Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

33 857

Evaluatie Wet controle op rechtspersonen

Nr. 3

VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Vastgesteld 20 november 2014
De vaste commissie voor Veiligheid en Justitie heeft een aantal vragen en
opmerkingen voorgelegd aan de Minister van Veiligheid en Justitie over
de brief van 21 januari 2014 over de evaluatie Wet controle op rechtspersonen (Kamerstuk 33 857, nr. 1).
De vragen en opmerkingen zijn op 24 februari 2014 aan de Minister van
Veiligheid en Justitie voorgelegd. Bij brief van 18 november 2014 zijn de
vragen beantwoord.
De voorzitter van de commissie,
Jadnanansing
Adjunct-griffier van de commissie,
Smulders

kst-33857-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

1

Inhoudsopgave
I.

II.

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
1. Inleiding
2. De Wet controle op rechtspersonen
3. Resultaten in 2013
4. Evaluatie
4.1 Output van het toezicht
4.2 De inrichting van het toezicht en de samenwerking in
het netwerk
4.3 Aanbevelingen
Reactie van de Minister van Veiligheid en Justitie

2
2
3
3
3
5
5
6
7

I. VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIES
1. Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
brief inzake de evaluatie Wet controle op rechtspersonen (Wcr). Nog altijd
onderstrepen zij het doel van deze wet, namelijk het voorkomen en
bestrijden van misbruik van rechtspersonen. Dit toezicht wordt gerealiseerd door samenwerking tussen een groot aantal partijen. Deze leden
maken uit de evaluatie op dat de Dienst Justis hierin een centrale en zeer
belangrijke rol speelt door op basis van verschillende bronnen producten
op te stellen die handhavende en opsporende instanties ondersteunen in
de uitvoering van hun taken. Hoewel de uitgevoerde evaluatie beperkt van
opzet is, hetgeen de aan het woord zijnde leden niet verwonderlijk vinden
gezien het korte bestaan van de wet, toont deze evaluatie aan dat de
producten van Justis van toegevoegde waarde zijn voor de hiervoor
genoemde instanties. Wel hebben deze leden nog enkele vragen en
opmerkingen.
De leden van de SP-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen de
brief inzake de evaluatie Wcr. Omdat de nieuwe controle op rechtspersonen (Herziene Toezicht Rechtspersonen) door Justis met behulp van het
ict-systeem RADAR in potentie een belangrijke bijdrage kan leveren aan
een integer rechtsverkeer in het algemeen en een betere bestrijding van
bijvoorbeeld faillissementsfraude in het bijzonder, hechten deze leden
bijzonder veel waarde aan het goed functioneren van de controle op
rechtspersonen. Over dit onderwerp is de laatste jaren veel gesproken in
debatten met de Minister van Veiligheid en Justitie (hierna: de Minister).
Naar aanleiding van deze evaluatie hebben zij nog enkele vragen en
opmerkingen.
Deze leden vragen om een terugblik op de start van het Herziene Toezicht
Rechtspersonen, die bepaald niet vlekkeloos is verlopen en niet conform
de beloften van destijds van start is gegaan. Het project is niet alleen veel
later gestart dan blijkt uit de Rijksbegroting 2011, maar zowel ontwikkeling
als beheerskosten zijn aanzienlijk hoger uitgevallen dat de inschatting uit
2010. Waardoor is dit veroorzaakt? Waarom is hier destijds niet beter voor
gewaarschuwd? Kan toegelicht worden welke problemen er waren
rondom de bouw van het systeem? Klopt het dat het contract met
Capgemini is opgezegd? Zo ja, wat is daarvan de reden? Welke maatregelen zijn er getroffen om een herhaling van dergelijke fouten te
voorkomen?
De leden van de PVV-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de brief inzake de evaluatie Wcr. Naar aanleiding hiervan hebben zij
enkele vragen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

2

2. De Wet controle op rechtspersonen
De leden van de VVD-fractie vragen om een nadere toelichting op de
verhouding tussen deze wet en de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet BIBOB). Op grond van laatstgenoemde wet worden immers ook door middel van onderzoek naar een
persoon of organisatie een beoordeling gegeven over diens integriteit en
wordt ingeschat of een risico bestaat dat een aangevraagde vergunning
voor strafbare feiten zal worden gebruikt. Wordt de handelwijze of de
expertise tussen het Bureau BIBOB en Justis gedeeld? Zo nee, is de
Minister dan van mening dat dit van toegevoegde waarde zou kunnen
zijn?
3. Resultaten in 2013
De leden van de SP-fractie vragen of het hele systeem nu wel volledig en
op volle toeren draait, gelet op de eerdere ramingen van het aantal
risicomeldingen.
Voornoemde leden hebben enkele vragen over het aantal meldingen dat
door Justis is beoordeeld en het aantal risicomeldingen dat is verstrekt. Is
de Minister zelf tevreden met de omvang hiervan? Weliswaar neemt het
aantal verstrekte risicomeldingen toe, maar het aantal van 126 risicomeldingen en 11 risicomeldingen op verzoek is volgens deze leden bepaald
niet veel, afgezet tegen de omvang van het probleem van faillissementsfraude. Wat is hiervoor de verklaring?
4. Evaluatie
De leden van de VVD-fractie lezen dat voor zowel de automatische als
handmatige analyse gebruik wordt gemaakt van risicoprofielen. De
bedoeling was dat deze risicoprofielen flexibel van aard zouden zijn. Dit
betekent volgens deze leden dat het relatief eenvoudig zou zijn om
risicoprofielen en -indicatoren te schrappen, inhoudelijk te wijzigen en toe
te voegen. Is dit in de periode dat de wet wordt toegepast reeds voorgekomen? Zo ja, kan de Minister in grote lijnen aangeven welke tendensen
zich voordoen in geconstateerde vormen van misbruik? Dient voor deze
vormen van misbruik nog aanvullende wet- en regelgeving te worden
opgesteld om deze krachtig aan te pakken? Daarnaast vragen deze leden
of een effectieve werking van risicomeldingen uit het systeem niet tot
gevolg zou moeten hebben dat risicomeldingen op verzoek niet leiden tot
de conclusie dat risico op misbruik van de rechtspersoon aanwezig is. Alle
risico’s op misbruik van een rechtspersoon zouden immers moeten
kunnen worden opgemerkt door het koppelen van de juiste informatie uit
het systeem. Kan ook een toelichting worden gegeven op de effectiviteit
van de risicomeldingen uit het systeem? Is er voorts inzicht in het verschil
tussen het aantal gevallen waarin onder de voorganger van deze wet (de
Wet documentatie vennootschappen) geen verklaring van geen bezwaar
werd afgegeven en het aantal waarin nu een risicomelding (al dan niet op
verzoek) is gedaan? Kan op basis daarvan worden geconcludeerd dat het
thans toegepaste systeem van constante controle effectiever is met het
oog op het bestrijden en voorkomen van misbruik, dan het systeem op
grond van de Wet documentatie vennootschappen?
Daarnaast vragen deze leden of de verwachtingen over het verminderen
van de administratieve lasten voor het bedrijfsleven zijn uitgekomen. Is bij
de toepassing van de wet gebleken van onvoorziene andere kosten voor
het bedrijfsleven dan wel voor overheidsorganen? Zijn de kosten van het
ontwikkelen van het computersysteem RADAR binnen de ramingen
gebleven?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

