Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

29 453

Woningcorporaties

Nr. 461

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN
KONINKRIJKSRELATIES
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 5 december 2017
Met deze brief informeer ik u over de stand van zaken van een aantal
trajecten op het gebied van toezicht en verantwoording in de corporatiesector. Het betreft allereerst een reactie op het onderzoek van Aedes naar
administratieve lasten bij woningcorporaties1. Vervolgens informeer ik u
over het convenant dat het Ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties (BZK), de Autoriteit woningcorporaties (Aw), het
Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) en Aedes namens de
corporatiesector op 5 december zullen afsluiten om de omvang van de
informatie-uitvraag te reduceren, de kwaliteit van verantwoordingsdata te
verbeteren en de wijze van gegevensuitwisseling te stroomlijnen. Tot slot
zal ik u informeren over het de samenwerking tussen de Aw en het WSW.
1. Onderzoek administratieve lasten corporatiesector
Op 9 november jl. heeft Sira Consulting in opdracht van Aedes een
onderzoek gepubliceerd over de lasten die voortkomen uit de Woningwet,
waaronder de lasten van de herziening van de Woningwet per 1 juli 2015
en de uitvoering van het toezicht en de eisen voor de borging voor zover
deze een basis hebben in de Woningwet. Het onderzoek is een nuttige
bijdrage in de discussie over de administratieve lasten van woningcorporaties. Het geeft een schatting van de lasten en laat ook zien welke
onderdelen bij corporaties tot de grootste lasten leiden. Het biedt
daarmee belangrijke aanknopingspunten om te bezien of de vormgeving
van wetgeving danwel uitvoering daarvan kan worden verbeterd.
De hoofdconclusie van het onderzoek is dat de totale structurele administratieve lasten van de Woningwet voor woningcorporaties geraamd
worden op € 89,6 mln. De eenmalige administratieve lasten worden
geraamd op € 76,6 mln. Uit eerdere nulmetingen, vóór de herzieningswet,
1

kst-29453-461
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Effecten van de Woningwet op regeldruk corporaties, Sira Consulting in opdracht van Aedes,
9-11-2017.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 29 453, nr. 461

1

werden de structurele administratieve lasten van de Woningwet (inclusief
onderliggende regelgeving en toezicht) circa € 30 mln. becijferd. De
stijging van de structurele lasten als gevolg van de herziening van de
Woningwet wordt door de onderzoekers daarmee geschat op circa € 60
mln. Dit is aanzienlijk hoger dan de, ook door Sira Consulting gemaakte,
ex ante ramingen2 bij de herzieningswet. Het beeld in de ex ante
ramingen was dat de structurele lasten van de herziening van de wet € 4,0
mln zou bedragen. Deze raming was gebaseerd op het algemene
wettelijke kader waarbij de onderliggende regelgeving nog onbekend was.
De uitkomst van de wetsbehandeling, de uitwerking van het toezicht en de
onderliggende regeling waren evenmin bekend bij het opstellen van de ex
ante ramingen. De uitkomsten zijn daarom niet eenduidig met elkaar te
vergelijken. Ook de eenmalige administratieve lasten voor woningcorporaties als gevolg van de herziening van de Woningwet worden ex post
hoger geraamd dan in de ex ante berekening: € 76,6 mln. ten opzichte van
ex ante € 40 mln. Sira Consulting geeft aan dat de hogere eenmalige
lasten voornamelijk komen door de korte implementatieperiode voor
corporaties waardoor informatie pas vlak voor de ingangsdatum
beschikbaar kwam.
Verbetervoorstellen
In het onderzoek wordt een aantal verbetersuggesties gedaan om de
administratieve lasten voor corporaties te verlagen. Een aantal van de
suggesties zijn ook in eerdere gesprekken met de sector (onder andere
met Aw, WSW, Aedes, Woonbond, VTW, VNG) aan de orde geweest en
worden deels al opgepakt, zoals met het convenant verbeteren informatievoorziening en het programma Verticaal Toezicht. Onderstaand zal ik kort
in gaan op de genoemde verbetervoorstellen.
Eenmalige lasten
De hogere eenmalige lasten komen deels voort uit de relatief korte
implementatieperiode voor de invoering van de herziene Woningwet.
Sinds 1 juli 2015 hebben corporaties veel wijzigingen moeten doorvoeren,
onder meer op het gebied van governance, financiën (zoals aanpassing
van financiële reglementen, invoering marktwaardering) en met ingang
van 1 januari 2018 het scheiden van hun kerntaken van de commerciële
taken. De ernst van de bevindingen en aanbevelingen van de Parlementaire Enquête Woningcorporaties lieten zien dat herziening en implementatie van de Woningwet op relatief korte termijn noodzakelijk waren.
Binnen de korte implementatieperiode is er daarom de afgelopen jaren
intensief samengewerkt met Aedes, Vereniging Nederlandse Gemeenten
(VNG), Woonbond en de Verenging van Toezichthouders in Woningcorporaties (VTW) om de sector zo goed mogelijk te begeleiden bij de implementatie van de herziene Woningwet. Een belangrijke aanbeveling uit het
Sira-onderzoek is om bij toekomstige wijzigingen van de regels voldoende
tijd te nemen voor de implementatie. Ik verwacht dat toekomstige
wijzigingen van de regelgeving een meer regulier karakter zullen hebben
en zal daarbij in lijn met de aanbeveling rekening houden met een
voldoende ruime implementatieperiode voor de sector.

