Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

32 129

Wijziging van enkele belastingwetten en enige
andere wetten (Overige fiscale maatregelen
2010)

Nr. 6

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN EN DE
MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 15 oktober 2009
Tijdens het Algemeen Overleg van 24 september jl. heeft de commissie
SZW en Financiën bij monde van de heer Omtzigt, gevraagd om een
schriftelijke reactie op de vragen in het Actaladvies «Eenduidige loonaangifte» dd. 8 mei 2009 naar aanleiding van het «Evaluatierapport Pilot
Eenduidige Loonaangifte». Bovendien is mij gevraagd te reageren op de
bevindingen op pagina 24 en 25 van hetzelfde evaluatierapport.
Reactie Actal
Actal heeft geadviseerd alvorens de eenduidige loonaangifte (hierna
ELOA) in te voeren, helderheid te geven op enkele vraagpunten en constateringen. Deze zien op de ELOAsystematiek, bezien vanuit de invalshoek
van de effecten op de administratieve lasten.
Hieronder wordt ingegaan op de vraagpunten en constateringen in het
Actaladvies.
1
De eisen die gesteld worden aan het inzichtelijk maken van de aansluiting
tussen salarisadministratie aan aangiften moeten helder zijn.
De inhoudingsplichtige moet de aansluiting tussen loonaangifte en
salarisadministratie kunnen aantonen. Daarvoor is het noodzakelijk dat
softwareleveranciers inzicht hebben in welke consequenties dit heeft voor
hun salarispakket. Daarnaast moeten inhoudingsplichtigen geïnformeerd
worden over de informatie die zij over de aansluiting aan de Belastingdienst moeten verschaffen.
De hiervoor noodzakelijke maatregelen worden samen met enkele
softwareleveranciers en inhoudingsplichtigen uitgewerkt. Naast het
inzichtelijk maken van de eisen zitten verdere maatregelen vooral in de
hoek van een goede communicatie met alle betrokkenen.

KST135864
0910tkkst32129-6
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 129, nr. 6

1

2
De daling van de AL als gevolg van het vervallen van de correctieberichten is modelmatig berekend. Of deze in de praktijk ook merkbaar
zijn, is zeer de vraag, maar het model geeft hier geen zicht op. Geadviseerd wordt de nulmeting en het meetresultaat hierop aan te passen (en
daarmee buiten het model te treden).
Het meten van merkbare administratieve lasten is een geheel nieuw fenomeen. Daar ziet het model niet op, net zo min als het model inzicht geeft
in de niet merkbare administratieve lasten. Bovendien is «merkbaar» een
subjectief begrip, dat pas achteraf is vast te stellen. Een aanpassing in de
zin die Actal voorstaat vergt een geheel nieuw systeem van meten en
berekenen, dat aanzienlijk verder gaat dan de scope van de ELOA.
3
De daling van de AL als gevolg van het wegvallen van de uitvraag wordt
(in deze omvang) alleen bereikt als de aanpassing van de referteperiode
voor de dagloonvaststelling plaats vindt én aanpassingen in de dagloonregels doorgevoerd worden (vakantietoeslag, eindejaarsuitkering) én als
UWV garandeert dat hij primair de polisgegevens gebruikt en alleen
terugvalt op het uitvragen indien aan de juistheid of volledigheid van de
polisgegevens ernstig getwijfeld moet worden.
Voor het voorkomen van uitvraag (eenduidige en stabiele gegevens in de
polisadministratie) is het belangrijk dat de ELOAsystematiek wordt doorgevoerd. Daarnaast is het voor een tijdige dagloonvaststelling van belang
dat de referteperiode voor de dagloonvaststelling zo goed mogelijk
aansluit op de actualiteit van de polisadministratie, ter voorkoming van
onnodige uitvraag. Via wetswijziging wordt per 2011 een verschuiving van
de referteperiode voor de dagloonvaststelling vanuit het uitgangspunt «zo
min mogelijk uitvraag» vastgelegd. Door werkgevers worden in de loonaangifte over de opbouw van rechten (vakantietoeslag, eindejaarsuitkering) nog veel fouten gemaakt. Wij kiezen ervoor om voorlichting te
geven over hoe werkgevers de opbouw van rechten op de juiste manier in
de loonaangifte kunnen opnemen.
Het verplichte gebruik van de polisgegevens bij UWV is primair bedoeld
om over te gaan van dagloonvaststelling op basis van gegevensuitvraag
bij werkgevers naar dagloonvaststelling op basis van polisgegevens.
Hiermee wordt tevens de verlaging van de administratieve lasten
geborgd. UWV heeft het verplichte gebruik van de polisgegevens voor de
dagloonvaststelling in «Beleidsregels UWV gebruik polisgegevens» opgenomen en gepubliceerd. Alleen indien aan de juistheid en volledigheid
van de gegevens in de polisadministratie getwijfeld moet worden zal
(aanvullende) uitvraag bij de inhoudingsplichtige en de werknemer nodig
zijn.
4
Er is geen zicht op effecten op de AL door acties vanuit CBS. De vraag
moet worden beantwoord of/in welke mate de ELOA leidt tot extra
uitvraag door CBS.
Aanvankelijk heeft CBS aangegeven problemen te verwachten bij de
invoering van de ELOA. Hierdoor zou mogelijk extra uitvraag nodig zijn bij
de inhoudingsplichtigen. Na een verdergaande beoordeling van de
gevolgen heeft CBS bevestigd dat de gegevens in de polisadministratie na
invoering van de ELOA toch toereikend zijn. In dat verband is een extra
uitvraag en een AL toename niet meer aan de orde.
5
De incidentele lasten zijn nog niet bekend.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 129, nr. 6

