EUROPESE COMMISSIE

Brussel, 4.5.2011
COM(2011) 248 definitief

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE
RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ
VAN DE REGIO'S
Mededeling inzake migratie

INHOUDSOPGAVE
1.

Inleiding ....................................................................................................................... 2

2.

De grens over ............................................................................................................... 4

2.1.

Aanpak van de crisis: kortetermijnmaatregelen........................................................... 4

2.2.

Controles aan de buitengrenzen ................................................................................... 6

2.3.

Schengen governance................................................................................................... 7

2.4.

Voorkoming van illegale immigratie ........................................................................... 8

3.

Zich verplaatsen en leven in een ruimte zonder binnengrenzen .................................. 9

3.1.

Georganiseerde mobiliteit ............................................................................................ 9

3.2.

Een consequent mobiliteitsbeleid voor onderdanen van derde landen, onder andere
inzake visa.................................................................................................................. 10

3.3.

Een goed beheerde legale migratie ............................................................................ 11

3.4.

Een inclusieve samenleving waarin immigranten geïntegreerd worden.................... 13

4.

Bescherming van personen die internationale bescherming behoeven...................... 14

5.

Migratie in het kader van de externe betrekkingen na de crisis................................. 15

5.1.

Een alomvattende aanpak van het migratievraagstuk ................................................ 15

5.2.

Na de crisis: partnerschap tussen de EU en het zuidelijke Middellandse-Zeegebied 16

BIJLAGE 1............................................................................................................................... 18
BIJLAGE 2............................................................................................................................... 21

NL

1

NL

1.

INLEIDING

De gebeurtenissen in het zuidelijke Middellandse Zeegebied bieden miljoenen mensen in onze
onmiddellijke omgeving het perspectief op een beter leven en op een betere naleving van de
mensenrechten en op pluralisme, de rechtsstaat en sociale rechtvaardigheid. Zoals vaak het
geval is bij volksopstanden kunnen deze op korte of middellange termijn ook leiden tot grote
veranderingen en onzekerheid. Door politieke onrust en militaire conflicten zijn mensenlevens
verloren gegaan en zijn honderdduizenden mensen ontheemd geraakt, niet alleen van de direct
betrokken landen, bijvoorbeeld Tunesië en Libië, maar ook van andere landen.
Deze recente historische gebeurtenissen in het zuidelijke Middellandse Zeegebied hebben
nogmaals aangetoond dat er behoefte is aan een sterk en gemeenschappelijk EU-beleid op het
gebied van migratie en asiel. Het is meer dan ooit nodig significante vooruitgang te boeken op
het vlak van wetgeving en operationele samenwerking alsook in onze betrekkingen met derde
landen. In deze mededeling moet een kader worden geschetst voor recente en toekomstige
beleidsvoorstellen, dat rekening houdt met alle relevante aspecten en de EU en haar lidstaten
in staat stelt asiel, migratie en mobiliteit van onderdanen van derde landen te beheren in een
veilige omgeving.
Sommige lidstaten, zoals Italië, Malta, Griekenland en Cyprus, worden meer direct
geconfronteerd met een massale toestroom van illegale migranten en in beperkte mate van
personen die internationale bescherming behoeven. Dat is niet alleen een nationaal probleem,
maar moet ook op EU-niveau worden aangepakt en vergt echte solidariteit tussen de lidstaten.
De EU moet alle personen in nood snel bijstand verlenen - zoals zij met name aan de
Tunesisch-Libische grens heeft gedaan – en moet degenen die internationale bescherming
behoeven, opvangen. De EU moet vasthouden aan haar traditie om asiel en bescherming te
verlenen, maar moet ook de geschikte instrumenten ter beschikking stellen om te voorkomen
dat grote aantallen economische migranten illegaal de Unie binnenkomen. Ter
verwezenlijking van deze doelstellingen en om binnen en buiten de Unie geloofwaardig te
zijn, moeten de EU-grenzen doeltreffend worden beheerd.
De voortdurend veranderende situatie in onze zuidelijke buurlanden vergt een snelle reactie.
Op basis van de conclusies van de Europese Raad van 11 en 25 maart, de resolutie van het
Europees Parlement van 5 april1 en de gezamenlijke mededeling van de Commissie en de
Hoge Vertegenwoordiger van 8 maart, zal de Commissie op 24 mei een pakket voorstellen
presenteren om te komen tot een coherente EU-strategie ten aanzien van de landen van het
zuidelijke Middellandse Zeegebied op het vlak van migratie, mobiliteit en veiligheid.
De noodzaak om deze moeilijke en voortdurend veranderende situatie aan te pakken, mag
echter niet leiden tot een kortetermijnbenadering die beperkt is tot grenscontroles en waarbij
geen rekening wordt gehouden met langetermijnkwesties. Dialoog en samenwerking met de
landen van herkomst en doorreis van deze migranten is van essentieel belang. Deze
samenwerking moet gebaseerd zijn op veiligheid en goed bestuur om op het gebied van legale
migratie te komen tot een wederzijds voordelig beleid. Dat vergt ook een nauwere
economische samenwerking om in de landen van herkomst de voorwaarden voor groei en

1

NL

Resolutie van het Europees Parlement van 5 april 2011 over migratiestromen als gevolg van instabiele
omstandigheden: reikwijdte en rol van het buitenlands beleid van de EU (2010/2269(INI)).

2

NL

werkgelegenheid te creëren en de oorzaken van illegale migratie aan te pakken. Deze
samenwerking moet ook gebaseerd zijn op het beginsel van voorwaardelijkheid, dat wordt
toegepast op migratiekwesties teneinde onze partners ertoe aan te zetten er zich daadwerkelijk
toe te verbinden illegale migratiestromen te voorkomen, hun grenzen doeltreffend te beheren
en samen te werken bij de terugkeer en overname van illegale migranten.
Een alomvattend migratiebeleid voor onderdanen van derde landen op basis van
gemeenschappelijke toelatingsprocedures, waarbij onderdanen van derde landen eerlijk
worden behandeld, zal bovendien bijdragen aan de toekomstige welvaart van de EU. Zoals is
beklemtoond in de Europa 2020-strategie is een van de meest urgente economische
problemen van Europa de inkrimping van de beroepsbevolking samen met het verwachte
significante tekort aan vaardigheden in bepaalde sectoren. Om concurrerend te blijven en zijn
sociaal model op duurzame wijze te kunnen handhaven, moet Europa maatregelen nemen om
de arbeidsparticipatie van EU-ingezetenen te verhogen, en moet het tegelijkertijd concrete
stappen zetten om het verwachte tekort aan arbeidskrachten op te vangen via gerichte
immigratie van onderdanen van derde landen.
De EU moet er ook voor zorgen dat zij over sluitende en efficiënte asielprocedures beschikt
voor mensen die bescherming behoeven. Zestig jaar na de ondertekening van het Verdrag van
Genève betreffende de status van vluchtelingen, is het nu tijd voor de EU om haar
engagement om bescherming te bieden aan alle vervolgde onderdanen van derde landen of
staatlozen die op haar grondgebied aankomen, te bevestigen. Zoals is beslist door de Europese
Raad, moet er tegen 2012 een gemeenschappelijk Europees asielstelsel zijn, dat een hoog
niveau van bescherming biedt en de verschillen tussen de asielstelsels van de lidstaten
verkleint.
De politieke impact van migratiekwesties wordt in de EU steeds groter. De Europese Raad
stelde in oktober 2008 een Europees pact inzake immigratie en asiel vast ter bevordering van
de ontwikkeling van een gemeenschappelijk EU-beleid met vijf verbintenissen: organisatie
van legale migratie, bestrijding van illegale migratie, versterking van de buitengrenzen,
ontwikkeling van een EU-asielstelsel en totstandbrenging van een alomvattend partnerschap
voor migratie en ontwikkeling. Het uitgangspunt ervan blijft geldig en moet het richtsnoer
voor ons optreden blijven: terwijl een slecht beheerde immigratie de maatschappelijke
samenhang en het vertrouwen van burgers in een ruimte van vrij verkeer zonder
binnengrenzen kan ondermijnen, kan een goed beheerde migratie een voordeel voor de EU
zijn. Deze verbintenissen werden bevestigd en verder uitgewerkt in het programma van
Stockholm van de Raad van december 2009. Met de inwerkingtreding van het Verdrag van
Lissabon is een stabiel, alomvattend en meer verantwoordelijk juridisch kader voor de
ontwikkeling van een EU-migratiebeleid tot stand gekomen, met name door een grotere
betrokkenheid van het Europees Parlement bij de besluitvorming.
Tegelijkertijd wordt de EU, zoals de recente gebeurtenissen overduidelijk hebben aangetoond,
bij de ontwikkeling van haar migratiebeleid nog steeds geconfronteerd met grote uitdagingen.
Een duidelijk voorbeeld is de kwetsbaarheid van sommige delen van de buitengrenzen van de
EU, met name in het zuidelijke Middellandse Zeegebied en aan de landgrens tussen
Griekenland en Turkije. Er moeten met name maatregelen worden genomen om te voorkomen
dat grote aantallen illegale migranten, die vaak door meedogenloze criminele netwerken
worden uitgebuit, in de EU aankomen. De EU moet bijgevolg een migratiebeleid voeren dat
erop gericht is de immigratie doeltreffend te beheren en ervoor te zorgen dat de behoefte aan
meer mobiliteit de veiligheid van de buitengrenzen van de Unie niet in gevaar brengt. Hoewel
het in deze mededeling uiteraard vooral gaat over de regio's waar zich de meest urgente

NL

3

NL

problemen voordoen, is het migratiebeleid van de EU gebaseerd op een uit geografisch
oogpunt alomvattende aanpak.
2.

DE GRENS OVER

2.1.