2

Zie memorie van toelichting Wijziging van de Herzieningswet toegelaten instellingen en
instelling (Kamerstuk 33 966, nr. 3) en het Besluit toegelaten instellingen volkshuisvesting, Stb.
2015, nr. 231

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 29 453, nr. 461

2

Structurele lasten
Het onderzoek geeft langs drie categorieën aanbevelingen om de
structurele lasten te verminderen; marktwaardering, verantwoording en
toezicht en maatschappelijke legitimatie. De door de onderzoekers
geraamde lastenreductie van de voorgestelde maatregelen wordt geschat
op circa € 14 tot 28 mln. per jaar.
In het primaire proces van een woningcorporaties speelt vastgoed een
centrale rol. Het is daarom van belang dat corporaties gegevens over hun
vastgoed en de ontwikkeling daarvan goed in zicht hebben. Dit vergroot
het vastgoedinzicht bij corporaties en zorgt daarmee voor een prudent
beheer van maatschappelijk bestemd vermogen. Het verplicht toepassen
van marktwaardering van het vastgoed draagt hieraan bij. Andere
redenen voor de invoering van de marktwaardering voor woningcorporaties zijn het vergroten van de onderlinge vergelijkbaarheid tussen
corporaties en het op termijn terugdringen van het aantal waardebegrippen in de sector.
Vanaf het verslagjaar 2016 zijn woningcorporaties verplicht om hun bezit
op marktwaarde te waarderen. Een veelgehoorde verklaring voor de
hoger dan verwachte administratieve lasten op dit thema, is dat corporaties voor het uitvoeren van de marktwaardering ook hebben moeten
investeren in de kwaliteit van de onderliggende vastgoeddata. Deze data
was in veel gevallen niet toereikend was voor het uitvoeren van de
marktwaardering. Deze investeringen dragen bij aan het verder professionaliseren van de sector.
Sira doet in haar onderzoek het voorstel om consequent één waarderingsmethodiek te hanteren voor corporaties. Dit wordt ook nagestreefd door
Aw en WSW in het traject Verticaal Toezicht, waar op ik later in deze brief
nader zal in gaan. Op dit moment gelden voor corporaties naast de
marktwaarde nog verschillende verplichte waarderingsmethoden; zoals
de volkshuisvestelijke exploitatiewaarde, de bedrijfswaarde en het
beklemde vermogen. Streven is dat per verslagjaar 2019 wordt gewerkt
met enkel de marktwaardering en de daarvan afgeleide beleidswaarde.
Beiden kennen dezelfde methodiek en maken gebruik van gegevens
waarover corporaties ten behoeve van hun reguliere bedrijfsvoering
worden geacht te beschikken.
Een andere verbetersuggestie gaat over de wijze waarop marktwaardering
wordt toegepast. Om de kosten voor taxaties, die bij marktwaardering
gebruikelijk zijn, te drukken, wordt jaarlijks door het Ministerie van BZK
een handboek modelmatig waarderen marktwaarde gepubliceerd. Dit
handboek wordt in brede consultatie met de sector, waaronder Aedes,
opgesteld. Hierbij wordt tevens veel aandacht besteed aan het geven van
voorlichting aan corporaties hoe de marktwaardering gebruikt kan worden
bij een adequate vastgoedsturing en aan de verstrekking van handreikingen rondom het op orde krijgen van relevante vastgoeddata bij
corporaties. Daarnaast wordt door BZK, in samenspraak met sectorpartijen, in het kader van het handboek marktwaardering uitvoerig afgestemd
met accountants en softwareleveranciers om onvolkomenheden in het
verslagleggingsproces te reduceren. Ten behoeve van de evaluatie van de
herziening van de Woningwet zal worden onderzocht of de wijze van
marktwaardering voor corporaties verder kan worden vereenvoudigd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 29 453, nr. 461

