2017D27244

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
De vaste commissie voor Financiën heeft op 28 september 2017 een
aantal vragen en opmerkingen voorgelegd aan de Minister van Financiën
over zijn brief van 28 juli 2017 over de nieuwe strategische samenwerking
van Air France-KLM (Kamerstuk 31 936, nr. 392).
De fungerend voorzitter van de commissie,
Anne Mulder
De waarnemend griffier van de commissie,
Tielens-Tripels

nds-tk-2017D27244

1

I Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de VVD
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de brief van
28 juli 2017 over de nieuwe strategische samenwerking van Air FranceKLM.(Kamerstuk 31 936, nr. 392). Zij hebben hierover een aantal vragen.
De leden van de VVD-fractie vernemen graag wat de gevolgen zijn van de
nieuwe strategische samenwerking Air France-KLM voor het onderdeel
KLM. Tevens willen deze leden weten wat de gevolgen zijn voor Schiphol
en Nederland en in het bijzonder de gevolgen voor de netwerkkwaliteit
van KLM en Schiphol. Op welke wijze draagt deze samenwerking bij aan
het verbeteren van de netwerkkwaliteit? Welke afspraken zijn hierover
gemaakt? Op welke wijze draagt het bij aan de versterking van de
concurrentiepositie?
Welke invloed heeft de nieuwe strategische samenwerking Air
France-KLM op de eerder gemaakte afspraken tussen de Nederlandse
regering en Air France-KLM? Kunt u hierbij ingaan op de gevolgen voor
de Nederlandse governance-structuur en cultuur? De leden van de
VVD-fractie hechten zeer aan het in stand houden van de eerdere
afspraken over zeggenschap en zelfstandigheid van de KLM in de holding.
Kunt u bevestigen dat door deze samenwerking hieraan niet zal worden
getornd? Zo nee, waarom niet? Zijn er consequenties voor het
zogenoemde two-tier model? Zo ja, welke?
Kan het gevolgen hebben voor de bestaande afspraken qua werkgelegenheid, landingsrechten, centralisatie van activiteiten, zelfstandigheid en
de zogenoemde productiebalans binnen de holding tussen de onderdelen
Air France en KLM? Zo ja, welke?
Hoe moet de nieuwe strategische samenwerking die Air France-KLM is
aangegaan gezien worden in relatie tot het bericht, dat de integratie
tussen Air France en KLM mislukt zou zijn door onoverbrugbare cultuurverschillen, hetgeen zou blijken uit een intern onderzoek dat gedaan is
door de organisatiedeskundigen Philippe d’Iribarne van het Franse
Instituut voor wetenschappen en Niels Noorderhaven van de Universiteit
van Tilburg onder werknemers van Air France en KLM?
Welke gevolgen heeft de nieuwe strategische samenwerking voor het
aantal Nederlandse boardleden van Air France-KLM en hun zeggenschap
c.q. voor de directie en Raad van Commissarissen (RvC) van KLM? Welke
afspraken zijn hierover gemaakt?
Welke gevolgen heeft de nieuwe strategische samenwerking voor
Nederland als aandeelhouder van KLM qua zeggenschap c.q. welke
invloed heeft het daarop? In uw brief d.d. 28 juli 2017 wordt gesteld dat
het kabinet op basis van de huidige informatie positief is over de plannen.
Bent u dat nog steeds en zo ja, waarom? Zo nee, waarom niet?
Heeft u inmiddels meer informatie ontvangen van Air France-KLM over de
verdere uitwerking en de consequenties voor KLM? Zo ja, wilt u dit met de
Kamer delen?
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van het CDA
De leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van de brief van de
Minister en hebben nog enkele vragen.

2

Klopt het dat de afspraken zoals gemaakt in oktober 2016 met de nieuwe
CEO van Air France-KLM nog steeds staan als een huis, te weten: geen
verdere centralisatie van KLM activiteiten en bedrijfsonderdelen naar de
Air France-KLM holding in Parijs, geen banen overhevelen van het KLM
hoofdkantoor naar de hoofdvestiging van Air France-KLM in Parijs, het
zelfstandig financieel beheer voor KLM en de Nederlandse stichtingen
Stichting Administratiekantoor I en Stichting Administratiekantoor II en de
in 2010 verlengde staatsgaranties blijven in stand?
Voorts vragen de leden van de CDA-fractie of u de eerdere uitspraak
nogmaals kunt bevestigen, gedaan in het algemeen overleg Luchtvaart
van 23 februari jl, waarin werd gezegd dat het kabinet geen voorstander
ervan is dat de bestuursvoorzitter van Air France-KLM in de RvC van KLM
komt. Het citaat in het algemeen overleg was destijds als volgt: «Zoals
bekend – de heer Dijsselbloem heeft het hierover in een debat met mij en
de Kamer eerder gesproken – is het kabinet er geen voorstander van dat
bijvoorbeeld de CEO (chief executive officer) van Air France-KLM weer in
de RvC van KLM komt te zitten. Dit standpunt is al eerder overgedragen
en dat blijft zo.»
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van D66
De leden van de D66-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
brief van de Minister over de nieuwe strategische samenwerking Air
France-KLM en nemen nota van het feit dat de Nederlandse Staat geen
aandeelhouder is in Air France-KLM en op dit punt geen zeggenschap
heeft. Desalniettemin vragen de voorgenoemde leden of de Minister kan
reageren op een aantal vragen.
Kan de Minister bevestigen dat Air France-KLM door het toetreden van
Virgin sterker staat in de strijd tegen opkomende concurrenten tussen
Europa en de VS en budgetvliegers als Norwegian, WOW Air en Level. Zo
nee, waarom niet?
Betekent deze nieuwe strategische samenwerking daarnaast dat Air
France-KLM een deel van de schuld kan aflossen, wat de groep beter
positioneert voor toekomstige groei? Zo nee, waarom niet?
De leden van de D66-fractie vragen of de Minister een appreciatie kan
geven van de mogelijk veranderende machtsverhoudingen in de RvC, nu
er twee zetels bezet worden door vertegenwoordigers van Delta en China
Eastern. Deze leden vragen of dit reden geeft tot zorgen. Zo nee, waarom
niet?

3