Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2903
Vragen van leden Kuiken (PvdA) en Paulusma (D66) aan de Minister voor
Medische Zorg over het bericht dat het Zorginstituut Nederland adviseert om
een nieuw medicijn tegen taaislijmziekte niet op te nemen in het basispakket
vanwege de te hoge prijs van farmaceut Vertex (ingezonden 6 mei 2021).
Antwoord van Minister Van Ark (Medische Zorg) (ontvangen 26 mei 2021).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht dat het Zorginstituut Nederland adviseert om
een nieuw medicijn tegen taaislijmziekte niet toe te laten tot het basispakket
vanwege de te hoge prijs die farmaceut Vertex vraagt?1
Antwoord 1
Ja. Ik wil daarbij wel opmerken dat het Zorginstituut mij heeft geadviseerd
om het geneesmiddel niet op te nemen in het basispakket tenzij er wordt
voldaan aan een aantal voorwaarden, waaronder een prijsreductie en het
maken van gepast gebruik afspraken.
Vraag 2 en 3
Kunt u een overzicht geven van de wijze waarop andere landen nu omgaan
met het medicijn Kaftrio?
Hoe kunt en wilt u gaan samenwerken met andere Europese landen in de
onderhandeling met Vertex om tot een lagere medicijnprijs te komen, zoals
het Zorginstituut adviseert?
Antwoord 2 en 3
In het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Denemarken, Ierland en Oostenrijk
wordt Kaftrio vergoed en zijn er vertrouwelijke afspraken gemaakt over de
prijs die voor het geneesmiddel wordt betaald.
Ik heb inmiddels een aantal keer met mijn Beneluxa-partners onderhandeld
over geneesmiddelenprijzen, er lopen ook nieuwe trajecten. In 2017 heeft
mijn voorganger samen met België onderhandeld over de prijs van de
voorloper van Kaftrio, Orkambi, een geneesmiddel van dezelfde leverancier.
Deze gezamenlijke onderhandelingen konden destijds niet succesvol worden

1

ah-tk-20202021-2903
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2021

NOS, 4 mei 2021, «Nieuw medicijn taaislijmziekte alleen vergoeden als prijs 75 procent zakt»
(https://amp.nos.nl/artikel/2379337-nieuw-medicijn-taaislijmziekte-alleen-vergoeden-als-prijs75-procent-zakt.html?__twitter_impression=true).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