3

Verantwoording en toezicht
Er worden verschillende verbetersuggesties gedaan om de structurele
administratieve lasten voor verantwoording en toezicht te verlagen. Een
belangrijk punt in de suggesties is dat de samenwerking tussen Aw en
WSW op het gebied van toezicht kan worden geïntensiveerd. Later in deze
brief zal ik aangeven hoe hier binnen het programma Verticaal Toezicht
aan wordt gewerkt. In het rapport wordt verder voorgesteld dat er een
(telefonisch) loket wordt ingericht waar corporaties met vragen voor de
Aw terechtkunnen. Dit voorkomt dat er misverstanden ontstaan en dat
corporaties onvolledige vergunningaanvragen indienen. De Aw geeft aan
dat het van belang is om corporaties goed te informeren hoe de wet
geïnterpreteerd moet worden. Om hieraan bij te dragen biedt de Aw de
mogelijkheid om specialistische, complexe casuïstiek in een casusbespreking doornemen. Via het Meld- en Informatie-centrum (MIC) van de
Aw kan dit aangevraagd worden. Aan een dergelijke casusbespreking
kunnen, in lijn met de aanbeveling uit het rapport, geen rechten worden
ontleend omdat niet alle onderliggende stukken voorhanden zijn.
Een andere verbetersuggestie is het versoepelen van de normeringen in
het accountantsprotocol. Een van de suggesties die wordt gedaan is het
schrappen van de 0%-rapportagetolerantie. In het geactualiseerde
accountantsprotocol, dat 20 oktober jl. is gepubliceerd, is aan de wens van
accountants en woningcorporaties tegemoet gekomen door de 0%rapportagetolerantie grotendeels te schrappen3. Dit betekent dat de
controlerende accountant niet elke onvolkomenheid hoeft te rapporteren,
maar de tolerantie die accountants hanteren om het oordeel te bepalen
wordt niet aangepast. Ook wordt voorgesteld om de aanleverdatum voor
de wettelijk verplichte verantwoordingsinformatie te verschuiven van
1 mei naar 1 juli. Onlangs is besloten om hier ook voor 2018, in navolging
van dit jaar, aan tegemoet te komen. In de evaluatie van de herziening van
de Woningwet wordt bezien of de aanleverdatum structureel naar 1 juli
verschoven kan worden. Voorts wordt de suggestie gedaan om de
hoeveelheid verantwoordingsinformatie die ten behoeve van externe
verantwoording aan gemeente, huurders, het externe toezicht en
beleidsmonitoring te beperken. In het convenant Verbeteren informatievoorziening woningcorporaties wordt hier voor de komende jaren
invulling gegeven. Over het convenant zal ik nader in deze brief in gaan.
Toezicht op Governance Aw en wettelijk verplichte visitatie
Om de verantwoordingslast voor corporaties te beperken, hebben de Aw
en de Stichting Visitatie Woningcorporaties Nederland (SVWN) afspraken
gemaakt over het benutten van elkaars gegevens, de planning van
governanceaudits van de Aw en de wettelijk verplichte visitatie-activiteiten
door SVWN-geaccrediteerde bureaus. De wettelijk verplichte visitatie en
de governance-inspectie van de Aw zijn andere instrumenten die echter
qua voorbereiding een vergelijkbare belasting van de corporaties eisen.
Om de daardoor ontstane dubbeling van administratieve lasten te
voorkomen, hebben de Aw en SVWN samenwerkingsafspraken gemaakt.
Jaarlijks zal er een onderzoek plaatsvinden door de Aw naar de governance van alle corporaties om de risico’s van specifieke corporaties in te
schatten. Aw en SVWN hebben afgesproken dat de Aw in beginsel geen
governance-inspectie bij een corporatie uitvoert in dezelfde periode als
waarin een visitatie plaatsvindt. De visitatiecommissie zal voorts gebruik
maken van alle oordeelsbrieven en brieven naar aanleiding van een
3