2

Inmiddels bestaat dit inzicht wel. Op basis van de verkregen informatie
van de softwareleveranciers die aan de pilot hebben deelgenomen, is
deze berekend op € 8,6 mln. voor alle inhoudingsplichtigen tezamen.
6
Het is onvoldoende helder of de resultaten van de testcases invloed
hebben op de AL.
Uit de analyse van de resultaten van het vaststellen van daglonen op
basis van de testcases in de pilot, zijn enkele bevindingen geconstateerd.
Gebleken is, dat bepaalde fouten in eerdere loonaangiften van invloed
kunnen zijn op een juiste vaststelling van het dagloon. Dit kan aanleiding
zijn voor een aanvullende uitvraag, in eerste instantie bij de betrokken
werknemer. De mate waarin dergelijke fouten zich voordoen is niet
bekend. Om hier een beeld van te krijgen en tijdig maatregelen te treffen
om de fouten op te lossen is een onderzoek gestart. Dit onderzoek, in
samenwerking met de marktpartijen, richt zich op het signaleren en
herstellen van structurele fouten in de salarispakketten. Van belang is dat
herstel plaatsvindt vóór de voorgenomen invoering van de ELOAsystematiek per 1 januari 2011.
7
Er is geen helderheid of de extra verzoeken om ambtshalve naheffing of
aanslagen als gevolg van de afdrachtvermindering/premiekorting tot extra
AL gaan leiden.
In de nieuwe versie van het evaluatierapport is een andere verrekeningswijze voor de afdrachtverminderingen en premiekortingen gekozen. In
reguliere gevallen van de verrekening via de loonaangifte is geen sprake
van extra verzoeken of naheffingen. Dit geldt ook wanneer correctie van
de afdrachtvermindering of premiekorting plaatsvindt over verstreken
tijdvakken. In die gevallen vindt overeenkomstig de systematiek van de
eenduidige loonaangifte binnen het kalenderjaar zo veel mogelijk verrekening plaats in de loonaangifte over het lopende aangiftetijdvak. In een
enkel geval waarin dat niet mogelijk is kan dan, naar keuze van de inhoudingsplichtige, na afloop van het jaar via een correctiebericht of in de loop
van het jaar door middel een verzoek worden «verzilverd». Ten opzichte
van de huidige situatie is geen sprake van extra handelingen voor een
naheffing of een teruggaaf.
8
Voor de gemeenten dienen de huidige AL alsmede de toename van de AL
als gevolg van extra uitvraag onderzocht te worden. Daarnaast moet met
de gemeenten gekeken worden om de uitkeringen beter aan te laten
sluiten op de gegevens in de polisadministratie. Eventueel aanpassing
van de WWB.
SZW heeft inmiddels een berekening gemaakt voor de AL, die akkoord is
bevonden door DIVOSA. Deze komt neer op ± € 300 000,- extra AL per
jaar. Het fenomeen van het uitvragen van inkomensgegevens bij de
bijstandsgerechtigde bestaat al langer en kan niet via de polisadministratie worden opgelost zonder over te gaan tot brutering van de bijstand
en daarmee een bruto-inkomensverrekening van de inkomsten. Brutering
van de bijstand is onwenselijk gezien de netto-inkomenswaarborgfunctie
die in de bijstandsverstrekking cruciaal is.
9
Er moet helderheid komen over de uitzonderingspositie van de
gemeenten bij het invullen van de loonaangifte. Blijft deze uitzonderingspositie gehandhaafd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 129, nr. 6

