Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

26 488

Behoeftestelling vervanging F-16

Nr. 230

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 6 april 2010
Met deze brief reageer ik op het verzoek van de vaste commissie voor
Defensie van 18 maart jl. (kenmerk 2010Z04819/2010D13985) om de
Kamer te informeren over de verdere behandeling van lopende JSF-zaken.
Voordat ik nader in ga op dit verzoek wil ik in algemene zin opmerken dat
eerder gevraagde en al toegezegde brieven de Kamer zullen worden
toegezonden zodra Defensie de beschikking heeft over de benodigde
informatie. De Kamer kan daarmee de ontwikkelingen in het JSF-dossier
blijven volgen.
Met de beantwoording van vragen van het lid Van Velzen op 11 maart jl.
(Aanhangsel der Handelingen, vergaderjaar 2009–2010, nr. 1881) en de
brief van 23 maart jl. (Kamerstuk 26 488, nr. 222) met aanvullende
informatie over de herstructurering van het F-35 programma, is de Kamer
gemeld dat het demissionaire kabinet geen besluit tot aanschaf van een
tweede F-35 testtoestel meer zal voorleggen aan de Kamer. Uit de
beantwoording van vragen van het lid Peters op 23 maart jl. (2010Z03706/
2010D14668) blijkt dat dit niet betekent dat deelneming aan de IOT&E-fase
onmogelijk is geworden en dat de gevolgen van uitstel van het besluit tot
aanschaf van het tweede testtoestel nog worden bezien. Dit alles ook in
het licht van de ontwikkelingen in de Verenigde Staten zelf.
De Kamer is met de beantwoording van vragen van het lid Peters op
23 maart jl. geïnformeerd over de stand van zaken van het eerste
testtoestel uit de LRIP 3 productieserie. Nadat op 23 april 2009 de Kamer
de motie-Hamer c.s. (Kamerstuk 26 488, nr. 178) heeft aanvaard zijn de
verplichtingen voor het eerste testtoestel aangegaan. Er is thans geen
sprake van vertraging aangezien het toestel in 2011 op de productielijn
wordt geassembleerd. Er zijn dan ook geen contractuele en financiële
gevolgen aan de orde. Het toestel zal niet eerder dan eind 2011 worden
overgedragen en tot dat moment bestaat de mogelijkheid af te zien van de
koop. Daaraan zullen kosten zijn verbonden. Het Memorandum of
Understanding (MoU) over de productie, instandhouding en doorontwik-

kst-26488-230
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 26 488, nr. 230

1

keling (PSFD MoU) dat Nederland in 2006 heeft getekend, bevat afspraken
over het afzien van de koop van toestellen.
Daarnaast hebben Nederland en de Verenigde Staten op 6 mei 2009 een
side letter ondertekend waarin is overeengekomen in voorkomend geval
te zoeken naar de meest efficiënte afhandelingswijze. De Kamer heeft deze
side letter op 25 mei 2009 ontvangen (Handelingen TK 2008–2009,
aanhangsel 2746).
Op 22 februari jl. (Kamerstuk 26 488, nr. 219) heb ik in de antwoorden op
schriftelijke vragen van de vaste commissie voor Defensie toegezegd de
Kamer te informeren zodra duidelijk is welk instituut de validatie van het
NLR-rapport over de geluidsbelasting van de F-35 zal uitvoeren. Inmiddels
is duidelijk dat de oorspronkelijke planning van de validatie niet zal
worden gehaald. Over het instituut is met de provincie Friesland overeenstemming bereikt. Met het betrokken instituut wordt nog overleg gevoerd
over de opdracht en de planning van het onderzoek. De betrokken partijen
hebben afgesproken gedurende dit overleg niet openbaar te maken welk
instituut het betreft. Zodra duidelijk is dat de opdracht door het betrokken
instituut wordt geaccepteerd, zal ik de Kamer informeren over de opdracht
voor de validatie, de planning, de kosten en de wijze van financiering.
Vervolgens zal de validatie worden uitgevoerd.
De commissie verzoekt voorts om informatie over de gevolgen van de
recente vertragingen bij de ontwikkeling van de JSF voor de beslismomenten voor het project vervanging F-16. Met de brief van 23 maart jl. is
de Kamer gemeld dat het Pentagon op korte termijn bekend zou maken
dat de grens van 50 procent kostenstijging ten opzichte van de Acquisition
Program Baseline uit 2001 wordt overschreden, de zogenoemde
Nunn-McCurdy grens. De formele melding aan het Congres was 25 maart
jl. een feit. Het Pentagon is in het kader van de Nunn-McCurdy wetgeving
begonnen aan de voorbereidingen voor de herbevestiging van het F-35
programma in het Congres en zal begin juni actuele kosteninformatie over
het F-35 programma aan het Congres verstrekken. Deze kosteninformatie
bevat de ramingen voor F-35 stuksprijzen en van de exploitatiekosten. Op
basis van deze gegevens kunnen de financiële ramingen voor het project
Vervanging F-16 worden herijkt, gevolgd door de projectplanning
waaronder de nieuwe planning voor de Initiële Operationele Test en
Evaluatie (IOT&E)-fase. Naar verwachting zal hierover in de loop van juni
meer duidelijkheid ontstaan.
De staatssecretaris van Defensie,
J. G. de Vries

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 26 488, nr. 230

2