Met uitzondering van de onderdelen 5.7.8., 5.7.9. en 5.7.14 in onderdeel B. Dit zijn bepalingen
over het vervreemden van bezit en het aanbesteden. Hierop kan geen uitzondering gemaakt
worden omdat het niet voldoen aan deze bepalingen een overtreding van de regelgeving is.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 29 453, nr. 461

4

governance-inspectie die de Aw in de te onderzoeken visitatieperiode
heeft opgesteld. Andersom maakt de Aw voor haar governance-toezicht
gebruik van visitatierapporten op het onderdeel governance en daarnaast
van de zienswijze van de corporatie (bestuur en RvC) op de bevindingen
van de visitatiecommissie. De Aw en SVWN zien op langere termijn een
taakverdeling ontstaan waarin de door SVWN geaccrediteerde visitaties
zich primair richten op het maatschappelijk functioneren van corporaties
en de Aw erop toeziet dat er in de (interne) governance voldoende
waarborgen bestaan voor goed functionerende corporaties.
Legitimatie
In het rapport is aangegeven dat gemeenten een drempel ervaren voor
het uitschrijven van een markttoets. Om het toepassen van een markttoets
eenvoudiger te maken wordt mede naar aanleiding van de inzichten die
reeds zijn opgedaan aan de Samenwerkingstafel middenhuur4 op dit
moment ingezet op het beschikbaar maken van een landelijk platform
voor publicatie van markttoetsen en standaardisatie van bijvoorbeeld
handleidingen, formulieren en rekenmodellen. Daarnaast is in het
regeerakkoord afgesproken de markttoets, op plaatsen waar geen
commerciële partij bereid blijkt of in staat is om te investeren, te vereenvoudigen. Vereenvoudigingsvoorstellen voor de markttoets zal ik doen in
het licht van de eindrapportage van de Samenwerkingstafel. Hierover zal
ik u begin 2018 informeren.
Verder worden er verbetersuggesties gedaan om de lasten van inkomenstoetsing te verminderen. Er is de afgelopen periode al een aantal
vereenvoudigingen doorgevoerd rond woningtoewijzing en verantwoording. Zo geldt voor diverse categorieën huurders een uitzondering
voor de inkomenstoetsing en hoeft bij de inkomenstoetsing van bijstandsgerechtigde huurders geen gebruik te worden gemaakt van gegevens van
de Belastingdienst. In die gevallen kan worden volstaan met het bewijs
van de uitkering. Verder is bij de toewijzing aan arbeidsmigranten een
vereenvoudigde verantwoordingsprocedure in de wetgeving vastgelegd
en is het mogelijk geworden om via een bestuursverklaring verantwoording af te leggen over het in gebruik geven van corporatiewoningen
voor opvang c.q. verblijf waarvan toewijzing door een andere partij
(intermediair) plaatsvindt. Een verbetersuggestie die hiermee samenhangt
is dat er een centraal register zou moeten komen voor inkomenstoetsen.
Samen met Aedes zal ik de komende periode de mogelijkheden hiertoe
verkennen.
Een andere verbetersuggestie die in het onderzoek wordt gedaan is om
het besluitvormingsproces bij verenigingen te verbeteren. Bij de Veegwet
wonen is het amendement De Vries5 aangenomen, met als doel de positie
van de algemene ledenvergadering binnen woningbouwverenigingen te
versterken ten opzichte van de Raad van Commissarissen. Zoals eerder
gemeld, is vooralsnog niet gebleken dat het amendement de besluitvorming binnen woningbouwverenigingen in de praktijk zal blokkeren.6
Dat neemt niet weg dat het verplicht opvragen van de zienswijze van de
ledenvergadering extra lasten oplevert voor de corporatie. Naar
aanleiding van de evaluatie van de herziening van de Woningwet zal
worden beoordeeld of maatregelen wenselijk zijn om dit besluitvormingsproces bij verenigingen te verbeteren.

