellingen. In 2010 is
gebleken dat de interne mechanismes voor
corruptiebestrijding niet goed functioneren maar er
is adequaat op gereageerd.
7.4 Beleidsrelevantie is beperkt
De meerwaarde van de IDB ligt onder meer op het
terrein van infrastructurele werken. Gegeven de
geografische beperkingen van de IDB is de
relevantie van de Bank voor het Nederlandse OSbeleid beperkt.
7.5 Bijzonderheden
De IDB is de grootste multilaterale organisatie in de
regio en een belangrijke partner voor LatijnsAmerikaanse landen. De Bank is veelal de eerst
aangewezen organisatie voor de coördinatie van de
hulpverlening bij rampen (Haïti). Nederland vormt
binnen de Bank een kiesgroep samen met België,
Duitsland, Italië, Zwitserland, Israël en China.

4

USD 340 mln. is opgebouwd uit garantie- en paid in kapitaal. Het paid in gedeelte is USD 14,6 mln.

9

8. Samenvatting scorecard IFAD 2011
8.1 Mandaat
IFAD’s mandaat is gericht op het verhogen van de voedselproductiviteit van kleine boeren in
plattelandsgebieden ten behoeve van een verbeterde voedselzekerheid.

8.2 Financiële omvang en bijdragen
IFAD keurde in 2010 voor een bedrag van USD 854,8 mln aan leningen goed. De Achtste
Middelenaanvulling (2010-2012) betreft een werkprogramma van USD 3 mld waarvan USD 1,2 miljard
wordt ingelegd door donoren. Nederland is na de Verenigde Staten (USD 90 mln) en Italië (USD 80
mln) de derde donor.

Omvang portefeuille
Nederlandse bijdrage
Nederlands aandeel
Ranking NL

8 e Middelenaanvulling (2010-2012)
USD 1,2 mld
EUR 51 mln (USD 75 mln)
6,25%
3e

8.3 Institutionele aspecten en intern
functioneren scoren voldoende
Als gespecialiseerde organisatie en mede als gevolg
van de externe evaluatie in 2005 heeft IFAD een
sterke focus op het kernmandaat. Daarnaast heeft de
organisatie een goede strategie ontwikkeld en is de
de evaluatiefunctie adequaat ingericht. Het
resultatenraamwerk is relatief sterk. Op het terrein
van de inrichting van het personeelsbeleid scoort IFAD
matig.

8.4 Beleidsrelevantie voornamelijk op
thema’s voedselzekerheid en water
Bijna 50% van de IFAD-middelen wordt besteed in
Afrika. De organisatie is werkzaam in de meest
achtergebleven plattelandsgebieden. Op de
beleidsthema’s voedselzekerheid en water speelt IFAD
een relevante rol binnen het Nederlandse beleid op
het terrein van ontwikkelingssamenwerking. Op
andere thema’s, zoals seksuele en reproductieve
gezondheid en rechten en goed bestuur speelt IFAD
geen rol van betekenis.

8.5 Bijzonderheden
IFAD heeft zich in de afgelopen jaren ontwikkeld tot
een belangrijke nichespeler op het gebied van landbouwontwikkeling en voedselzekerheid. Een
belangrijke meerwaarde van IFAD is de bereidheid lange termijn verbintenissen aan te gaan in de

10

meest afgelegen plattelandsgebieden in ontwikkelingslanden waar andere organisaties, zoals de
Wereldbank, veelal (nog) niet komen. De focus is exclusief gericht op kleine boeren.

11

9. Samenvatting scorecard IFC 2011
9.1 Mandaat
De International Finance Corporation (IFC), opgericht in 1956 als een onderdeel van de
Wereldbankgroep, heeft als hoofddoelstelling het bevorderen van duurzame economische ontwikkeling
door middel van financiering en advisering van de private sector.
9.2 Financiële omvang en bijdrage
IFC heeft geen garantiekapitaaL (callable capital), het aandelenkapitaal is door de lidstaten volledig
volgestort (paid in capital). Naast de bijdrage in het kapitaal van IFC (begroting ministerie van
Financiën, betaald uit het ODA-budget), is Nederland ook donor van IFC’s technische assistentie
programma’s (begroting van Buitenlandse Zaken). Sinds de oprichting van IFC is Nederland, met
bijdragen oplopend tot ongeveer USD 220 miljoen cumulatief, na het Verenigd Koninkrijk, de tweede
trust fund donor van IFC.
2010
Omvang portefeuille
(aandelen)kapitaal
Nederlands aandeel
Ranking NL op totaal

IFC
USD 38,9 miljard
USD 2,4 miljard
56,1 miljoen
10/182

9.3 Institutionele aspecten en extern
functioneren goed
IFC heeft een goede focus op het kernmandaat
en de daaraan gekoppelde meerjarenstrategie.
Op het gebied van evaluatiebeleid en financiële
positie scoort IFC hoog. Voor wat betreft de
uitvoering en beheer van landenkantoren en
samenwerking met andere organisaties scoort
IFC voldoende en is er ruimte voor verbetering.
9.4 Beleidsrelevantie
Als grootste ontwikkelingsfinancier met een
wereldwijde focus speelt IFC een
voortrekkersrol op het gebied van private
sectorontwikkeling. De organisatie is voorts een
relevante speler op het gebied van
voedselzekerheid, water en duurzaamheid. Op
het gebied van seksuele en reproductieve
gezondheid en rechten en goed bestuur speelt
IFC geen relevante rol.
9.5 Bijzonderheden
IFC is onderdeel van de Wereldbankgroep en is
op het terrein van private sector ontwikkeling
de belangrijkste multilaterale instelling. De
organisatie is een van de weinige multilaterale
spelers die vrijwel volledig conform marktregels
opereert. Ze investeert direct in bedrijven en adviseert voorts bedrijven en overheden op tal van
onderwerpen, zoals onder meer risicobeheersing en verbetering van het ondernemersklimaat. IFC
moet, wat de investeringsactiviteiten betreft, zichzelf bedruipen (lees: elke investering moet
commercieel haalbaar zijn).