Aanpak van de crisis: kortetermijnmaatregelen

Sinds het begin van het jaar zijn grote bevolkingsgroepen gevlucht uit diverse
Noord-Afrikaanse landen, en met name uit Libië. Volgens de meest recente ramingen zijn
meer dan 650 000 mensen gevlucht voor het geweld in Libië. Zij zijn opgevangen in de
buurlanden, en vooral in Tunesië en Egypte. Velen onder hen zijn er sindsdien in geslaagd
om, soms met bijstand, terug te keren naar hun land van herkomst. Voor deze opvang en
repatriëring hebben de gastlanden, de EU, ngo's en de internationale gemeenschap
aanzienlijke middelen ter beschikking gesteld. Via humanitaire financiering en het ter
beschikking stellen van vervoermiddelen heeft de EU tot nu toe ongeveer 50 000 onderdanen
van derde landen helpen repatriëren.
Duizenden mensen hebben recentelijk getracht naar de EU te komen, waardoor de
beschermings- en opvangstelsels van een aantal lidstaten steeds meer onder druk kwamen te
staan. Meer dan 20 000 migranten, voornamelijk uit Tunesië, en in mindere mate uit andere
Afrikaanse landen, zijn erin geslaagd de Unie illegaal binnen te komen via Italië (meestal het
eiland Lampedusa) en Malta; in deze beide landen is de migratiedruk zeer hoog. Meestal gaat
het daarbij om economische migranten, die naar hun landen van herkomst moeten worden
teruggestuurd. Naast ontheemden en migranten hebben talrijke vluchtelingen van
verschillende nationaliteiten (waaronder Somaliërs, Eritreeërs en Sudanezen) Libië verlaten;
sommigen van hen hebben Italië en Malta kunnen bereiken. Door deze aanzienlijke stromen
van vluchtelingen, waaronder ook niet-begeleide minderjarigen waarvoor kindspecifieke
opvangmaatregelen moeten worden genomen, komen ook de gezondheidsstelsels van de
dichtst betrokken lidstaten onder extra druk te staan: medische zorg moet worden verstrekt
aan migranten die dat nodig hebben en er moet worden gezorgd voor een degelijke medische
screening en preventie.
Het is belangrijk een onderscheid te maken tussen illegale migranten (economische migranten
die de EU-grenzen illegaal trachten te overschrijden), vluchtelingen of personen die asiel
kunnen aanvragen, en tijdelijk ontheemden (zoals buitenlandse werknemers die als gevolg
van het conflict Libië hebben verlaten en naar hun land van herkomst willen terugkeren).
Deze personen hebben niet dezelfde rechtsstatus en de EU kan hen ook niet op dezelfde wijze
helpen.
De EU heeft snel en proactief gereageerd op al deze uitdagingen. De Commissie en de
lidstaten hebben middelen gemobiliseerd ter beheersing van de humanitaire noodsituatie die is
ontstaan als gevolg van de plotselinge toevloed van vluchtelingen en ontheemden in de
buurlanden van Libië. Deze hulp heeft het mogelijk gemaakt vluchtelingen en ontheemden
tijdelijk op te vangen, in hun basisbehoeften te voorzien en hen bij te staan bij hun terugkeer
naar de landen van herkomst. Tot nu toe heeft de EU in totaal 100 miljoen euro humanitaire
hulp verleend, waarvan bijna de helft - 48,8 miljoen euro - door de Commissie is verstrekt.
Voorts is het EU-mechanisme voor civiele bescherming in werking gesteld om
EU-onderdanen en onderdanen van derde landen te helpen repatriëren. Daartoe hebben 15
lidstaten vervoermiddelen ter beschikking gesteld; deze operatie werd gecoördineerd door het
Waarnemings- en informatiecentrum van de Commissie. Het is duidelijk dat deze collectieve

NL

4

NL

inspanning moet worden voortgezet. Als reactie op de illegale en gemengde migratiestromen
over de Middellandse Zee heeft Frontex de gezamenlijke operatie EPN Hermes Extension
2011 opgestart om Italië te helpen bij de controle van schepen met migranten en
vluchtelingen. Europol heeft een team van deskundigen naar Italië gestuurd om de
wetshandhavingsautoriteiten te helpen bij de identificatie van mogelijke misdadigers onder de
illegale migranten die in Italië zijn aangekomen.
De lidstaten die het meest te maken krijgen met de toenemende stroom vluchtelingen en
illegale migranten hebben financiële steun gekregen. Daartoe werd in het kader van het
Buitengrenzenfonds en het Europees Vluchtelingenfonds ongeveer 25 miljoen euro ter
beschikking gesteld.
Hoewel uit de huidige crisis blijkt dat er op Europees niveau meer solidariteit moet komen
alsook een betere verdeling van de verantwoordelijkheid, moet echter ook worden erkend dat
de EU onvoldoende is uitgerust om de lidstaten die het meest te maken krijgen met massale
migratiestromen te helpen.
De financiële middelen van het algemeen programma "Solidariteit en beheer van de
migratiestromen"2 zijn ontoereikend om alle verzoeken om bijstand te honoreren. Ten eerste
kunnen deze middelen niet gemakkelijk worden gemobiliseerd omdat zij zijn afgestemd op
stabiele situaties en niet op noodsituaties en crises. Ten tweede overstijgt de omvang van de
problemen ruimschoots de beschikbare middelen.
Bij het opstellen van het volgende meerjarig financieel kader zullen het Europees Parlement,
de Raad en de Commissie lessen moeten trekken uit de huidige crisis. Om de EU in staat te
stellen snel en doeltreffend te reageren op onverwachte gebeurtenissen of noodsituaties, moet
de betrokken EU-financiering worden aangepast zodat zij - ook in derde landen - veel sneller
en flexibeler kan worden ingezet. In het kader van de huidige herziening van de financiële
regels van de EU moeten het Europees Parlement en de Raad bovendien het voorstel van de
Commissie steunen dat ten doel heeft de EU in staat te stellen eigen trustfondsen op te
richten, waarin bijdragen van donoren zouden kunnen worden bijeengebracht, met name bij
crisis- en postcrisissituaties. In beginsel bestaan er ook andere vormen van solidariteit om op
dramatische gebeurtenissen in de regio te reageren. Voortbouwend op de ervaring die is
opgedaan met het huidige pilootproject inzake hervestiging van migranten uit Malta, zal de
Commissie, gelet op de huidige instroom van migranten die in Malta om internationale
bescherming verzoeken, een uitbreiding van dit project ondersteunen, dat in nauwe
samenwerking met de Hoge Commissaris van de Verenigde Naties voor vluchtelingen en de
Internationale Organisatie voor migratie moet worden uitgevoerd. De momenteel beschikbare
instrumenten zijn echter ontoereikend om in alle behoeften te voorzien en om een
alomvattend antwoord te bieden. Deze instrumenten kunnen alleen op ad-hocbasis worden
ingezet en zijn volledig afhankelijk van de wil van de lidstaten om op een bepaald moment
vrijwillig bijstand - in welke vorm dan ook – te verlenen. Hierdoor komt de EU onder vuur te
liggen en dreigt het vertrouwen van de burgers in de EU te worden aangetast.
De Commissie zal de voortdurend veranderende situatie op de voet blijven volgen en kan,
wanneer aan de betrokken voorwaarden is voldaan, de richtlijn tijdelijke bescherming3

2

3

NL

Het algemeen programma omvat vier fondsen die in dit verband relevant zijn: het Buitengrenzenfonds,
het Europees Terugkeerfonds, het Europees Vluchtelingenfonds en het Integratiefonds.
Richtlijn 2001/51/EG van de Raad van 20 juli 2001.

5

NL

activeren om ontheemden van derde landen die niet naar hun land van oorsprong kunnen
terugkeren onmiddellijke en tijdelijke bescherming te bieden.
De Commissie zal ook in 2011 voorstellen doen betreffende een alomvattende solidariteit en
over hoe dergelijke bijstand concreet kan worden verleend. Momenteel worden diverse
benaderingen onderzocht teneinde alternatieven te ontwikkelen die het mogelijk moeten
maken sneller en meer gestructureerd te reageren op dringende behoeften. Voor dit initiatief
zal de passende rechtsgrondslag van het Verdrag van Lissabon worden gebruikt, zoals
artikel 80 en artikel 78, lid 3, en zullen er lessen worden getrokken uit de situatie in
Griekenland, met name aan de landgrens tussen Griekenland en Turkije, en uit de crisis in het
zuidelijke Middellandse Zeegebied. Het initiatief zal eventueel ook ad-hocmaatregelen
omvatten, die moeten worden gebruikt bij een bijzondere tijdelijke druk op een of meer
lidstaten, alsook meer structurele middelen om te zorgen voor de nodige solidariteit, zowel
financieel als in de vorm van praktische samenwerking en technische bijstand (bv. via
Frontex, EASO, gezamenlijke operaties).
Als een krachtig gebaar van solidariteit met de Noord-Afrikaanse landen (met name Tunesië)
die momenteel een groot aantal personen opvangen die internationale bescherming behoeven
en die niet naar hun landen van herkomst kunnen worden teruggestuurd, en om in die landen
'beschermingscapaciteit' te behouden, is het tot slot belangrijk dat de EU-lidstaten aanvaarden
een aantal van die personen te hervestigen.
2.2.

