Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

31 305

Mobiliteitsbeleid

32 813

Kabinetsaanpak Klimaatbeleid

Nr. 381

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 24 januari 2023
Zoals uw Kamer toegezegd in het commissiedebat duurzaam vervoer van
31 maart jongstleden (Kamerstuk 31 305, nr. 339), ga ik in deze brief in op
de elektrificering van de snor- en bromfiets. In het Klimaatakkoord spraken
brancheverenigingen en de rijksoverheid af dat alle nieuwverkopen van
snorfietsen in 2025 emissieloos zijn1, daarnaast is afgesproken ernaar te
streven dat alle nieuwverkopen van bromfietsen voor 2030 emissieloos
zijn2.
Snor- en bromfietsen zijn niet meer weg te denken uit het Nederlandse
straatbeeld. De snorfiets (maximaal 25 km/h) en de bromfiets (maximaal
45 km/h) zijn belangrijke en geliefde vervoersmiddelen om naar werk,
school, de winkel, familie of sport te gaan.
Hoewel de snor- en bromfiets afgelopen jaren een stuk schoner en stiller
zijn geworden, zijn ze nog steeds een belangrijke bron van uitstoot en
geluid. Fietsers die bij een stoplicht achter een optrekkende snor- of
bromfiets staan, kunnen hoge emissiewaarden van schadelijke koolmonoxide, koolwaterstoffen en fijnstof binnenkrijgen. En we kennen allemaal
het soms hinderlijke geluid dat uit de verbrandingsmotor komt.
Vandaag de dag rijden er steeds meer snor- en bromfietsen vrij van
uitlaatgassen en geluid. Dit is positief nieuws, gelet op de afspraken uit
het Klimaatakkoord. In deze brief ga ik, mede op verzoek van de heer De
Hoop, in op de voortgang van deze afspraken3.

1

De rijksoverheid, BOVAG, RAI Vereniging en Vereniging DOET hebben gezamenlijk deze
afspraak gemaakt. De rijksoverheid zal hierbij zorgen voor een gelijk speelveld op de Nederlandse markt.
2
De rijksoverheid, BOVAG en RAI Vereniging hebben deze afspraak gemaakt.
3
Conform toezegging commissiedebat duurzaam vervoer van 31 maart jl.

kst-31305-381
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 31 305, nr. 381

1

Naast de effecten van versnelde elektrificatie op de gezondheid en
leefomgeving, zie ik de maatregelen die ik wil treffen ook als een
belangrijke factor om duurzame mobiliteit voor iedereen mogelijk te
maken en vervoersarmoede tegen te gaan. Juist ook omdat de snor- en
bromfiets een belangrijk middel zijn om zich te verplaatsen voor mensen
met een minder grote portemonnee.
Op verzoek van de heer Koerhuis ga ik ook kort in op de elektrificatie van
de motorfiets4.
Bijna de helft van de nieuwe snor- en bromfietsen elektrisch
De elektrificering van nieuwe snor- en bromfietsen verloopt voorspoedig.
Maakte het aandeel volledig elektrische snor- en bromfietsen in 2017 nog
3% uit van de nieuwverkopen, vijf jaar later in 2022 ligt dit percentage op
46%. De RAI Vereniging en BOVAG hebben mij laten weten dat fabrikanten
de afgelopen jaren volop geïnvesteerd hebben in de uitbreiding van het
aanbod en de kwaliteit van elektrische scooters. De gemiddelde actieradius van de scooters is hoger en tegelijkertijd zijn de prijzen van
elektrische modellen steeds competitiever geworden. Hiermee zijn de
gemiddelde nieuwe snor- en bromfietsen in Nederland niet alleen een
kwalitatief en duurzaam, maar ook een betaalbaar alternatief voor de
fossiele variant.
Naast de elektrificeringstrend wil ik een andere belangrijke ontwikkeling
uitlichten. Met de komst van de helmplicht voor bestuurders en passagiers van snorfietsen per 1 januari 2023, zien we een duidelijke
verschuiving van de snorfiets naar onder meer de bromfiets. De verkoop
van snorfietsen nam vorig jaar met 40% af terwijl de verkoop van
bromfietsen toenam met 51%. Deze ontwikkeling is ook eerder aangehaald in het onderzoek dat ik uw Kamer heb toegestuurd5. Gezien deze
ontwikkeling gaat het beleid dat ik presenteer niet alleen in op de
elektrificatie van de snorfiets, maar tegelijkertijd ook de bromfiets, om een
waterbedeffect te voorkomen.
Alle nieuwe snor- en bromfietsen elektrisch
Mijn departement heeft in 2021 aan het onderzoeksbureau Goudappel
gevraagd te adviseren over wat nodig is om scooters, en in het bijzonder
de snorfiets, te elektrificeren. Het resulterend onderzoek heb ik op 23 juni
jl. aan uw Kamer gezonden6. Eén van de belangrijkste aanbevelingen is
het treffen van communicatiemaatregelen voor het stimuleren van de
keuze voor elektrisch en het wegnemen van obstakels. Ik neem deze
aanbeveling over en ga met een communicatiestrategie aan de slag.
Aanvullend daarop acht ik verschillende andere maatregelen nodig om de
doelen van 2025 en 2030 te kunnen halen. Ik wil daarom ook kijken naar
een financiële stimulering van elektrische snorfietsen en ik wil nogmaals
kijken naar de mogelijkheden voor een nieuwverkoopverbod op de
snorfiets met verbrandingsmotor. Hieronder zet ik de maatregelen uiteen
waar mijn departement in 2023 aan de slag gaat:
1) Inzetten op emissievrije snor- en bromfietsen de norm maken
Om te zorgen dat er voor elke snor- en bromfietser een aantrekkelijk
emissievrij alternatief is en om op de lange termijn aan de sector
4

