Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

35 935

Tijdelijke regels ter uitvoering van de
SIS-verordening grenscontroles en de
SIS-verordening politiële en justitiële
samenwerking in strafzaken

Nr. 6

NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAG
Ontvangen 10 december 2021
I. ALGEMEEN DEEL
1. Inleiding
Met veel belangstelling heb ik kennisgenomen van het verslag van de
vaste commissie voor Justitie en Veiligheid over dit wetsvoorstel
betreffende het Schengeninformatiesysteem (SIS). Ik dank de leden van
de verschillende fracties voor de door hen gestelde vragen, die ik hierna
graag beantwoord. Bij de beantwoording is de indeling van het verslag
gevolgd. Tenzij anders is aangegeven, wordt met de SIS-verordeningen
gedoeld op de SIS-verordening grenscontroles en de SIS-verordening
politiële en justitiële samenwerking in strafzaken.1
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van het wetsvoorstel
en vinden het belangrijk dat de toegang tot het Schengeninformatiesysteem optimaal functioneert om bijvoorbeeld terroristen te kunnen
opsporen en illegale migratie tegen te gaan. Voornoemde leden hebben
daarbij nog enkele vragen en opmerkingen.
Ook de leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van het
wetsvoorstel. Zij hebben nog enkele vragen. Deze leden constateren dat
dit wetsvoorstel beoogt tijdelijke regels vast te stellen ter uitvoering van
de SIS-verordeningen, zodat het SIS volledig kan worden gebruikt,
vooruitlopend op de inwerkingtreding van de in voorbereiding zijnde
Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid. Voornoemde
leden vragen de regering toe te lichten waarom de in voorbereiding zijnde
1

kst-35935-6
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Verordening (EU) 2018/1861 van 28 november 2018 betreffende de instelling, de werking en het
gebruik van het Schengeninformatiesysteem (SIS) op het gebied van grenscontroles, tot
wijziging van de Overeenkomst ter uitvoering van het Akkoord van Schengen en tot wijziging
en intrekking van Verordening (EG) nr. 1987/2006 (PbEU 2018, L 312); en Verordening
(EU)/2018/1862 van 28 november 2018 betreffende de instelling, de werking en het gebruik van
het Schengeninformatiesysteem (SIS) op het gebied van politiële en justitiële samenwerking in
strafzaken, tot wijziging en intrekking van Besluit 2007/533/JBZ van de Raad en tot intrekking
van Verordening (EG) nr. 1986/2006 van het Europees Parlement en de Raad en Besluit
2010/261/EU van de Commissie (PbEU 2018, L 312).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