3

De leden van de SP-fractie vragen waarom het uitvoeren van de aanbevelingen in het rapport «Snel en Secuur toetsen; het alternatief voor de
verklaring van geen bezwaar» van de Werkgroep Toezicht Rechtspersonen
van 18 maart 2005 zo lang op zich heeft laten wachten.
Voornoemde leden vragen naar de doelstellingen en de beloften van het
nieuwe toezicht. Zij menen zich te herinneren dat onder andere het doel is
het voorkomen en bestrijden van misbruik van rechtspersonen,
waaronder het plegen van misdrijven van financieel-economische aard en
het gebruik van een rechtspersoon met het oog op het benadelen van zijn
schuldeisers en financiering van terroristische organisaties en witwaspraktijken. In hoeverre zijn de gestelde doelstellingen nu gerealiseerd?
Wat moet er nog gebeuren om deze te bereiken?
De aan het woord zijnde leden vragen of in de hele opzet voldoende
rekening is gehouden met de mogelijkheid dat de hele systematiek van
RADAR kan worden omzeild door het gebruik van buitenlandse rechtspersonen en stromannen die niet zijn opgenomen in de Gemeentelijke
Basisadministratie.
Deze leden vragen een totaaloverzicht van alle kosten, alsmede de
jaarlijkse kosten, die samenhangen met het Herziene Toezicht Rechtspersonen sinds 2009. Wat is de reactie van de Minister op de genoemde
cijfers in Het Financieel Dagblad dat de bouw van het systeem RADAR
aanvankelijk 3,5 miljoen euro kostte, maar dat begin 2012 de kosten al
waren opgelopen tot 18,5 miljoen euro?1 Hoeveel bedragen deze kosten
inmiddels? Ook vernemen de leden van de SP-fractie graag de ontwikkeling in de kosten van één risicomelding zoals die sinds 2009 zijn
begroot. Kan in dit overzicht onderscheid worden gemaakt tussen de
bouw en de ontwikkeling van het systeem, het onderhoud en de reguliere
kosten van de (voorlopige) risicomeldingen?
Deze leden hebben nog enkele vragen over de effectiviteit van het
systeem. De bedoeling van het systeem was, in de woorden van de
Minister destijds, om ook het risico waarin een crimineel voor de
zoveelste keer met het oog op misbruik een Besloten Vennootschap (BV)
opricht, te laten ondervangen door de huidige systematiek van screening.
De Dienst Justis krijgt in de huidige systematiek de informatie van de
Kamer van Koophandel over de oprichting van de BV en de match met
historische informatie uit het Handelsregister en met de informatie van de
Justitiële informatiedienst over criminele antecedenten. Deze match zal
mogelijk misbruik van een rechtspersoon aan het licht brengen. De
gegevens worden derhalve reeds op een geautomatiseerde manier
betrokken bij de screening van rechtspersonen. In hoeverre is hier nu
sprake van? Hoe vaak wordt een crimineel die voor de zoveelste keer met
het oog op misbruik een BV opricht door de nieuwe screening in de kraag
gevat?
De leden van de SP-fractie vragen of de Minister bekend is met het feit dat
vandaag de dag een veroordeelde «BV-dokter» zich nog steeds in kan
schrijven met een BV, waarvan duidelijk is dat deze in het oude systeem
van de verklaring van geen bezwaar tegen de lamp was gelopen. Hoe is
dit mogelijk? Heeft RADAR deze veroordeelde bestuurders niet in beeld?
Per wanneer zal dit zijn opgelost?

1

«Toezicht op rechtspersonen om fraude op te sporen moet beter», Het Financieele Dagblad,
23 januari 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