Controles aan de buitengrenzen

Efficiënte en geloofwaardige buitengrenzen zijn van essentieel belang. De EU moet de stroom
van personen die voor een korte periode willen reizen of legaal willen migreren naar de EU
kunnen beheren en tegelijkertijd illegale binnenkomst kunnen voorkomen. Grenscontroles
zijn ook een belangrijk instrument in de strijd tegen criminaliteit, zoals is uiteengezet in de
door de Commissie in 2010 gepresenteerde interneveiligheidsstrategie4. De Unie heeft dus
een dubbele doelstelling: zorgen voor een hoog veiligheidsniveau en tegelijkertijd ook de
grensoverschrijding vergemakkelijken voor personen die moeten worden toegelaten, met
volledige eerbiediging van hun grondrechten.
De controle van de toegang tot het grondgebied is een van de kerntaken van een staat of een
gebied zonder binnengrenzen. In het Schengengebied is elke deelnemende staat er
medeverantwoordelijk voor dat deze taak op betrouwbare wijze wordt uitgevoerd. Elke staat
controleert aan zijn buitengrenzen niet alleen de toegang tot het eigen grondgebied maar ook
de toegang tot het Schengengebied als geheel. Hij handelt bijgevolg ook in het belang van de
andere lidstaten en verricht een dienst namens de EU. Evenzo moet de situatie van de
lidstaten waarvan de buitengrenzen onder grote druk staan, worden erkend en aangepakt, met
volledige inachtneming van het solidariteitsbeginsel.
De controles aan de buitengrenzen van de EU moeten voortdurend worden verbeterd om in te
spelen op nieuwe migratie- en veiligheidsproblemen. Uit de recente gebeurtenissen is
gebleken hoe snel een deel van de buitengrenzen dat als niet gevaarlijk wordt beschouwd
onder grote migratiedruk kan komen te staan. De georganiseerde criminaliteit is betrokken bij
mensenhandel en illegale migratie en past haar methoden en routes voortdurend aan.

4

NL

COM(2010) 673, 22.11.2010.

6

NL

Tegelijkertijd willen steeds meer mensen snel en eenvoudig naar het buitenland kunnen
reizen.
Kwetsbare punten aan delen van de buitengrenzen ondermijnen het vertrouwen in het
vermogen van de Unie om de toegang tot haar grondgebied te controleren en ondergraven het
wederzijdse vertrouwen. Burgers moeten er ook op kunnen vertrouwen dat de buitengrenzen
goed worden gecontroleerd. Er bestaan reeds gemeenschappelijke regels, maar tussen de
betrokken nationale autoriteiten dient er ook verder een gedeelde cultuur te worden
ontwikkeld. Daartoe zal de Commissie in mei een gewijzigde versie van het Sirenehandboek
vaststellen en in juni een bijwerking van het gemeenschappelijke Praktisch handboek voor
grenswachters. Voorts moet worden nagegaan of het haalbaar is een Europees stelsel voor
grenswachters in te stellen. Dit houdt niet noodzakelijkerwijs in dat er een gecentraliseerde
Europese administratie wordt opgericht, maar wel dat er een gemeenschappelijke cultuur,
gedeelde capaciteit en normen en praktische samenwerking tot stand worden gebracht.
Ook moet een op risico gebaseerde aanpak worden gevolgd en moet er aan de land- én
zeegrenzen meer gebruik worden gemaakt van moderne technologie. De dagelijkse
samenwerking tussen de nationale autoriteiten moet worden verbeterd; operationele
informatie over incidenten aan de buitengrenzen moet in realtime worden uitgewisseld tussen
naburige lidstaten. Dit is het doel van het Europees grensbewakingssysteem (Eurosur), dat
sinds 2008 geleidelijk wordt ontwikkeld. De Commissie zal in 2011 een wetgevingsvoorstel
presenteren, dat de autoriteiten van de lidstaten in staat moet stellen
grensbewakingsactiviteiten uit te voeren, operationele informatie te delen, en onderling en
met Frontex samen te werken.
Frontex speelt een centrale rol bij het kanaliseren van middelen naar plaatsen waar de grenzen
onder druk staan, zoals blijkt uit het - voor het eerst - inzetten van
snelle-grensinterventieteams aan de Grieks-Turkse grens in 2010 en de gezamenlijke operatie
ter zee (Hermes) ter ondersteuning van Italië in 2011. Het juridisch kader van Frontex moet
worden bijgewerkt teneinde de operationele capaciteit van het agentschap doeltreffender te
kunnen inzetten aan de buitengrenzen. De Commissie heeft in februari van vorig jaar5 de
nodige wijzigingen voorgesteld en de Raad en het Parlement moeten, met name gelet op de
recente gebeurtenissen, snel handelen en dit voorstel vóór het einde van dit halfjaar
goedkeuren, zoals door de Europese Raad is gevraagd.
2.3.

Schengen governance

De totstandbrenging van de Schengenruimte is een van de meest tastbare en meest populaire
successen van de EU. Om dit succes veilig te stellen en verdere ontwikkelingen mogelijk te
maken, moet, zoals hierboven is uiteengezet, worden nagedacht over verdere stappen om de
buitengrenzen te versterken. Daarnaast is een duidelijk systeem voor Schengen governance
nodig. Momenteel maakt de Unie nog steeds gebruik van een intergouvernementeel systeem
van collegiale toetsing om de toepassing van de gemeenschappelijke regels te garanderen. De
huidige herziening van het Schengenevaluatiemechanisme moet gebaseerd zijn op een
EU-aanpak met deelname van deskundigen uit de lidstaten en van Frontex en onder leiding
van de Commissie. Het voorgestelde mechanisme zou leiden tot meer transparantie en een
betere follow-up van tekortkomingen die bij de evaluaties van deskundigen zijn

5

NL

COM(2010) 61, 24.2.2010.

7

NL

geconstateerd. De Commissie zal ook richtsnoeren opstellen om te zorgen voor een coherente
uitvoering en uitlegging van de Schengenregels.
Er moet ook een mechanisme worden ingesteld om de Unie in staat te stellen te reageren op
situaties waarbij een lidstaat zijn verplichting om zijn deel van de buitengrens te controleren
niet nakomt, of waarbij een bepaald deel van de buitengrenzen als gevolg van externe
gebeurtenissen onverwacht onder grote druk komt te staan. Een gecoördineerde reactie van de
Unie op deze kritieke situaties zou ongetwijfeld zorgen voor meer vertrouwen tussen de
lidstaten. Daardoor zouden de lidstaten ook minder eenzijdige initiatieven hoeven te nemen,
zoals een tijdelijke herinvoering van controles aan de binnengrenzen of intensievere
politiecontroles in interne grensregio's. Dergelijke initiatieven leiden er onvermijdelijk toe dat
het voor iedereen langer duurt om de interne grenzen te overschrijden. Het kan bijgevolg
nodig zijn een dergelijk mechanisme in te stellen, dat het mogelijk maakt op Europees niveau
een besluit te nemen waarin wordt bepaald welke lidstaten uitzonderlijk opnieuw controles
aan de interne grenzen kunnen uitvoeren en voor hoe lang. Een dergelijk mechanisme moet in
werkelijk kritieke situaties worden gebruikt als laatste redmiddel, totdat andere
(spoed)maatregelen ter stabilisering van de situatie aan het betrokken deel van de buitengrens
zijn genomen op Europees niveau (in een geest van solidariteit) en/of op nationaal niveau,
teneinde de gemeenschappelijke regels beter in acht te nemen. De Commissie onderzoekt of
het haalbaar is een dergelijk mechanisme in te stellen en zal binnenkort eventueel een voorstel
in die zin indienen.
2.4.

Voorkoming van illegale immigratie

Illegale immigratie is per definitie moeilijk te kwantificeren. Toch kunnen bepaalde
indicatoren hieromtrent aanwijzingen verschaffen. In 2009 zijn ongeveer 570 000 onderdanen
van derde landen in de EU aangehouden in verband met illegaal verblijf (7% minder dan in
2008). De lidstaten hebben ongeveer 250 000 personen teruggestuurd (4,5% meer dan in
2008)6.
Een geloofwaardig migratie- en mobiliteitsbeleid vergt een kordate en doeltreffende aanpak
van illegale migratie. Wanneer de kans klein is dat illegale migranten die geen internationale
bescherming behoeven, worden teruggestuurd, heeft dat een aanzuigende werking en
ondermijnt dat het vertrouwen van het publiek in de nationale en Europese autoriteiten. Het is
dus nodig de betrokken instrumenten en beleidsmaatregelen op Europees niveau beter op
elkaar af te stemmen.
Het bestaan van een informele arbeidsmarkt is ook een factor die illegale immigranten
aanzuigt en leidt tot uitbuiting van onderdanen van derde landen. Daarom is het van essentieel
belang dat de lidstaten de richtlijn betreffende sancties tegen werkgevers7 volledig en tijdig
omzetten.
Meerdere honderdduizenden mensen komen jaarlijks de EU binnen via mensenhandel of zijn
binnen de EU het slachtoffer van mensenhandel. De recente aanneming van de richtlijn
inzake mensenhandel maakt het mogelijk dat de EU het voortouw blijft nemen in de
internationale strijd tegen deze vorm van slavernij: de betrokken misdadigers worden strenger

6
7

NL

Zie bijlage 1 – Tabel betreffende aanhouding, verwijdering en terugkeer.
Richtlijn 2009/52/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2009.