4

Kamerstuk 32 847, nr. 279
Kamerstuk 34 468, nr. 17
6
Kamerstuk 29 453, nr. 459
5

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 29 453, nr. 461

5

Naar verwachting zal ik de evaluatie van de Woningwet eind 2018 naar uw
Kamer sturen, zodat ik de jaarrapportages van de corporaties over het
verslagjaar 2017 mee kan nemen in de evaluatie. Bij de evaluatie zal ik
waar mogelijk wijzigingsvoorstellen schetsen.
2. Convenant Verbeteren informatievoorziening woningcorporatiesector
Uw Kamer is in juli 20157 geïnformeerd over de ambities en plannen om
de informatievoorziening in de woningcorporatiesector te verbeteren. De
afgelopen tijd hebben Aw, WSW, BZK en Aedes de samenwerking op het
gebied van informatievoorziening geïntensiveerd en besloten om de
samenwerking de komende jaren te verdiepen. De samenwerkingsafspraken voor de komende vijf jaar zijn vastgelegd in het convenant
«Verbeteren informatievoorziening woningcorporatiesector». Het
convenant wordt op 5 december door partijen getekend en gaat over het
verminderen van de (onder meer wettelijk verplichte) informatie-uitvraag
aan corporaties, het verbeteren van de kwaliteit van geleverde data en het
efficiënter laten verlopen van de gegevensuitwisseling tussen uitvragende
partijen en corporaties. Het belang van samenwerking tussen de partijen
is toegenomen nadat bleek dat CorpoData tegen zijn technische grenzen
was gelopen. In mei 20178 bent u geïnformeerd over de automatiseringsproblemen die er zijn ontstaan bij de uitvraag van de prognosegegevens
van de woningcorporaties via CorpoData, het digitale loket voor de
gegevensuitwisseling dat beheerd wordt door de Aw.
In het convenant spreken de partijen af dat er gedurende de looptijd van
het convenant (5 jaar) naar wordt gestreefd om in de jaarlijkse gegevensuitvraag gemiddeld een reductie van 10% per jaar te realiseren, waarmee
aan het einde van de convenantsperiode de uitvraag zal zijn gehalveerd.
De huidige gegevensuitvraag en toekomstige wijzigingen in de gegevensuitvraag zullen worden getoetst op nut, noodzaak en proportionaliteit. Ook
wordt de regie op de gegevensuitvraag anders ingericht. De convenantpartijen worden gezamenlijk verantwoordelijk voor de omvang en wijze
van de gegevensuitwisseling, waarbij partijen op basis van wettelijke
taken zo nodig wel hun eigen verantwoordelijkheid kunnen blijven nemen.
Dit betekent bijvoorbeeld dat wanneer de Aw omwille van de wettelijke
toezichtstaak bepaalde gegevens van corporaties nodig heeft, het
convenant dit niet in de weg kan staan.
Ook spreken de partijen af dat ten behoeve van de jaarlijkse gegevensuitwisseling tussen woningcorporaties en uitvragende partijen gebruik wordt
gemaakt van één technische standaard, te weten Standard Business
Reporting (SBR). Deze standaard wordt onder andere al gebruikt voor de
verplichte deponering van de jaarrekening bij de Kamer van Koophandel.
Voor de implementatie van SBR wordt gestreefd om het CorpoDataportaal per eind 2018 te vervangen door een SBR-portaal dat gekoppeld is
aan Digipoort en beheerd wordt door de uitvoeringsorganisatie Logius9.
Hiermee is naar verwachting een stabiele oplossing voor de lange termijn
gevonden.
De corporatiesector is een data-intensieve sector, waarbij vele publieke en
private partijen op kwalitatief hoogwaardige gegevens moeten kunnen
vertrouwen. Naast de kwaliteit van de gegevens is het net zo belangrijk
7
8
9

