Newtonlaan 1-41
3584 BX Utrecht

Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
t.a.v. minister H.M. de Jonge
Postbus 20350
2500 EJ DEN HAAG

Postbus 3017
3502 GA Utrecht
T 030 296 81 11
F 030 296 82 96
E info@nza.nl
I www.nza.nl

Behandeld door

Telefoonnummer

E-mailadres

Kenmerk

directie Regulering

088-770 8 770

info@nza.nl

375008/657420

Onderwerp

Datum

Augustusadvies benutting budgettair kader Wlz 2020

25 augustus 2020

Mijnheer de minister,
In uw definitieve kaderbrief Wlz 20201 heeft u de Nederlandse
Zorgautoriteit (hierna: NZa) verzocht om u in januari 2020, mei 2020 en
augustus 2020 te informeren over de ontwikkelingen in het licht van de
toereikendheid van het Wlz-kader en te adviseren over de inzet van de
gereserveerde herverdelingsmiddelen in 2020. Tevens heeft u ons
verzocht om u periodiek te informeren over de ontwikkelingen in relatie
tot het kwaliteitskader voor verpleeghuizen.
In uw brief van 20 april 20202 heeft u ons daarnaast gevraagd om in
deze adviezen in te gaan op de motie van de Tweede Kamer om bij de
inzet van de herverdelingsmiddelen rekening te houden met de
verschillen in wachtlijstproblematiek3. Ook heeft u ons verzocht om u
nader te informeren over wat nodig is om te komen tot een beheerste
omvang van de wachtlijsten en over het lopende traject naar de
mogelijkheden voor verbetering van de ramingsmethodiek.
In ons mei-advies 20204 hebben wij, vanwege de onzekerheden over de
effecten van de corona-epidemie, nog geen geactualiseerde prognose
van de uitgavenontwikkeling uitgebracht. Ook konden wij hierdoor de
aanvullende vragen die u ons in april stelde nog niet beantwoorden.
Wij adviseerden in ons mei-advies de reservering van de
herverdelingsmiddelen ad € 125 miljoen aan te houden tot het
augustusadvies.
In uw voorlopige kaderbrief Wlz 20215 heeft u besloten dit advies over te
nemen. Daarnaast heeft u ons in die brief aanvullend gevraagd om in
ons augustusadvies 2020 een raming op te nemen van de omvang van

1

Brief van VWS aan NZa d.d 18 oktober 2019, met kenmerk 1983188-195228-LZ

2 Brief van VWS aan NZa d.d. 20 april 2020, met kenmerk 1668044-203695-LZ
3

TK2019-2020, 31765, nr. 471.

4 Brief van NZa aan VWS d.d 26 mei 2020, met kenmerk 0370324/0594240
5 Brief van VWS aan NZa d.d. 10 juli 2020, met kenmerk 1701861-206224-LZ

de (compensatie van de) omzetderving voor zorg in natura en de extra
kosten die het gevolg zijn van de coronacrisis voor zorg in natura en
pgb. U vroeg ons dit in gezamenlijkheid met de Wlz-uitvoerders te doen,
waarbij het uitgangspunt is dat zorgaanbieders zo min mogelijk belast
worden.
Met deze brief geven wij ons augustusadvies 2020. Voor dit advies
hebben wij ZN en zorgkantoren geraadpleegd. Hun input hebben wij
verwerkt en afgewogen in ons advies. Een uitgebreide onderbouwing,
inclusief de reacties van de zorgkantoren is opgenomen in bijlage 1 bij
dit advies.

