Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

31 490

Vernieuwing van de rijksdienst

Nr. 301

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BINNENLANDSE ZAKEN
EN KONINKRIJKSRELATIES
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 19 mei 2021
In de Jaarrapportage Bedrijfsvoering Rijk 2020 (JBR), de bijlage grote
ICT-projecten en de publieksvriendelijke versie JBR, die ik uw Kamer
hierbij aanbied1, wordt uw Kamer geïnformeerd over de wijze waarop het
Rijk heeft gewerkt aan de realisatie van zijn ambities binnen het domein
van de rijksbrede bedrijfsvoering.
Net als bij andere werkgevers is de invloed van de coronacrisis bij het Rijk
groot. Afgelopen jaar werkte het overgrote deel van het rijkspersoneel
thuis. Een deel van de medewerkers werkte door op de werklocatie om de
vitale processen draaiende te houden.
In deze pandemie heeft het Rijk laten zien ook in zijn bedrijfsvoering
flexibel en wendbaar te zijn. Onverwachte crisiswerkzaamheden pakten
we effectief op. Medewerkers moesten zich flexibel aanpassen aan een
situatie van voornamelijk thuiswerken. Hiervoor is de digitale infrastructuur in enkele weken sterk uitgebreid. Daarnaast kunnen alle
rijksambtenaren gebruikmaken van een veilige videoconferentieapplicatie.
Tijdens deze bijzondere omstandigheden daalde het ziekteverzuim licht en
is de productiviteit behouden.
De rijksdienst heeft door de opgedane ervaringen en op basis van
onderzoek de ambitie om anders te gaan werken. Hiervoor is gestart met
het rijksbrede programma «Hybride Werken». Thuiswerken is meer dan
voorheen mogelijk, wat bijdraagt aan een betere werk-privé balans van
medewerkers en waardoor de aantrekkelijkheid van het Rijk als werkgever
toeneemt. Een afname van het woon-werkverkeer heeft als bijkomend
voordeel een reductie van de CO2-uitstoot. Om goede dienstverlening te
kunnen blijven garanderen, moet er ook geïnvesteerd worden in verbeteringen in de bedrijfsvoering.

1

kst-31490-301
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 490, nr. 301

1

De effecten van de crisis zijn terug te zien in de JBR:
• Er is een daling in de CO2-uitstoot door minder reisbewegingen.
• Het aantal vacatures van het Rijk steeg minder hard dan verwacht.
Vooral in het tweede kwartaal nam het aantal vacatures af. Door
beleidsintensiveringen steeg in 2020 wel het aantal medewerkers.
• Het aantal meeloopstages nam af. Het begeleiden van stagiaires vanuit
een thuiswerksituatie bleek lastig. De Kamer drong in 2020 aan op het
aanpakken van de stageproblematiek.2 Het Rijk zet zich in voor meer
stageplekken bij de overheid.3 Er zijn dan ook diverse maatregelen
genomen om het aantal stageplekken te laten toenemen.
• De instroom van mensen met een arbeidsbeperking liep mede als
gevolg van de coronacrisis vertraging op. Het Rijk heeft zoveel
mogelijk activiteiten voor deze groep online voortgezet.
De kabinetsreactie op het rapport van de parlementaire ondervragingscommissie kinderopvangtoeslagen (POK) leidt ertoe dat we op tal van
terreinen verbeteringen doorvoeren in de organisatie en werkwijze van de
rijksdienst. Dit betreft onder meer de informatiehuishouding binnen het
Rijk, de informatievoorziening aan het parlement en versterking van het
ambtelijk vakmanschap. In de komende periode werken we de aangekondigde maatregelen nader uit.
Het Rijk heeft in het afgelopen jaar aangetoond wendbaar en flexibel te
kunnen inspelen op veranderende omstandigheden. Een professionele
bedrijfsvoeringsorganisatie is daarbij essentieel voor stabiele en goede
dienstverlening binnen de departementen.
Het Rijk werkt aan een duurzaam herstel uit de coronacrisis. De inhaalslag
voor de verduurzaming van de Rijksbedrijfsvoering wordt daarom met
een nieuw rijksbreed programma versterkt. Er liggen vele kansen,
bijvoorbeeld op het vlak van huisvesting in combinatie met het verminderen van woon-werkverkeer. Ik zie kansen voor de rijksbrede inkoopstrategie «Inkopen met Impact». Een verdere vervlechting van inkoop,
duurzaamheiddoelstellingen, diversiteit en inclusie versterkt de
maatschappelijke voorbeeldfunctie van de rijksbrede bedrijfsvoering en
leidt tot maatschappelijke meerwaarde.
De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
R.W. Knops

2
3

Aanhangsel Handelingen II 2019/20, nrs. 2340, 3815 en 3124.
Toegezegd in parlementair agenda punt [15-10-2020] – Begrotingsbehandeling Binnenlandse
Zaken (Handelingen II, nr. 15, item 13).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 490, nr. 301

2