1

Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid niet eerder is
ingediend, zodat deze tijdelijke regels niet nodig waren geweest. Graag
beantwoord ik deze vraag als volgt. De verordeningen grenzen en
veiligheid, die worden geïmplementeerd door de in voorbereiding zijnde
uitvoeringswet, zijn op uiteenlopende tijden tot stand gekomen en worden
op uiteenlopende tijden van kracht. Het gaat om acht verordeningen en
twee wijzigingsverordeningen die met elkaar samenhangen. Met het oog
op de samenhang tussen de verordeningen en teneinde de majeure
implementatieopgave van de verordeningen in goede banen te leiden, is
ervoor gekozen de verordeningen te implementeren in één uitvoeringswet. Naar verwachting zullen eind februari 2022 de bepalingen van
de SIS-verordeningen als eerste van kracht worden, hierover dient de
Europese Commissie uiterlijk 28 december 2021 een besluit te nemen.
Ondanks de grote inspanning van de betrokkenen zal de in voorbereiding
zijnde uitvoeringswet op dat moment nog niet van kracht zijn. Zoals
aangegeven in de memorie van toelichting acht ik het onwenselijk dat de
SIS-verordeningen van kracht zouden worden zonder dat op dat moment
de uitvoeringswetgeving in werking is getreden die het volledige gebruik
van het SIS mogelijk maakt. Onwenselijk omdat de verordeningen
belangrijke mogelijkheden bieden om het SIS te raadplegen, bijvoorbeeld
met betrekking tot de registratie van vuurwapens, voertuigen en (lucht)vaartuigen en voor het onderzoek van een aanvraag tot naturalisatie. Om
die reden wordt voorgesteld bij dit wetsvoorstel tijdelijke regels te geven
ter uitvoering van de SIS-verordeningen.
De leden van de SP-fractie hebben met interesse kennisgenomen van het
wetsvoorstel. Deze leden onderschrijven de noodzaak tot grensoverschrijdende samenwerking vanwege het wegvallen van de landsgrenzen in het
Schengengebied. Toch hebben zij diverse vragen vanwege de samenhang
met de in voorbereiding zijnde Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen
en veiligheid en de inhoud van deze wet. Voornoemde leden lezen dat de
regering aangeeft dat de Tweede Kamer over enkele weken een grotere
uitvoeringswet kan verwachten in het kader van grensoverschrijdende
samenwerking op het terrein van grensbewaking, migratie en justitie. Via
die wet zullen acht verordeningen en het SIS geïmplementeerd worden.
De regering geeft daarbij aan dat volledig gebruik van het SIS, zoals dat
per eind februari 2022 is voorzien, waarschijnlijk niet zal worden gehaald.
Daarom ligt dit wetsvoorstel voor SIS nu voor. De leden van de SP-fractie
zijn benieuwd waarom dit probleem niet bij de andere acht verordeningen
speelt. Zij vragen of daarvoor bijvoorbeeld een latere implementatiedatum geldt of dat de regering het gebruik van die andere verordeningen
minder relevant acht. Voorts vragen zij over welke acht verordeningen het
eigenlijk gaat. De in voorbereiding zijnde Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid, zo beantwoord ik de vragen van deze
leden, ziet op tien verordeningen. Naast de SIS-verordeningen betreffen
dit de SIS-verordening terugkeer,2 EES-verordening,3 ETIAS-verorde-

2

Verordening (EU) 2018/1860 van het Europees Parlement en de Raad van 28 november 2018
betreffende het gebruik van het Schengeninformatiesysteem voor de terugkeer van illegaal
verblijvende onderdanen van derde landen (PbEU 2018, L 312).
3
Verordening (EU) 2017/2226 van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2017 tot
instelling van een inreis-uitreissysteem (EES) voor de registratie van inreis- en uitreisgegevens
en van gegevens over weigering van toegang ten aanzien van onderdanen van derde landen
die de buitengrenzen overschrijden en tot vaststelling van de voorwaarden voor toegang tot
het EES voor rechtshandhavingsdoeleinden en tot wijziging van de overeenkomst ter
uitvoering van het te Schengen gesloten akkoord en Verordeningen (EG) nr. 767/2008 en (EU)
nr. 1077/2011, PbEU 2017, L 327. Nadien gewijzigd door Verordening (EU) 2018/1240 van het
Europees Parlement en de Raad van 12 september 2018 (PbEU 2018, L 236) en Verordening
(EU) 2019/817 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2019 (PbEU 2019, L 135).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

2

ning,4 wijzigingsverordening ETIAS,5 verordening interoperabiliteit
grenzen en visa,6 verordening interoperabiliteit politiële en justitiële
samenwerking, asiel en migratie,7 VIS-verordening,8 en wijzigingsverordening VIS.9 De verordeningen hangen met elkaar samen waarbij nadien
door nieuwe verordeningen wijzigingen zijn aangebracht in een enkele
van deze verordeningen. De bepalingen van de verschillende verordeningen worden op uiteenlopende tijden van kracht. Zoals in antwoord op
de vragen van de leden van de D66-fractie is aangegeven zal de in
voorbereiding zijnde Uitvoeringswet EU-verordening grenzen en
veiligheid voorlopig nog niet van kracht zijn. Het voorstel voor deze wet,
waarover de Afdeling advisering van de Raad van State zich thans buigt,
zal naar verwachting nog niet binnen enkele weken bij uw Kamer kunnen
worden ingediend. Gelet op de tijden waarop de bepalingen van de
verschillende verordeningen van kracht worden acht ik het vooralsnog
slechts noodzakelijk dat vooruitlopend op de inwerkingtreding van de
genoemde uitvoeringswet enkele tijdelijke regels te geven ter uitvoering
van de SIS-verordeningen.
2. Inhoud
De leden van de VVD-fractie vragen of mogelijkerwijs beleids- of
uitvoeringsverschillen kunnen ontstaan nadat de tijdelijke regels ter
uitvoering van de SIS-verordening worden vervangen door de Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid. Deze vraag beantwoord ik ontkennend. De tijdelijke regels van dit wetsvoorstel zijn
gelijkluidend aan de regels die bij of krachtens de in voorbereiding zijnde
Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid worden gesteld
ten aanzien van de uitvoering van de SIS-verordeningen. Daarmee leiden
de tijdelijke regels van dit wetsvoorstel niet tot beleids- of uitvoeringsverschillen.
De leden van de VVD-fractie hebben vernomen dat een deel van de
bepalingen in de SIS-verordeningen aan de nationale wetgever overgelaten worden. Zij vernemen graag, buiten het genoemde voorbeeld uit
4