8

NL

gestraft en er is een preventie-, beschermings-, bijstands- en ondersteuningsregeling voor
slachtoffers, meer bepaald de meest kwetsbare personen.
De EU schenkt ook extra aandacht aan de externe dimensie van haar beleid inzake
mensenhandel. Door de aanwijzing van een EU-coördinator voor de bestrijding van
mensenhandel zal er op dat gebied harder kunnen worden opgetreden.
Om te komen tot een coherent, evenwichtig en doeltreffend EU-terugkeerbeleid zal de
Commissie in 2012 een mededeling presenteren waarin zal worden nagegaan welke
vooruitgang er is geboekt en waarin voorstellen voor verdere stappen zullen worden gedaan.
Het kan daarbij onder meer gaan om de bevordering van vrijwillige terugkeer,
capaciteitsopbouw in de lidstaten, de wederzijdse erkenning van terugkeerbesluiten, en de
situatie van illegale migranten die niet kunnen worden teruggestuurd.
De terugkeerrichtlijn8 biedt een sterk en eerlijk kader voor een doeltreffend terugkeerbeleid,
met volledige eerbiediging van de grondrechten van de migranten en van de rechtsstaat. Deze
richtlijn waarborgt dat een persoon ofwel legaal in de EU verblijft ofwel het voorwerp is van
een terugkeerbesluit. De Commissie maakt zich grote zorgen over de gebrekkige
tenuitvoerlegging van de richtlijn en dringt er bij alle lidstaten op aan onverwijld de vereiste
nationale maatregelen vast te stellen en toe te passen.
De Commissie komt in haar recente alomvattende evaluatie van het EU-overnamebeleid9 tot
de conclusie, dat de overnameovereenkomsten van de EU een nuttig instrument zijn voor de
repatriëring van illegale migranten. Dergelijke samenwerking met derde landen moet verder
worden versterkt. Het is echter ook duidelijk dat de onderhandelingen over overname die met
meerdere landen, waaronder ook de voornaamste landen van herkomst en doorreis, worden
gevoerd moeizaam verlopen. Bovendien laat de tenuitvoerlegging van artikel 13 van de
Overeenkomst van Cotonou tussen de EU en de ACS-landen nog steeds te wensen over. Met
name het feit dat de EU haar tegenhangers uit derde landen vaak niet de nodige stimulansen
biedt, zoals bijvoorbeeld visumgerelateerde maatregelen of financiële bijstand om die landen
beter in staat te stellen de overeenkomsten correct toe te passen, maakt het voor de EU
moeilijker dergelijke overeenkomsten te sluiten en doeltreffend uit te voeren. Het lijkt dus
duidelijk dat het geen zin meer heeft om te trachten een afzonderlijk onderhandelingsmandaat
voor overnameovereenkomsten te krijgen. Overnameovereenkomsten moeten dus vanuit het
bredere perspectief van de algehele betrekkingen van de EU met het betrokken partnerland
worden bekeken. Daartoe verdient het de voorkeur strengere overnameverplichtingen op te
nemen in de met derde landen gesloten kaderovereenkomsten.
3.

ZICH VERPLAATSEN EN LEVEN IN EEN RUIMTE ZONDER BINNENGRENZEN

3.1.

Georganiseerde mobiliteit

De buitengrenzen van de EU zorgen voor bescherming en moeten een vlotte
grensoverschrijding mogelijk maken voor EU-burgers en hun familieleden, alsook voor alle
onderdanen van derde landen die op een legale wijze naar de EU komen. Met 650 miljoen

8

9

NL

Richtlijn 2008/115/EG van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2008. De uiterste
termijn voor de omzetting van de richtlijn is in december 2010 verstreken.
COM(2011) 76, 23.2.2011.

9

NL

grensoverschrijdingen per jaar voor het gehele Schengengebied is de dagelijkse bezigheid van
het controleren bij de grensovergangen niet te onderschatten10.
De bij de grensovergangen beschikbare middelen moeten maximaal en met benutting van
schaalvoordelen worden gebruikt en overlappingen moeten worden vermeden. Nauwe
onderlinge samenwerking (tussen Frontex, Europol, de douane- en politiediensten van de
lidstaten), in het bijzonder tussen de grensbewakingsautoriteiten die personen controleren en
de douanediensten die voor de controle van goederen verantwoordelijk zijn, is daarbij van
essentieel belang. Met het oog op een betere coördinatie van de controles bij de buitengrenzen
zal de Commissie in 2012 voorstellen indienen waarin aan de lidstaten goede werkmethoden
worden aanbevolen.
Ook dient ernaar te worden gestreefd de grenscontroles te versterken en terzelfder tijd de duur
van grensoverschrijdingen voor regelmatige reizigers te verkorten. Sommige lidstaten zijn
reeds bezig met de ontwikkeling van nationale inreis-/uitreissystemen. Een Europees inreis/uitreissysteem zou ervoor zorgen dat gegevens over grensoverschrijdingen door onderdanen
van derde landen beschikbaar zijn voor de grenscontrole- en immigratiediensten en zou een
aanvulling vormen op het VIS-systeem dat voor visumhouders bestaat. Hierdoor zou het
verblijf van visumhouders beter kunnen worden gecontroleerd en zou overschrijding van de
visumduur — wat in tegenstelling tot wat algemeen wordt gedacht de voornaamste bron van
illegale immigratie in de EU is — kunnen worden tegengegaan. In combinatie met een
programma voor geregistreerde reizigers zou dit het voor onderdanen van derde landen
mogelijk maken om gebruik te maken van geautomatiseerde grenscontrole, wat de toegang tot
de EU voor frequente reizigers zou vergemakkelijken.
Deze systemen zouden de weg effenen voor een volgende, op nieuwe technologie gebaseerde,
generatie van grenscontroles waarin de ervaring van de thans ontwikkelde, grootschalige ITprojecten is verwerkt. Zij zouden aanzienlijke investeringen van de EU en de lidstaten vergen,
in informatietechnologie, overheidsuitgaven en inspanningen om een hoog niveau van
bescherming van persoonsgegevens te waarborgen. Voordat zij specifieke voorstellen doet,
zal de Commissie daarom de komende maanden verder overleggen over de volgende stappen
met het Europees Parlement en de Raad en met de belanghebbenden.
3.2.

Een consequent mobiliteitsbeleid voor onderdanen van derde landen, onder
andere inzake visa

Een gemeenschappelijk visumbeleid van de EU is één van de flankerende maatregelen die
binnengrenzen overbodig maken. Het visumbeleid is tevens een krachtig instrument van een
toekomstgericht mobiliteitsbeleid. Het is van prominent belang voor derde landen die de
mobiliteit van hun burgers als een topprioriteit van hun buitenlands beleid beschouwen. In
2009 werden circa 11 miljoen visa afgegeven door de lidstaten die Schengenvisa afgeven11.
De EU heeft de afgelopen jaren verschillende visumversoepelingsovereenkomsten gesloten en
dialogen betreffende visumliberalisering geopend. In een aantal gevallen waarin aan alle

10

11

NL

Volgens de gegevens die bij een actie aan alle overgangen van de EU-buitengrenzen tussen 31 augustus
en 6 september 2009 zijn verzameld, steken 12,6 miljoen personen wekelijks regelmatig de grens over.
73,5% daarvan zijn EU-burgers of personen die het recht van vrij verkeer in de EU genieten (9,1
miljoen per week), 15,2% onderdanen van derde landen die geen visum nodig hebben (2,1 miljoen per
week) en 11,3% onderdanen van derde landen met een visum (1,4 miljoen per week).
Zie bijlage 2, tabel 1, voor de visumstatistieken 2009.

10

NL

voorwaarden was voldaan, besloot de EU om de visumplicht af te schaffen voor onderdanen
van welbepaalde derde landen.
Deze ervaringen zijn overwegend positief en tonen aan dat het mogelijk is de mobiliteit in
een veilig kader te beheersen. Het voorkomen van illegale migratie en handhaven van de
openbare veiligheid zijn compatibel met het streven naar grotere mobiliteit. Er dient steeds te
worden gezorgd voor een goed evenwicht tussen enerzijds meer mobiliteit voor bonafide
reizigers en anderzijds de risico's van illegale migratie en bedreigingen voor het beleid en de
openbare veiligheid. Of dit evenwicht is bereikt, dient in voorkomend geval te worden
geverifieerd via een monitoringmechanisme na visumliberalisering, zoals de Commissie er in
januari 2011 een heeft ingesteld voor vijf landen van de Westelijke Balkan waarvoor de
visumplicht in 2009 en 2010 is afgeschaft (Albanië, Bosnië-Herzegovina, de voormalige
Joegoslavische republiek Macedonië, Montenegro en Servië).
Wanneer de vrijstelling van visum tot grootschalige illegale migratie of misbruiken leidt of de
veiligheid in het gedrang brengt, moet de EU kunnen beschikken over passende instrumenten
om de problemen snel aan te pakken. Daartoe zal de Commissie binnenkort een wijziging
voorstellen van de visumverordening12, om een vrijwaringsclausule op te nemen die het
onder bepaalde voorwaarden mogelijk maakt de visumplicht tijdelijk opnieuw in te stellen
voor onderdanen van een derde land.
De EU moet open blijven staan voor culturele en economische uitwisselingen en
handelsverkeer, om haar rol als wereldspeler te versterken en de belangen van haar
ondernemingen, universiteiten en culturele sector te behartigen. De samenhang van het
visumbeleid met het beleid op andere terreinen, zoals handel en onderzoek, moet daartoe
worden vergroot.
De mogelijkheden van de sinds april 2010 toepasselijke Visumcode moeten volledig worden
benut. Meervoudige inreisvisa met een langere geldigheidsduur voor frequente reizigers van
wie de betrouwbaarheid vaststaat, worden bijvoorbeeld nog altijd slechts schoorvoetend
uitgereikt. De Commissie zal daartoe een van de volgende maanden haar eerste jaarverslag
over de plaatselijke Schengensamenwerking presenteren. In dit verslag zal de Commissie
ten behoeve van de consulaten van de lidstaten en visumaanvragers concrete voorstellen doen
inzake de werking van de plaatselijke Schengensamenwerking, bv. met het oog op de
harmonisering van de lijst van documenten die visumaanvragers moeten overleggen en de
optimalisering van de afgifte van meervoudige inreisvisa aan bonafide reizigers.
De toegankelijkheid van de consulaire diensten is eveneens van het allergrootste belang. De
Commissie zal later dit jaar met een mededeling komen over regionale consulaire
samenwerkingsprogramma's. Zij zal in het bijzonder nagaan hoe de oprichting van
gemeenschappelijke visumaanvraagcentra kan worden vergemakkelijkt. Op langere
termijn zou de samenwerking tussen de lidstaten inzake Schengenvisa voor kort verblijf
kunnen worden uitgebreid tot visa voor verblijf van langere duur.
3.3.

Een goed beheerde legale migratie

Zoals in de Europa 2020-strategie is beklemtoond, dient een rationeel migratiebeleid de
erkenning in te houden dat migranten kunnen zorgen voor economische dynamiek, nieuwe

12

NL

Verordening (EG) nr. 539/2001 van het Europees Parlement en de Raad.