12

10. Samenvatting scorecard ILO 2011
10.1

Mandaat

De Internationale Arbeidsorganisaties (ILO) heeft als doel het wereldwijd bevorderen van sociale
rechtvaardigheid en internationaal aanvaarde mensen- en arbeidsrechten. ILO formuleert en
bevordert naleving van internationale arbeidsstandaarden: vrijheid van vereniging, recht tot
organisatie, collectieve onderhandeling, afschaffing dwang- en kinderarbeid, gelijke kansen en
behandeling voor mannen en vrouwen, en andere werk gerelateerde normen.
10.2

Financiële omvang en bijdragen

De Nederlandse verplichte contributie voor 2011 bedraagt EUR 5.040.576. Nederland geeft een
vrijwillige bijdrage in de vorm van een partnerschapsprogramma. In 2010 werd een nieuw programma
afgesloten voor de periode 2010-2013 (voor maximaal 56 miljoen euro, deels geoormerkt).
Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
10.3

USD 861 miljoen (2012-2013)
USD 6,6 miljoen (2011)
0,8%
7e

Institutionele aspecten en
intern functioneren scoren
matig

ILO bevindt zich in een transitieproces waarbij
interne institutionele hervormingen moeten
leiden tot een meer resultaat gericht
functionerende organisatie. De tripartiete
bestuursorganen functioneren onvoldoende
efficiënt en transparant maar zullen eveneens
worden hervormd. Het interne management is
zwak en de DG is omstreden. De invoering van
results based management in de
programmerings- en budgetteringscyclus
verloopt goed. Er is een onevenwichtige
verhouding tu ssen verplichte contributies en
geoormerkte bijdragen. De ILO beschikt over een goed uitgewerkt controlemechanisme en anticorruptiebeleid.
10.4

Beleidsrelevantie onder het nieuwe OS-beleid beperkt tot “veiligheid en
rechtsorde”

De uitvoering van de Decent Work Agenda
levert een belangrijke bijdrage aan
sociaaleconomische ontwikkeling in algemene
zin. Op de thema’s gender, goed bestuur,
sexuele en reproductieve gezondheid en rechten
en is de ILO beperkt relevant.
10.5

Bijzonderheden

Het profiel van de ILO is sinds de financieeleconomische crisis internationaal sterk
toegenomen. De ILO Global Jobs Pact staat
centraal in sociaaleconomische
herstelprogramma’s van veel landen en staat
samen met de Social Protection Floor op de

13

agenda van de G20. De normerende activiteiten van ILO sluiten aan op het mensenrechtenbeleid en
het Nederlands streven naar een level playing field voor het bedrijfsleven.

11. Samenvatting scorecard IMF 2011
11.1

Mandaat

Het IMF is opgericht tijdens een conferentie in Bretton Woods in 1944. De centrale doelstelling van het
IMF is een bijdrage te leveren aan de stabiliteit van het internationale monetaire en financiële stelsel.
11.2

Financiële omvang en bijdrage

IMF-leden stellen middelen ter beschikking aan het IMF waarmee leningen worden verstrekt. Het
grootste deel van het operationele inkomen van het IMF komt voort uit rentevergoedingen op
uitgegeven leningen. Ook dragen donoren bij aan een aantal IMF-activiteiten in lage-inkomenslanden.
Ten behoeve van ontwikkelingslanden heeft IMF een speciale faciliteit: de Poverty Reduction and
Growth Trust (PRGT). Uit de middelen van het PRGT kunnen ontwikkelingslanden verschillende
soorten leningen aanvragen. Nederland ondersteunt de PRGT via een DNB-lening (SDR 0,5 miljard,
onder garantieverlening door de Staat) en een (ODAble) vergoeding voor rentesubsidie (SDR 9,5
miljoen).
Totale omvang
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
11.3

PRGT-programma
SDR 9,18 miljard
SDR 0,5 miljard
5,45%
Gedeeld 6e

Intern goed op orde, samenwerking met
partners steeds beter

De organisatie beschikt over een goed functionerende en
onafhankelijke evaluatiedienst. De samenwerking met
andere multilaterale en bilaterale instellingen is verbeterd
en bij het verlenen van steun in de vorm van leningen of
technische assistentie wordt steeds meer rekening
gehouden met landenspecifieke omstandigheden. Een punt
van aandacht vormt nog wel de administratie van
geoormerkte bijdragen van donoren.
11.4

Relevant voor goed bestuur, wereldwijd
actief

Hoewel het IMF op mondiaal niveau een van de meest dominante instellingen van deze tijd is, speelt
de organisatie op het deelterrein van ontwikkelings-samenwerking een veel kleinere rol. De
meerwaarde en het mandaat liggen vooral op het te rrein van economisch bestuur en openbare
financiën in ontwikkelingslanden. Ook is het IMF vaak de eerste organisatie die een officiële kredietlijn
aan landen in een post-conflictsituatie opent.
11.5

Bijzonderheden

Voor ontwikkelingslanden is het IMF in de eerste plaats van
belang bij het verstrekken van hoog-concessionele leningen
die dienen als betalingsbalanssteun. Daarn aast geeft het
IMF substantiële technische assistentie en heeft het een
belangrijke ‘keurmerkfunctie’.