Kamerstuk 29 453, nr. 398
Kamerstuk 29 453, nr. 439
Logius zorgt voor producten en diensten voor de digitale overheid en biedt ICT-oplossingen en
standaarden die alle overheidsorganisaties gebruiken in hun digitale dienstverlening.
Voorbeelden van deze diensten zijn DigiD, Digipoort en SBR.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 29 453, nr. 461

6

dat de uitwisseling op efficiënte wijze is ingericht. De partijen spreken
hierover af dat door middel van een groeimodel wordt toegewerkt naar de
situatie waarin de gegevens system-to-system kunnen worden uitgewisseld, opdat voor corporatiemedewerkers tijdrovende en foutgevoelige
handmatige handelingen ten aanzien van verantwoordingsinformatie tot
een minimum kunnen worden beperkt. Gedurende de looptijd van het
convenant blijft de mogelijkheid om handmatig aan te leveren (zoals in de
huidige situatie het geval is) bestaan. Dit wordt vooral gedaan om de
woningcorporaties voldoende tijd te geven om de interne systemen aan te
passen.
Het convenant leidt met heldere afspraken tot een situatie waarin
woningcorporaties op basis van een eenduidige set van begrippen en
datadefinities hun interne sturing en (externe) verantwoording kunnen
verbeteren. Door het implementeren van een system-to-system structuur
via SBR wordt een aanzienlijke afname van handmatige handelingen ten
opzichte van de huidige situatie verwacht. In combinatie met een reductie
van de gegevensuitvraag leidt dit op termijn naar verwachting tot een
substantiële structurele administratieve lastenreductie voor woningcorporaties. De precieze omvang van de reductie als gevolg van het convenant,
is mede afhankelijk van het tempo waarin de afspraken uit het convenant
kunnen worden geïmplementeerd. Dit zal de komende maanden door de
convenantpartijen nader worden uitgewerkt. Ik zal uw Kamer in het
voorjaar hier over informeren.
3. Stand van zaken programma Verticaal Toezicht
De Aw en het WSW richten zich beide – vanuit hun onderscheiden
verantwoordelijkheden als toezichthouder en borger – op de financiële
discipline van woningcorporaties. Een van de aanbevelingen uit de
Parlementaire Enquête Woningcorporaties was dat de samenwerking en
afstemming tussen beide organisaties dienden te worden verbeterd. Bij
brief van 12 december 201610 is uw Kamer geïnformeerd over het
programma verticaal toezicht waarin uitvoering wordt gegeven aan deze
aanbeveling. Daarbij is toegezegd dat u eind 2017 nader zou worden
geïnformeerd over de vormgeving en implementatie van het gezamenlijke
beoordelingskader van Aw en WSW. Beide organisaties hebben mij bij
brief van 23 november 2017 bericht over de voortgang die zij dit jaar
hiermee hebben geboekt en over de planning voor de verdere implementatie in de komende jaren. De betreffende brief treft u bijgevoegd aan11.
Dit is ook met Aw en WSW besproken en zij zijn daarmee akkoord gegaan.
De aanpak die Aw en WSW voorstellen, bestaat globaal uit twee sporen.
Ten eerste hebben Aw en WSW voor de overlappende werkterreinen op
het gebied van financiën, bedrijfsmodel, governance van corporaties een
gezamenlijk beoordelingskader ontwikkeld: één bril waardoor zij corporaties gaan bekijken en beoordelen. Dit kader vervangt alle separate
kaders en werkinstructies die er nu zijn bij beide organisaties. Het nieuwe
kader is consistenter, beperkter en eenvoudiger voor corporaties. De
informatie-uitvraag op basis van het kader zal «risicogericht» worden
vormgegeven. Er komt een gezamenlijk afgestemde basisuitvraag om te
beoordelen of er risico’s bij een bepaalde corporatie zijn. Alleen wanneer
de basisbeoordeling daar aanleiding toe geeft, volgt vervolgens een
gezamenlijk afgestemde verdiepende uitvraag.