11

NL

ideeën en nieuwe werkgelegenheid. Migranten helpen tevens tekorten op de arbeidsmarkt aan
te vullen die EU-werknemers niet kunnen of niet willen aanvullen en dragen bij tot het
aanpakken van de demografische uitdagingen waarvoor de EU staat. Volgens schattingen
heeft de EU een aanzienlijke netto-immigratie nodig om het aandeel van de beroepsbevolking
in de totale bevolking op het niveau van 2008 te houden. Demografische trends op lange
termijn laten zien dat het komende decennium wellicht maar in beperkte mate kan worden
gerekend op arbeidsmigratie tussen de EU-lidstaten13.
Migranten toelaten die beschikken over de kwalificaties waaraan de EU behoefte heeft, kan
een oplossing zijn om de tekorten aan werknemers en vaardigheden in sommige sectoren
aan te vullen. De toekomstige werkgelegenheidsgroei zal geconcentreerd zijn in
dienstenactiviteiten, en heel wat van die nieuwe banen zullen verband houden met diensten
van openbaar belang of in de huishouding. Volgens de mededeling van de Commissie "Een
agenda voor nieuwe vaardigheden en banen"14 bijvoorbeeld, wordt tegen 2020 in de
gezondheidszorg een tekort van één miljoen arbeidskrachten verwacht, dat zelfs kan oplopen
tot twee miljoen als ook de ondersteunende beroepen worden meegeteld. Het tekort aan ict'ers
tegen 2015 wordt geschat op 384 000 tot 700 00015. De EU moet eveneens het aantal hier
actieve researchers in zeer aanzienlijke mate verhogen om de economie de dynamiek en de
innovatie-impuls te geven die nodig zijn om in een geglobaliseerde economie concurrerend te
blijven. Sommigen daarvan zullen uit derde landen moeten komen.
Er moet meer worden gedaan om te anticiperen op tekorten aan arbeidskrachten en
vaardigheden en te bepalen welke rol migratie daarbij kan spelen zonder dat dit resulteert in
een "hersenvlucht" vanuit de ontwikkelingslanden.
Er wordt gewerkt aan een Europees juridisch kader voor migratie. Hoeveel onderdanen van
derde landen er tot de arbeidsmarkt worden toegelaten, blijft echter een verantwoordelijkheid
van de lidstaten. Mensen met de juiste kwalificaties toelaten waar en wanneer ze nodig zijn, is
van vitaal belang voor het Europese bedrijfsleven en voor research en innovatie in Europa.
Het vereenvoudigen van de administratieve procedures en het herzien van de beperkingen die
voor migranten uit derde landen gelden om zich binnen de EU en tussen de EU en derde
landen te verplaatsen, zonder hun verworven verblijfs- en sociale rechten te verliezen, zou tot
een betere werking van de arbeidsmarkten bijdragen. Bovendien is een derde van de
migranten overgekwalificeerd voor het werk dat zij doen, wat leidt tot een verspilling van
menselijk kapitaal die Europa zich niet kan veroorloven. Daarom moet de EU werk maken
van de formele erkenning van de kwalificaties van migranten, zowel van die welke hier al
legaal aanwezig waren als van nieuwkomers.
Door de werkgelegenheidscrisis in diverse lidstaten staan de arbeidsmarkten in de EU
momenteel onder druk. De Commissie tracht aan de hand van een aantal instrumenten na te
gaan hoe de vraag naar vaardigheden en het aanbod op elkaar aansluiten, en de economische
sectoren en beroepen te identificeren waar er momenteel aanwervingsproblemen of tekorten
aan bepaalde vaardigheden bestaan. Op basis van de resultaten daarvan zal zij kunnen
onderzoeken welke knelpunten en tekorten eventueel met doelgerichte migratiestrategieën
kunnen worden verholpen. De Commissie denkt eraan in 2012 een groenboek uit te brengen
over het aanpakken van tekorten op de arbeidsmarkt in de EU–lidstaten via migratie. Het is
13
14
15

NL

Labour market polarization in Europe. Cedefop research paper n. 9 2011.
COM(2010) 682.
Monitoring e-Skills demand and supply in Europe – current situation, scenarios & future development
forecasts until 2015, DG ECFIN

12

NL

tijd om het eens te worden over het in 2007 ingediende voorstel voor één gecombineerde
verblijfs- en werkvergunning, die de administratieve procedures voor migranten zal
vereenvoudigen en voor een duidelijk en gemeenschappelijk stel regels moet zorgen. Om te
kunnen blijven concurreren, moet Europa een aantrekkelijke bestemming blijven voor
hooggekwalificeerde migranten want de vraag naar hoog opgeleide arbeidskrachten zal
wereldwijd toenemen. De Europese "blauwe kaart"-regeling voorziet in een stel maatregelen
om hun indienstneming in de EU te versoepelen. De Commissie roept alle lidstaten op om de
omzetting van de richtlijn te bespoedigen. Om leemten in de EU-regelgeving op te vullen,
deed de Commissie in 2010 voorstellen betreffende seizoenarbeiders en werknemers die
binnen een bedrijf worden overgeplaatst. De Commissie evalueert doorlopend het
bestaande rechtskader inzake legale migratie om na te gaan of de instrumenten correct worden
toegepast en voor verbetering vatbaar zijn, of dat nieuwe instrumenten nodig zijn. In 2011
zullen verslagen worden gepresenteerd over de richtlijnen betreffende langdurig ingezetenen
van derde landen, studenten en onderzoekers.
Kandidaat-migranten hebben behoefte aan informatie over de wettelijke voorschriften van de
EU en de lidstaten, over de taalvereisten en over visa en werkvergunningen. Met een tegen
eind 2011 operationele portaalwebsite over immigratie wil de EU één platform aanbieden
voor duidelijke en toegankelijke informatie.
Aan het begin van de jaren 2000 bleek, in de lidstaten waarvoor betrouwbare cijfers
voorhanden zijn, migratie om familiegerelateerde redenen meer dan 50% van de totale legale
immigratie uit te maken. Dit percentage loopt geleidelijk terug en vandaag is nog slechts een
derde van alle immigratie in de EU familiegerelateerd. Anders dan bij arbeidsmigratie kunnen
de lidstaten niet op voorhand bepalen welke aantallen personen zij toelaten. Het Handvest van
de grondrechten, tal van internationale rechtsinstrumenten en de EU-richtlijn inzake
gezinshereniging16 van onderdanen van derde landen erkennen immers de verplichting tot
eerbiediging van het gezinsleven. De Commissie zal dit thema bespreken met de lidstaten, het
Europees Parlement en de belanghebbenden, en tegen het einde van het jaar een groenboek
uitbrengen.
3.4.

Een inclusieve samenleving waarin immigranten geïntegreerd worden

Integratie van legaal verblijvende onderdanen van derde landen is een cruciaal en bij wijlen
controversieel thema. Een geslaagde integratie is niet alleen essentieel vanuit menselijk en
cultureel oogpunt, maar ook noodzakelijk om de sociaaleconomische voordelen van
immigratie — zowel voor de individuele persoon als voor de samenleving — maximaal te
benutten. Er bestaat niet zoiets als één recept om integratie te doen slagen. Wel is duidelijk
dat op alle niveaus — EU, nationaal en lokaal — meer inspanningen moeten worden geleverd
om tot betere resultaten te komen. Elke migrant die de wetten en waarden respecteert, moet
zich in Europa thuis voelen en kunnen meebouwen aan de toekomst ervan.
Integratie vereist dat zowel de migrant als de samenleving van het gastland inspanningen
leveren. Migranten moeten de kans krijgen om deel te nemen aan het gemeenschapsleven, in
het bijzonder de taal van het gastland te leren, toegang te hebben tot werk, onderwijs en
gezondheidszorg, en sociaaleconomisch in de gelegenheid te worden gesteld om in hun eigen
onderhoud te voorzien. Migranten moeten vertrouwd worden gemaakt met de fundamentele
waarden van de EU en haar lidstaten om inzicht te krijgen in de cultuur en de tradities van het

16

NL

Richtlijn 2003/86/EG van de Raad.

13

NL

land waarin zij verblijven. Een geslaagde integratie berust op een evenwicht tussen enerzijds
de uitoefening van rechten en anderzijds de eerbiediging van de wetten en de cultuur van het
gastland.
De Commissie zal in dit verband binnenkort een mededeling presenteren over een Europese
agenda voor de integratie van onderdanen van derde landen en zich daarbij concentreren op
de participatie van migranten aan het leven in hun gastland, actie op plaatselijk niveau en het
betrekken van het land van herkomst bij het integratieproces. Deze agenda zal een bijdrage
leveren aan het debat over hoe integratie werkt en kan worden ondersteund.
Er wordt gewerkt aan een "kit" van succesvolle integratiebenaderingen, die het gemakkelijker
moet maken om beproefde methoden tussen de instanties van de lidstaten uit te wisselen en van
elkaar te leren, en de voor welbepaalde integratiedoelstellingen meest effectieve maatregelen te
kiezen. Er worden ter ondersteuning van het beleid en de uitvoering daarvan "Europese
modules" ontworpen die aan de behoeften van specifieke lidstaten, regio's en steden kunnen
worden aangepast. In de mededeling van de Commissie zal in het bijzonder worden gepleit
voor een grotere betrokkenheid van plaatselijke en regionale actoren bij de bepaling van
integratiebeleidsmaatregelen, bijvoorbeeld door middel van een strategisch partnerschap met
het Comité van de Regio's en Europese netwerken van steden en regio's.
4.