14

12. Samenvatting scorecard UNEP 2011
12.1

Mandaat

Het United Nations Environment Programme (UNEP) werd in 1972 door de Algemene Vergadering van
de Verenigde Naties opgericht met als doelstelling mondiaal leiderschap te geven aan en
samenwerking te bevorderen ten behoeve van milieubeheer. UNEP stimuleert en assiste ert
ontwikkelingslanden bij de implementatie van milieuvriendelijk beleid via duurzame ontwikkeling en
heeft een belangrijke rol in de ontwikkeling van internationale milieuverdragen en -afspraken op
regionaal en wereldwijd nivea u. UNEP is primair een normstellende organisatie en het coördinatie en
kennisforum binnen het VN systeem op het gebied van milieu.
12.2

Financiële omvang en bijdrage

Totale omvang
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL (core bijdrage)
bijdragebijdrage)
12.3

2010 -2011
USD 450.8 miljoen
USD 21 miljoen
4%
1ste

Institutionele aspecten en extern
functioneren voldoende

UNEP voert interne hervormingen uit die de
effectiviteit en resultaatgerichtheid verder moeten
versterken. De financiële positie van UNEP is op
zich goed maar inkomsten zijn onvoorspelbaar
doordat UNEP vrijwel geheel afhankelijk is van
vrijwillige bijdragen. De sterke voorkeur van de
meeste donoren om hun financiële steun te
oormerken, de institutionele ophanging van UNEP
binnen het VN systeem, en de onduidelijke
beheerrelatie met de milieuverdragen komen de
effectiviteit van de bestuurs- en beheers
verantwoordelijkheid van UNEP niet ten goede.
UNEP werkt nauw samen met andere VN
organisaties, overheden en het bedrijfsleven.
12.4

Beleidsrelevantie

UNEP is op het gebied van internationaal
milieubeleid een belangrijke speler. Het mandaat
van UNEP is relevant voor MDG 7(duurzaam
leefmilieu) . UNEP is relevant voor het Nederlandse
speerpunt ‘water’ en beperkt relevant voor
‘voedselzekerheid’ en ‘veiligheid en rechtsorde’.
UNEP loopt als toonaangevend kenniscentrum
voorop in de dis cussie over milieu als global public
good.
12.5

Relevantie Int
OS architectuur

2

Duurzaamheid

Geografische
relevantie

1
Goed bestuur

Focus
voedselzekerhei
d

0

Gender
Focus SRGR

Focus water
Focus V&R

Bijzonderheden

UNEP speelt een sleutelrol in de voorbereidingen van de VN conferentie over duurzame ontwikkeling
(Rio+20), juni 2012. Tijdens Rio+20 zijn de groene architectuur en de mondiale infrastructuur voor
duurzame ontwikkeling de centrale thema’s. Eén van de resultaten die met Rio+20 wordt nagestreefd
is te komen tot een beslissing over een versterkte rol van UNEP voor de toekomst.

15

13. Samenvatting scorecard UN WOMEN 2011
13.1

Mandaat

Overkoepelend doel van UN WOMEN is bevordering van gendergelijkheid en empowerment van
vrouwen. Taken betreffen internationale normering, implementatie op landenniveau en het aanjagen
binnen de VN van de inspanningen op het gebied van gendergelijkheid.
13.2

Financiële omvang en bijdragen

UN WOMEN gaat ervan uit dat het budget van de nieuwe organisatie geleidelijk zal stijgen naar het
streefbedrag van USD 500 miljoen. Voor 2011 gaat men vooralsnog uit van USD 300 miljoen
vrijwillige bijdragen. Eind juni 2011 had men USD 225 miljoen aan toezeggingen binnen.

Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
13.3

2010
USD 180,2 miljoen
USD 4,5 miljoen
2,5%
9e

Institutionele aspecten en intern functioneren scoren voorlopig grotendeels
voldoende

Het mandaat, de strategie en inrichting wekken
vertrouwen. Het is nog te vroeg om definitief te
beoordelen of zaken als evaluatie, HRM, financieel
beheer en allocatie van middelen goed worden
geïnstitutionaliseerd. Het budget is ambitieus en het is
nog niet mogelijk het budget af te zetten tegen de
voorgestelde ontwikkelings- en management resultaten.
De voorgestelde samenwerking van UN Women met
andere VN organisaties, overheden, NGO's en de
doelgroep ziet er veelbelovend uit.
13.4

Beleidsrelevantie voornamelijk op
thema’s V&R, SRGR, gender en goed
bestuur

UN WOMEN zal hopelijk een belangrijke bijdrage leveren
aan de thema's veiligheid en rechtsorde, seksuele en
reproductieve gezondheid en rechten evenals aan de
dwarsdoorsnijdende thema's van gender en goed
bestuur. De verwachting is dat UN WOMEN een impuls
zal geven aan gender mainstreaming in
ontwikkelingslanden en binnen de VN.
13.5

Bijzonderheden

De oprichting van een centrale gender entiteit binnen
het VN systeem, begin 2011, is zonder twijfel een
belangrijke ontwikkeling binnen de VN
ontwikkelingsarchitectuur. Er zijn hoge verwachtingen
gecreëerd die zij alleen kan waarmaken als er ook voldoende middelen ter beschikking komen.