4

Voorts zijn deze leden zeer benieuwd naar de verwachtingen in de nabije
toekomst. Hoe zal het systeem zich in de toekomst gaan ontwikkelen? Wat
zijn de concrete doelstellingen?
4.1 Output van het toezicht
De leden van de VVD-fractie vragen of de Minister van mening is dat het
ten aanzien van de monitoring van de effectiviteit van het systeem
raadzaam is om in de wet een verplichting tot terugkoppeling op te
nemen. Op deze wijze kan de werkwijze van Justis nog beter worden
aangepast aan de ervaring met de producten door de afnemers.
De leden van de SP-fractie vragen of sinds 2010 voldoende aandacht is
besteed aan signalen dat er twijfels waren over de effectiviteit, het
doorpakken en de kosten van RADAR. Heeft de Minister kennisgenomen
van dergelijke signalen en zo ja, welke acties zijn er ondernomen?
Deze leden zijn van mening dat het inzicht in de terugkoppeling onvoldoende is. Uit de evaluatie kan onvoldoende worden afgeleid wat de
afnemers met de diverse meldingen hebben gedaan. Weliswaar staat er
een overzicht van preventieve en repressieve acties, maar aantallen
ontbreken daarbij. Zo kan toch geen beeld worden gevormd van hoe
succesvol dit Herziene Toezicht op Rechtspersonen nu is en in hoeverre de
meldingen ook concreet gevolgen hebben? Het enige getal dat is
genoemd, is het cijfer één, dat staat voor het aantal strafrechtelijke
onderzoeken dat naar aanleiding van meldingen van Justis is opgestart.
Klopt dit cijfer? Is er werkelijk maar één strafrechtelijk onderzoek opgestart
na een risicomelding?
Voornoemde leden vinden het van belang om te kunnen meten en weten
wat er door de diensten met de meldingen is gedaan. Nu kan immers nog
steeds niet geconstateerd worden of, en zo ja in hoeveel gevallen, notoire
fraudeurs door het systeem zijn geglipt en in hoeveel gevallen er concreet
iets gebeurd is met de melding door afnemers. Dan is toch weinig te
zeggen over het succes en de effectiviteit van het Herziene Toezicht op
Rechtspersonen?
De aan het woord zijnde leden vragen hoe ervoor gezorgd wordt dat de
terugkoppeling (dus wat er met meldingen en netwerktekeningen wordt
gedaan) verbetert. Wordt die terugkoppeling verplicht? Zo ja, per
wanneer? Deze leden sluiten overigens niet uit dat afnemers ook aan deze
nieuwe werkwijze van de Dienst Justis moeten wennen. Hoe ziet de
Minister dit? Wat wordt er aan gedaan om dit te bevorderen? Hoe vaak is
capaciteitsgebrek bij de afnemende diensten het probleem? Bij welke
diensten is dit capaciteitsgebrek het grootst?
4.2 De inrichting van het toezicht en de samenwerking in het netwerk
De leden van de VVD-fractie constateren dat de Wcr de verwerking van
persoonsgegevens en andere gegevens omvat. Bij de totstandkoming van
deze wet is aandacht besteed aan de verhouding van de Wcr tot de
privacy in het algemeen en de Wet bescherming van persoonsgegevens
(Wbp) in het bijzonder. Hiertoe is een aantal toezeggingen gedaan dan wel
acties in het vooruitzicht gesteld. Hebben zich in periode dat de Wcr is
toegepast incidenten met betrekking tot de privacy voorgedaan? Zijn er
klachten geuit over de werking van het systeem en het computersysteem
RADAR in het bijzonder? Kan met zekerheid worden gezeggd dat
risicomeldingen die zijn opgesteld maar twee jaar niet zijn gebruikt uit de
registratie van Justis worden verwijderd? Hoe wordt hierop intern
controle uitgeoefend?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

5

De leden van de SP-fractie vragen wie de ketenpartners zijn van wie de
voor het toezicht zo belangrijke informatie vooral moet komen. Welke
ketenpartners laten daarin gaten vallen, waardoor komt dat en welke
argumenten hebben zij daarvoor? Zijn deze argumenten valide, bijvoorbeeld ook als het gaat om een beroep op de geheimhoudingsplicht? Hoe
wordt voorkomen dat er te makkelijk (ofwel ten onrechte) een beroep
wordt gedaan op een geheimhoudingsplicht die in werkelijkheid niet
bestaat?
Deze leden vragen welke informatiebronnen wanneer ontsloten gaan
worden. Hoe zit het bijvoorbeeld met de informatie die in samenwerkingsverbanden als de Informatiebox Crimineel en Onverklaarbaar Vermogen
(ICOV) en de Regionale Informatie en Expertise Centra (RIEC’s) wordt
gebruikt? Kan die informatie ook een rol spelen? Gebeurt dit al
voldoende? Zo nee, per wanneer zal dit wel het geval zijn?
Voornoemde leden vragen of het geen goed idee is om voortaan ook de
risicomeldingen te gaan verstrekken aan de rechter-commissaris in een
faillissementszaak. Voorts vragen zij of er ook gesproken wordt met de
Belastingdienst om informatie van die dienst direct aan RADAR te
koppelen, dus niet pas in het stadium van de handmatige controle. Zo
nee, waarom is dit niet het geval?
4.3 Aanbevelingen
De leden van de VVD-fractie zijn ten aanzien van de drie concrete
aanbevelingen die in de evaluatie zijn gedaan van mening dat deze
kunnen bijdragen aan verdere uitbreiding en optimalisering van het
toezicht. Over de versterking van de informatiepositie wordt gemeld dat
hiertoe belemmeringen in de samenwerking met netwerkpartners moeten
worden weggenomen. Op welke belemmeringen wordt hier gedoeld? Op
welke wijze kan het gebruik van bestaande informatiebronnen worden
geoptimaliseerd? Kan de Minister aangeven hoe de informatiepositie van
Justis wordt betrokken bij de uitwerking van bestuursverboden en de
instelling van een centraal aandeelhoudersregister?
De leden van de PVV-fractie lezen dat de Minister zich goed kan vinden in
de aanbevelingen om het netwerk en de informatiepositie van Justis
verder te versterken. Daarom zal bij de nadere uitwerking van de
bestuursverboden en de instelling van een centraal aandeelhoudersregister de informatiepositie van Justis worden betrokken. Dit slaat alleen
op de aanbeveling om de informatiepositie te versterken. Deze leden
vragen wat er wordt gedaan met de aanbeveling om het netwerk te
versterken. Gaat de Minister het bilaterale overleg op verschillende
niveaus met de netwerkpartners borgen zoals de onderzoekers aangeven?
Gaat de Minister voorts onderzoek doen naar de mogelijkheden om meer
organisaties (ook private) als afnemer aan te merken? Zo ja, aan welke
(private) organisaties wordt dan gedacht?
Voornoemde leden constateren dat de informatiepositie van Justis wordt
betrokken bij onder andere de nadere uitwerking van de bestuursverboden. Begrijpen zij het goed dat een dergelijk bestuursverbod pas aan
het licht komt door een automatische risicomelding wanneer de rechtspersoon al is opgericht of is er nog een soort toets vooraf? Zij wijzen in dit
kader op de opmerking van de Nederlandsche Bank die aangeeft dat als
de rechtspersoon al is opgericht er mogelijk aanzienlijke inspanning
vereist is om de schade te beperken die door misbruik van de rechtspersoon ontstaat en de betrokkenen bestuurs- of strafrechtelijk aan te
pakken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

