Voortgangscommissie
Sint Maarten

Tweeënveertigste rapportage aan het ministerieel overleg over de periode
1 juli 2021 – 1 oktober 2021

De Voortgangscommissie:
N. Schoof, voorzitter
Mr. M. Marijnen, lid,
Mr. F. Richards, lid,
Mr G.J. Stortelers en A.T. Rey, secretariaat
November 2021
1

Inhoudsopgave

1. Algemeen ……………………………………………………………3
2. Korps Politie Sint Maarten (KPSM).……………………………….4
3. Gevangenis Point Blanche (PBP)……..…………………………..6
4. Overzicht van aanbevelingen ……………………………………..8

Bijlagen:

2

-

Uitvoeringsrapportage van KPSM, ontv. dd. 10 oktober 2021

-

Uitvoeringsrapportage PBP, ontv. dd. 26 oktober 2021

1. Algemeen
De voortgangscommissie van Sint Maarten biedt u hierbij de tweeënveertigste
voortgangsrapportage aan over de uitvoering van de plannen van aanpak van Sint
Maarten over het derde kwartaal van 2020. Deze rapportage is tot stand gekomen
op basis van fysieke bezoeken aan de gesprekspartners te Sint Maarten 25 tot en
met 29 oktober 2021.
Gesprekspartners tijdens dit werkbezoek waren de waarnemend SG van Justitie, de
korpschef en zijn MT leden, de tijdelijke driehoofdige leiding van de gevangenis, de
hoofdofficier van justitie en het Sint Maartense lid van de Raad voor de
Rechtshandhaving. Voorts werd gesproken met de onlangs aangetreden
programmamanager en de door de minister als adviseur change management
aangetrokken consultant op Curaçao.
Op bestuurlijk niveau sprak de commissie met de minister van Justitie. Als
gebruikelijk deed de commissie aan het eind van het werkbezoek bij de Gouverneur
mondeling verslag van de waarnemingen van de commissie.
Tijdens het werkbezoek kon de commissie aanwezig zijn bij de diploma-uitreiking en
beëdiging van 13 aspirant agenten die met succes hun basis politieopleiding hadden
afgerond. De commissie was getuige van een geslaagde ceremonie die tot gevolg
heeft dat het KPSM met 13 gediplomeerde agenten van politie is uitgebreid.
In de maand september heeft de minister van justitie op voorspraak van de
voortgangscommissie een werkbezoek aan Nederland gebracht waarbij zij o.a. een
Nederlandse gevangenis bezocht, een driehoeksoverleg bijwoonde en een bezoek
bracht aan de politieacademie die ook de basispolitieopleiding voor Sint Maarten
geeft. De minister betoonde zich tegenover de commissie enthousiast over haar
geslaagde bezoek en zij gaf aan op het terrein van justitie haar kennis zeer verrijkt te
hebben.
Algemeen beeld
Het beeld voor de politie blijft hoopgevend; het functieboek is in de fase van formele
afronding, nieuwe gediplomeerde agenten stromen in en de werving voor een 5 de
BPO klas is gestart.
Voor de gevangenis komt er steeds meer perspectief omdat de programmamanager
is begonnen met de uitvoering van het detentieplan en omdat de werving van een
nieuwe directeur en het vervullen van de vacatures in de MT-functies binnenkort te
verwachten zijn. De ondersteuning en aandacht die er nu vanuit het ministerie van
Justitie voor de gevangenis is leidt bij de leiding tot merkbare nieuwe energie.