10
11

Kamerstuk 29 453, nr. 432.
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 29 453, nr. 461

7

Het tweede spoor is een op het gezamenlijke beoordelingskader
afgestemd werkproces waarbij Aw en WSW gaan varen op elkaars
inzichten. Hiertoe zijn de werkzaamheden over beide organisaties
verdeeld. De Aw zal zich in de beoordeling richten op de governance,
rechtmatigheid en integriteit van een corporatie. WSW zal zich richten op
de financiële positie en het bedrijfsmodel van een corporatie. Voorts
zullen beide organisaties jaarlijks bij de ontvangst van de verantwoordingsinformatie de belangrijkste (financiële) ontwikkelingen van corporaties bespreken en eventuele acties daaropvolgend gezamenlijk
afstemmen. Deze nieuwe gezamenlijke werkwijze zal begin 2018 worden
vastgelegd in een samenwerkingsconvenant, zodat ook voor corporaties
transparant is hoe het samenwerkingsproces tussen Aw en WSW is
ingericht.
Bij de ontwikkeling van het programma Verticaal Toezicht is een klankbordgroep betrokken waarin verschillende corporaties en Aedes vertegenwoordigd zijn. Het nieuwe gezamenlijke beoordelingskader zal begin 2018
ook nog via bredere consultatie aan de sector worden voorgelegd. Voorts
zal in 2018 de nieuwe werkwijze door middel van pilots worden getest. De
planning is om per 1 januari 2019 volledige implementatie te realiseren.
Hiermee wordt de samenwerking tussen Aw en WSW op een stevige leest
geschoeid met versterking van het risicoraamwerk, meer consistentie in
optreden en lagere toezichtslasten voor corporaties.
Tot slot
Woningcorporaties zijn semi-publieke organisaties die een belangrijke rol
spelen op de Nederlandse woningmarkt. Corporaties voeren wettelijke
taken uit om bijvoorbeeld lagere inkomens en bijzondere doelgroepen te
voorzien van betaalbare, passende woningen. Lokaal zijn corporaties
belangrijke partners van gemeenten en andere instellingen met een
maatschappelijk oogmerk om wijken leefbaar te houden en voor het
welzijn van de bewoners.
Met de herziene Woningwet 2015 zijn per 1 juli 2015 de regels voor
corporaties aangescherpt en is het publieke toezicht op de sector
geïntensiveerd. Hiermee zijn ook de administratieve- en toezichtslasten
voor corporaties toegenomen. Voor woningcorporaties, net als andere
instellingen met een publieke taak, zal er altijd een spanning zijn tussen de
intensiteit van regulering en toezicht en ruimte voor de organisaties en
professionals. Het vraagt om oog te blijven houden voor de juiste balans.
Een verantwoorde verlaging van de administratieve- en toezichtslasten
schept meer ruimte bij corporatieprofessionals voor de uitvoering van
hun publieke taken. Hier zal ik mij de komende periode samen met de
sectorpartijen voor inspannen.
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
K.H. Ollongren

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 29 453, nr. 461

8