BESCHERMING VAN PERSONEN DIE INTERNATIONALE BESCHERMING BEHOEVEN

Eén van de hoofddoelstellingen van het gemeenschappelijk Europees asielstelsel is, de grote
verschillen inzake de uitkomst van asielaanvragen in verschillende EU-lidstaten te verkleinen,
een voor de gehele Unie gemeenschappelijke set procedurele en materiële rechten tot stand te
brengen en de volledige naleving van het Verdrag betreffende de status van vluchtelingen van
1951 en andere relevante internationale verplichtingen te garanderen.
In 2010 telde de EU ongeveer 257 800 geregistreerde asielzoekers, of 515 aanvragen per
miljoen inwoners. Tien lidstaten namen meer dan 90% van de in de EU geregistreerde
aanvragen voor hun rekening17.
Het is tijd om het gemeenschappelijk Europees asielstelsel te voltooien door tegen 2012 — de
door de Europese Raad in december 2009 gestelde termijn — overeenstemming te bereiken
over een evenwichtig pakket. De Commissie zal daartoe binnenkort gewijzigde voorstellen
indienen voor de richtlijnen op het gebied van de opvangvoorzieningen en de asielprocedures.
Er dient een evenwichtig akkoord te worden bereikt over de herziening van de "Dublinverordening", onder andere over een ultiem noodmechanisme ingeval van uitzonderlijke druk,
en over het herziene Eurodac-systeem.
In combinatie met de richtlijn inzake erkenning en de uitbreiding van het toepassingsgebied
van de richtlijn over de verlening van de status van langdurig ingezetene aan personen die
internationale bescherming genieten, moet het gemeenschappelijk asielstelsel zorgen voor: a)
een faire behandeling van en adequate garanties voor asielzoekers en personen die
internationale bescherming genieten; b) procedurele instrumenten op grond waarvan de
nationale autoriteiten asielaanvragen snel en grondig, en op een meer gelijklopende manier
kunnen beoordelen, en frauduleuze aanvragen kunnen afwikkelen; c) een passende mate van
17

NL

In volgorde: Frankrijk, Duitsland, Zweden, België, het Verenigd Koninkrijk, Nederland, Oostenrijk,
Griekenland, Italië en Polen. Zie bijlage 2, tabel 5.

14

NL

gelijktrekking van de rechten voor personen die internationale bescherming genieten, teneinde
de administratieve processen kosteneffectiever te maken en secundaire bewegingen en
"asieltoerisme" te beperken, en terzelfder tijd de integratievooruitzichten te verbeteren; d) een
doeltreffender werking van het "Dublin-systeem", tegelijkertijd voorziend in gevallen van
uitzonderlijke druk waarmee afzonderlijke lidstaten geconfronteerd kunnen worden; en e) een
Eurodac-databank die blijft bijdragen tot de doeltreffendheid van de Dublin-verordening en
onder zeer strikte voorwaarden ook in de behoeften van andere wetshandhavingsinstanties
voorziet.
De goede uitvoering van de EU-wetgeving moet gepaard gaan met een versterkte
samenwerking op het terrein. Het Europees ondersteuningsbureau voor asielzaken wordt in
juni van dit jaar volledig operationeel en zijn optreden zal het vertrouwen en de
samenwerking tussen de Europese partners versterken.
Ook solidariteit en samenwerking met derde landen bij het beheren van asielzoekers- en
vluchtelingenstromen is een belangrijk punt. In het bijzonder dienen de regionale
beschermingsprogramma's te worden gecontinueerd. Deze programma's behelzen breed
opgezette partnerschappen met de landen en regio's van herkomst, in nauwe samenwerking
met het UNHCR, en combineren dialoog met steun voor capaciteitsopbouwende maatregelen,
een begin van duurzame oplossingen, verbeteringen in de nationale asielwetgevingen, de
opvang van asielzoekers en vluchtelingen, repatriëringsmaatregelen en hervestiging.
Gedurende 2010 werden in de gehele EU ongeveer 5 000 vluchtelingen hervestigd. Ter
vergelijking: in dat jaar werden in de Verenigde Staten bij benadering 75 000 vluchtelingen
hervestigd. De EU-lidstaten tezamen vangen momenteel minder hervestigde vluchtelingen op
dan Canada alleen. Hervestiging moet een integraal onderdeel worden van het EUasielbeleid. Voor echte vluchtelingen die zich anders genoodzaakt zouden zien een
gevaarlijke tocht te maken op weg naar een permanent toevluchtsoord, is het een kwestie van
leven of dood. Hervestiging is eveneens een belangrijk signaal aan de landen van eerste
opvang — meestal ontwikkelingslanden — dat zij de verantwoordelijkheid niet alleen moeten
dragen, draagt bij tot het in stand houden van "beschermingscapaciteit" in de opvanglanden en
stimuleert de dialoog over en de samenwerking inzake andere aspecten van migratie en
grensbeheer. Het is zaak voor het Europees Parlement en de Raad om het voorstel van de
Commissie voor een gemeenschappelijk EU-hervestigingsprogramma18 onverwijld goed te
keuren.
5.

MIGRATIE IN HET KADER VAN DE EXTERNE BETREKKINGEN NA DE CRISIS

5.1.

Een alomvattende aanpak van het migratievraagstuk

Het externe migratiebeleid van de EU moet worden versterkt. Er is behoefte aan
partnerschappen met derde landen waarbij de migratie- en mobiliteitskwesties via een voor
beide partijen voordelige samenwerking worden aangepakt. Het beleid inzake migratie moet
een integraal onderdeel zijn van het overkoepelende buitenlandbeleid van de EU, dat de
bescherming van de belangen en de vervulling van de behoeften van de EU beoogt. Er dient
ook bijzondere aandacht te worden geschonken aan het verband tussen migratie en de
klimaatverandering. Om tot goede resultaten te komen, is samenhang tussen het intern en het

18

NL

COM(2009) 447 van 2.9.2009.

15

NL

extern beleid essentieel, evenals coherentie en complementariteit van het optreden van de
Unie en dat van de lidstaten.
De Commissie zal later dit jaar een mededeling uitbrengen over de alomvattende
migratieaanpak. Na vijf jaar is het tijd om een nieuwe fase in de uitvoering aan te snijden en
pistes te verkennen om deze strategie doeltreffender en coherenter te maken, met
nauwkeuriger geformuleerde doelstellingen. Het beleidskader moet de strategische — externe
en interne — doelstellingen van de Unie beter weerspiegelen, en deze moeten worden
vertaald in concrete voorstellen om onze vitale partnerschappen (met name EU-Afrika,
Oostelijk partnerschap, EuroMed-partnerschap en de uitbreidingslanden) verder te
ontwikkelen.
Er moet een beter thematisch evenwicht komen tussen de drie grote beleidsterreinen: a)
organisatie van de legale migratie; b) krachtigere bestrijding van illegale migratie, en c)
maximale benutting van de wederzijdse ontwikkelingsvoordelen van migratie.
De externe dimensie zou een prominentere rol kunnen spelen bij het benaderen van derde
landen, die als partners dienen te worden gezien waar het gaat om het oplossen van problemen
op de arbeidsmarkt in de EU, met dien verstande dat EU-burgers voorrang blijven genieten.
Met het oog op een betere afstemming van het arbeidsaanbod op de behoeften en om het voor
de ondernemingen in de EU gemakkelijker te maken de goede krachten aan te trekken,
kunnen in derde landen belangrijke inspanningen worden geleverd bijvoorbeeld op het gebied
van de erkenning van buitenlandse kwalificaties en het verstrekken van beroeps- en
taalopleidingen voor het vertrek.
De werkzaamheden inzake migratie en ontwikkeling moeten worden verdiept en verfijnd. De
EU moet meer aandacht schenken aan de factoren die migratie in de hand werken, en in het
bijzonder aan de werkgelegenheidssituatie, bestuursaspecten en demografische
ontwikkelingen. Er dienen nieuwe initiatieven te worden genomen die het positieve effect op
de ontwikkeling in de verf zetten van inkomensoverdrachten van migranten.
Ook de menselijke dimensie van het migratie- en ontwikkelingsbeleid zal worden versterkt
door het introduceren van een benadering waarin de migrant centraal staat. In dit verband
moet meer aandacht uitgaan naar de rol van de "diaspora". Er moeten initiatieven worden
bestudeerd die leden van de diaspora in staat stellen om iets te doen voor hun land van
herkomst, zoals het bevorderen van de tijdelijke terugkeer van gekwalificeerde migranten.
Voortbouwend op de eerste positieve ervaringen, moeten de mogelijkheden van circulaire
migratie verder worden ontwikkeld.
Tot dusver lag de klemtoon van de alomvattende aanpak voornamelijk op Afrika en het
oosten en zuidoosten van Europa. Bij de versterking van het externe migratiebeleid van de EU
dienen de geografische prioriteiten te worden herbekeken op basis van de belangen en de
gemeenschappelijke uitdagingen van de EU en derde landen, en in het bijzonder in het licht
van de recente ontwikkelingen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika.
5.2.

Na de crisis: partnerschap tussen de EU en het zuidelijke Middellandse
Zeegebied

De Europese Raad heeft op zijn bijeenkomsten van 11 en 25 maart het vastberaden
voornemen bevestigd om een nieuw partnerschap tot stand te brengen met de zuidelijke