Samenvatting advies
Ontwikkelingen in de toereikendheid van het Wlz-kader
De NZa adviseert om de herverdelingsmiddelen ad € 125 miljoen volledig
in te zetten.
Dit advies is gebaseerd op de inschatting dat er, als gevolg van de
corona-uitbraak, meerkosten worden gemaakt in de periode tot 1
september 2020 ten opzichte van de geactualiseerde ‘coronavrije’
prognose, en op aannames ten aanzien van het volume en de groei in de
periode na 1 september 2020. Daarnaast speelt de extra onzekerheid
over de uitgavenontwikkeling die door de corona-uitbraak wordt
veroorzaakt een belangrijke rol in onze afweging om de
herverdelingsmiddelen volledig in te zetten.
De coronavrije prognose is de prognose die van toepassing zou zijn als
er geen corona-uitbraak zou zijn geweest. Deze zou leiden tot een
benutting die net zou passen binnen het kader, maar te weinig
manoeuvreerruimte zou overlaten om het contracteringsproces soepel te
laten verlopen. De coronavrije prognose is bovendien exclusief de
middelen die benodigd zijn om de wachtlijsten beheersbaar te houden.
In onze analyse hebben wij onderscheid gemaakt in de periode tot 1
september 2020 en de periode daarna. Tot 1 september 2020 is een
algemene regeling6 voor vergoeding van omzetderving7 in verband met
de corona-uitbraak van toepassing. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om
omzetderving als gevolg van leegstand in de zorginstellingen en het
uitvallen van de extramurale dagbesteding.
Vanaf 1 september 2020 wordt teruggevallen op de normale regelgeving
voor de vergoeding van zorg, en kan in voorkomende gevallen van
omzetderving gebruik gemaakt worden van een maatwerkregeling8. De
vergoeding voor omzetderving valt binnen de contracteerruimte. In
bijlage 2 bij dit advies wordt schematisch per sector weergegeven voor
welke vormen van zorg in welke periode de omzetderving
gecompenseerd kan worden.
Beleidsregel SARS-CoV-2 virus - BR/REG-20158b
https://puc.overheid.nl/nza/doc/PUC_308852_22/3/
7 We gebruiken in deze brief omwille van de leesbaarheid de term ‘omzetderving’.
In de beleidsregel is toegelicht dat het daarbij gaat om (vergoeding van)
‘doorlopende kosten’.
8 Beleidsregel SARS-CoV-2 virus: fase 3 - BR/REG-20160
https://puc.overheid.nl/nza/doc/PUC_316909_22/1/
6

Kenmerk

375008/657420
Pagina

2 van 36

Ontwikkelingen tot 1 september 2020
Kenmerk
Wij ramen voor de omzetderving een bedrag van ruim € 300 miljoen.
375008/657420
Vrijwel dit gehele bedrag heeft betrekking op de periode tot 1 september Pagina
2020, en kan dus binnen de algemene regeling gecompenseerd worden. 3 van 36
Voor de periode tot 1 september 2020 gaat het hierbij om de
omzetderving als gevolg van leegstand bij de verpleeghuizen (€ 130
miljoen), en het uitvallen van de extramurale dagbesteding (€ 117
miljoen) en het bijbehorende vervoer (€ 57 miljoen). Het effect hiervan
op de benutting van het kader verloopt neutraal, omdat dit de kosten
voor de reguliere zorg vervangt.
Een beperkt bedrag voor omzetderving (€ 3 miljoen) heeft betrekking op
de periode na 1 september tot aan volledig herstel, en valt daarmee
buiten de algemene regeling voor de vergoeding van omzetderving.
Onder volledig herstel verstaan we het moment waarop de geleverde
zorg minimaal weer op het hoogste niveau van voor de corona-uitbraak
is. De ontwikkeling van het aantal cliënten in intramurale zorg (die wij
gebruiken als maat voor de leegstandontwikkeling) duidt erop dat er
rond week 39 (eind september) sprake zal zijn van volledig herstel.
Het saldo van de meer- en minderkosten ten opzichte van de coronavrije
prognose ramen wij op circa € 80 miljoen. Dit zijn de meerkosten voor
de vervangende zorg: verplaatsing naar zorg thuis bij leegstand in het
verpleeghuis (maximaal € 10 miljoen) en vervangende dagbesteding op
de (intramurale) woonlocatie in geval van sluiten van de extramurale
dagbesteding (€ 117 miljoen). De meerkosten zijn hoger dan de
minderkosten die we berekenen voor een afvlakking van het volume in
de periode van omzetderving; deze schatten we in op ten hoogste € - 48
miljoen.
Ontwikkelingen na 1 september 2020
De ontwikkelingen na 1 september 2020 zijn het moeilijkst in te
schatten, omdat een aantal effecten uit de coronaperiode (de afname en
de daaropvolgende ontwikkeling in het aantal indicaties, het aantal
cliënten in zorg op 1 september, en de samenstelling en omvang van de
wachtlijsten vanaf september) niet goed geprognosticeerd kunnen
worden. Hiervoor hebben wij een aantal scenario’s toegepast.
Op basis van de verwachte benutting bij deze scenario’s voor het volume
en de groei voor de periode 1 september 2020 tot 31 december 2020
lijkt het waarschijnlijk dat er krapte in het kader zal ontstaan, die
opgevangen kan worden met de inzet van herverdelingsmiddelen.
Daarbij wordt dan ook de manoeuvreerruimte in het kader hersteld. De
meest waarschijnlijke scenario’s leiden tot een vrijwel volledige benutting
van het kader. Gemiddeld genomen resteert bij de meest waarschijnlijke
scenario’s een zeer beperkt bedrag, van hooguit circa € 40 miljoen. Dit is
0,2% van het totale Wlz-kader van € 23.862 miljoen. Daarmee is de
ruimte in het kader minder dan de benodigde manoeuvreerruimte van €
60 miljoen. Daarvoor is in ieder geval een deel van de beschikbare
herverdelingsmiddelen benodigd (€ 20 miljoen).
Omdat onze raming echter zeer onzeker is, adviseren we om meer
herverdelingsmiddelen, namelijk het totale beschikbare bedrag van €
125 miljoen in te zetten. Hieronder lichten we de onzekerheden toe.