16

14. Samenvatting scorecard UNAIDS 2011
14.1

Mandaat

Het Joint United Nations Programme on HIV/AIDS (UNAIDS) van de Verenigde Naties (VN) is
opgericht in 1996 met als doel de strijd tegen HIV/AIDS te intensiveren en de bijdrage daaraan van
verschillende multilaterale organisaties te coördineren. UNAIDS heeft een breed mandaat dat gericht
is op het beïnvloeden van beleid, coördineren van partners binnen en buiten de VN en het opnemen
van het mondiale leiderschap in de strijd tegen HIV/AIDS.
14.2

Financiële omvang en bijdrage

De totale inkomsten voor 2010-2011 bedragen USD 484,8 miljoen, voornamelijk gefinancierd met
ongeoormerkte vrijwillige bijdragen. De donorbasis van UNAIDS is smal. Verbreding is noodzakelijk nu
de inkomsten terug lopen als gevolg van de financieel-economische crisis. Hier wordt aan gewerkt.
Voor 2010-2011 heeft dit geleid tot een tekort op de begroting van USD 20 a 30 miljoen, wat de
organisatie zal opvangen met aanvullende pledges voor 2011. Het budget van UNAIDS betreft slechts
een gering aandeel aan de totale uitgaven voor HIV/AIDS-bestrijding wereldwijd. In 2009 bedroegen
deze rond de USD 15,9 miljard, terwijl het UNAIDS-budget USD 577 miljoen bedroeg voor 2008-2009.
Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
14.3

2010
USD 268 miljoen
USD 39,16 miljoen
14,6%
3e

Institutionele aspecten en intern
functioneren scoren matig

Aan verdere aanscherping van de beheersstructuur, de
verantwoording door UNAIDS en zijn co -sponsoren, en de
onderlinge samenwerking op landenniveau wordt
gewerkt. Daarnaast dient UNAIDS zijn focus op het
kernmandaat te verbeteren, de donorbasis te verbreden
en een interne evaluatiefunctie op te richten.

14.4

Belangrijke partner voor SRGR, inclusief
HIV/AIDS en gender

UNAIDS is een belangrijke partner voor het behalen van
Millenniumdoel 6 (bestrijding van HIV/AIDS) en op het
terrein van OS-speerpunt SRGR, inclusief HIV/AIDS. Voor
wat betreft de internationale OS-architectuur speelt
UNAIDS bij de bestrijding van besmettelijke ziekten een
beperkt relevante rol.
14.5

Bijzonderheden

UNAIDS heeft nog een weg te gaan wat betreft
aanscherping van de beheersstructuur, maar is gedreven
en heeft een proactieve instelling om de nodige
aanscherping en verbeteringen te realiseren.

17

15. Samenvatting scorecard UNDP 2011
15.1

Mandaat

UNDP is actief op de gebieden van armoedebestrijding, milieu, goed bestuur en crisispreventie en
herstel en heeft daarnaast een belangrijke coördinatietaak voor de VN-ontwikkelingsactiviteiten. UNDP
speelt een hoofdrol bij de VN hervormingen en verbetering van samenwerking tussen VN-organisaties.
15.2

Financiële omvang en bijdragen

UNDP is met een budget van bijna USD 6 miljard het grootste operationele VN-programma op het
terrein van armoedebestrijding. Nederland is een belangrijke donor voor UNDP en in 2008, 2009 en
2010 droeg Nederland EUR 90 miljoen aan core -fondsen bij. Non-core bijdragen betroffen vooral
governance, democratisering, rule of law, noodhulp, conflict preventie en wederopbouw. Ten gevolge
van bezuinigingen is de core-bijdrage in 2011 teruggebracht naar EUR 66,3 miljoen.
Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
15.3

2010
USD 5,95 miljard
USD 220 miljoen
0,37%
5e

Institutionele aspecten en intern
functioneren scoren voldoende tot goed,
focus kan sterker

UNDP houdt zich aan zijn mandaat, dat echter vrij breed
is en sterker zou mogen focussen. UNDP vervult een
spilfunctie binnen de VN, maar zou zich sterker kunnen
opstellen namens het VN systeem in plaats van als
concurrent van andere VN instellingen. Samenwerking
met andere ontwikkelingsactoren is voldoende. UNDP
wordt door lokale overheden gezien als een waardevolle
partner en wordt in het veld gewaardeerd vanwege haar
‘convening power’. De financiële positie is voldoende, een
aandachtspunt is echter de relatieve afname van corebijdragen. De audit- en evaluatie fu ncties zijn van goede
kwaliteit, corruptiebestrijding krijgt veel aandacht.
15.4

Beleidsrelevantie op thema’s V&R, SRGR
incl HIV/Aids, gender, goed bestuur en
duurzaamheid

UNDP speelt door zijn coördinerend mandaat en
onpartijdigheid een sleutelrol in crisis- en conflictsituaties en is in meer dan 60 landen actief op dit gebied.
UNDP is co sponsor van UNAIDS en Prin cipal Recipient
van het GFATM in 27 landen. Een groot deel van UNDP’s
activiteiten is gericht op bevordering van democratisch
bestuur. UNDP heeft helder beleid t.a.v. gender.
Milieu/duurzame ontwikkeling vormt een van de
kerngebieden en UNDP werkt onder andere aan
integratie van milieu in ontwikkelingsplannen en
ondersteunt landen bij aanpassing aan
klimaatverandering.
15.5