NL

16

NL

buurlanden. Het Europees Parlement heeft in een recente resolutie19 nadrukkelijk gewezen op
de behoefte aan een evenwichtige en alomvattende benadering van deze aangelegenheden. Op
basis van deze bijdragen zal de Commissie de komende weken een herziening van het
Europees nabuurschapsbeleid presenteren, alsook een pakket voorstellen betreffende de
relaties van de EU met de landen van het zuidelijke Middellandse Zeegebied op het gebied
van migratie, mobiliteit en veiligheid.
In dit verband zullen met de betrokken landen initiatieven worden genomen met het oog op
een betere erkenning van de vaardigheden en de onderwijsniveaus van migranten.
Contacten tussen mensen aan weerszijden van de Middellandse Zee moeten de ontluikende
democratisering in Noord-Afrika een steun in de rug geven. Meer mobiliteit zal zorgen voor
een groter wederzijds begrip en de handelsbetrekkingen stimuleren. De EU moet haar
nabuurschapspartners een dynamisch mobiliteitsbeleid aanbieden, dat de verstrekking van
visa omvat en trouwens stevig is verankerd in het externe beleid van de EU. Liberalisering
van het dienstenverkeer, meer uitwisselingen van studenten en onderzoekers, en intensievere
contacten
tussen
maatschappelijke
organisaties,
zakenlui,
journalisten
en
mensenrechtenorganisaties zijn van essentieel belang om de doelstellingen van het Europees
nabuurschapsbeleid te bereiken. Zij kunnen evenwel slechts plaatsvinden als de nodige
mechanismen voor reguliere migratie en versoepeling van de visumverstrekking aanwezig
zijn.
De EU heeft bij wijze van eerste stap aan de landen van het zuidelijke Middellandse
Zeegebied voorgesteld een gestructureerde dialoog aan te knopen over migratie, mobiliteit en
veiligheid, met het oog op het sluiten van specifiek op de verschillende landen toegesneden
mobiliteitspartnerschappen.
De dialoog moet erop gericht zijn mobiliteitspartnerschappen tot stand te brengen waaraan
passende voorwaarden zijn gekoppeld en de partnerlanden te helpen meer capaciteit op te
bouwen om de migratiestromen in goede banen te leiden. De mobiliteitspartnerschappen
moeten onder andere betrekking hebben op maatregelen om legale migratie te
vergemakkelijken en beter te organiseren, doeltreffende maar humane maatregelen om
illegale migratie tegen te gaan en concrete initiatieven om de ontwikkelingseffecten van
migratie te vergroten. Als voorwaarde voor de realisatie ervan zal van de betrokken derde
landen een uitdrukkelijke verbintenis worden verlangd om illegale migranten aan wie een
verblijf op het grondgebied van de lidstaten is ontzegd over te nemen en effectieve actie te
ondernemen om illegale migratie te voorkomen, een geïntegreerd grensbeheer en
documentbeveiliging op poten te zetten, en georganiseerde criminaliteit, met inbegrip van
mensenhandel en het smokkelen van migranten, te bestrijden.
Partnerlanden die bereid zijn om met de EU samen te werken inzake asiel, migratie en
grensbeheer en een betere wetshandhaving, kunnen rekenen op bijstand om hun capaciteit op
die gebieden te versterken. Deze samenwerking zal eveneens helpen de voorwaarden te
creëren voor stabiliteit, eerbiediging van de mensenrechten, democratie en goed bestuur. Dit
zal de EU dan weer in staat stellen nieuwe initiatieven te nemen om de mobiliteit van
onderdanen van derde landen te versoepelen, in combinatie met maatregelen op het gebied
van het visumbeleid, als onderdeel van een bredere herziening van de betrekkingen van de EU
met de betrokken landen.

19

NL

Resolutie van het Europees Parlement van 5 april 2011 over migratiestromen als gevolg van instabiele
omstandigheden: reikwijdte en rol van het buitenlands beleid van de EU (2010/2269(INI))

17

NL

BIJLAGE 1

Met de mededeling samenhangende initiatieven van de Commissie
Referentienr.:

Volledige titel
HOOFDSTUK 2
Overschrijding van de buitengrenzen en mobiliteit

2011/HOME/040

Besluit van de Commissie inzake plaatselijke
Schengensamenwerking

juni 2011

2011/HOME/182

Aanbeveling tot wijziging van de Aanbeveling tot
vaststelling van een gemeenschappelijk "Praktisch handboek
voor grenswachters"

juni 2011

2011/HOME/045

Besluit van de Commissie tot wijziging van het
Visumcodehandboek

juni 2011

2011/HOME/050

Besluit van de Commissie tot wijziging van het SIRENE
handboek

mei 2011

2011/HOME/041

Voorstel van de Commissie tot wijziging van Verordening
539/2001 van het EP en de Raad betreffende visa

24 mei 2011

2011/HOME/044

Mededeling over programma's voor regionale consulaire
samenwerking en het oprichten van gemeenschappelijke
aanvraagcentra

november
2011

2011/HOME/088

Wetgevingsvoorstel tot vaststelling van de doelstelling, het
toepassingsgebied en het technisch en operationeel kader van
het Europees grensbewakingssysteem (EUROSUR)

december
2011

2011/HOME/..

Mededeling over slimme grenzen (inreis-/uitreissysteem en
programma voor geregistreerde reizigers)

september
2011

2011/HOME/016

Mededeling over meer intra-EU solidariteit

november
2011

HOOFDSTUK 3
Zich verplaatsen en leven in een ruimte zonder binnengrenzen
Schengen: een mechanisme voor een gecoördineerde, juni/juli
tijdelijke herinvoering van controles, op te nemen in het 2011
Commissievoorstel betreffende de evaluatie van Schengen
2011/HOME/037

NL

Migratie en asiel in de EU in 2010 (tweede jaarverslag over
het immigratie- en asielpact), vergezeld van een 24 mei 2011
werkdocument van de diensten van de Commissie

18

NL

2011/HOME/017

Mededeling over een EU-agenda voor integratie, vergezeld
24 mei 2011
van een werkdocument van de diensten van de Commissie

2010/HOME/085

Verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de
Raad over de toepassing van Richtlijn 2003/109/EG
betreffende de status van langdurig ingezeten onderdanen
van derde landen

september
2011

Verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de
Raad over de toepassing van Richtlijn 2004/114/EG
betreffende de voorwaarden voor de toelating van
onderdanen van derde landen met het oog op studie,
scholierenuitwisseling,
onbezoldigde
opleiding
of
vrijwilligerswerk

september
2011

Verslag over Richtlijn 2005/71/EG betreffende een
specifieke procedure voor de toelating van onderdanen van
derde landen met het oog op wetenschappelijk onderzoek, en
mogelijke vervolgmaatregelen

december
2011

Groenboek over Richtlijn 2003/86/EG inzake het recht op
gezinshereniging

november
2011

2010/HOME/086

2011/HOME/039

2009/HOME/057

Mededeling over het EU-terugkeerbeleid

2012

Groenboek over het verhelpen van tekorten op de
arbeidsmarkt door middel van migratie in de EU-lidstaten

2012

HOOFDSTUK 4
Bescherming van personen die internationale bescherming behoeven
2011/HOME/186

Gewijzigd voorstel voor de richtlijn asielprocedures

1 juni 2011

2011/HOME/187

Gewijzigd voorstel voor de richtlijn opvangvoorzieningen

1 juni 2011

Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement
en de Raad tot vaststelling van de criteria en instrumenten
om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de
behandeling van een verzoek om internationale bescherming
dat door een onderdaan van een derde land of een staatloze
bij een van de lidstaten wordt ingediend

reeds
ingediend

Gewijzigd voorstel voor een Verordening van het Europees
Parlement en de Raad betreffende de instelling van
"EURODAC"

reeds
ingediend

NL

19

NL

Voorstel voor een Richtlijn van het Europees Parlement en
de Raad inzake minimumnormen voor de erkenning van
onderdanen van derde landen en staatlozen als vluchteling of
als persoon die anderszins internationale bescherming
behoeft, en de inhoud van de verleende bescherming

reeds
ingediend

Voorstel van de Commissie voor een gezamenlijk EUhervestigingsprogramma

reeds
ingediend

HOOFDSTUK 5
Een alomvattende aanpak van migratie
Mededeling – "Een dialoog over migratie, mobiliteit en
veiligheid met de landen van het zuidelijke Middellandse- 24 mei 2011
Zeegebied"
2010/HOME+/01
1

Voorstel van de Commissie voor de besluiten van de Raad
betreffende de ondertekening en de sluiting van de
overeenkomst tussen de Europese Unie en de Republiek
Kaapverdië inzake mobiliteit en overname

november
2011

2011/HOME/001

Mededeling over de evaluatie en de toekomstige
ontwikkeling van de alomvattende migratieaanpak

november
2011

2011/HOME/022

Werkdocument van de diensten van de Commissie over
migratie en ontwikkeling

november
2011

2011/HOME/023

Werkdocument van de diensten van de Commissie over
migratie en de klimaatverandering

november
2011

2001/HOME/019

Actieplan voor de samenwerking met de landen van het
oostelijk partnerschap

september
2011

Voorstel van de Commissie voor de besluiten van de R
betreffende de ondertekening en de sluiting van de overeenko
juli 2011
tussen de Europese Unie en Armenië inzake visumversoepelin
overname
Voorstel van de Commissie voor de besluiten van de Raad
betreffende de ondertekening en de sluiting van de
overeenkomst tussen de Europese Unie en Azerbeidzjan
inzake visumversoepeling en overname

NL

20

juli 2011

NL

BIJLAGE 2
Tabel 1: visumstatistieken voor 2009
Schengenvisa
Schengenland

(Luchthaventransitvisa, transitvisa, visa kort verblijf)
Aantal afgegeven visa
285.196
165.474
351.578
440.360
1.491.784
77.142
93.464
598.883
748.466
783.340
1.415.886
272.972
779
1.053.354
236.299
5.364
118.436
28.915
313.534
105.430
579.424
107.224
172.595
97.690
62.287

AT
BE
CH
CZ
DE
DK
EE
EL
ES
FI
FR
HU
IS
IT
LT
LU
LV
MT
NL
NO
PL
PT
SE
SI
SK

EU-lidstaten die Schengen-acquis
nog niet volledig toepassen
BG
CY
RO

Percentage weigeringen
5,23%
17,38%
8,70%
3,74%
9,06%
5,40%
2,49%
4,68%
9,97%
1,58%
12,35%
4,14%
4,18%
5,02%
1,77%
2,38%
3,48%
9,31%
7,37%
0,75%
3,29%
6,87%
7,62%
4,19%
3,78%

Luchthaventransitvisa, transitvisa, visa kort verblijf
Aantal afgegeven visa

Percentage weigeringen

595.914
113.205
175.956

1,05%
2,63%
3,24%

Luchthaventransitvisa, transitvisa, visa kort verblijf
Totalen
Subtotaal Schengen
Subtotaal niet-Schengen
Totaal

Aantal afgegeven
nationale
visa lang verblijf
27.169
24.588
37.975
17.109
139.640
1.037
399
40.686
135.568
167.108
8.530
88
155.286
2.824
27
1.450
4.168
9.032
16.502
210.292
15.800
527
391
1.982