6

II. REACTIE VAN DE MINISTER VAN VEILIGHEID EN JUSTITIE
Op 21 januari 2014 heb ik uw Kamer de evaluatie van de Wet controle op
rechtspersonen (hierna: Wcr) toegestuurd2. In het Algemeen Overleg
bestuurdersaansprakelijkheid en faillissementsrecht van 6 februari 2014
kwam deze evaluatie aan de orde (Kamerstuk 33 695, nr. 4). Hierbij
beantwoord ik de schriftelijke vragen die de vaste commissie voor
Veiligheid en Justitie van uw Kamer, naar aanleiding van het Algemeen
Overleg heeft gesteld.
1. Inleiding: toezicht op rechtspersonen
De Wet controle op rechtspersonen is erop gericht misbruik van rechtspersonen te voorkomen en te bestrijden. Dit doel wordt nagestreefd door
middel van doorlopend toezicht op rechtspersonen. Hierbij werken
partijen (informatieleveranciers en afnemers) samen in een netwerk.
Binnen deze samenwerking vervult Justis een centrale rol. Met ondersteuning van het ICT-systeem RADAR stelt Justis, op basis van verschillende informatiebronnen, risicomeldingen en netwerktekeningen op die
de afnemers (handhavende- en opsporende instanties) ondersteunen in
de uitvoering van hun taken. Het is aan deze instanties om te beoordelen
of en wanneer interventie nodig is en om vervolgacties in te stellen.
De ontwikkeling van RADAR
De leden van de SP verzoeken om een terugblik op de start van het
toezicht en vragen welke maatregelen zijn getroffen om de problemen te
verhelpen en welke kosten samenhangen met het herziene toezicht op
rechtspersonen sinds 2009. Het systeem RADAR, dat het toezicht op
rechtspersonen ondersteunt, is in januari 2012 van start gegaan Bij
brieven van 14 december 2011 en 22 januari 2013 heb ik uw Kamer nader
geïnformeerd over de beperkte en beheerste start van het toezicht op
rechtspersonen.3 Het is een geavanceerd ICT-systeem dat flexibiliteit
bevat die nodig is om binnen het toezicht te kunnen inspelen op veranderende vormen van criminaliteit en nieuwe fraudefenomenen, alsmede op
de prioriteit die aan de bestrijding ervan binnen de keten wordt gegeven.
Deze functionaliteit maakt het systeem complex.
De ontwikkeling van de kosten van het systeem worden jaarlijks gepubliceerd in het Rijks ICT-Dashboard en zijn derhalve reeds openbaar. De
kosten voor de ontwikkeling van RADAR zijn hoger uitgevallen dan
aanvankelijk was voorzien. De geraamde/initiële kosten in 2008 bedroegen
ca. € 8,7 mln. De kosten van RADAR tot en met 2012 bedroegen € 15,1
mln. Zoals blijkt uit het Rijks ICT-Dashboard is het verschil onder meer
veroorzaakt doordat in de oorspronkelijke kostenraming uitgegaan is van
de beschikbaarheid van een standaard interface met het nieuwe Nederlands Handelsregister (hierna NHR). Door vertragingen in de ontwikkeling
van het NHR en wijzigingen in de beschikbare interfaces is de ontwikkeling van een specifieke interface met het NHR noodzakelijk gebleken. De
wijzigingen in de interface hebben geleid tot vertraging van het project,
tot wijzigingen in het ontwerp van RADAR en tot hogere kosten voor de
inhuur van benodigde specialistische kennis en expertise. Het in het
artikel in het Financieel Dagblad van 24 januari 2014 vermeldde bedrag
van € 3,5 mln. heeft betrekking op de jaarlijkse uitvoeringskosten voor het
werkproces. Binnen dit bedrag vallen de kosten voor het jaarlijks
automatisch verwerken van levensloopmomenten van een miljoen
rechtspersonen, de kosten van handmatige analyses die al dan niet leiden
2
3

Kamerstuk 33 857, nr. 1
Kamerstuk 29 911, nr. 57 en Kamerstuk 29 211, nr. 1

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

7

tot een risicomelding, de risicomeldingen op verzoek en de informatieverstrekkingen (netwerktekeningen op verzoek).
De wijzigingen in het ontwerp van RADAR hebben geleid tot wijzigingen
en vertraging in de gecontracteerde scope van het «fixed price» – «fixed
date» contract dat in 2009 met Capgemini is gesloten voor de ontwikkeling van RADAR. Na de afronding van RADAR release 1, heeft een
evaluatie plaatsgevonden en is vastgesteld dat het contract onvoldoende
ruimte en zekerheid bood om adequaat te kunnen inspelen op de
benodigde functionaliteit en is besloten om het contract te beëindigen.
2. De Wet controle op rechtspersonen
De leden van de VVD vragen om een toelichting op de verhouding tussen
de Wcr en de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het
openbaar bestuur (wet Bibob).
De Wcr is opgesteld om met het verstrekken van risicomeldingen fraude
en misbruik van rechtspersonen tegen te gaan. De wet Bibob is opgesteld
om te voorkomen dat het openbaar bestuur ongewild georganiseerde
misdaad faciliteert met vergunningen, subsidies, aanbestedingen en
vastgoedtransacties. Beide instrumenten versterken elkaar door screening
van rechtspersonen. Daar waar het toezicht op rechtspersonen
doorlopend wordt uitgevoerd, vindt controle op grond van de wet Bibob
aan de voorkant plaats, dat wil zeggen op de beoordeling voorafgaand
aan het verstrekken van subsidies, vergunningen of het aanbesteden of
aangaan van transacties. Raakvlak bestaat tussen de twee toepassingsgebieden, bijvoorbeeld wanneer malafide ondernemers door middel van een
rechtspersoon fraude plegen of vergunningen of onterechte subsidies
aanvragen. Vanwege dit raakvlak is het op grond van artikel 6, onderdeel
g, van het Besluit controle op rechtspersonen voor het Landelijk Bureau
Bibob (LBB) mogelijk om informatie op te vragen uit de registratie van het
toezicht op rechtspersonen. Zo verzoekt het LBB met enige regelmaat
netwerktekeningen. Het LBB is niet opgenomen in de lijst met instanties
die een risicomelding (op verzoek) mogen ontvangen. Het LBB beschikt
over een eigen registratie met voor haar taak relevante gegevens en kan
daarnaast ook gerichte informatie opvragen.
3. Resultaten in 2013
De leden van de SP vragen naar het aantal geraamde risicomeldingen, het
aantal verstrekte risicomeldingen en de totale omvang. Voorafgaand aan
de start van het toezicht op rechtspersonen in 2011, was geraamd dat
enkele honderdduizenden wijzigingen in de levensloop van een rechtspersoon automatisch geanalyseerd zouden worden en dat dit, «zonder
garanties» zou leiden tot ongeveer 10.000 tussentijdse risicomeldingen
per jaar. In 2013 zijn 320.000 wijzigingen automatisch geanalyseerd en zijn
ongeveer 1.200 tussentijdse risicomeldingen tot stand gekomen.
Tussentijdse risicomeldingen leiden, na een nadere analyse door de
onderzoekers van Justis, mogelijk tot een daadwerkelijke risicomelding
aan een afnemer.
Ik heb uw Kamer eerder bericht dat het aantal risicomeldingen sinds de
inwerkingtreding van het toezicht toeneemt.5 In 2013 zijn 126 risicomeldingen uit het systeem verstrekt, in de eerste vier maanden van 2014 zijn
78 risicomeldingen verstrekt, waarvan 58 meldingen inzake notoire
fraudeurs. Hieronder bevinden zich met name personen die meerdere

