Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

28 982

Liberalisering energiemarkten

Nr. 135

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 13 november 2013
Bij brief van 17 oktober jl. heeft u mij gevraagd om in te gaan «op de
opdracht voor het brede onderzoek naar de beste schaliegaslocaties». Met
deze brief informeer ik u over de wijze waarop ik invulling zal geven aan
deze opdracht. In een later stadium zal ik uw Kamer nader informeren
over de inrichting van de structuurvisie schaliegas die ik voornemens ben
op te stellen op grond van artikel 2.3, tweede lid van de Wet op de
ruimtelijke ordening.
Structuurvisie/planMER schaliegas
In mijn brief van 18 september jl.1 heb ik aangegeven een structuurvisie te
willen opstellen specifiek voor schaliegas. De structuurvisie zal betrekking
hebben op de ondergrond en de bovengrond. Om tot een structuurvisie te
komen zal eerst een planMER worden opgesteld dat de milieugevolgen in
kaart brengt voor alle gebieden waar potentieel schaliegas aanwezig is.
Hierin worden ook landschap (inclusief cultureel erfgoed), veiligheid en
natuur meegenomen. Het planMER vormt belangrijke input voor het
opstellen van een structuurvisie. De structuurvisie heeft als doel de meest
geschikte locaties voor de opsporing en winning van schaliegas in kaart te
brengen. Het gaat dan om locaties waar de eventuele winning van
schaliegas het meest kansrijk is en waar de gevolgen voor natuur, mens
en milieu het beste kunnen worden geborgd.
Door vooraf op basis van een uitvoerige studie in kaart te brengen welke
locaties op nationaal niveau potentieel geschikt zijn, kan de Rijksoverheid
in de toekomst meer sturing geven aan de keuze voor locaties waar
opsporing en winning van schaliegas plaats mogen vinden. In de huidige
situatie bepaalt de initiatiefnemer in eerste instantie de locatie en de
overheid beoordeelt achteraf of de eventuele winning op die locatie
conform de wet- en regelgeving is. De structuurvisie geeft mij een breder
afwegingskader voor besluitvorming over vergunningen voor opsporing
1

kst-28982-135
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Kamerstuk 28 982, nr. 133

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 28 982, nr. 135

1

en winning van schaliegas. Voor andere overheden en burgers is de
structuurvisie een referentiekader dat inzicht geeft in de locaties waar
mogelijk opsporing en winning van schaliegas zou kunnen plaatsvinden.
Naar aanleiding van mijn gesprek met onder meer de Commissie m.e.r. en
de vragen die de afgelopen tijd zijn gerezen, ben ik van plan het vervolgtraject als volgt in te richten:
PlanMER/Structuurvisie:
1. Er wordt een structuurvisie inclusief een planMER opgesteld. Ik heb
het voornemen om rond het einde van het jaar een extern bureau
opdracht te geven voor het uitvoeren van het planMER, een belangrijke stap naar de totstandkoming van de structuurvisie. Het planMER
traject zal starten met een notitie reikwijdte en detailniveau. Hierin zal
worden aangegeven wat in het planMER zal worden onderzocht en
welk gebied het gaat bestrijken. Na het opstellen van het concept van
de notitie reikwijdte en detailniveau zal ik de mogelijkheid bieden aan
een ieder om hierop zienswijzen in te dienen. Ik zal dit ook aan de
Commissie m.e.r. vragen. Vervolgens zal de notitie definitief worden
vastgesteld en zal het planMER zelf worden vormgegegeven. Het
planMER zal ik tegelijkertijd met de ontwerp-structuurvisie aan uw
Kamer toesturen. Ik streef ernaar om dat eind 2014/begin 2015 te doen.
Na overleg met uw Kamer zal de structuurvisie worden vastgesteld.
2. In de structuurvisie zal worden meegenomen de afweging betreffende
de maatschappelijke kosten en baten. Tevens zal de rol van schaliegas
in de energietransitie en nut en noodzaak van schaliegas worden
toegelicht.
Wetgeving:
3. Zoals aangegeven in mijn brief van 18 september heb ik het voornemen om met het oog op mogelijke winning van schaliegas een aantal
aanpassingen in de Mijnbouwwet door te voeren. In de huidige weten regelgeving is fracken en het toezicht daarop al geborgd, maar ik zal
conform het advies van Witteveen&Bos fracken meer herkenbaar
benoemen in het mijnbouwbesluit. Dit proces heb ik al in gang gezet.
Per 1 juli 2014 zal deze wijziging van kracht worden.
Ook zal in de Mijnbouwwet worden gekeken naar een geschikte
koppeling met de structuurvisie schaliegas en op termijn de structuurvisie ondergrond, zodat structuurvisies als afwegingskader in relatie
tot de mijnbouwwet gebruikt kunnen worden.
Inventarisatie innovatieve technieken:
4. Verder zal ik overeenkomstig mijn voornemen in de brief van 18 september nader in kaart brengen welke duurzame technieken beschikbaar zijn of op korte termijn beschikbaar komen om de nog resterende
restrisico’s van het fracken te minimaliseren. Naar verwachting zal dit
onderzoek voor de zomer van 2014 zijn afgerond.
Regionale impact:
5. Ik heb verder het voornemen om een model op te zetten om de
eventuele winning van schaliegas voor de regio in voldoende mate
met compenserende maatregelen gepaard te laten gaan. Dit model zal
tegelijkertijd met de ontwerp-structuurvisie aan u worden toegestuurd.
Regionale impact heb ik als apart punt benoemd omdat ik het van
groot belang acht om de omgeving bij het gehele proces te betrekken.
In elke fase naar de totstandkoming van de structuurvisie zullen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 28 982, nr. 135

2

bestuurders, inwoners en andere stakeholders volop worden betrokken. In aanloop naar een notitie reikwijdte en detailniveau voor het
planMER zal deze dialoog met de omgeving verder worden uitgewerkt.
Structuurvisie ondergrond
De specifieke structuurvisie voor schaliegas zal naar verwachting,
integraal onderdeel kunnen zijn van de structuurvisie ondergrond op het
moment dat deze gereed is. Ik zal er, samen met mijn collega van IenM,
op toezien dat de twee structuurvisie-processen goed op elkaar afgestemd
worden.
De Minister van Economische Zaken,
H.G.J. Kamp

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 28 982, nr. 135

3