Bijzonderheden

UNDP vervult met zijn coördinerend mandaat, wereldwijde aanwezigheid, onpartijdige opstelling en
‘convening power’ een centrale systeemfunctie binnen de VN en op landenniveau. UNDP geniet
vertrouwen bij (interim)regeringen en kan daardoor een unieke rol vervullen op gevoelige terreinen
als democratisch bestuur en in fragiele (crisis) situaties.
18

16. Samenvatting scorecard UNESCO 2011
1. Mandaat
UNESCO’s mandaat is gericht op bevordering van begrip tussen volkeren en vrije uitwisseling van
gedachten door middel van samenwerking op de gebieden van cultuur, onderwijs, wetenschap,
communicatie en informatie. Op deze terreinen speelt UNESCO vooral een normstellende rol.
2. Financiële omvang en bijdragen
Het totale budget over het biennium 2010/2011 bedraagt ruim 830 miljoen euro.
Over 2011 bedraagt voor NL de verplichte contributie 4,6 miljoen Euro (volgens een
contributieschaal van 1,873% en hiermee een 13 e ranking). De Nederlandse vrijwillige bijdrage
over 2009 bedroeg ruim 20 miljoen euro (IHE UNESCO Delft is hierbij, met 15,3 miljoen euro, de
grootste post).
Totale budget 2010/2011
Nederlandse bijdrage 2011
Percentage van totaal
Ranking NL (verplichte contributies)

EUR 830 miljoen
EUR 4,6 miljoen
0,6%
13e

3. Institutionele aspecten en intern
functioneren scoren matig tot onvoldoende
Het kernprobleem – hetgeen ook nog eens bleek uit
de Britse ‘Multilateral Aid Review’ (MAR) – is een
gebrek aan focus door de organisatie. Deels komt
dit voort uit het brede mandaat en deels uit de
veelheid van wensen van de lidstaten. De
taakverdeling tussen het Secretariaat en de
lidstaten (Uitvoerende Raad, Algemene Conferentie)
is fluïde. Vaak is het Secretariaat uitvoerder van de
wensen van de lidstaten. UNESCO’s landenkantoren
hebben niet of nauwelijks impact op het beleid op
landenniveau. Verder staat UNESCO er financieel
zeer slecht voor. De financiële positie van UNESCO
verslechtert.

Focus …
Beleidse… 4
Strategie
3
uitvoerin…
Effectivit…
2
1
Samenw…
0
Evaluatie …
Corrupti…

HRM

Verantw. …
Financiel…
Uitvoering

4. Beleidsrelevantie
Als normerende organisatie is UNESCO een
relevante speler in de internationale architectuur.
Als uitvoeringskanaal voor het Nederlandse OSbeleid is de organisatie echter veel minder relevant.
5. Bijzonderheden
De onafhankelijke externe evaluatie die in 2010 is
uitgevoerd en de hervormingen die hieruit voortvloeien zijn voor Nederland dé prioriteit. Uit het
rapport blijkt dat UNESCO op veel terreinen zal moeten hervormen alsook verbeteren. Belangrijke
conclusies van het evaluatieteam zijn volgende: 1) meer focus (mandaat), 2) betere
samenwe rking met andere (VN)instellingen, 3) betere afstemming tussen Secretariaat, Algemene
Conferentie en Uitvoerende Raad, 4) meer partnerschappen (en ook de Nationale UNESCO
Commissies hiervoor meer inzetten) en 5) hervorming van het netwerk van veldkantoren.

19

17. Samenvatting scorecard UNFPA 2011
17.1

Mandaat

Het United Nations Population Fund (UNFPA) is opgericht in 1967 en streeft naar universele toegang
tot informatie, diensten en middelen voor seksuele en reproductieve gezondheid en het bevorderen
van reproductieve rechten (SRGR). Leidraad voor het werk van UNFPA is het Programme of Action van
de International Conference on Population and Development , in Caïro in 1994. 179 landen
onderschreven daar de Cairo Consensus . UNFPA is verantwoordelijk voor tenuitvoerlegging van deze
agenda op grond van besluit 95/15 (1995) van de (geme ngde) Uitvoerende Raad van UNDP en
UNFPA.
17.2

Financiële omvang en bijdrage

De inkomsten van UNFPA bestaan uit vrijwillige bijdragen, geoormerkt en ongeoormerkt. UNFPA heeft
een grote, maar onevenwichtige en onvoorspelbare donorbasis. UNFPA is wel het VN-fonds met de
meeste bijdragende lidstaten (182 in 2007, 150 in 2010). In 2010 gaven 21 donoren meer dan USD 1
miljoen. Zij waren hiermee verantwoordelijk voor de bulk van het budget.
Totale omvang
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
17.3

2010
USD 866,5 miljoen
USD 119,6 miljoen
13,8%
1e

Sterke focus en nadruk op landenniveau,
evaluatie en beheer kunnen beter

UNFPA heeft een sterke focus op een helder mandaat.
Nadruk op landenniveau, regionalisatie en delegatie van
besluitvorming zijn positieve punten. De vele parallelle
veranderingsprocessen leggen echter een (te) grote druk
op de organisatie, wat bijdraagt aan zorgpunten op
terreinen als resultatencommunicatie, evaluatie en
systematisch gebruik van geleerde lessen. Ook bestaan
zorgen ten aanzien van beheersmatige tekortkomingen
(bv. interne controle - systemen). De aanpak van deze
zaken is momenteel toppriorite it. UNFPA werkt goed samen
met haar partners.
17.4

Beleidsrelevantie op SGRG en gender

UNFPA is een (geografisch) relevante, strategische partner
voor Nederland op het prioritaire beleidsterrein SRGR, voor
bestrijding van moedersterfte (milleniumdoel (MDG) 5) en
bevordering van universele toegang tot SRG. Er is tevens
sprake van relevantie voor het doorsnijdende thema
gender en beperkte relevantie waar het gaat om goed
bestuur.
17.5

Bijzonderheden

UNFPA is een relevante en strategische partner voor
Nederland op het prioritaire OS-beleidsterrein SRGR,
bestrijding van moedersterfte (MDG 5) en gender. UNFPA
speelt een belangrijke rol bij de uitvoering van de Global
Strategy for Women’s and Children’s Health (2010) van SGVN.