Onzekerheid in de prognoses
Kenmerk
Onze prognoses zijn dit jaar met grote onzekerheid omgeven, als gevolg 375008/657420
van de trendbreuken en schokeffecten door de corona-uitbraak.
Pagina
Daarnaast ontbreekt op dit moment nog veel informatie uit de
4 van 36
coronaperiode, niet alleen over de gedeclareerde zorg, maar ook over de
(compensatie van de) omzetderving als gevolg van niet-geleverde zorg.
We hebben daarom veel aannames moeten doen, die mogelijk leiden tot
over- of onderschattingen. De onzekerheid is daardoor ook groter dan bij
de reguliere prognoses.
Dit zal ons nog enige tijd achtervolgen, ook bij onze toekomstige
adviezen over de toereikendheid van het Wlz-kader.
De meer- en minderkosten ten opzichte van de coronavrije prognose tot
1 september zijn grotendeels modelmatig bepaald, waarbij ook deels
gebruik is gemaakt van gegevens uit voorgaande jaren. Hierbij lopen we
het risico dat we de werkelijkheid in 2020 niet goed genoeg hebben
kunnen benaderen.
Ook bij het toepassen van de scenario’s voor de periode na 1 september
2020 speelt een grote mate van onzekerheid. Alleen al voor deze vier
maanden bedraagt de bandbreedte van de meest waarschijnlijke
uitkomsten enkele tientallen miljoenen.
Door deze extra onzekerheden in de ramingen moeten we er rekening
mee houden dat er extra krapte in het kader zou kunnen ontstaan.
Daarom adviseren we om het volledige bedrag voor de
herverdelingsmiddelen in te zetten.
Middelen voor het beheersbaar houden van de wachtlijsten
Onze bijgestelde raming voor de middelen die nodig zijn voor het
beheersbaar houden van de wachtlijsten bedraagt € 72 miljoen op
jaarbasis. In de maartbrief 20209 en het mei-advies 202010 stelden we
voor om een bedrag van € 50 miljoen te reserveren in verband met
mogelijke wijzigingen in de registratie van de wachtlijststatus. Deze
bedragen zijn meegenomen in onze analyses voor de toereikendheid van
het kader. Wel merken we hierbij op dat onze verwachting is dat deze
middelen door de coronasituatie niet volledig benut zullen worden.
Hiervoor kunnen we echter niet corrigeren, omdat we niet beschikken
over actuele gegevens waarmee de relatie tussen het aantal actief
wachtenden, leegstand en de geleverde zorg gelegd kan worden. Dat
leidt mogelijk tot een overschatting van deze bedragen, waardoor er
aanvullende manoeuvreerruimte in het kader ontstaat.
We hebben, zoals gebruikelijk, geen middelen berekend voor de
categorie niet actief wachtenden. Het aantal niet actief wachtenden is
toegenomen door de corona-uitbraak en deze groep bevat nu
waarschijnlijk cliënten die in de normale situatie wel opgenomen zouden
willen worden (als waren zij actief wachtend), maar daar nu van afzien
omdat zij zich dan mogelijk geïsoleerd voelen of uit angst voor
besmetting. Echter, omdat er tegelijk sprake is van leegstand waarvoor
een vergoeding voor omzetderving berekend wordt, is het niet nodig om
voor deze cliënten extra financiële middelen te berekenen. De middelen
voor de leegstandvergoeding en de benodigde middelen om deze cliënten
in zorg te nemen zijn communicerende vaten.
9 Brief van NZa aan VWS d.d. 31 maart 2020, met kenmerk 366526/583024
10 Brief van NZa aan VWS d.d 26 mei 2020, met kenmerk 0370324/0594240