5

Blz. 6 MvT Kamerstuk 31 948 nr. 3; en blz. 5 Nota n.a.v. Verslag Kamerstuk 31 948, nr. 6
Kamerstuk 33 857, nr. 1

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

8

malen de Belastingdienst en andere crediteuren hebben benadeeld,
bijvoorbeeld door het «laten ploffen» van B.V.’s. De meldingen betroffen
per stuk doorgaans meerdere notoire fraudeurs (inclusief stromannen en
katvangers) en rechtspersonen. Systeemmeldingen over meerdere
rechtspersonen worden namelijk vaak samengevoegd in één risicomelding, waardoor deze onderbouwde signalen bevat over tientallen
rechtspersonen op basis waarvan ketenpartners interventies kunnen
plegen.
RADAR is zodanig gebouwd dat het flexibel kan worden ingesteld. Dit
betekent dat ook op aantallen kan worden gestuurd. Het gaat echter niet
zozeer om het verhogen van de omvang, maar vooral om de kwaliteit van
de risicomeldingen en wat opsporende en handhavende diensten met de
verkregen meldingen kunnen doen. De opvolging van risicomeldingen is
namelijk mede afhankelijk van de capaciteit en prioriteit van de afnemers.
Ik constateer dat Justis goed overlegt met de afnemers om ervoor te
zorgen dat deze de juiste informatie ontvangen zodat voorkomen kan
worden dat verstrekte meldingen aan hen onbenut blijven. Nu RADAR
steeds beter presteert, wint dit overleg met afnemers aan strategisch
belang. Hierbij vindt afstemming plaats op de prioriteiten van de
netwerkpartners. De afnemers zijn elk verantwoordelijk voor de afweging
wanneer en welke interventie nodig is.
Om de analyses sneller te kunnen afronden en de kwaliteit van de
analyses te verhogen, acht ik een doorontwikkeling noodzakelijk. Dit
houdt in dat de technische mogelijkheden van RADAR verder worden
verbeterd en verruimd. De kwaliteit van het toezicht wordt verbeterd door
maatwerk aan de afnemers te leveren, de onderlinge samenwerking te
versterken en door goede afspraken te maken over de inzet van
beschikbare capaciteit zowel aan de zijde van Justis als van de afnemers.
4. Evaluatie
De leden van de VVD vragen of de risicoprofielen zijn aangepast, welke
tendensen in misbruik zijn te onderscheiden en of daar nog aanvullende
wet- en regelgeving voor nodig is.
Bij het proces dat leidt tot een risicomelding wordt voor zowel de
automatische als handmatige analyse gebruik gemaakt van risicoprofielen. De profielen kunnen verfijnd en aangepast worden. Dit is van
belang om te kunnen inspelen op veranderende vormen van misbruik.
Met de afnemers vindt overleg plaats over de verfijning en verbetering
van de profielen, zodat deze steeds beter aansluiten op hetgeen nodig is
voor de afnemers om misbruik van rechtspersonen tegen te gaan.
In de beginperiode van het toezicht waren met name faillissementsfraude,
hennepteelt en illegale tewerkstelling onderwerp van risicomelding. In de
afgelopen periode constateer ik een uitbreiding naar andere vormen van
misbruik, waaronder bijvoorbeeld witwassen, belastingfraude en het
toepassen van schijnconstructies.
Bij de evaluatie heb ik aangegeven dat ik onderzoek hoe het netwerk en de
informatiepositie van Justis verder kan worden versterkt en of de huidige
wettelijke kaders de gewenste samenwerking en informatie-uitwisseling
tussen netwerkpartijen voldoende faciliteren.
Daarnaast is van belang zeker te stellen dat Justis beschikking kan krijgen
over meer bestaande gegevens, die relevant zijn voor het toezicht op
rechtspersonen en over toekomstige databronnen zoals het centraal
aandeelhoudersregister en het register voor bestuursverboden. Deze
gegevens dienen op zodanige wijze beschikbaar te komen dat een digitale