1

afgerond. Nederland heeft kort daarna (eind 2017) alsnog een akkoord bereikt
over Orkambi. Hoewel er veelvuldig contact met Europese landen is over
Kaftrio en de andere geneesmiddelen van Vertex acht ik het niet opportuun
om gezamenlijk op te trekken in een onderhandeling over Kaftrio. Dit heeft
enerzijds te maken met de grote verschillen die er zijn tussen landen: In
België is nog geen advies uitgebracht over de vergoeding van Kaftrio, terwijl
er in andere landen, zoals Ierland en Denemarken, ten tijde van de onderhandelingen over Orkambi al is voorzien in afspraken voor Kaftrio voorafgaand
aan een Europese goedkeuring. Anderzijds is gezamenlijk onderhandelen
complex omdat de reeds gemaakte afspraken over Orkambi en Symkevi
vertrouwelijk zijn.
Vraag 4
Kunt u bevestigen dat het medicijn Kaftrio bestaat uit een combinatie van
drie bestanddelen die al in andere medicijnen van farmaceut Vertex tegen
taaislijmziekte zitten (Symkevi, Orkambi en Kalydeco)? Zo ja, bent u voornemens nieuwe prijsafspraken te maken over al deze zogeheten CFTRmodulatoren, zoals ook het Zorginstituut adviseert?
Antwoord 4
Kaftrio bevat de bestanddelen elexacaftor, tezacaftor en ivacaftor. Symkevi
bevat de bestanddelen tezacaftor en ivacaftor, Orkambi bevat lumacaftor en
ivacaftor en Kalydeco bevat ivacaftor. Kaftrio bevat dus een nieuw bestanddeel (elexacaftor) dat niet in de andere drie medicijnen aanwezig is.
In dit stadium kan ik nog niet zeggen of er nieuwe prijsafspraken voor de
reeds beschikbare CFTR modulatoren gemaakt zullen worden.
Vraag 5
Deelt u de stelling van het Zorginstituut dat Kaftrio een doorontwikkelde
variant is van het middel Symkevi en veel van de ontwikkel- en onderzoekskosten dus al gemaakt zijn? Zo ja, hoe zwaar weegt u dit mee in de onderhandelingen?
Antwoord 5
Het is mogelijk dat een deel van de onderzoekskosten van Kaftrio reeds
gemaakt zijn voor de ontwikkeling van de reeds beschikbare geneesmiddelen
van de fabrikant. Ik zal hier in mijn onderhandelingen met de fabrikant naar
vragen.
Vraag 6
Deelt u de mening dat veel duidelijker moet zijn welke prijs nationaal en
internationaal voor medicijnen betaald wordt en hoe deze prijs gerechtvaardigd is? Op welke wijze wilt u de komende jaren meer transparantie van
medicijnfabrikanten afdwingen?
Antwoord 6
Ik vind het ook belangrijk dat er meer inzicht komt in de prijzen die in andere
landen worden betaald. Nederland was de afgelopen jaren koploper in de
discussie over een Europese farmaceutische agenda. Nederland agendeert al
jaren het belang van prijstransparantie en het delen van kennis en expertise
om tot gezamenlijke pakketbeoordelingen te komen.
Voor de landen in het Beneluxa Initiatief (België, Nederland, Luxemburg,
Oostenrijk en Ierland) is grotere transparantie een belangrijke factor in het
waarborgen van toegang tot en betaalbaarheid van geneesmiddelen. Het
onderwerp staat inmiddels op de agenda van het Beneluxa Initiatief en de
deelnemende landen verwelkomen bredere, internationale samenwerking op
dit vlak.
Daarnaast is inzicht nodig in de opbouw en rechtvaardiging van prijzen van
geneesmiddelen om het vergoeden van geneesmiddelen uit collectieve
middelen te kunnen verantwoorden en om steeds weer een afweging te
kunnen maken over de aanvaardbaarheid van prijzen van individuele
geneesmiddelen. Daarom vraag ik aan fabrikanten waarmee ik onderhandel
om de vraagprijs nader te onderbouwen. Dit heeft in de afgelopen jaren meer
inzicht opgeleverd, maar nog lang niet voldoende. Het gaat dan niet alleen
om inzicht in investeringen in onderzoek, maar ook om inzicht in de
kapitaalkosten. Met het lopende onderzoek naar het financiële ecosysteem

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

2

van geneesmiddelenontwikkeling, wil ik meer inzicht krijgen in de financiële
transacties rondom innovatieve geneesmiddelenontwikkeling die de prijs
uiteindelijk mede bepalen2.
Vraag 7
Hoe staat het met de voornemens om vaker in Europees verband te
onderhandelen en zo een vuist tegen grote farmaceuten te kunnen maken?
Welke concrete acties heeft u daartoe ondernomen en gaat u nog ondernemen?
Antwoord 7
Binnen het Beneluxa Initiatief wordt samengewerkt op het gebied van de
prijzen en de vergoeding van geneesmiddelen. Gezamenlijke beoordelingen
en onderhandelingen behoren hier ook toe. Daarnaast wordt er gewerkt aan
het opzetten van een gezamenlijke internationale Horizonscan. Eén van de
doelen hiervan is om internationaal eerder strategisch samen te werken.
Vraag 8
Welke wettelijke en beleidsmatige instrumenten ziet u nog als opties om
exorbitante prijzen van medicijnen aan banden te leggen, te meer nu er
steeds meer nieuwe dure medicijnen op de markt komen?
Antwoord 8
Voor de beantwoording van deze vraag verwijs ik naar de «Voortgangsbrief
algemeen geneesmiddelenbeleid 2021» waarin ik uiteen heb gezet welke
maatregelen ik de afgelopen periode heb genomen om de prijzen en uitgaven
aan (dure) geneesmiddelen te beheersen en welke uitdagingen er nog voor
ons liggen3.

2

Kamerbrief over voortgang algemeen geneesmiddelenbeleid 2021 | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl
3
Kamerbrief over voortgang algemeen geneesmiddelenbeleid 2021 | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

3