3

Inmiddels is vastgesteld dat de uitzonderingspositie gehandhaafd blijft.
10
Garanties dat de keten vanaf de invoering van de ELOA direct stabiel
werkt.
Elk invoeringstraject gaat gepaard met risico’s. Maatregelen zijn in uitwerking om deze risico’s zo goed mogelijk te ondervangen. De belangrijkste
maatregelen zijn:
• Een ruime voorbereidingstijd (een jaar) voor alle betrokkenen om de
ELOA per 1 januari 2011 in te voeren
• Het tijdig beschikbaar komen van specificaties, toelichtingen en dergelijke voor aanpassing van werkprocessen en salarissoftware bij marktpartijen
• Een scenario voor inhoudingsplichtigen die niet tijdig klaar zijn om de
loonaangifte volgens de ELOAsystematiek te doen.
Bevindingen in het Evaluatierapport
In dit deel van deze brief is een reactie opgenomen op de bevindingen
zoals beschreven op de pagina’s 24 en 25 van het «Evaluatierapport
Eenduidige Loonaangifte». Deze beperkt zich tot de onderwerpen waarop
niet reeds bij de Actal-punten is ingegaan.
Kanttekeningen bij de invoering
In het rapport zijn bij de invoering van de ELOA de volgende kanttekeningen gemaakt:
– voor de knelpunten die met name ontstaan bij het intrekken over
eerdere tijdvakken moet nog een oplossing gevonden worden;
– de softwareontwikkelaars geven op basis van hun expertise aan dat
implementatie per 1-1-2010 risicovol is;
– de beschikbare tijd voor de ontwikkeling van software en samenhangende processen en implementatiemateriaal (juli 2009-december 2009)
voor zowel de softwareontwikkelaars als de uitvoeringsorganisaties is
krap;
– er moet een fallback scenario ontwikkeld worden voor alle betrokkenen, die niet per 1-1-2010 gereed zijn voor de ELOA;
– de uitvoering van de pilot heeft een korte doorlooptijd gekend.
Op basis van deze kanttekeningen is besloten de invoering van de ELOA
per 1 januari 2010 los te laten en te koersen op implementatie per
1-1-2011. Uw Kamer is in de brief van 29 mei 2009 (Kamerstukken II 2008/
09 31705, nr. 20) hierover geïnformeerd.
Vervolgstappen
Uitgaande van de aanbevelingen uit het rapport is een plan van aanpak
opgesteld, dat inzicht geeft in de vervolgstappen. Het plan van aanpak
richt zich onder meer op:
– het oplossen van de geconstateerde knel- en vraagpunten;
– borging van de samenwerking tussen Belastingdienst, UWV en marktpartijen rond de voorbereiding van de implementatie en de afstemming met belangenvertegenwoordigers;
– tijdig beschikbaar komen van heldere en eenduidige specificaties/
toelichtingen en van de eisen aan de aansluiting tussen loonaangiftesalarisadministratie;
– onderzoek naar eventuele aanvullende regelgeving voor herstelberichten over oude jaren;
– een terugvalscenario voor inhoudingsplichtigen die niet tijdig klaar zijn
om de loonaangifte volgens de ELOAsystematiek te doen.
– afstemming om tussentijds vast te kunnen stellen of alle betrokkenen
bij de ELOA de noodzakelijke aanpassingen op tijd gereed hebben.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 129, nr. 6

4

Enkele softwareleveranciers zijn wederom bereid gevonden om zich
samen met het Ketenbureau, de Belastingdienst en UWV in te zetten voor
het oplossen van de geconstateerde knelpunten. Wij waarderen hun inzet
en betrokkenheid zeer.
Voorbereiding invoering
De voorbereidingen voor de invoering van de ELOA per 1-1-2011 gaan
onverkort voort. De fase tot 1 januari 2010 zal worden gebruikt om knelpunten en bevindingen op te lossen, de definitieve specificaties en bijbehorende toelichtingen op te stellen en de voorlichting voor de softwareleveranciers en inhoudingsplichtigen samen te stellen. De voorlichting zelf
aan marktpartijen gaat begin 2010 van start. Voor zowel de softwareleveranciers, de inhoudingsplichtigen als de Belastingdienst en UWV is
dan geheel 2010 beschikbaar voor de feitelijke implementatie. Om dit
mogelijk te maken zal het ontwerp van het invoerings KB uiterlijk medio
november 2009 aan de Eerste en Tweede Kamer worden aangeboden,
door middel van een zogeheten voorhangprocedure met blokkerende
werking. Zoals in het Algemeen Overleg op 24 september jl. is toegezegd
wordt daarbij een beeld geschetst van de stand van de uitvoering en de
acties in de periode daarna.
De staatssecretaris van Financiën,
J. C. de Jager
De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
J. P. H. Donner

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 129, nr. 6

5