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

9

en automatische verwerking mogelijk is. Dit is noodzakelijk voor de
kwaliteit en snelheid waarmee een risicomelding kan worden opgesteld.
De leden van de VVD stellen vragen over de effectieve werking van de
risicomeldingen.
Rechtspersonen waarbij zich een relevante wijziging voordoet, bijvoorbeeld een wijziging in het bestuur, worden automatisch door RADAR
gescreend waarna mogelijk (als nader onderzoek daar aanleiding toe
geeft) een risicomelding volgt. Er zijn ook rechtspersonen waar geen
relevante wijzigingen hebben plaatsgevonden, maar waarbij door
bijvoorbeeld de politie in het kader van een vooronderzoek wel behoefte
is aan een analyse van bepaalde aspecten. In die gevallen blijft een
risicomelding op verzoek nodig. Een ander voorbeeld is wanneer in een al
langer lopend onderzoek behoefte bestaat aan een actueel overzicht,
omdat door tijdsverloop sommige zaken buiten beeld geraakt zijn die niet
in de focus lagen van het onderzoek.
Kosten bedrijfsleven
De leden van de VVD vragen naar de lastenvermindering voor het
bedrijfsleven en de kostenramingen voor RADAR.
Met de afschaffing van de Verklaring van Geen Bezwaar zijn de administratieve lasten en kosten (€ 90,76 per Verklaring van Geen Bezwaar) voor
het bedrijfsleven weggenomen6. Voor het huidige toezicht op rechtspersonen worden geen tarieven geheven.
Op de vragen van de VVD en de SP over een toelichting op de kostenramingen van RADAR en de totale kosten verwijs naar de toelichting zoals
opgenomen in het eerste onderdeel.
In antwoord op vragen van de leden van de VVD over de effectiviteit van
het toezicht in vergelijking met de Wet documentatie vennootschappen en
de vraag van de SP of de beloften van het toezicht zijn gerealiseerd, wil ik
benadrukken dat gelet op de relatief korte periode waarin operationele
ervaring is opgedaan met de ondersteuning van RADAR bij het toezicht op
rechtspersonen, Justis is gevraagd bij het uitvoeren van de evaluatie in te
gaan op de geleverde risicomeldingen en netwerktekeningen. Deze eerste
evaluatie op de Wcr is vanuit verschillende invalshoeken uitgevoerd,
namelijk de output van het toezicht (risicomeldingen en netwerktekeningen), de inrichting van het toezicht en de samenwerking in het netwerk
rond de Wcr. Hierdoor ontstaat één integraal beeld over de wijze waarop
in de periode 1 juli 2011 – 1 juli 2013 uitvoering is gegeven aan het
toezicht op rechtspersonen. De evaluatie gaat derhalve nog niet in op de
effectiviteit («outcome») van de risicomeldingen noch maakt deze een
vergelijking met de situatie onder de Wet documentatie vennootschappen.
Ik wil bezien of de effectiviteit van het toezicht deel kan uitmaken van een
volgende evaluatie.
Buitenlandse rechtspersonen
De leden van de SP vragen naar het screenen van buitenlandse rechtspersonen en stromannen.
Het Handelsregister (NHR) bevat naast de registratie van Nederlandse
rechtspersonen ook de buitenlandse rechtspersonen die in Nederland een
onderneming drijven en natuurlijke personen uit het buitenland die
6

In 2009 zijn rond de 55.000 VvGB’s verstrekt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

10

bestuursfuncties bekleden bij Nederlandse rechtspersonen. De
inschrijving van deze rechtspersonen en personen in het NHR waarborgt
dat deze informatie ook beschikbaar komt voor screening door RADAR.
Indien daar aanleiding toe bestaat, worden in de nadere analyse door
Justis behalve het NHR ook buitenlandse registers bevraagd, die inzicht
kunnen bieden in buitenlandse rechtspersonen en bestuurders.
Frauderende bestuurders
De SP stelt vragen over de screening van fraudeurs of veroordeelde
BV-dokters, die zich opnieuw kunnen inschrijven.
Ik heb aangegeven dat het aantal risicomeldingen dat sinds de inwerkingtreding van het toezicht wordt verstrekt, stijgt. De meldingen hebben ook
betrekking op screening van notoire fraudeurs. Hieronder bevinden zich
met name personen die de Belastingdienst en andere crediteuren al
meerdere malen hebben benadeeld, bijvoorbeeld door het «laten ploffen»
van B.V.’s. Ook hier geldt dat een melding doorgaans meerdere notoire
fraudeurs (inclusief stromannen en katvangers) en rechtspersonen bevat.
In het geval van notoire fraudeurs die net een nieuwe B.V. hebben
opgericht, is de te ondernemen actie strafrechtelijk van aard indien met de
B.V. een strafbaar feit is gepleegd. Als reeds een strafrechtelijk onderzoek
loopt naar de betreffende fraudeur, kan de informatie in een risicomelding
worden meegenomen en bijdragen aan de onderbouwing ervan.
Een veroordeling leidt op dit moment niet zonder meer ertoe dat een
persoon zich niet meer in kan schrijven in het handelsregister. Het in te
voeren instrument van een civielrechtelijk bestuursverbod draagt eraan bij
dat bepaalde personen niet meer als bestuurder kunnen aanblijven of als
nieuwe bestuurder kunnen worden benoemd. Ook de aanscherping van
weigeringsgronden voor de inschrijving in het NHR zal in combinatie met
een opgelegd bestuursverbod ertoe leiden dat degene die onder een
bestuursverbod valt zich niet als bestuurder kan inschrijven. Justis zal
voor het doorlopende toezicht inzage verkrijgen in het toekomstige
register voor de opgelegde bestuursverboden.
De leden van de SP stellen de vraag welke ontwikkelingen ik zie voor de
toekomst.
In de samenwerking met de ketenpartners richt ik me op het gerichter en
sneller bedienen van de afnemers. De komende periode staat derhalve in
het teken van de doorontwikkeling van het toezicht waarbij ik mij zal
richten op het hanteren van afnemer-specifieke risicoprofielen die
doorlopend geactualiseerd en verbeterd kunnen worden en op verdere
(automatische) bronontsluiting. Enerzijds betreft dit het optimaal benutten
van de beschikbare informatie. Op dit moment heeft RADAR toegang tot
de gegevens in vier bronnen voor het geautomatiseerd opsporen van
(mogelijk) misbruik: Gemeentelijke Basisadministratie (GBA), NHR van de
Kamer van Koophandel, Centraal Insolventieregister en Justitieel
documentatiesysteem. Anderzijds zal de informatiebehoefte op basis van
kennis en ervaring, die is en wordt opgedaan met het toezicht, ervoor
zorgen dat er in toenemende mate behoefte zal ontstaan naar het
(geautomatiseerd) ontsluiten van gegevens uit aanvullende bronnen.
Tevens wordt ingezet op het verder optimaliseren van de flexibiliteit van
het systeem, waarmee de mogelijkheden tot snelle wijziging van de
risicoprofielen aan de hand van actualiteiten en tendensen in het misbruik
verder worden ingevuld. Hiermee kan het aantal en de kwaliteit van de
meldingen aan afnemers geborgd worden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