Idem.
Kamerstukken 31 305 en 32 813, nr. 352.
6
Kamerstukken 31 305 en 32 813, nr. 352.
5

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 31 305, nr. 381

2

duidelijkheid te kunnen geven, wil ik nogmaals kijken naar een nieuwverkoopverbod voor snor- en bromfietsen met een fossiele verbrandingsmotor. Ik doe dit het liefst in de Europese Unie, om zo een gelijk speelveld
met de landen om ons heen te behouden. Voor een verbod bleek eerder
bij andere EU-lidstaten en de Commissie geen draagvlak te zijn. Nu er
vorig jaar in de EU een akkoord is bereikt op het uitfaseren van de
personenauto’s met verbrandingsmotor per 2035, zie ik een nieuwe
mogelijkheid om er actief voor te pleiten dat de fossiele snor- en bromfiets
niet kan achterblijven.
Voor het geval een verbod binnen de Europese Unie niet haalbaar is,
verken ik de mogelijkheid tot een nationaal verbod. Eerder leek dit niet
mogelijk, zoals ik ook aan uw Kamer heb gemeld tijdens het commissiedebat van 31 maart jongstleden. Uit nieuwe inzichten blijkt dat dit wellicht
toch mogelijk is. Ik houd uw Kamer hiervan op de hoogte. De verwachting
is dat ik in november 2023 hier meer over kan melden.
Mocht blijken dat een verbod daadwerkelijk tot de mogelijkheden behoort,
dan wil ik dat niet per 2025 doen. Ik vind de tijd tussen aankondiging en
invoering dan te kort.
2) Verkennen van een regeling voor financieel stimuleren van
elektrische snorfietsen voor minima
Ik wil de consument verleiden om te kiezen voor elektrisch in plaats van
fossiel. Niet per se omdat het straks misschien moet van wet- en
regelgeving, maar vooral hoop ik dat veel consumenten de overstap gaan
maken omdat ze zelf de voordelen inzien van een stil, zuinig en schoon
alternatief. Bovenal ook omdat een keuze voor een elektrische snor- of
bromfiets goed is voor de eigen portemonnee. Op dit moment is de
gemiddelde elektrische snorfiets op de langere termijn (als wordt gekeken
naar de Total Cost of Ownership) namelijk niet duurder dan de benzinevariant, zo concludeert het Goudappel-onderzoek.
Elektrische snor- en bromfietsen uit het lage en middensegment zijn zo’n
300 tot 750 euro duurder dan de varianten op benzine. Dat verschil in
aanschafbedrag verdienen consumenten over de gehele levensduur terug
aan brandstofkosten en onderhoud. Maar het kan, zeker voor mensen met
een kleinere portemonnee, toch een drempel zijn om voor elektrisch te
gaan. Mensen met een lager inkomen zijn relatief afhankelijk van hun
snor- en bromfiets om op hun plaats van bestemming te kunnen komen,
stellen de onderzoekers. Daarom wil ik juist bij deze categorie voertuigen
gericht kijken of ik mensen met een lager inkomen door middel van het
geven van een subsidie een steuntje in de rug kan bieden bij de overstap
naar elektrisch.7
Ik vind het niet doelmatig om publiek geld te besteden aan het financieel
stimuleren van elektrische snor- en bromfietsen voor andere doelgroepen,
gelet op het relatieve kostenvoordeel op de lange termijn. Een generieke
subsidie voor de elektrische snor- of bromfiets behoort dus niet tot de
opties die (verder) verkend zullen worden. De uitkomsten van de
verkenning zullen uiterlijk in november 2023 met uw Kamer gedeeld
worden.

7

Hierbij zal de financiële bijdrage primair gericht zijn op het (gedeeltelijk) overbruggen van het
prijsverschil tussen de initiële aankoopprijzen van elektrische en fossiele varianten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 31 305, nr. 381

3

3) Uitwerken en uitvoeren van communicatiemaatregelen
Ik ga deze maand van start met het uitwerken van een communicatiestrategie. Ik wil de consumentendoelgroep van snor- en bromfietsen verleiden
om te (blijven) kiezen voor een passend alternatief zonder verbrandingsmotor, zij het een elektrische snorfiets, bromfiets – of zelfs een
(elektrische) fiets. Om te komen tot een gedragen en effectieve communicatiestrategie zal ik nauw samenwerken met de RAI Vereniging, BOVAG en
Vereniging DOET en zal ik ook consumenten van de snor- en bromfiets
betrekken.
De uitkomsten van het uitwerken van de communicatiemaatregelen zullen
uiterlijk in november 2023 met uw Kamer gedeeld worden.
De elektrische motorfiets
De heer Koerhuis vroeg mij in het commissiedebat duurzaam vervoer van
31 maart jl. naar het stimuleren van de elektrische motorfiets. Ik ben
bereid om in de context van de maatregelen die ik wil treffen voor het
stimuleren van de snor- en bromfiets – ook te kijken naar de mogelijkheden voor het stimuleren van de elektrische motorfiets. Daarbij wel de
waarschuwing, zoals ook in het debat aangegeven, dat mijn focus ligt op
de elektrificatie van de snor- en de bromfiets omdat deze onderdeel
uitmaken van de afspraak uit het klimaatakkoord.
De RAI Vereniging heeft mij uitgenodigd om op werkbezoek te komen en
meer te horen over ontwikkelingen op het vlak van de lichte gemotoriseerde voertuigen. Hier ga ik graag op in. De inzichten die ik hieruit
opdoe, in het bijzonder ten aanzien van de motorfiets, neem ik graag mee.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
V.L.W.A. Heijnen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 31 305, nr. 381

4