Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2014–2015

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

62
Vragen van het lid Van der Staaij (SGP) aan de Minister van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de tweede berisping in korte tijd voor
de Levenseindekliniek (ingezonden 27 augustus 2014).
Antwoord van Minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 19 september 2014).
Vraag 1
Heeft u kennis genomen van het bericht dat de Levenseindekliniek opnieuw
in de fout is gegaan?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Wat is uw oordeel over het gegeven dat er in korte tijd voor de tweede keer
een overtreding van de wettelijke regels door de Levenseindekliniek wordt
geconstateerd?
Antwoord 2
De Stichting Levenseindekliniek (SLK) heeft sinds haar oprichting in 2012 aan
ruim 300 mensen euthanasie verleend. Onlangs is voor de tweede keer een
melding van euthanasie als onzorgvuldig beoordeeld. Deze is conform artikel
9 lid 2 van de Wet toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij
zelfdoding doorgestuurd naar de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) en
het Openbaar Ministerie (OM). Beide instanties hebben binnen hun eigen
bevoegdheid de taak om de zaak verder te onderzoeken en naar aanleiding
daarvan een beslissing te nemen. Gelet hierop onthoud ik mij thans van een
oordeel.
Vraag 3
Hoe wordt het risico voorkomen dat alternatieve mogelijkheden van hulp niet
of onvoldoende aan de orde komen bij de Levenseindekliniek, of dat er
onvoldoende aandacht is voor de zorgvuldigheid van de besluitvorming?

1

ah-tk-20142015-62
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2014

«Levenseindekliniek opnieuw in de fout gegaan», www.trouw.nl, 27 augustus 2014.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

1

Antwoord 3
De aan de Levenseindekliniek verbonden artsen zijn gebonden aan het voor
elke arts geldende wettelijke kader. Op basis van artikel 2 eerste lid van de
Euthanasiewet dient een arts met de patiënt naar alle handelingsopties te
kijken. De Regionale toetsingscommissies euthanasie (Rte) toetst na afloop of
de arts alle zorgvuldigheidseisen heeft nageleefd.
Vraag 4
Klopt het dat de betreffende arts er niet van overtuigd was dat er sprake was
van ondraaglijk lijden, maar andere redenen voor euthanasie zag? Hoe wordt
voorkomen dat op deze manier verdere uitholling plaatsvindt van de
bescherming van het leven?
Antwoord 4
Uit het oordeel van de Rte blijkt dat de arts hoofdzakelijk op basis van de
schriftelijke wilsverklaring van de patiënte tot de overtuiging is gekomen dat
sprake was van ondraaglijk lijden.2 De Rte heeft in haar oordeel aangegeven
dat de arts zich in deze zeer complexe situatie meer tijd en inspanning had
moeten getroosten om de ondraaglijkheid van het lijden van patiënte te
onderbouwen. Het enkele feit dat patiënte zich bevond in de situatie die zij
beschreven had in haar schriftelijke wilsverklaring was niet voldoende om
overtuigd te zijn van de ondraaglijkheid van het lijden. Op dit moment wordt
er gewerkt aan een handreiking voor artsen en patiënten die duidelijkheid
moet bieden over de betekenis van de schriftelijke wilsverklaring bij
wilsonbekwame patiënten. Deze handreiking dient artsen en patiënten te
ondersteunen bij het opstellen en beoordelen van wilsverklaringen.
Vraag 5
Welke aanvullende maatregelen zijn noodzakelijk en mogelijk om te waarborgen dat de Levenseindekliniek zich aan de regels houdt? Welke rol heeft de
Inspectie hierbij?
Vraag 6
Aan welke voorwaarden moet zijn voldaan om een verbod te bewerkstelligen
van een instelling die meermalen in strijd met de wettelijke regels het leven
van een mens beëindigt?
Antwoord 5 en 6
Zoals in het antwoord op vraag 2 aangegeven hebben de Rte twee zaken van
de SLK doorgezonden naar de IGZ en het OM. Ik wacht het oordeel van beide
organisaties af en zie op dit moment geen aanleiding voor aanvullende
maatregelen.
Als een instelling die valt onder de Kwaliteitswet Zorginstellingen niet voldoet
aan de randvoorwaarde voor verantwoorde zorg en als die instelling niet in
staat wordt geacht adequate verbeteringen te treffen, dan kan de IGZ
ingrijpen middels het haar ter beschikking gestelde wettelijk instrumentarium.
De IGZ heeft hiervoor een handhavingskader opgesteld.

2

http://www.euthanasiecommissie.nl/oordelen/oordelen2014vo/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

2