11

4.1 Output van het toezicht
De leden van de VVD vragen of het opnemen van een wettelijke
verplichting tot terugkoppeling raadzaam is. Ook de leden van de SP
vragen wie de ketenpartners zijn, hoe de terugkoppeling wordt verbeterd
en of capaciteit van de afnemers of een beroep op de geheimhoudingsplicht een probleem is.
Ik heb bij de evaluatie aangegeven dat ik nader in beeld wil brengen of de
huidige wettelijke kaders de gewenste samenwerking en informatieuitwisseling tussen netwerkpartijen voldoende faciliteren en of een andere
aanscherping gewenst is. Het doel van het toezicht op rechtspersonen is
de opsporende en handhavende instanties bij hun taken te faciliteren door
middel van het verstrekken van de risicomeldingen. Tussen Justis en de
afnemers vindt daarom overleg plaats hoe het toezicht zo effectief
mogelijk kan worden ingericht, waarbij ook wordt aangesloten bij de
prioriteiten van de ketenpartners.
De ketenpartners voor het toezicht op rechtspersonen zijn de Belastingdienst, de politie, het Openbaar Ministerie, de bijzondere opsporingsdiensten en hun bijbehorende inspecties, de AFM en DNB. De ketenpartners leveren de voor het toezicht op rechtspersonen noodzakelijke
informatie aan Justis, zoals bedoeld in de Wcr. Aan het ter beschikking
stellen van gegevens voor het toezicht wordt in nauwe samenwerking met
Justis invulling gegeven. Aan de afnemers van de risicomeldingen wordt
gevraagd een terugkoppeling te geven over de opvolging van een
risicomelding. In voorkomende gevallen wordt een beroep gedaan op de
geheimhoudingsplicht, bijvoorbeeld op basis van de Wet op het financieel
toezicht of in het belang van een lopend strafrechtelijk onderzoek. Door
afnemers te verplichten terug te koppelen welk gevolg zij hebben gegeven
aan een risicomelding, is de aanname dat meer inzicht wordt verkregen in
de «outcome» van het toezicht op rechtspersonen. In overleg met de
ketenpartners onderzoek ik of een aanscherping van de wettelijke kaders
noodzakelijk is.
De leden van de SP vragen of sinds 2010 voldoende aandacht is besteed
aan signalen en twijfels over de effectiviteit van RADAR en of de Minister
kennis heeft genomen van dergelijke signalen en zo ja, welke acties er zijn
ondernomen?
Ik heb u geïnformeerd over het feit dat de start van het toezicht niet
eenvoudig is geweest. Ik heb hard ingezet op het aanscherpen van RADAR
als belangrijk onderdeel van het continue toezicht. Voor het resultaat van
maatregelen in de repressieve sfeer is een langere periode nodig om vast
te kunnen stellen of een risicomelding tot een specifiek resultaat heeft
geleid en derhalve kan worden toegeschreven aan het toezicht op
rechtspersonen. In de zaken waarin na een risicomelding nader onderzoek
nog gestart moet worden, zal een terugmelding langer op zich laten
wachten waardoor ook het effect van de risicomelding pas later kan
worden vastgesteld.
In het evaluatieverslag is beschreven dat risicomeldingen aanleiding
hebben gegeven tot preventieve en repressieve acties. Voorbeelden van
preventieve acties zijn onder andere het intrekken van BTW-nummers en
het afleggen van bedrijfsbezoeken, waarbij de boekhouding wordt
gekopieerd. Het kopiëren van de boekhouding wordt gedaan voor het
geval deze «kwijt» mocht raken waardoor een onderzoek naar mogelijke
oorzaken van een later faillissement onmogelijk wordt. Preventieve acties
leiden ertoe dat misbruik van rechtspersonen vroegtijdig wordt verstoord.
De SP verwees naar het voorbeeld zoals is opgenomen in het evaluatie-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

12

verslag. Daarin is beschreven dat aan Justis is teruggemeld dat in dat
voorbeeld de risicomelding heeft geleid tot het aanhouden en vervolgen
van de betrokkenen, die ervan verdacht worden voor een bedrag van 9
miljoen euro te hebben gefraudeerd. Dankzij de overzichtelijke
opsomming van relevante feiten rondom de betrokkenen in de risicomelding, kon het Openbaar Ministerie in deze zaak snel beslissen tot
vervolging en voorlopige hechtenis over te gaan. In de meeste zaken in de
repressieve sfeer, waarin Justis een risicomelding heeft geleverd, is het
onderzoek nog gaande.
4.2 De inrichting van het toezicht en de samenwerking in het netwerk
De leden van de VVD vragen of zich incidenten met betrekking tot de
privacy hebben voorgedaan.
Met betrekking tot de verwerking en bescherming van persoonsgegevens
door Justis hebben zich tot op de dag van vandaag geen incidenten
voorgedaan, noch zijn klachten geuit over de werking van RADAR. De Wcr
biedt een heldere doelbinding voor de verwerking van persoonsgevoelige
gegevens. Het systeem voorziet in een faciliteit die opgestelde risicomeldingen twee jaar na verzending automatisch verwijdert.
De vragen van de SP over de geheimhoudingsplicht van ketenpartners
heb ik beantwoord onder punt. 4.1. De leden van de SP vragen welke
informatiebronnen ontsloten gaan worden en of de informatie van de
Belastingdienst niet direct aan RADAR gekoppeld zou moeten worden.
Ik acht het van belang dat Justis de beschikking kan krijgen over meer
bestaande gegevens, evenals over toekomstige databronnen zoals het
centraal aandeelhoudersregister en het register voor bestuursverboden.
Waar mogelijk wordt deze informatie gekoppeld aan RADAR. Bij het
ontsluiten van aanvullende gegevens en het kunnen verstrekken van
risicomeldingen aan nieuwe afnemers is een nadere afweging te maken
over de soort en de hoeveelheid informatie en over welke informatie
nodig is voor welke afnemer. Niet op de laatste plaats dient hierbij
rekening gehouden te worden met de privacy-aspecten en dient het
beginsel van proportionaliteit te worden betrokken.
De leden van de SP vragen naar de samenwerking met ICOV en de
regionale informatie en expertise centra (RIEC’s). Justis maakt rechtstreeks gebruik van informatie van de leverancier, hiermee wordt de
authenticiteit van de gegevens gewaarborgd.
Het toezicht op rechtspersonen en deze samenwerkingsverbanden hebben
als gemeenschappelijk doel een risico te signaleren en de betrokken
instanties een uitgangspositie te verschaffen om het misbruik aan te
pakken. De afgegeven signalen versterken elkaar in de ondersteuning van
de dienst of organisatie die verantwoordelijk is voor de bestuursrechtelijke of strafrechtelijke aanpak.
De leden van de SP vragen of Justis de rechter-commissaris ook
rechtstreeks risicomeldingen zou moeten kunnen verstrekken.
Uit de regelgeving volgt dat risicomeldingen bedoeld zijn voor de
toezichthoudende en opsporende ketenpartners bij de uitvoering van
publiek toezicht en handhaving. De rechter-commissaris houdt toezicht op
de rol van de curator bij een faillissementsafwikkeling. Dat is een andere
taak dan het toezicht waarmee de ketenpartners zijn belast. Om de curator
te faciliteren voor zijn taak, kan de curator Justis verzoeken om netwerktekeningen. Hiermee krijgt de curator snel inzicht in netwerken van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

