Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

27 858

Gewasbeschermingsbeleid

Nr. 438

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 14 januari 2019
Met de brief van 15 december 2016 heeft mijn ambtsvoorganger, mede
namens de ambtsvoorganger van de Minister van Landbouw, Natuur en
Voedselkwaliteit, vragen van uw Kamer over «de wijziging van het
Activiteitenbesluit milieubeheer met betrekking tot gewasbescherming in
glastuinbouw en open teelt» beantwoord (Kamerstuk 27 858, nr. 374). Bij
deze wijziging is discussie ontstaan of een drukregistratievoorziening voor
alle spuitapparatuur (om verwaaiing – drift – van gewasbeschermingsmiddelen te voorkomen) noodzakelijk of in bepaalde gevallen onredelijk kan
zijn. Om deze vraag te beantwoorden is het doelgroepenoverleg de
gelegenheid geboden om alternatieven voor de drukregistratievoorziening
uit te werken. Bij deze informeer ik u, mede namens de Minister van
Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, over de uitkomst van het overleg
met het georganiseerde bedrijfsleven (LTO, KAVB, NFO, Cumela,
Fedecom, Agrodis, Nefyto) en de Unie van waterschappen.
Met doelgroepen is een intensief proces doorlopen waarin niet alleen
drift, maar ook andere emissieroutes als afspoeling van erven en uit- en
afspoeling van percelen zijn besproken. Deze waardevolle dialoog heeft
geleid tot het gedeelde besef dat naast drift-reductie meer nodig is om
emissies naar oppervlaktewater te voorkomen. Vanuit het doelgroepenoverleg is daarom het initiatief ontstaan om een «Hoofdlijnenakkoord
gewasbescherming Open Teelten» op te stellen. Inmiddels is een
eindconcept beschikbaar, dat betrokken organisaties omwille van
draagvlak willen bespreken met hun achterban. Gezien het initiatief, en de
voorgenomen ambitie, acht ik het met betrokken organisaties van belang
dat er voldoende tijd is voor zo’n achterbanconsultatie. Naar verwachting
kunnen wij u in het voorjaar van 2019 informeren over de uitkomsten
hiervan.
Drift (verwaaiing) en vervolgens neerslaan van gewasbeschermingsmiddelen op oppervlaktewater wordt bij neerwaarts spuiten bepaald door:
a) De gebruikte spuitdop;

kst-27858-438
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 27 858, nr. 438

1

b) De gehanteerde spuitdruk;
c) De hoogte van de spuitboom boven het gewas;
d) De gehanteerde rijsnelheid;
e) Eventuele aanvullende (fysieke) driftreducerende voorzieningen;
f) De windsnelheid bij toepassing van middelen.
Dit overzicht bevestigt nogmaals dat het handelen van de toepasser
cruciaal is voor het uiteindelijke resultaat.
Uit de gevoerde dialoog blijkt dat de algemene verplichting tot een
drukregistratievoorziening weerstand oproept en dat er behoefte is aan
keuzemogelijkheden. Ook is vastgesteld dat er spuitdoppen driftarm zijn
bevonden bij een lage spuitdruk die echter niet gangbaar is in de praktijk.
Daarnaast bleek dat ca. 10% van het aantal gekeurde spuiten aanvullende
driftreducerende voorzieningen heeft, waarbij een goede landbouwkundige toepassing in de regel in een afdoende driftreductie voorziet. Dit
leidt dit tot de volgende invulling:
• Spuitdoppen die driftarm zijn bij een spuitdruk tot 2 bar worden niet
meer in de lijst met «driftreducerende doppen» vermeld omdat het niet
aannemelijk is dat deze in de landbouwpraktijk bij de juiste spuitdruk
gebruikt worden.
• Voor spuitdoppen die driftarm zijn bij een spuitdruk van 2 tot 3 bar, en
voor «luchtvloeistofmengdoppen», is een drukregistratievoorziening
vereist.
• Voor spuitdoppen die driftarm zijn bij een spuitdruk vanaf 3 bar en
voor spuitapparatuur met aanvullende driftreducerende voorziening is
geen drukregistratievoorziening vereist omdat deze dan niet of minder
doelmatig is.
• Als alternatief voor de drukregistratievoorziening kan bij gebruik van
spuitdoppen die driftarm zijn bij een spuitdruk van 2 tot 3 bar, en voor
luchtvloeistofmengdoppen, een verdubbeling van de in het Activiteitenbesluit vereiste teeltvrije zone worden toegepast.
Deze invulling biedt agrarische ondernemers en loonwerkers de gewenste
keuzemogelijkheden. Ondernemers hebben logischerwijs tijd nodig om
afhankelijk van hun specifieke omstandigheden een keuze te maken en
deze uit te voeren. 2019 is daarom een overgangsjaar. De informatie over
driftreducerende doppen en technieken op de site van de Helpdesk Water1
wordt conform bovenstaande invulling aangepast, zodat helder is binnen
welk kader driftreductie invulling kan krijgen. Overzichten van doppen en
technieken worden periodiek aangepast op basis van de stand der
techniek. Nog onderzocht moet worden of de bereikte bestuurlijke
overeenstemming voor de alternatieve invulling aanpassing van het
juridisch kader vereist, en of dit door middel van aanpassing van het
Activiteitenbesluit milieubeheer of van het Besluit activiteiten leefomgeving geëffectueerd dient te worden.
Binnen het doelgroepenoverleg wordt een handhavingsprotocol
ontwikkeld. Dit voorziet ook in situaties waarin een ondernemer een
verplichting tot de aanschaf van een nieuwe landbouwspuit, aanvullende
techniek of drukregistratievoorziening aan gaat, maar levering niet in 2019
kan plaatsvinden. Hierbij is afgesproken dat bedrijven die aantoonbaar
investeren dit in 2020 kunnen uitvoeren.

1

https://www.helpdeskwater.nl/onderwerpen/emissiebeheer/agrarisch/open-teelt/
driftreducerende/.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 27 858, nr. 438

2

Onderdeel van het handhavingsprotocol is dat bevoegd gezag ondernemers in 2019 zal wijzen op de nieuwe voorwaarden, indien een in de
praktijk aangetroffen landbouwspuit nog niet voldoet aan het vastgestelde
kader.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
S. van Veldhoven-van der Meer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 27 858, nr. 438

3