3

2. Korps Politie Sint Maarten
Werving nieuw personeel
De werving van 20 aspiranten voor klas 5 van de BPO is gestart. Dat is een
belangrijke stap op de weg naar een opbouw van de personeelssterkte tot een
niveau zoals dat in de Onderlinge Regeling minimale sterke politie is
voorgeschreven. De korpschef gaf aan dat het niet makkelijk is voldoende
gekwalificeerde sollicitanten te vinden doch hij verwacht wel voor het einde van dit
jaar 20 mensen te kunnen selecteren. Klas 3 van de BPO heeft op vrijdag 29
oktober, in het bijzijn van de voortgangscommissie, het diploma ontvangen en
beëdigd als agent van politie, waardoor het korps nu is uitgebreid met 13
gediplomeerde agenten die in de executieve dienst worden ingezet.
Ter versterking van de leiding van het korps zijn een drietal ervaren politiemensen uit
Nederland tijdelijk werkzaam om de HRM, de bedrijfsvoering en beleidsfunctie te
versterken. Hierdoor kunnen in de komende een tot twee jaar vanuit de korpsleiding
belangrijke op de rol staande onderwerpen (bijv. plaatsing personeel, jaarplan etc.)
worden aangevangen.

Functieboek KPSM
Het functieboek voor het KPSM is door de Raad van Advies van advies voorzien en
ligt voor besluitvorming in de ministerraad alvorens het in laatste instantie naar de
Gouverneur gaat. De minister heeft tot groot genoegen de aanbevelingen van de
commissie in het functieboek verwerkt. In het bijzonder is het aantal
formatieplaatsen op 332 fte gesteld en daarmee is het aantal fte nagenoeg in
overeenstemming met het plan van aanpak van de politie, zoals dat in de RTC van
2010 werd bekrachtigd. Toen bedroeg het aantal fte’s 394, doch daarin was ook de
grensbewaking (immigration) begrepen, die nu uit het korps is gelicht.
De minister van Justitie gaat voortvarend tewerk om de functieboeken zo spoedig
mogelijk ingevoerd te krijgen. Dat neemt niet weg dat er nog enkele forse beren op
de weg zijn. In de eerste plaats is dat het wel of niet terugwerkende kracht verlenen
aan het functieboek waardoor aanzienlijke nabetalingen aan het personeel moeten
worden gedaan. De commissie heeft in voorgaande rapportages bij herhaling
gewezen op steeds hogere kosten zolang besluitvorming over het functieboek
uitblijft. Reserveringen zijn daar niet voor gedaan en onbekend is welk bedrag met
de eventuele nabetalingen gemoeid zou zijn.
Er is een signaal afgegeven dat geen terugwerkende kracht zal worden gegeven bij
invoering van het functieboek. Dit geeft grote onrust in het korps mede omdat er in
het verleden al voorschotten aan het personeel zijn betaald. Het ligt voor de hand
dat doorzetten van dit besluit zonder terugwerkende kracht aanleiding zal geven tot
rechtszaken tegen de overheid die ongetwijfeld tot nog hogere kosten zullen leiden.
In de gesprekken met direct betrokkenen heeft de commissie geadviseerd in elk
geval de financiële omvang van het probleem bij benadering in beeld te brengen om
vervolgens met alle betrokken partijen tot een voor ieder acceptabele oplossing te
komen.
4

De commissie steunt de minister in haar streven om het functieboek zo snel mogelijk
in te voeren en recht te doen aan aanspraken van personeel.
De commissie wijst de minister erop dat het functieboek van de politie conform de
procedure van de Samenwerkingsregeling (artikel 30) ter bekrachtiging in het
Ministerieel Overleg gebracht dient te worden met daarbij het advies van de
commissie. Na bekrachtiging geldt dat plan formeel als onderdeel van het plan van
aanpak zoals bekrachtigd in de RTC van september 2010.
Met het ministerie van Algemene Zaken is de minister van Justitie nog in een stevige
discussie over het al dan niet overhevelen van ondersteunende functies naar een
shared service organisatie bij AZ. De kern van de discussie lijkt te draaien om welke
positie het KPSM heeft in de Liol (Landsbesluit inrichting en organisatie
landsoverheid). De commissie is met de minister van mening dat het KPSM een
eigenstandige positie heeft op basis van de Rijkswet Politie en daarom geen
onderwerp kan zijn van overheveling van voor de uitoefening van de politietaak
noodzakelijk ondersteunende functies naar een (ander) ministerie. Ook hier steunt
de commissie de minister van Justitie.

Sterkte berekening
Voor de sterkteberekening van het korps op basis van de genoemde Onderlinge
Regeling minimale sterkte politie betekent dit dat, naar de stand van heden, er nog
64 agenten moeten instromen. Voor klas 5 worden momenteel 20 aspiranten
geworven, waardoor er nog enkele klassen moeten volgen met in totaal 44
aspiranten. Hierbij is nog geen rekening gehouden met personeelsverloop
(pensioen, schorsing/ontslag etc.) in de komende jaren. De commissie ziet daarom
graag bij de volgende uitvoeringsrapportage een groeischema voor de politie die een
gerechtvaardigde verwachting geeft om binnen enkele jaren op de minimaal vereiste
sterkte te komen.

5

3. Detentieplan Sint Maarten
Programmamanager
Tijdens het gesprek met de interim leiding van de gevangenis werd een duidelijk
merkbare motivatie bespeurd die onmiskenbaar het gevolg is van de aanwezigheid
van de programmamanager op Sint Maarten en de toewijding van een vaste
beleidsmedewerker van het ministerie voor de gevangenis, die daar ook zeer
regelmatig aanwezig is. Dit is een bemoedigend begin van de lange weg naar betere
detentieomstandigheden in de huidige inrichting.
UNOPS
Minder bemoedigend is de voortgang die wordt gemaakt met UNOPS. De
betrokkenheid van UNOPS is niet meer beperkt tot een vooronderzoek naar de
gebouwen in de justitiële keten, maar omvat ook, kort gezegd, het begeleiden en
bouwen van de nieuwe inrichting. Dat is een goede zaak, doch ook een complexe
zaak waarvoor een langer onderhandelingstraject vereist is. Daarom is er nog geen
concreet zicht op het afronden van een contractuele relatie tussen Sint Maarten en
UNOPS en de betrokkenheid van Nederland daarbij. De commissie heeft wel begrip
voor een gedegen voorbereiding, maar wijst anderzijds op de urgentie om snel te
starten met het nieuwbouwtraject. Los van de absolute noodzaak tot meer en betere
detentiecapaciteit noopt ook de al veel te lang bestaande situatie waarbij (vuur- en
steekwapen) gevaarlijke personen en prominente witwassers en fraudeurs vrij in de
maatschappij rondlopen en dat is uit oogpunt van veiligheid en rechtsorde volstrekt
onacceptabel. Daarbij verblijven, vier jaar na orkaan Irma, nog steeds Sint
Maartense gedetineerden in het buitenland.
De urgentie is extreem hoog en daarom dringt de commissie er bij de minister, als
eerstverantwoordelijke voor dit dossier, op aan om zo spoedig mogelijk in
overeenstemming met betrokkenen tot opdrachtverlening te besluiten. De commissie
verzoekt het Ministerieel Overleg om een versnelling in het proces te brengen door
de verantwoordelijken aan te spreken en harde afspraken over termijnen te maken.
Ook moet nagedacht worden over plan B mocht het voorgenomen traject met
UNOPS onverhoopt niet tot resultaat leiden.
First things first
De commissie sprak in de vorige rapportage over de dingen die er volgens de
commissie uit oogpunt van sturing het eerst moet gebeuren.
Daarover heeft de minister aangegeven dat op korte termijn een assistent
programmamanager en een nieuwe directeur van de gevangenis zullen worden
benoemd. Als dit voor het eind van dit jaar zijn beslag krijgt is dat goed nieuws voor
een versnelling van de uitvoering van het detentieplan 2018.
De commissie hecht nog steeds veel waarde aan het verzamelen van alle bij de
uitvoering van het detentieplan betrokken partijen in een werk(start)conferentie om
iedereen te informeren over zijn en haar rol en taak in de uitvoering en zodoende
ook iedereen gemotiveerd te houden gedurende het hele proces. Tevens kunnen de
deelnemers vanuit hun verschillende disciplines input leveren voor de opstelling van
het implementatieplan, langs de lijnen waarvan iedereen zal moeten werken.
Het is aan de programmamanager dit proces te sturen. Een goed moment zou zijn
zodra de nieuwe directeur van de gevangenis en de MT leden zijn benoemd.
6

Vacatures en werving
De programmamanager heeft zijn werkzaamheden aangevangen en op korte termijn
zal door de minister van Justitie een assistent-programmamanager worden
benoemd. Voorts is op het ministerie een beleidsmedewerkster belast met de
gevangenis en is inmiddels een senior HR-functionaris uit Nederland aangetreden
om de P-functie van de gevangenis te versterken.
De benoeming van de nieuwe directeur en de MT leden is op korte termijn te
verwachten en op de rol staat de werving van 20 extra bewaarders voor de
gevangenis.
Functieboek
Het functieboek voor de gevangenis is in de fase van formele afronding. Met dank
ontving de commissie van de minister de laatste versie van het functieboek, waarin
met de aanbevelingen van de commissie omtrent de omvang van de formatie
rekening is gehouden. Het functieboek betreft een wijzigingen in de formatie en de
organisatie van de gevangenis. De commissie wijst er dan ook op dat het
functieboek met het advies van de commissie, tezamen met dat van de politie, door
de minister ter bekrachtiging aan het Ministerieel Overleg gezonden dient te worden
als wijziging van het plan van aanpak detentieplan 2018.
Herstel van de Point Blanche gevangenis
Tijdens het gesprek met de programmamanagers heeft de commissie kennis
genomen van zijn voornemen om van de gevangenis zo spoedig mogelijk een
betrouwbare partner in de rechtshandhavingsketen te maken. Dit moet op korte
termijn (op hoofdlijnen) worden bereikt door personele benoemingen uit te voeren,
de personeelszorg op niveau te brengen waardoor mensen weer naar hun werk
worden toegeleid, en gebouwelijke voorzieningen te treffen, zodat met dagbesteding
en resocialisering voor en van de gedetineerden kan worden begonnen. Hij heeft
daartoe voorstellen aan de minister gedaan. Dit is waar de commissie en vele
betrokkenen altijd naar hebben uitgekeken. Daarom dringt de commissie er bij de
minister op aan ook hierover spoedig de nodige besluiten te nemen.
Oordeel
Al met al kijkt de commissie terug op drie maanden waarin veel is gerealiseerd en
veel op de rails is gezet. Niet eerder heeft de commissie dit zo kunnen constateren.
Onder leiding van deze minister van Justitie kan geloof worden gehecht aan het
uitvoeren van het detentieplan. De relatie met Nederland is goed en inhoudelijk is er
overeenstemming over wat er moet gebeuren voor de gevangenis. Nu is het zaak
dat te onderhouden en ervoor te zorgen dat vanuit de programmamanager overzicht
wordt gehouden op de samenwerking tussen Nederland en Sint Maarten en de
werkzaamheden van Unops in het kader van het detentieplan 2012.

7

4. Overzicht van aanbevelingen en adviezen

1. De commissie verzoekt de minister van Justitie in de uitvoeringsrapportage
van het KPSM het groeiplan voor het korps voor de komende vier jaren aan te
geven, rekening houdend met het te verwachten verloop.
2. De commissie adviseert de minister van Justitie de formatieplannen van de
politie en de gevangenis zo spoedig mogelijk ter bekrachtiging aan het
Ministerieel Overleg te zenden.
3. De commissie verzoekt het Ministerieel Overleg te bespreken hoe versnelling
in het proces ter contractering van UNOPS gebracht kan worden en een plan
B te overwegen voor het geval met UNOPS geen overeenstemming bereikt
kan worden.

8