13

betrokken natuurlijke personen en rechtspersonen. Deze informatie is
voor de schuldeisers van belang omdat de curator dan kan bepalen bij wie
eventuele schade verhaald zou kunnen worden. Op deze wijze wordt de
curator als private partij in staat gesteld om mede in het belang van de
betrokken crediteuren gebruik te maken van feitelijke netwerkinformatie
van Justis waarbij ook de wettelijke waarborgen, zoals doelbinding,
privacy en proportionaliteit, blijven gelden voor het toezicht op rechtspersonen. Ik zie in dit licht geen directe aanleiding om Justis risicomeldingen
rechtstreeks aan de rechter-commissaris te laten verstrekken.
4.3 Aanbevelingen
De leden van de VVD vragen welke belemmeringen er zijn in de samenwerking tussen Justis en de netwerkpartners.
Deze vraag heb ik beantwoord onder punt 4.1. De vraag van de VVD is op
welke wijze de informatiepositie van Justis wordt versterkt bij de instelling
van het centraal aandeelhoudersregister en de uitwerking van bestuursverboden. Justis wordt geautoriseerd om inzage te krijgen in informatie in
het centraal aandeelhoudersregister. Justis krijgt ook toegang tot de
informatie aan wie een bestuursverbod is opgelegd. Beide bronnen
stellen Justis als gebruiker in staat om over meer, actuele informatie te
beschikken die relevant is voor het continue toezicht op rechtspersonen.
De leden van de PVV vragen wat er wordt gedaan met de aanbeveling om
het netwerk te versterken en of dit leidt tot bilateraal overleg met de
netwerkpartners.
Justis werkt al met de verschillende ketenpartners in concrete samenwerkingsverbanden aan de verdere afstemming op de uitvoeringspraktijk van
de individuele organisatie. Hiervoor wordt op alle niveaus overlegd om
enerzijds kennis en kunde te delen, en anderzijds tijd en capaciteit ter
beschikking te stellen om aan het toezicht zo effectief mogelijk uitvoering
te geven. Zo is het Handhavingsgremium een adviesorgaan waarin alle
afnemers zitting hebben en de gezamenlijk handhavings- en opsporingsprioriteiten voor de komende jaren worden besproken en worden
afspraken gemaakt over de wijze van screening door Justis. Het handhavingsgremium wordt geadviseerd door het Afnemersoverleg, waarin de
tactische en operationele vraagstukken rondom de screening en de
samenwerking tussen de ketenpartners wordt behandeld. Dit overleg
vormt een aanvulling op de bilaterale overleggen die Justis met haar
ketenpartners heeft ingericht.
De leden van de PVV vragen of ik onderzoek doe naar de mogelijkheid om
meer organisaties (ook private partijen) als afnemer aan te merken.
Justis beschikt voor de uitvoering van het continue toezicht op rechtspersonen over privacygevoelige informatie, bijvoorbeeld strafrechtelijke
antecedenten. Op dit moment vormen de Wet en het Besluit controle op
rechtspersonen het wettelijk kader voor de partijen met wie Justis
gegevens mag uitwisselen. Dit zijn organisaties belast met publiek
toezicht en opsporings- en handhavingstaken. Zoals ik heb aangegeven, is
het van primair belang om deze diensten van de juiste meldingen te
voorzien. Het ontsluiten van aanvullende gegevens als bron voor RADAR
en het aansluitend verstrekken van risicomeldingen aan nieuwe afnemers
vergt een inhoudelijke afweging waarbij doelbinding, privacyaspecten en
het beginsel van proportionaliteit een rol spelen. Waar het om gaat, is vast
te stellen welke informatie nodig is voor welke afnemer. Justis heeft
overleg met het notariaat om kennis uit te wisselen hoe misbruik van
rechtspersonen voorkomen kan worden. Daarnaast heb ik onder 4.2

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

14

toegelicht dat de curator netwerktekeningen van Justis kan gebruiken. Ik
voorzie op dit moment geen uitbreiding met andere private afnemers.
De PVV vraagt wanneer een civielrechtelijk bestuursverbod aan het licht
komt en of oprichting van nieuwe rechtspersonen ook niet gemakkelijker
voorkomen kan worden.
Het effect van het bedoelde bestuursverbod volgt rechtstreeks uit het
(onherroepelijk) vonnis, omdat het wetsvoorstel voor het civielrechtelijk
bestuursverbod zal voorzien in een wettelijke bepaling dat de benoeming
van een persoon met een bestuursverbod van rechtswege nietig zal zijn.
De bestuursverboden zullen ook onderdeel vormen van het continue
toezicht dat door Justis wordt uitgevoerd. Tevens worden de weigeringsgronden voor de inschrijving in het Handelsregister aangescherpt zodat
gedurende het bestuursverbod – de betreffende personen zich niet meer
als bestuurder kunnen registreren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 857, nr. 3

15