Verordening (EU) 2018/1240 van het Europees Parlement en de Raad van 12 september 2018 tot
oprichting van een Europees reisinformatie- en -autorisatiesysteem (ETIAS) en tot wijziging van
de Verordeningen (EU) nr. 1077/2011, (EU) nr. 515/2014, (EU) 2016/399, (EU) 2016/1624 en (EU)
2017/2226 (PbEU 2018, L 236).
5
Verordening (EU) 2021/1152 van het Europees Parlement en de Raad van 7 juli 2021 tot
wijziging van Verordeningen (EG) nr. 767/2008, (EU) 2017/2226, (EU) 2018/1240, (EU) 2018/1860,
(EU) 2018/1861 en (EU) 2019/817 wat betreft de vaststelling van de voorwaarden voor toegang
tot andere EU-informatiesystemen voor de doeleinden van het Europees reisinformatie- en
-autorisatiesysteem (PbEU 2021, L 249).
6
Verordening (EU) 2019/817 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2019 tot
vaststelling van een kader voor interoperabiliteit tussen de Unie-informatiesystemen op het
gebied van grenzen en visa en tot wijziging van Verordeningen (EG) nr. 767/2008, (EU)
2016/399, (EU) 2017/2226, (EU) 2018/1240, (EU) 2018/1726 en (EU) 2018/1861 van het Europees
Parlement en de Raad, Beschikking 2004/512/EG van de Raad en Besluit 2008/633/JBZ van de
Raad (PbEU 2019, L 135).
7
Verordening (EU) 2019/818 van het Europees Parlement en de Raad van 20 mei 2019 tot
vaststelling van een kader voor interoperabiliteit tussen de Unie-informatiesystemen op het
gebied van politiële en justitiële samenwerking, asiel en migratie en tot wijziging van Verordeningen (EU) 2018/1726, (EU) 2018/1862 en (EU) 2019/816 (PbEU 2019, L 135).
8
Verordening (EG) nr. 767/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juli 2008
betreffende het Visuminformatiesysteem (VIS) en de uitwisseling tussen de lidstaten van
informatie op het gebied van visa voor kort verblijf, visa voor verblijf van langere duur en
verblijfsvergunningen (PbEU 2008, L 218).
9
Verordening (EU) 2021/1134 van het Europees Parlement en de Raad van 7 juli 2021 tot
wijziging van Verordeningen (EG) nr. 767/2008, (EG) nr. 810/2009, (EU) 2016/399, (EU)
2017/2226, (EU) 2018/1240, (EU) 2018/1860, (EU) 2018/1861, (EU) 2019/817 en (EU) 2019/1896
van het Europees Parlement en de Raad, en tot intrekking van Beschikking 2004/512/EG van de
Raad en Besluit 2008/633/JBZ van de Raad, met het oog op de herziening van het Visuminformatiesysteem (PbEU 2021, L 248).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