20

18. Samenvatting scorecard UNHCR 2011
18.1

Mandaat

De United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR) heeft als doelstelling het verlenen van
internationale bescherming en humanitaire assistentie aan vluchtelingen en asielzoekers, staatlozen,
ontheemden en andere personen. UNHCR beoogt duurzame oplossingen te vinden voor deze
doelgroepen, momenteel zo’n 36 miljoen personen. UNHCR draagt daarbij het belang van humanitaire
principes uit, met name in conflicts ituaties.
18.2

Financiële omvang en bijdrage

Het programma van UNHCR wordt vrijwel geheel (97,7%) gefinancierd uit vrijwillige bijdragen.
Overheden financieren 93% van de begroting, intergouvernementele organisaties en pooled funding
dekken 4% en private donaties en bedrijfsleven dragen 3% van de uitgaven. De begroting in 2010
bedroeg USD 1,9 miljard. De totale Nederlandse bijdrage aan UNHCR in 2010 bedroeg ruim 67 miljoen
euro, waarmee Nederland de zesde donor van UNHCR is (na de VS, de Europese Commissie, Japan,
Zweden en Noorwegen).
2010
Totale omvang
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
18.3

USD 1,9 miljard
EUR 67 miljoen
4%
6e

Value for money, focus en financiële
positie zijn goed

UNHCR heeft een helder mandaat en wordt
gewaardeerd om de openheid met betrekking tot hun
beleid. Mede door zijn goede zelfstandige
financieringspositie heeft UNHCR echter soms de
neiging om de meerwaarde van coördinatie door OCHA
onvoldoende te onderkennen. De organisatiebre de
hervormingen hebben resultaten geboekt. Stafkosten
zijn gedaald van 41,4% in 2006 naar 27,1 % in 2010.
Uitgaven voor operaties zijn gestegen van 47,7% in
2006 naar 60,6% in 2010. Meer geld wordt dus
rechtstreeks aan de doelgroepen besteed. UNHCR laat
vooruitgang zien in result based management, zowel op het hoofdkwartier als in het veld.
18.4

Beleidsrelevantie voornamelijk op
voedselzekerheid

UNHCR verzorgt de distributie van het voedsel van
onder meer het World Food Programme (WFP) aan
vluchtelingen en ontheemden. Mede door de uitgebreide
veldpresentie ook in de meer afgelegen gebieden, is de
organisatie een gerespecteerde speler.
18.5

Bijzonderheden

UNHCR is de enige VN-organisatie die genoemd wordt in
het huidige Nederlandse regeer- en gedoogakkoord.
Nederland zet actief in op versterking van ‘bescherming
in de regio’ en doet dit in samenwerking met UNHCR.

21

19. Samenvatting scorecard UNICEF 2011
19.1

Mandaat

Het UNICEF mandaat richt zich op bescherming, hulpverlening en ontwikkeling van kinderen in de
leeftijd van 0-18 jaar en van vrouwen en hun gezinnen. Daarbij hanteert UNICEF een
rechtenbenadering.

19.2

Financiële omvang en bijdragen

In 2010 was Nederland vijfde donor van UNICEF. Totaal werd EUR 112,7 miljoen, waarvan EUR 35
miljoen ongeoormerkt (algemeen vrijwillige bijdrage) aan UNICEF bijgedragen. Nederlandse
programma’s waren gericht op humanitaire hulp/noodhulp; de bescherming, hulpverlening en
ontwikkeling van kinderen in OS-landen en fragiele staten (o.a. onderwijs in conflictgebieden); water
en sanitatie; SRGR (inclusief moedersterfte en HIV/AIDS); gender; sociale bescherming en
mensenrechten (kinder- en vrouwenrechten).
Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
19.3

2010
USD 3,6 miljard
EUR 112,7 miljoen (USD 158,8 miljoen)
4,4%
5e

Institutionele aspecten en intern
functioneren scoren goed ,
samenwerken moet beter

UNICEF heeft een breed mandaat met een duidelijke
focus. Door sterke strategie, effectiviteit van
bestuur- en beheersorganen, en operationele
capaciteit scoort UNICEF goed op effectiviteit e n
uitvoering op OS- en humanitair terrein. Er is
aandacht voor financieel beheer en risico
management, een terrein waarop UNICEF nog bezig
is verbeteringen door te voeren. De samenwerking
met anderen zou nog meer versterkt kunnen
worden. UNICEF’s brede rol en inzetbaarheid maakt
het tot een ‘systeemorganisatie’ die het multilaterale
stelsel versterkt en samenbindt.
19.4

Beleidsrelevantie op thema’s
voedselzekerheid, water, veiligheid
en rechtsorde, SRGR

UNICEF is relevant op vier beleidsprioriteiten van het
OS-beleid; voedselzekerheid (voeding), water,
veiligheid en rechtsorde (post-conflict situaties,
transitie, wederopbouw), SRGR. Daarnaast speelt de
organisatie een belangrijke rol binnen het
dwarsdoorsnijdende thema gender. Op het gebied
van goed bestuur en duurzaamheid speelt UNICEF
een indirecte rol, door institutionele en duurzame
ontwikkeling in sociale sectoren.
19.5

Bijzonderheden

Een belangrijke meerwaarde van UNICEF is dat de organisatie wereldwijd actief is op humanitair- en
OS terrein. Hierdoor zorgt de organisatie voor continuïteit voor, tijdens en na conflicten.

