Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1954
Vragen van de leden Van Tongeren (GroenLinks), Nijboer (PvdA) en
Beckerman (SP) aan de Minister van Economische Zaken en Klimaat over het
bericht «Van Engelshoven stelt 17 miljoen euro beschikbaar voor Gronings
erfgoed» (ingezonden 21 maart 2018).
Antwoord van Minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat), mede
namens de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (ontvangen
30 april 2018)
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Van Engelshoven stelt 17 miljoen euro
beschikbaar voor Gronings erfgoed»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Deelt u de mening dat Rijksmonumenten, ongeacht de ligging, van groot
belang zijn voor de identiteit van een gebied en er alles aan moet worden
gedaan om deze gebouwen te behouden?
Antwoord 2
Ja.
Vraag 3
Deelt u de mening dat Rijksmonumenten die getroffen zijn door mijnbouwschade, ongeacht waar in Nederland het Rijksmonument zich bevindt, moeten
worden onderhouden en behouden voor de toekomst?
Antwoord 3
Ja, die mening deelt het kabinet. Tegelijkertijd geldt dat álle rijksmonumenten
goed moeten worden onderhouden en behouden voor de toekomst. Daar is
de bescherming van rijksmonumenten op gericht. In de Erfgoedwet is
daarom een instandhoudingsplicht voor rijksmonumenten opgenomen. Van

1

ah-tk-20172018-1954
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2018/03/08/van-engelshoven-stelt-17-miljoen-eurobeschikbaar-voor-gronings-erfgoed

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

een eigenaar wordt verwacht dat hij of zij het monument zodanig onderhoudt
dat behoud gewaarborgd is.
Vraag 4
Klopt het dat Rijksmonumenten die zijn getroffen door mijnbouwschade,
maar buiten de tien aangewezen aardbevingsgemeenten liggen, niet in
aanmerking komen voor de regelingen die in het bericht worden genoemd?
Deelt u de mening dat dit niet rechtvaardig is en schadelijk voor de identiteit
van het betreffende gebied? Bent u bereid er zorg voor te dragen dat ook
Rijksmonumenten die buiten deze aardbevingsgemeenten liggen in aanmerking komen voor deze regeling?
Antwoord 4
Het klopt dat deze rijksmonumenten niet in aanmerking komen voor de
betreffende subsidieregelingen. Dit is opgenomen in het Erfgoedprogramma,
dat ik in de zomer van 2017 mede namens de Minister van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap (OCW) naar uw Kamer heb gestuurd, en dat tot stand is
gekomen door samenwerking van de NCG, provincie Groningen, OCW en de
tien aardbevingsgemeenten. Dit laat overigens onverlet dat het herstel van
schade aan monumenten (en andere gebouwen) als gevolg van mijnbouwactiviteiten te allen tijde vergoed behoort te worden, ongeacht de ligging. De
subsidieregelingen zijn bedoeld voor aanvullend onderhoud, niet voor
schadeherstel.
De mening dat dit niet rechtvaardig is, deelt het kabinet niet. Bij de tien
aangewezen bevingsgemeenten is de urgentie en prioriteit het grootst. Buiten
de aardbevingsgemeenten kunnen eigenaren van rijksmonumenten gebruik
maken van andere regelingen. Voor eigenaren van niet-woonhuis rijksmonumenten bestaan bijvoorbeeld de Subsidieregeling Instandhouding Monumenten van het Rijk en de restauratieregeling van de provincie Groningen.
Eigenaren van rijkswoonhuismonumenten kunnen onder meer gebruik maken
van de laagrentende leningen van het Nationaal Restauratiefonds.
Vraag 5
Bent u bekend met de klachten van eigenaren van monumentale panden over
het feit dat de NAM in haar schadeaanbod geen rekening houdt met de
bijzondere waarde van monumentale panden, het advies van Monumentenwacht terzijde wordt geschoven en Rijksmonumenten op niet-specialistische
wijze dreigen te worden opgeknapt, waardoor de historische waarde van deze
gebouwen wordt aangetast?
Antwoord 5
Dit soort klachten is bekend. In het Erfgoedprogramma is onder meer
vastgelegd dat schadeopname en schadeherstel bij monumenten op
deskundige wijze moet plaatsvinden. In de schadeafhandeling door de
Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) blijft dit uitgangspunt onverminderd van kracht.
Vraag 6
Deelt u de mening dat er rekening moet worden gehouden met de monumentale status van gebouwen en er alles aan moet worden gedaan om hun
historische en culturele waarde te behouden? Wat bent u van plan te doen
om hiervoor zorg te dragen?
Antwoord 6
Ja, het kabinet deelt deze mening. Hiervoor is onder andere het Erfgoedprogramma opgesteld en is extra geld beschikbaar gekomen voor rijksmonumenten. De provincie heeft het Cultuurfonds voor monumenten aangevuld,
dat tot doel heeft het behoud van gemeentelijke monumenten en karakteristieke panden binnen beschermde stads-en dorpsgezichten. Een andere actie
uit dit programma is de inventarisatie en bescherming van karakteristieke
panden, die de tien gemeenten uitvoeren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2