3

artikel 45, eerste lid, welke bepalingen dit betreffen, hoe deze worden
ingevuld door de regering en hoe die zich zullen verhouden tot andere
landen in de Europese Unie (EU). Graag beantwoord ik deze vragen als
volgt. De SIS-verordeningen zijn, evenals de huidige SIS-verordeningen,
naar hun aard rechtstreeks werkend. Slechts enkele onderdelen behoeven
uitvoeringsregelgeving. Ten aanzien van één onderdeel (recht op toegang
en, indien van toepassing, rechtstreekse bevraging van het SIS) geldt dat
een nationale regeling vóór de livegang noodzakelijk is, wil Nederland
volledig kunnen meedoen met het gebruik van het SIS. Daarin wordt
voorzien door dit wetsvoorstel. Bij de in voorbereiding zijnde Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid wordt – naast uitvoeringsregelgeving ten aanzien van het genoemde onderdeel – voorzien in
uitvoeringsregelgeving ten aanzien van enkele andere onderdelen van de
SIS-verordeningen. Ten aanzien van deze onderdelen acht ik een nationale
regeling voorafgaand aan de livegang niet noodzakelijk. Deze onderdelen
betreffen:
− een afwijkende geheimhoudingsplicht ter implementatie van artikel 11
van de SIS-verordening grenscontroles en artikel 11 van de SISverordening politiële en justitiële samenwerking in strafzaken;
− voorwaarden voor de invoering van signaleringen met het oog op
weigering van toegang en verblijf ter implementatie van artikel 24 van
de SIS-verordening grenscontroles;
− een afwijkende bewaartermijn ten aanzien van persoonsgegevens aan
de hand waarvan een actie is uitgevoerd ter implementatie van artikel
49 van de SIS-verordening grenscontroles en artikelen 57 en 64 van de
SIS-verordening politiële en justitiële samenwerking in strafzaken;
− een bestuurlijke boete bij doorgifte van persoonsgegevens aan derde
landen of internationale organisaties ter uitvoering van artikel 50 van
de SIS-verordening grenscontroles en artikel 65 van de SIS-verordening politiële en justitiële samenwerking in strafzaken; en
− sanctionering van misbruik of oneigenlijke verwerking ter implementatie van artikel 50 van de SIS-verordening grenscontroles en artikel 73
van de SIS-verordening politiële en justitiële samenwerking in
strafzaken.
In uitvoeringsregelgeving ten aanzien deze onderdelen wordt voorzien bij
de in voorbereiding zijnde Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en
veiligheid. Uitvoeringsregelgeving ten aanzien van deze onderdelen acht
ik niet noodzakelijk voorafgaand aan de livegang omdat de betrokken
uitvoeringsorganisaties tijdelijk kunnen terugvallen op algemene
bepalingen in het bestaande recht. Dit wetsvoorstel heb ik zo beperkt
mogelijkheid gehouden met het oog op een vlot verloop van het
wetgevingsproces.
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de beoogde
delegatie in de toekomstige Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en
veiligheid. Daarbij wordt beoogd bij algemene maatregel van bestuur de
aanwijzing van de nationaal bevoegde autoriteiten te kunnen regelen.
Daarbij vragen de aan het woord zijnde leden wat een aanleiding kan zijn
voor het wijzigen van een taak van een nationaal bevoegde autoriteit in de
toekomst en zij verzoeken de regering hierop in te gaan. Graag beantwoord ik deze vraag als volgt. Het recht op toegang en, indien van
toepassing, rechtstreeks bevraging van het SIS volgt de taak van de
desbetreffende autoriteit. Een voorbeeld: Artikel 46 van de SIS-verordening politiële en justitiële samenwerking in strafzaken regelt het recht op
toegang van autoriteiten die zijn belast met de registratie van vaartuigen
en luchtvaartuigen. Indien in de toekomst een andere autoriteit dan thans
het geval is (mede) wordt belast met de registratie van genoemde
goederen, dient die andere autoriteit ter uitvoering van de SIS-verordening eveneens toegang te hebben tot het SIS. De toegevoegde waarde