22

20. Samenvatting scorecard UNRWA 2011
20.1

Mandaat

De United Nations Relief and Works Agency for Palestine Refugees in the Near East (UNRWA) werd in
1949 opgerich t om de directe humanitaire nood onder Palestijnse vluchtelingen in het Midden-Oosten
te verlichten en ontwikkelingsgerichte activiteiten te ontwikkelen. UNRWA richt zich specifiek op Gaza,
de Westelijke Jordaanoever, Libanon, Syrië en Jordanië. UNRWA richt zich met name op onderwijs,
gezondheidszorg, infrastructuur voor huisvesting, noodhulp (voedsel en financieel) en
microfinanciering.
20.2

Financiële omvang en bijdragen

UNRWA heeft jaarlijks grote financiële tekorten. Tot nu toe zijn de middelen voor de meest essentiële
noden uiteindelijk altijd gevonden, vaak door verhoging van de bijdrage door bestaande donoren.
UNRWA koopt voor meer dan 15 miljoen dollar per jaar aan voedingsmiddelen in Nederland.
Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
20.3

2011
USD 1,717 miljard
EUR 18 miljoen (wv EUR 5 miljoen noodhulp)
1.05%
7e

Institutionele aspecten en intern
functioneren scoren voldoende

Als ad hoc organisatie heeft UNRWA tot 2010 weinig
aandacht besteed aan zaken als evaluatie. Door de
invoering van de Medium Term Strategie in 2010 wordt
verwacht dat het intern functioneren sterk zal verbeteren.
Een groot terugkomend probleem voor UNRWA is echter
de financiële positie, die erg zwak is.
20.4

Beleidsrelevantie voornamelijk op
thema’s voedselzekerheid en water

UNRWA is een uiterst relevante organisatie voor de
mensen die onder haar mandaat vallen. De organisatie
draagt indirect bij aan de verwezenlijking van
Millenniumdoelen.

20.5

Bijzonderheden

UNRWA speelt een niet te onderschatten stabiliserende rol
tijdens periodes van onrust in het Midden-Oosten.

23

21. Samenvatting scorecard Wereldbank 2011
21.1

Mandaat

Het bevorderen van duurzame economische ontwikkeling en van de opbouw van productieve sectoren
in ontwikkelingslanden en middeninkomens- en transitielanden, zonder politieke inmenging.
21.2

Financiële omvang en bijdragen

In 2010 is een kapitaalverhoging goedgekeurd die het totaal zal brengen op USD 277,5 mld. Het
huidige aandeel van Nederland zal na de volledige aanvulling van het kapitaal afnemen tot 2,00%.
2010
Omvang portefeuille
(aandelen)kapitaal5
Nederlands aandeel6
Ranking NL op totaal
21.3

IBRD
USD 120 mld
USD 190 mld
USD 4,2 mld
12/187

IDA
USD 113 mld
USD 49,2 mld (IDA-16)
EUR 787 mln (IDA-16)
8/5 1

Institutionele aspecten en extern
functioneren scoren goed, meer
decentralisatie nodig

De Wereldbank speelt een leidende rol binnen de
internationale hulparchitectuur, zowel in de beleidsdialoog
met overheden in ontwikkelingslanden als ook op het
gebied van kennis en onderzoek. De WB heeft een sterk
resultatenraamwerk en een goed functionerende
evaluatiedienst. Het is vooral op decentraal niveau dat
nog enkele verbeterslagen kunnen worden gemaakt. De
Bank is vaak de lokale donorcoördinator maar toont ook
een neiging tot solitair optreden. Met name in fragiele
staten is het lokale kantoor vaak onvoldoende uitgerust
en wordt sterk geleund op ‘Washington’.
21.4

Beleidsrelevantie

De Wereldbank heeft een sterke relevantie voor de brede
internationale OS-architectuur. Op alle relevante
Nederlandse OS-thema’s speelt de Bank een leidende rol,
die in de meeste gevallen ook resulteert in intensieve
samenwerking. Enige uitzondering is voedselzekerheid
waar Nederland met andere organisaties samenwerkt
(o.a. IFC, IFAD).
21.5

Bijzonderhede n

De naam Wereldbank (WB) is van toepassing op twee
bestuurlijk en beleidsmatig geïntegreerde organisaties:
IBRD en IDA. De WB maakt samen met IFC, MIGA en
ICSID deel uit van de Wereldbankgroep. Als ’s werelds
grootste instituut voor ontwikkelingssamenwerking heeft de WB veel invloed, maar ligt ze ook onder
een vergrootglas van een kritisch publiek. De verwijten variëren van (te) strikte leencondities tot
5

6

SDR 1 = USD 1,5 = EUR 1,17.
USD 4,2 mld is opgebouwd uit garantie - en paid in kapitaal. Het paid in gedeelte is ca. USD 255 mln.

24

onvoldoende aandacht voor mensenrechten en milieu. Via wereldwijde consultaties op tal van
onderwerpen toont de WB de wil om uit deze kritiek lessen te trekken. Nederland vormt binnen de
Wereldbankgroep een kiesgroep samen met Armenië, Bosnië -Herzegovina, Bulgarije, Cyprus, Georgië,
Kroatië, Israël, Macedonië, Moldavië, Montenegro, Oekraïne en Roemenië .