Prognose zorgkantoren
Kenmerk
Zorgkantoren hebben een prognose voor 2020 gemaakt op basis van de 375008/657420
eerste twee kwartalen van 2020. Zij ramen hierin een tekort van € 39
Pagina
miljoen (0,2%) vóór de inzet van herverdelingsmiddelen. Vanwege het
5 van 36
wegvallen van de manoeuvreerruimte in het kader bij dit tekort
(waarvoor € 60 miljoen benodigd is), is volgens de zorgkantoren in totaal
dus een bedrag van € 99 miljoen nodig. Zorgkantoren pleiten daarom
voor een volledige inzet van de herverdelingsmiddelen.
Het bedrag voor de omzetderving schatten zij in op € 320 miljoen (1,5%
van de totale prognose), voor de periode tot en met juni. Dit is
onderdeel van de totale benutting die zorgkantoren verwachten.
Ook zorgkantoren merken op dat de kosten voor 2020 door de coronaepidemie erg lastig zijn in te schatten. Ook zullen er zeker regionale
verschillen zijn. De zorgkantoren hebben echter op een zo goed
mogelijke wijze getracht de kosten in te schatten rekening houdend met
de regionale omstandigheden.
Daarnaast merken zij op dat voldoende financiële middelen
randvoorwaardelijk zijn voor het uitvoeren van hun taken, zowel voor de
reguliere zorg als voor de uitvoering van de compensatieregelingen in
verband met de corona-uitbraak. Zij verwijzen hiervoor naar afspraken
die zij daarover met VWS hebben gemaakt. Zorgkantoren geven aan het
niet wenselijk te vinden om vanuit krapte herschikkingsafspraken te
moeten maken in deze uitzonderlijke situatie in de coronaperiode.
Reactie op motie herverdelingsmiddelen
De NZa vindt het niet voor de hand liggen om, in het geval u in 2020
besluit de herverdelingsmiddelen in te zetten, bij de verdeling daarvan
een koppeling te maken met de omvang van de wachtlijsten in de
regio’s, zoals wordt voorgesteld in de motie van de Tweede Kamer11.
Door de corona-uitbraak zien we afwijkende ontwikkelingen in de
omvang van de wachtlijsten. Daardoor wordt het moeilijk om
onderscheid te maken in wachtlijsten die te maken hebben met
budgettaire krapte, en wachtlijsten die het gevolg zijn van de coronauitbraak.
Zorgkantoren hebben gepleit voor een generieke verdeling van de
beschikbare herverdelingsmiddelen in 2020 over de zorgkantoorregio’s,
vanwege de onzekerheden als gevolg van de coronasituatie; zij zullen
onderling budget overhevelen als meer inzicht in de benutting van de
regionale kaders daar aanleiding toe geeft.
Maar ook voor volgende jaren zijn er kanttekeningen te plaatsen bij het
voorstel om bij de inzet van herverdelingsmiddelen rekening te houden
met de verschillen in wachtlijstproblematiek.
Zorgkantoren hebben aangegeven dat voldoende financiële middelen
weliswaar een randvoorwaarde vormen voor het wegwerken van de
wachtlijsten, maar dat het eigenlijke probleem bij capaciteitstekorten
(personeel en vastgoed) ligt. Zorgaanbieders hebben meerjarige
financiële zekerheid nodig om investeringen hierin te kunnen doen.
Herverdelingsmiddelen hebben een kortetermijnkarakter en lijken
daarom geen adequate oplossing te bieden voor de wachtlijsten.

11 TK2019-2020, 31765, nr. 471.

Ramingsmethodiek
Wij blijven in gesprek met zorgkantoren over de ramingsmethodiek, en
zoeken hierbij naar verbetermogelijkheden. Dit is een continu proces.
De NZa en de zorgkantoren zijn het erover eens dat zowel de indicaties
als de declaraties meegenomen moeten worden in de ramingen.
De corona-effecten vormen daarnaast een extra uitdaging bij het maken
van de ramingen. Deze zouden geen rol moeten spelen in de reguliere
ramingsmethoden, maar vragen de komende tijd wel extra aandacht.

Extra kosten corona – zorg in natura
Zorgaanbieders maken extra kosten in verband met de corona-uitbraak.
Deze kosten worden onderverdeeld in personele en materiële kosten.
Hierbij gaat het bijvoorbeeld om extra kosten voor persoonlijke
beschermingsmiddelen, extra schoonmaakkosten en extra personele
inzet bij hoger ziekteverzuim. De extra kosten corona worden buiten de
contracteerruimte vergoed. Deze hebben dus geen impact op
bovenstaand advies over de toereikendheid van het Wlz-kader. De
vergoeding gebeurt op basis van de gerealiseerde kosten, voor de
periode van 1 maart 2020 tot en met 31 december 2020. Daarbij geldt
dat een deel van deze kosten bij de verpleeghuizen via het
kwaliteitsbudget 2020 kan worden vergoed; het kwaliteitsbudget is
voorliggend op de beleidsregel12 die de vergoeding voor de extra kosten
regelt.
De extra kosten corona zijn pas definitief bekend bij de nacalculatie
2020, die in de zomer van 2021 plaatsvindt.
Zorgkantoren hebben geprobeerd een eerste voorlopige inschatting te
maken van de extra kosten corona voor zorg in natura. Zij geven aan dat
de verwachting op dit moment is dat de extra kosten circa 1% tot 2%
van de gedeclareerde zorg zullen bedragen. Deze verwachting is
gebaseerd op de eerste voorlopige beelden uit steekproeven die
zorgkantoren onder hun zorgaanbieders hebben gehouden. Daarbij is,
zoals u heeft verzocht, de insteek geweest om zorgaanbieders zo min
mogelijk te belasten met complexe uitvragen.
Zorgkantoren merken op dat nog niet aangegeven kan worden welk deel
van de extra kosten ten laste van het kwaliteitsbudget 2020 kan worden
gebracht. Enerzijds omdat nog onvoldoende duidelijk is om welke
bedragen het gaat, die in aanmerking zouden komen voor vergoeding via
het kwaliteitsbudget; anderzijds omdat het zicht op de benutting van het
kwaliteitsbudget 2020 daarvoor op dit moment nog onvoldoende is.
Ook geven ze aan dat de kosten per opnameplek per zorgaanbieder
aanzienlijk kunnen variëren. Er zijn verschillen per regio, en ook het
aanwijzen van een cohortafdeling voor COVID-patiënten kan een factor
zijn die bepalend is voor de extra kosten. Bovendien moeten veel
zorgaanbieders nog in kaart brengen ten laste van welk domein (Wlz of
Zvw) de extra kosten moeten worden gebracht. Dit alles maakt dat
bovengenoemde inschatting op dit moment nog zeer onzeker is.

12 Beleidsregel SARS-CoV-2 virus - BR/REG-20158b

https://puc.overheid.nl/nza/doc/PUC_308852_22/3/

Kenmerk

375008/657420
Pagina

6 van 36

Extra kosten corona - pgb

Kenmerk

375008/657420

Ook de compensatie van de extra kosten die zorgaanbieders en Wlzcliënten met een pgb als gevolg van de coronacrisis moeten maken,
belast het Wlz-kader niet, maar wordt bovenbudgettair ten laste van het
Fonds langdurige zorg gebracht. De extra kosten corona voor het pgb
vragen wij op uw verzoek13 uit bij de zorgkantoren.
Voor de maanden maart tot en met juni hebben zorgkantoren in totaal €
29,3 miljoen aan extra kosten corona voor het pgb gemeld. Deze
regeling loopt door tot en met 31 december 202014. Wij zullen de extra
kosten corona voor het pgb blijven monitoren.
Kwaliteitsbudget verpleeghuiszorg
De nacalculatie voor het kwaliteitsbudget verpleeghuiszorg 2019 is
afgewikkeld. Macro was er in 2019 € 600 miljoen beschikbaar voor het
kwaliteitsbudget. Bij de nacalculatie was sprake van een netto
overbesteding van € 83 miljoen. Dit bedrag hebben wij naar rato gekort
bij de zorgaanbieders met overbesteding op het kwaliteitsbudget.
Met vriendelijke groet,
Nederlandse Zorgautoriteit,

dr. M.J. Kaljouw
voorzitter Raad van Bestuur
Bijlagen:
- Bijlage 1: Onderbouwing augustusadvies 2020
- Bijlage 2: Schema vergoeding omzetderving

13 Brief van VWS aan NZa d.d. 8 juni 2020, met kenmerk 1695256-205605-LZ
14 Regeling langdurige zorg https://wetten.overheid.nl/BWBR0036014/2020-07-14

Pagina

7 van 36

BIJLAGE 1 – ONDERBOUWING AUGUSTUSADVIES 2020
Ontwikkelingen in de toereikendheid van het Wlz-kader 2020
In deze bijlage geven wij een samenvatting van de ontwikkelingen in de
toereikendheid van het Wlz-kader 2020.
We gaan achtereenvolgens in op de volgende onderwerpen die de
stappen vormen in de berekening van de toereikendheid van het kader:
Geactualiseerde ‘coronavrije’ prognose (heel 2020, en tot 1
september 2020)
Correcties in verband met de corona-uitbraak (periode tot 1
september 2020), in verband met de volgende effecten:
o De afname van het aantal Wlz-indicaties
o Leegstand V&V
o Vervangende zorg bij leegstand V&V: verschuiving naar
zorg thuis
o Sluiting dagbesteding: wegvallen extramurale
dagbesteding en vervoer
o Vervangende zorg bij sluiting dagbesteding: vervangende
dagbesteding intramuraal
o Afvlakking volumegroei tijdens omzetdervingsperiode
o Middelen voor het beheersbaar houden van de
wachtlijsten
Beschikbare budgettaire ruimte (periode vanaf 1 september
2020)
Scenario’s
Aan het eind van deze bijlage gaan we in op de prognose van de
zorgkantoren.

Kenmerk

375008/657420
Pagina

8 van 36

Geactualiseerde ‘coronavrije’ prognose
Kenmerk
Wij hebben voor het gehele jaar 2020 een geactualiseerde ‘coronavrije’
375008/657420
prognose op landelijk niveau gemaakt voor zorg in natura (zin) op basis Pagina
van declaratiegegevens tot en met februari 202015, en een bijgestelde
9 van 36
prognose voor het pgb op basis van gegevens tot en met juni 2020, die
gecorrigeerd is voor de extra kosten corona pgb. Deze prognoses zouden
gelden voor de situatie waarin er geen corona-uitbraak had
plaatsgevonden. Declaratiegegevens voor zorg in natura over de maand
maart hebben wij buiten beschouwing gelaten, omdat daarin de eerste
corona-effecten optreden. