Steunbetuiging NEPROM en Bouwend Nederland
NEPROM en Bouwend Nederland steunen de ambities zoals verwoord in de Woondeal zuidelijke Randstad. Met
onze leden (waaronder ontwikkelaars, bouwondernemingen, beleggers en financiers) spannen wij ons - in
nauwe samenwerking met de acht partijen in de Woondeal - in voor de realisatie van de verstedelijkingsopgave
in de zuidelijke Randstad.
Kernafspraken
NEPROM en Bouwend Nederland spannen zich met hun leden in om te komen tot investeringen in en de
productie van ruim 100.000 woningen in de periode tot 2025 en 230.000 woningen tot 2040 in de zuidelijke
Randstad, aansluitend op de kwantitatieve en kwalitatieve behoefte, waarvan een aanzienlijk deel in het
betaalbare segment.
Samenwerking
De gecombineerde middelen van partijen zijn naar verwachting ontoereikend om de verstedelijkingsopgave in
de zuidelijke Randstad volledig te kunnen bekostigen. Systeemaanpassing is daarom noodzakelijk, waarbij het
zowel gaat om Rijks en gemeentelijke middelen, als om bijdragen van (markt)partijen die direct en indirect
profiteren van publieke investeringen. Wij juichen het toe dat de verschillende bestuurslagen samenwerken en
onderkennen dat deze woondeal nodig is als startpunt van een meerjarig samenwerkingstraject tussen de
verschillende overheden, marktpartijen en corporaties, om de woningbouwopgave in de zuidelijke Randstad te
kunnen realiseren. Wij zijn bereid om met de acht partijen uit de Woondeal naar mogelijkheden te zoeken om
de benodigde investeringen te bekostigen, af te stemmen en te intensiveren en daarmee het maatschappelijk
rendement te vergroten. Wij willen daartoe een langdurig partnerschap aangaan om gezamenlijk dit proces
succesvol te doorlopen, vanuit de wetenschap dat markpartijen een essentiële rol vervullen in de realisatie van
de verstedelijkingsopgave. Doel is om op korte termijn tot doorbraken te komen om het bouwtempo te
versnellen, hoger dan het niveau van 2017 en 2018 (11.000- 13.000 woningen), en om de boogde totale
kwantitatieve en kwalitatieve woningbouwopgave tot 2040 te realiseren.
Verstedelijkingsstrategie
Wij herkennen en onderschrijven dat het voor de verstedelijkingslocaties binnen de Provincie Zuid – Holland
zeer hard nodig is om snel van zachte naar harde plannen en realisatie te komen. Het recente EIB onderzoek
‘Effectief planaanbod en nationale bouwambities’ onderstreept dit. Wij onderschrijven dat verstedelijking in de
zuidelijke Randstad binnen bestaand stedelijk gebied in de nabijheid van hoogwaardig OV met voorrang wordt
behandeld en extra bestuurlijke aandacht behoeft, gezien de grote complexiteit van deze
verstedelijkingsgebieden en de omvang van de daarvoor noodzakelijke investeringen. Aanvullend daarop
moeten met voortvarendheid keuzes gemaakt worden in welke andere (buitenstedelijke) gebieden in de regio
de overige woningbehoefte geaccommodeerd kan worden, waaronder locaties die vallen binnen het aanbod
van de Alliantie Middengebied (Pijnacker-Nootdorp, Zoetermeer, Lansingerland). Wij onderstrepen daarbij het
belang van de realisatie van een grote differentiatie in woonmilieus en de noodzaak om nieuwe
woon(/werk)gebieden te realiseren mede met het oog op de gedifferentieerde woonwensen nu en in de
toekomst. Tevens bepleiten wij een evenwichtige en voortvarende inzet van mensen en middelen op de meer
complexe ontwikkelingslocaties én op de locaties die relatief makkelijk tot ontwikkeling te brengen zijn,
teneinde de tijdige realisatie van voldoende woningen veilig te stellen ten behoeve van de grote aantallen
woningzoekenden in de regio. Wij onderschrijven de noodzaak om nieuwe woningontwikkelingen aan te
grijpen om de kwaliteit van het groen in de open gebieden in de nabijheid van het stedelijk gebied, aan de
stadsranden maar ook in de steden zelf te versterken, ter verhoging van de gebruikskwaliteit en van
natuurwaarden.
Operationalisering verstedelijkingsstrategie
Wij onderschrijven dat reservering van extra publieke middelen onvermijdelijk is om de verstedelijkingsopgave
in transformatie- en verdichtingsgebieden in de zuidelijke Randstad te bekostigen, voor zover die niet met een
andere inzet van publieke middelen en samenwerking met de markt te verwezenlijken zijn. Wij zijn bereid om
met de andere partijen in de Woondeal ons tot het uiterste er voor in te zetten dat een groter aandeel van de
baten die voortvloeien uit verstedelijking ook daadwerkelijk voor de bekostiging hiervan wordt ingezet.

1/2

Wij vragen daartoe inzet op een langjarig publiek-privaat afsprakenkader binnen het samenwerkingsverband,
gericht op de reductie van risico’s voortkomende uit conjuncturele en bestuurlijke wisselingen. Dat betreft
zowel ambities, eisen en regelingen op lokaal en regionaal niveau, als op landelijk niveau.
Verstedelijkingsstrategie en gebiedsontwikkelingen
Om tot oplossingen te komen voor ongedekte publieke kosten zijn wij bereid te participeren in het vormgeven
van een (regionaal) fonds voor verstedelijking, om de investeringsruimte van gebiedsontwikkelingen in de regio
te vergroten, als voorziening voor ongedekte publieke kosten en om eventuele conjuncturele schommelingen
op te vangen. Aandachtspunt daarbij is het betrachten van grotere financiële transparantie bij gebiedsontwikkelingen (aan publieke én private kant), dan thans gebruikelijk is, met als doel om eventuele extra baten
in gebiedsontwikkelingen voortkomende uit de hierboven genoemde, op risicoreductie gerichte publiek-private
afspraken aan te wenden ten behoeve van (regionale) verstedelijkingsfondsen. Daarbij zij aangetekend dat in
de huidige ontwikkelpraktijk door middel van anterieure overeenkomsten nieuwe ontwikkelingen reeds in zeer
sterke mate bijdragen aan de bekostiging van publieke voorzieningen (en meer), waarbij door het toegenomen
ambitieniveau (duurzaamheid, programmering , betaalbaarheid, hoogbouw, etc.) de mogelijkheden zeer
beperkt zijn om ook bij te dragen aan publieke investeringen die niet vallen onder het reguliere kostenverhaal.
We achten het wenselijk dat op zeer korte termijn kosten en baten voor een aantal grootschalige
gebiedsontwikkelingen inzichtelijk zijn evenals besluitvorming t.a.v. energievoorziening en benodigde
mobiliteits-, capaciteits- en infrastructurele ingrepen, waar deze nu nog ontbreken. Ook pleiten we voor een
betere monitoring van de haalbaarheid, verwachte en daadwerkelijke voortgang van plannen.
Duurzaam middensegment
Wij zetten ons in voor de realisatie van een duurzaam middensegment (huur en koop) dat voldoende kwaliteit
biedt voor de toekomst zodat de doorstroming tussen verschillende segmenten wordt versoepeld en de
toegankelijkheid van de woningmarkt voor verschillende doelgroepen evenwichtig blijft. Uitgangspunten
daarbij zijn: zoveel mogelijk aansluiten op consumentenwensen en marktkracht; stabiele, betrouwbare en
voorspelbare regels ten aanzien van marktwerking en overheidssturing en de daarbij behorende taakverdeling
tussen verschillende woningmarktpartijen; het bestrijden van excessen; het voorkomen van nieuwe
marktimperfecties; terughoudendheid bij de inzet van nieuw instrumentarium dat de investeringsbereidheid
van partijen ondergraaft.
Woningbouwversnelling
We zijn positief dat het belang van een continue bouwstroom van voldoende omvang om de
woningbouwopgave te realiseren erkend wordt. Wij zetten ons in om op bestuursniveau tot
gebiedsoverstijgende afspraken te komen aan vraag- en aanbodszijde gericht op een meer continue ontwikkelen bouwstroom, waarbij markpartijen (delen van) taken die in veel gevallen door gemeenten worden
uitgevoerd, overnemen, met inachtneming van de publiekrechtelijke verantwoordelijkheden. Tevens zullen wij
ons met onze leden inspannen om te komen tot meer industriële bouwmethoden, gebaseerd op intensieve
inzet van nieuwe technologieën, met als doel een hogere, en meer continue kwaliteit tegen lagere kosten in
een hoger tempo. Essentieel daarbij zijn locatieoverstijgende, langjarige publiek-private afspraken, gericht op
voorspelbare, meer uniforme en minder fluctuerende ambitieniveaus gericht op kortere en meer voorspelbare
planologische procedures.
Ten slotte
Wij voelen met onze leden een grote betrokkenheid bij en verantwoordelijkheid voor de verstedelijkingsopgave van Nederland in het algemeen en die van de zuidelijke Randstad in het bijzonder. Vanuit die
verantwoordelijkheid willen wij ons met onze leden er voor inzetten om in nauwe en langjarige samenwerking
met de 8 partijen de woondeal voor de zuidelijke Randstad tot een succes te maken. Wij zijn bereid om
vertrouwde paden te verlaten om gezamenlijk te komen tot nieuwe samenwerkingsvormen en spelregels
gericht op het vergroten van het maatschappelijk rendement van onze investeringen.
Aldus afgegeven en vastgesteld op 3 juni 2019 door NEPROM en Bouwend Nederland.

2/2