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

4

van delegatie is dat de wet geen aanpassing behoeft indien een taak van
een nationaal bevoegde autoriteit in de toekomst wijzigt.
Voorts verzoeken de leden van de VVD-fractie de regering een nadere
uitleg te geven over het verschil tussen «toegang», «bevraging» en
«doorzoeking» door de Nederlandse autoriteiten, daar de Franse en
Engelse taalversies lijken te spreken van «doorzoeking» en de regering
lijkt uit te gaan van «bevraging». Begrijpen deze leden het goed dat
bijvoorbeeld Franse en Engelse autoriteiten meer mogen/kunnen dan de
Nederlandse autoriteiten? Het antwoord op deze vraag luidt ontkennend.
Ter uitvoering van de SIS-verordeningen hebben autoriteiten in alle
lidstaten dezelfde bevoegdheden. In de Nederlandse taalversie van de
SIS-verordening grenscontroles wordt geschreven over het recht op
toegang tot, en over het recht op rechtstreekse bevraging van het SIS. In
de Nederlandse taalversie van de SIS-verordening politiële en justitiële
samenwerking in strafzaken wordt geschreven over het recht op toegang
tot, en over het recht op rechtstreekse doorzoeking van het SIS. Hiermee
wordt hetzelfde bedoeld. In de Engelse en Franse taalversie wordt
hiervoor in beide SIS-verordeningen dezelfde terminologie gebruikt. In
mijn antwoord op een vraag over dit onderwerp van de leden van de
D66-fractie – hieronder in deze nota – ga ik nader in op de vertaling.
De leden van de VVD-fractie vinden het belangrijk dat de SIS-database op
zowel de politiële als de justitiële samenwerking als voor de grenscontroles goed toegankelijk is. In welke mate vormt de Algemene verordening
gegevensbescherming een belemmering voor een optimale (internationale) samenwerking en optimale grenscontroles, zo luidt de laatste
vraag van deze leden over dit onderdeel van het wetsvoorstel. Deze leden
antwoord ik dat op de uitvoering van de SIS-verordening de Richtlijn
gegevensbescherming opsporing en vervolging – voor zover het
gegevensverwerking in het kader van de opsporing en vervolging van
strafbare feiten betreft – respectievelijk de Algemene verordening
gegevensbescherming van toepassing is.10 Mij zijn geen signalen bekend
dat deze regelingen in dit verband als een belemmering worden ervaren.
Beide regelingen geven ruimte voor de doorgifte van persoonsgegevens
aan bevoegde autoriteiten in andere lidstaten van de Europese Unie.
De leden van de D66-fractie constateren dat in de Nederlandse taalversie
van de SIS-verordening grenscontroles wordt geschreven over het recht
op rechtstreekse bevraging van het SIS, en in de SIS-verordening politiële
en justitiële samenwerking in strafzaken over het recht op rechtstreekse
doorzoeking van het SIS. In de memorie van toelichting wordt uitgelegd
dat in de Engelse taalversie van beide verordeningen consistent als
terminologie «the right to search directly» wordt gebruikt, wat de regering
vervolgens interpreteert als het recht op «rechtstreekse bevraging». In het
wetsvoorstel wordt zodoende dus ook alleen gesproken van «bevraging».
Voornoemde leden merken op dat het hen logischer voorkomt «to search
directly» als «doorzoeking» te interpreteren. Deze leden vragen de
regering daarom een nadere toelichting op haar vertaalkeuze. Hierbij
vragen deze leden de regering na te gaan wat de redenen waren in de ene
verordening van «bevraging» te spreken en in de andere van «doorzoeking». Ook vragen zij de regering na te gaan of deze verschillende
terminologieën niet toch een verschil in bevoegdheden impliceren. Zoals
ik hierboven heb geantwoord op een vraag van de leden van de
VVD-fractie impliceert de verschillende vertaalkeuze geen verschil in
bevoegdheden. Bij de totstandkoming van de SIS-verordeningen is
onderhandeld in de Engelse taal. In de Engelse taalversie van beide
10

Artikel 51 van de SIS-verordening grenscontroles en artikel 66 van de SIS-verordening politiële
en justitiële samenwerking in strafzaken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