22. Samenvatting scorecard WFP 2011
22.1

Mandaat

Het Wereldvoedselprogramma (WFP) is, in samenspraak tussen de FAO en de VN, in 1961 opgericht
als multilaterale voedselhulporganisatie en heeft een humanitair/noodhulp evenals een
ontwikkelingsmandaat: het leveren van voedselhulp in noodsituaties, het inzetten van voedselhulp ter
ondersteuning van economische en sociale ontwikkeling en het leveren va n een bijdrage aan de
internationale voedselzekerheid.
22.2

Financiële omvang en bijdragen

WFP is voor haar financiering volledig afhankelijk van vrijwillige bijdragen. Dit kan zowel in cash als in
natura (voedsel, personeel) zijn. Het grootste deel van de bijdragen is geoormerkt. Het totale budget
in 2010 bedroeg USD 6,4 miljard, waarvan 3,8 miljard (60%) is binnengehaald. WFP is hiermee in
financieel opzicht een van de grootste VN-organisaties. Van het totale budget van WFP wordt
ongeveer 90% beste ed aan noodhulp en rehabilitatieactiviteiten en 10% aan ontwikkelingsactiviteiten.
De Nederlandse bijdrage is onderverdeeld in een vaste bijdrage en bijdragen die vallen onder de
kanaalfinancieringsovereenkomst (KFO).
Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL
22.3

2010
USD 6,4 miljard
USD 74 miljoen
1,2%
10e

Institutionele aspecten en extern
functioneren zijn goed

Het WFP is een centrale organisatie binnen de
humanitaire tak van het VN-systeem. De
verandering van focus van food aid naar food
assistance is belangrijk binnen de organisatie voor
hulp aan vooral fragiele en conflict-staten. WFP
blijft echter focussen op de voedselhulp, om
honger te bestrijden. De institutionele aspecten
van de organisatie zijn van goed tot uitstekend te
kwalificeren, en ook het extern functioneren van
de organisatie voldoet aan de verwachtingen.
22.4

Beleidsrelevantie op
voedselzekerheid

Alhoewel WFP cruciaal is voor humanitaire hulpverlening, heeft het een beperkte relevantie voor de
speerpunten van het Nederlandse OS-beleid. Bij het thema voedselzekerheid en samenwerking met
het bedrijfsleven komt WFP echter sterk naar voren.
22.5

Bijzonderheden

De relevantie van WFP betreft vooral de
humanitaire assistentie bij acute hongernoden in
zowel conflictgebieden als in gebieden die lange

25

tijd door droogte of door andere natuurverschijnselen worden getroffen.

23. Samenvatting scorecard WHO 2011
23.1

Mandaat

De World Health Organisation (WHO ), als één van de oorspronkelijke organisaties van de VN, is
opgericht op 7 april 1948. De doelstelling is het bereiken van het hoogst mogelijke niveau van
gezondheid van de wereldbevolking. Het mandaat van de organisatie is gericht op het vaststellen van
normen en standaarden, het monitoren van de wereldwijde gezondheidssituatie en het adviseren en
assisteren van de lidstaten inzake gezondheidszorg.
23.2

Financiële omvang en bijdragen

WHO’s inkomsten worden gevormd door verplichte bijdragen en vrijwillige contributies. WHO’s
begroting voor 2010-2011 is USD 4,5 mld alleen vanwege teruglopende inkomsten bestond er op 31
december 2010 een begrotingsgat van USD 1290 mln. Het programmabudget voor 2012-2013 is
onlangs naar beneden bijgesteld tot USD 4 mld. Eind 2010 is het nieuwe vierjarige Nederlandse
partnerschapsprogramma met de WHO afgesloten.
Totaal
Nederlandse bijdrage
Percentage van totaal
Ranking NL (2010)
23.3

Biennium 2010/2011
USD 2,3 miljard (2010)
EUR 16 miljoen (2011)
Circa 2 % biennium 2008-2009
10e

Institutionele aspecten en intern
functioneren scoren matig

De WHO heeft een goede focus op het kernmandaat en
is vergevorderd wat betreft Result Based Management,
HRM en samenwerking met andere actoren. Ook de
overgang van een streefbudget naar een realistisch
budget is positief. De aanstaande hervormingen zijn
echter wel noodzakelijk om de organisatie te verbeteren.
Verontrustend zijn daarnaast de grote financiële
problemen met betrekking tot interne controle en
verantwoordingskaders. Ook de hoge mate van
geoormerkte bijdragen, de gevolgen van teruglopende
bijdrages en cost recovery zijn probleempunten. Over
het algemeen kan men stellen dat het hoofdkantoor naar
behoren functioneert maar dat er veel problemen en grote verschillen bestaan op regionaal en
landenniveau.
23.4

Beleidsrelevantie voornamelijk op thema’s voedselzekerheid en water

De normerende functie van de WHO is belangrijk, ook
vanwege de impact die het heeft op nationaal beleid.
Daarnaast is de WHO relevant voor recente mondiale
ontwikkelingen en gezondheidsgevaren. Bovendien
speelt de WHO een belangrijke rol op humanitair gebied
en in het bevorderen van de MDGs. Op de vier
speerpunten van het Nederlands beleid is WHO ook
actief, met name op het gebied van SRGR.
23.5

Bijzonderheden

26

De WHO is in beginsel geen uitvoerende organisatie maar een belangrijke wereldwijde normerende
organisatie.

27