Aantal afgegeven
nationale
visa lang verblijf
8.575
12.831

Aantal afgegeven
nationale
visa lang verblijf

Aantal afgegeven visa

Percentage weigeringen

9.605.876
885.075

7,11%
1,70%

1.018.178
21.406

10.490.951

6,68%

1.039.584

Bron: Secretariaat-generaal van de Raad van de Europese Unie

NL

21

NL

Indicatoren illegale immigratie: aanhoudingen, uitzettingen en terugkeer

België
Bulgarije
Cyprus
Denemarken
Duitsland
Estland
Finland
Frankrijk
Griekenland
Hongarije
Ierland
Italië
Letland
Litouwen
Luxemburg
Malta
Nederland
Oostenrijk
Polen
Portugal
Roemenië
Slovenië
Slowakije
Spanje
Tsjechië
Verenigd Koninkrijk
Zweden
EU

Verhouding
uitzettingsbevelen /
Aantal
Daadwerkelijke
daadwerkelijke
Aanhoudingen
uitzettingsbevelen
terugkeer
terugkeer
2008
2009
2008
2009 2008
2009
2008
2009
13800
13710
32680
23900
3965
4060
12,1
17,0
1415
1465
1405
1465
275
285
19,6
19,5
7000
8030
3355
3205
3480
4520
103,7
141,0
610
640
825
800
53695
49555
11985
14595
14295
11900
119,3
81,5
1050
860
185
150
95
115
51,4
76,7
5375
6660
1775
3125
910
1720
51,3
55,0
111690
76355
97515
88565
19470
18400
20,0
20,8
106715
108315
146335
126140
68565
62850
46,9
49,8
4845
8970
4205
4850
1190
2245
28,3
46,3
3185
5035
1285
1615
690
830
53,7
51,4
68175
53440
68175
53440
7140
5315
10,5
9,9
310
245
265
70
270
200
101,9
285,7
910
1495
910
1210
855
925
94,0
76,4
:
260
:
185
:
105
56,8
3015
1690
3015
1690
305
530
10,1
31,4
7505
7565
31700
43360
9350
8980
29,5
20,7
14500
17145
8870
10625
5855
6410
66,0
60,3
5430
4520
8145
8520
8595
6945
105,5
81,5
28605
11130
8185
10295
1345
1220
16,4
11,9
3790
4365
3695
5125
3820
4670
103,4
91,1
1555
1065
1555
1065
1995
2220
128,3
208,5
2320
1715
1655
1180
1295
900
78,2
76,3
92730
90500
82940
103010
29785
28865
35,9
28,0
3335
3955
3770
3805
585
850
15,5
22,3
69840
69745
69840
69745
47455
64945
67,9
93,1
440
22230
12555
17820
9015
11980
71,8
67,2
611840
570660
606000
598755
241425
252785
39,8
42,2

Tabel 2: aanhoudingen, uitzettingen en terugkeer
Bron: Eurostat

NL

22

NL

Tabel 3: niet-EU-bevolking in de lidstaten, 2010
Niet-EU-bevolking in de lidstaten, 2010
Burgers uit niet-EU-lidstaten (x 000)

%

EU27

20 126,1

4,0

België

:

:

Bulgarije

20,3

0,3

Cyprus

43,8

5,5

Denemarken

214,3

3,9

Duitsland

4 584,7

5,6

Estland

201,7

15,1

Finland

98,5

1,8

Frankrijk

2 451,4

3,8

Griekenland

791,7

7,0

Hongarije

81,1

0,8

Ierland

67,9

1,5

Italië

2 993,7

5,0

Letland

382,4

17,0

Litouwen

34,6

1,0

Luxemburg

29,5

5,9

Malta

11,3

2,7

Nederland

341,3

2,1

Oostenrijk

548,0

6,5

Polen

30,7

0,1

Portugal

363,1

3,4

Roemenië

25,3

0,1

Slovenië

77,6

3,8

Slowakije

24,2

0,4

Spanje

3 335,7

7,3

Tsjechië

287,4

2,7

Verenigd
Koninkrijk

2 445,1

3,9

Zweden

324,7

3,5

Bron: Eurostat

NL

23

NL

Migratiestromen - aantal afgegeven verblijfsvergunningen

migr_resfirst-First permits by reason and citizenship - Annual data

België
Bulgarije
Cyprus
Denemarken
Duitsland
Estland
Finland
Frankrijk
Griekenland
Hongarije
Ierland
Italië
Letland
Litouwen
Malta
Nederland
Oostenrijk
Polen
Portugal
Roemenië
Slovenië
Slowakije
Spanje
Tsjechië
Verenigd Koninkrijk
Zweden
EU

In absolute cijfers
In procenten
Familie
Studie
Betaald werk
Andere
Totaal
Familie
Studie
Betaald werk
2008
2009
2008
2009
2008
2009
2008
2009
2008
2009
2008
2009
2008
2009
2008
2009
20320
28523
6743
7097
5391
12041
17803
46201
51717
44,0
55,2
14,6
0,0
15,4
10,4
1546
1539
1168
1623
776
769
443
454
3933
4385
39,3
35,1
29,7
37,0
19,7
17,5
335
8751
32704
12020
53810
0
0,6
16,3
60,8
4231
19279
16253
7420
725
31655
16253
13,4
0,0
60,9
100,0
23,4
0,0
49642
54139
29985
31345
20297
16667
14365
19803
114289
121954
43,4
44,4
26,2
25,7
17,8
13,7
1402
1148
339
383
967
1135
1176
1111
3884
3777
36,1
30,4
8,7
10,1
24,9
30,1
7170
6643
4441
3949
5722
2754
4540
4688
21873
18034
32,8
36,8
20,3
21,9
26,2
15,3
85475
83528
52226
53563
21784
19612
29238
31788
188723
188491
45,3
44,3
27,7
28,4
11,5
10,4
21855
22637
1449
1489
15609
16383
1498
4639
40411
45148
54,1
50,1
3,6
3,3
38,6
36,3
8405
1753
7760
4167
16875
4535
3562
2025
36602
12480
23,0
14,0
21,2
33,4
46,1
36,3
3409
2608
12538
12263
5808
4827
7171
5811
28926
25509
11,8
10,2
43,3
48,1
20,1
18,9
76764
75153
12512
10011
142889
106134
9393
53856
241558
245154
31,8
30,7
5,2
4,1
59,2
43,3
2464
759
346
212
1823
464
3073
869
7706
2304
32,0
32,9
4,5
9,2
23,7
20,1
659
788
447
422
4140
1358
52
91
5298
2659
12,4
29,6
8,4
15,9
78,1
51,1
954
391
202
191
950
669
2883
2431
4989
3682
19,1
10,6
4,0
5,2
19,0
18,2
23882
23078
9177
9944
9285
10433
31425
12696
73769
56151
32,4
41,1
12,4
17,7
12,6
18,6
14400
14572
2853
3233
3096
2692
1434
7538
21783
28035
66,1
52,0
13,1
11,5
14,2
9,6
8921
8699
6145
7066
18664
11123
7177
6539
40907
33427
21,8
26,0
15,0
21,1
45,6
33,3
27270
19964
4344
4302
25286
18275
6815
3783
63715
46324
42,8
43,1
6,8
9,3
39,7
39,5
6109
6043
2969
3541
9039
4724
1237
1072
19354
15380
31,6
39,3
15,3
23,0
46,7
30,7
3962
3116
246
666
24954
11910
53
67
29215
15759
13,6
19,8
0,8
4,2
85,4
75,6
1224
1156
449
334
3984
2302
2368
1544
8025
5336
15,3
21,7
5,6
6,3
49,6
43,1
150101
100620
21665
22068
96319
22262
131742
141419
399827
286369
37,5
35,1
5,4
7,7
24,1
7,8
10699
9281
4220
4139
43282
11312
3149
61350
24732
17,4
37,5
6,9
16,7
70,5
45,7
117055
121280
222780
268525
139735
116670
153685
164905
633255
671380
18,5
18,1
35,2
40,0
22,1
17,4
36626
37890
11695
13968
14259
18978
21564
20501
84144
91337
43,5
41,5
13,9
15,3
16,9
20,8
684880
625308
444729
473657
672764
411379
462829
505433 2265202 2015777
30,2
31,0
19,6
23,5
29,7
20,4

Tabel 4: aantal afgegeven verblijfvergunningen, 2008 en 2009
Bron: Eurostat

NL

24

NL

Tabel 5: besluiten over asielaanvragen in eerste instantie, naar uitkomst en
lidstaat, 2010

Europese Unie
België
Bulgarije
Cyprus
Denemarken
Duitsland
Estland
Finland
Frankrijk
Griekenland
Hongarije
Ierland
Italië
Letland
Litouwen
Luxemburg
Malta
Nederland
Oostenrijk
Polen
Portugal
Roemenië
Slovenië
Slowakije
Spanje
Tsjechië
Verenigd Koninkrijk
Zweden

Totaal
besluiten
223370
16665
515
2440
3300
45400
40
4880
37620
3455
1040
1600
11325
50
190
475
350
17145
13780
4420
130
425
115
295
2785
510
26720
27700

Totaal
positieve
besluiten
55100
3510
140
425
1345
10450
15
1595
5115
105
260
25
4305
25
15
70
220
7565
3450
510
55
70
25
90
610
175
6440
8495

Vluchtelingensta
tus
27050
2700
20
30
660
7755
10
165
4095
60
75
25
1615
5
0
55
45
810
2060
80
5
40
20
5
245
75
4445
1935

Subsidiaire
bescherming
20400
805
120
370
520
545
5
1240
1020
20
115
5
1465
20
15
15
165
4010
1390
195
50
30
0
55
350
75
1850
5955

Humanitaire
bescherming
7650
:
:
25
170
2145
:
190
:
30
70
:
1225
:
:
:
15
2745
:
230
:
0
:
30
15
20
140
605

Afwijzin
gen
168270
13160
375
2015
1950
34955
25
3285
32505
3350
785
1575
7015
25
175
410
125
9575
10330
3910
75
355
95
205
2175
335
20280
19205

Bron: Eurostat

NL

25

NL