5

verordeningen, alsmede in stukken die zijn opgesteld ten behoeve van de
totstandkoming daarvan, wordt telkens dezelfde terminologie gebruikt:
«the right to search directly the SIS database». Bij de vertaling van de
SIS-verordeningen naar het Nederlands is slechts een verschillende
vertaalkeuze gemaakt. In het wetsvoorstel wordt omwille van de consistentie telkens geschreven over bevraging. Alhoewel een letterlijke
vertaling uit de Engelse en Franse taalversie wellicht tot gebruik van de
term doorzoeking zou leiden, komt mij de term bevraging, zoals staat in
de SIS-verordening grenscontroles, gepaster voor. De term doorzoeking
heeft mijns inziens mede een strafvorderlijke connotatie en is daarom
minder geschikt. Het SIS betreft een hit/no-hit informatiesysteem dat kan
worden bevraagd aan de hand van bij de SIS-verordeningen bepaalde
persoonsgegevens.
De leden van de D66-fractie hebben gevraagd naar de voornemens van de
regering om in de in voorbereiding zijnde Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid de nationaal bevoegde autoriteiten aan te
wijzen bij algemene maatregel van bestuur, in plaats van bij ministeriële
regeling. In het nader rapport heeft de regering aangegeven dat in het
voorstel voor de Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid
wordt voorzien in een grondslag voor de aanwijzing van de nationaal
bevoegde autoriteiten bij algemene maatregel van bestuur. Het voorstel
voor de Uitvoeringswet, zo beantwoord ik deze vraag, is thans aanhangig
bij de Afdeling advisering van de Raad van State. Na ommekomst van het
advies zal het advies zo spoedig mogelijk worden verwerkt in het
wetsvoorstel. Vervolgens wordt het wetsvoorstel ingediend bij uw Kamer
waarna ik graag met uw Kamer hierover van gedachten wissel.
Over de inhoud hebben de leden van de SP-fractie ook diverse vragen. Zij
constateren dat het SIS al jaren actief is. Zij vragen de regering om een
toelichting van de wijzigingen die optreden ten opzichte van het huidige
SIS. De SIS-verordening politiële en justitiële samenwerking in strafzaken,
zo antwoord ik deze leden, borduurt voort op de SIS II-verordening en het
SIS-besluit.11 Ten opzichte van die verordening en dat besluit behelst de
SIS-verordening politiële en justitiële samenwerking in strafzaken een
uitbreiding van de signaleringen, categorieën signaleerbare voorwerpen,
en de bij een signalering op te nemen informatie over een persoon.
De nieuwe doelen van een signalering betreffen:
− kinderen die gevaar lopen te worden ontvoerd door een ouder,
familielid of voogd, en die moeten worden verhinderd te reizen (artikel
32, eerste lid, onderdeel c);
− kinderen die moeten worden verhinderd te reizen omdat een concreet
en aanwijsbaar risico bestaat dat zij zullen worden weggevoerd uit een
lidstaat (artikel 32, eerste lid, onderdeel d);
− meerderjarige kwetsbare personen die voor hun eigen bescherming
moeten worden verhinderd te reizen (artikel 32, eerste lid, onderdeel
e);
− onderzoekscontrole met het oog op de voorkoming, de opsporing, het
onderzoek of de vervolging van strafbare feiten, met het oog op de
tenuitvoerlegging van een strafrechtelijk vonnis en ter voorkoming van
gevaar voor de openbare veiligheid (artikelen 36 en 37); en
− onbekende personen die worden gezocht met het oog op identificatie
uit hoofde van nationaal recht (artikelen 40 en 41).
11

Verordening (EG) nr. 1987/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 20 december 2006
betreffende de instelling, de werking en het gebruik van het Schengeninformatiesysteem van
de tweede generatie (SIS II) (PbEU 2006, L 381), en Besluit 2007/533/JBZ van de Raad van
12 juni 2007 betreffende de instelling, de werking en het gebruik van het Schengeninformatiesysteem van de tweede generatie (SIS II) (PbEU 2007, L 205).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

6

De nieuwe categorieën voorwerpen betreffen:
− valse bankbiljetten (artikel 38, tweede lid, onderdeel n);
− informatietechnologieartikelen (artikel 38, tweede lid, onderdeel o);
− identificeerbare onderdelen van motorvoertuigen (artikel 38, tweede
lid, onderdeel p); en
− identificeerbare onderdelen van industriële uitrusting (artikel 38,
tweede lid, onderdeel q).
Ten aanzien van de bij een signalering op te nemen informatie over een
persoon is met name nieuw:
− het registratienummer van de betrokkene in een nationaal register
(artikel 20, tweede lid, onderdeel q);
− informatie over de identificatiedocumenten van de betrokkene (artikel
20, tweede lid, onderdelen s tot en met v en z);
− gezichtsopnamen (artikel 20, tweede lid, onderdeel w); en
− relevante DNA-profielen (artikel 20, tweede lid, onderdeel x).
De leden van de SP-fractie vragen de regering om een toelichting op het
verschil tussen het recht op toegang tot het SIS en het recht op bevraging
van het SIS. Zij vragen of het hier feitelijk gaat om het recht om informatie
aan het SIS toe te voegen en het recht om informatie in het SIS te doorzoeken. Deze vraag beantwoord ik ontkennend. Het recht op toegang en
rechtstreekse bevraging van het SIS houdt in dat de desbetreffende
autoriteit het SIS rechtstreeks, dat wil zeggen zonder tussenkomst van een
andere autoriteit, kan bevragen. Indien een autoriteit slechts recht heeft
op toegang tot het SIS en niet ook op de rechtstreekse bevraging daarvan,
heeft die autoriteit toegang tot gegevens in het SIS door tussenkomst van
een andere autoriteit.
De leden van de SP-fractie lazen in de ambtelijke nota, die als bijlage bij
de memorie van toelichting is gevoegd, dat de Staatssecretaris van
Justitie en Veiligheid is geadviseerd niet alle argumenten van de Raad van
State met betrekking tot het creëren van een wettelijke grondslag voor de
aanwijzing van nationale bevoegde autoriteiten te onderschrijven
vanwege de mogelijke bredere betekenis daarvan. In die nota wordt later
toegelicht dat bij eerdere implementatiewetten namelijk niet voor een
wettelijke grondslag is gekozen wanneer de nationale bevoegde autoriteiten werden aangewezen. Deze leden vragen de regering om een
toelichting. Graag beantwoord ik deze vraag als volgt. De Raad van State
adviseerde om te voorzien in een wettelijke grondslag voor de aanwijzing
van alle nationaal bevoegde autoriteiten die zijn belast met de in de
verordening genoemde taken en recht hebben op toegang tot en, indien
van toepassing, rechtstreekse bevraging van het SIS. Dit advies is
overgenomen. In het wetsvoorstel is voorzien in de aanwijzing van alle
nationaal bevoegde autoriteiten. In het nader rapport heb ik wel een
kanttekening gemaakt bij een argument van de Raad van State. Een
EU-verordening kan een specifieke nationale autoriteit aanwijzen die is
belast met de uitvoering van het bepaalde bij die verordening zonder dat
dit een nationaal wettelijke voorschrift vereist. In eerdere wetgeving en
ook in de literatuur wordt daarvan namelijk uitgegaan. Over de vraag van
deze leden welke keuze in dit verband wordt gemaakt in het voorstel voor
de Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid wissel ik
graag van gedachten bij de behandeling van dat wetsvoorstel in uw
Kamer.
Ten slotte merken de leden van de SP-fractie over dit onderdeel van het
wetsvoorstel op dat de Afdeling Vreemdelingenpolitie, Identificatie en
Mensenhandel (hierna: AVIM) geen toegang krijgt tot het SIS. Of, zo
vragen deze leden, krijgen zij toegang als onderdeel van de politie? Deze
leden antwoord ik dat de AVIM belast is met de uitvoering van enkele

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

7

taken die bij wet aan de Minister van Justitie en Veiligheid – in de praktijk
de Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid – zijn opgedragen. In artikel
2, onderdeel a, van het wetsvoorstel is het recht op toegang tot gegevens
in het SIS en het recht tot rechtstreekse bevraging daarvan geregeld. De
AVIM oefent dat recht via deze route uit.
3. Uitvoerings- en handhavingsgevolgen
De leden van de VVD-fractie lezen in artikel 34, eerste lid, onderdeel c van
de SIS-verordening grenscontroles en in artikel 44, eerste lid, onderdeel c,
van de SIS-verordening politiële en justitiële samenwerking in strafzaken
dat bepaalde instanties toegang krijgen tot de SIS-database voor
grenscontroles, indien sprake is van ernstige strafbare feiten. Deze leden
vragen welke strafbare feiten worden aangemerkt als ernstige strafbare
feiten en in welke mate een nationale interpretatie van dat begrip mogelijk
is. Ook vragen deze leden de regering in te gaan op de vraag in welke
mate Nederland hierin afwijkt van landen als bijvoorbeeld Frankrijk en
Duitsland.
Graag beantwoord ik deze vragen als volgt. De term ernstige strafbare
feiten in de zin van genoemde artikelen is niet bepaald in de SISverordeningen. Om die reden kan geen concrete maatstaf worden
gegeven, maar is het aan de lidstaten om hier in een concreet geval
toepassing aan te geven. Het Hof van Justitie van de Europese Unie kan in
een voorkomend geval een uitleg geven aan de term. In andere
verbanden legt het Hof de term ernstige strafbare feiten uit aan de hand
van het evenredigheidsbeginsel van artikel 52, eerste lid, van het
Handvest van de grondrechten van de Europese Unie.12 Naar analogie
dient de inbreuk op de persoonlijke levenssfeer die wordt gemaakt met
het invoering van het signalering in het SIS alsmede met de bevraging
daarvan op deze grondslag in verhouding te staan tot de mate van ernst
van het strafbare feit ter voorkoming, opsporing of vervolging waarvan
het SIS wordt bevraagd.
4. Financiële gevolgen
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de implementatiekosten. Zij vragen of na het van kracht worden van de andere bepalingen eind februari 2022 opnieuw wijzigingen in bijvoorbeeld informatiesystemen aangebracht worden en of die wijzigingen kosten met zich
meebrengen. Deze vraag beantwoord ik ontkennend. De financiële
gevolgen van de in voorbereiding zijnde Uitvoeringswet EU-verordeningen grenzen en veiligheid worden niet groter door dit wetsvoorstel.
De leden van de SP-fractie constateren dat de regering aangeeft dat het
Ministerie van Buitenlandse Zaken 0,5 miljoen euro moet investeren om
vingerafdrukken op posten af te kunnen nemen. Dit wordt nergens in dit
wetsvoorstel toegelicht. Deze leden vragen de regering om een toelichting
op de vraag van wie vingerafdrukken worden afgenomen en met welk
doel. Ook vragen zij of met deze wet nog meer van deze wezenlijke
wijzigingen plaatsvinden die niet in de memorie van toelichting zijn
opgenomen. Graag beantwoord ik deze vragen als volgt. Deze kosten
houden verband met het onderzoek van en beslissing nemen op visumaanvragen, nietigverklaring en intrekking of verlenging van visa overeenkomstig de Visumcode.13 De Minister van Buitenlandse Zaken is belast
met de uitvoering van de Visumcode. Ten behoeve daarvan heeft de
12
13

HvJEU 2 oktober 2018, C-207/16, ECLI:EU:C:2018:788, r.o. 54–57 (Ministerio Fiscal).
Verordening (EG) nr. 810/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 13 juli 2009 tot
vaststelling van een gemeenschappelijke visumcode (PbEU 2009, L 243).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

8

Minister van Buitenlandse Zaken het recht op toegang tot het SIS en de
rechtstreekse bevraging daarvan. Dit is geregeld in artikel 34, eerste lid,
onderdeel f, en vierde lid, en artikel 41, zesde lid, van de SIS-verordening
grenscontrole. In de memorie van toelichting is dit opgenomen in de tabel
over het recht op toegang krachtens de SIS-verordening grenscontroles.
5. Advies en consultatie
De leden van de VVD-fractie vragen welke opmerkingen de Autoriteit
persoonsgegevens heeft gemaakt, evenals de redactionele opmerkingen,
en verzoeken de regering deze opmerkingen met de Tweede Kamer te
delen. De inhoud van dit wetsvoorstel is in consultatie gebracht als
onderdeel van de in voorbereiding zijnde uitvoeringswet. De opmerkingen
van de Autoriteit persoonsgegevens zien op onderdelen van de uitvoeringswet die niet in dit wetsvoorstel zijn opgenomen. Graag ben ik bereid
het advies van de Autoriteit persoonsgegevens bij de in voorbereiding
zijnde uitvoeringswet te delen met uw Kamer. Het advies is als bijlage bij
deze nota gevoegd14.
De Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid,
A. Broekers-Knol

14

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 935, nr. 6

9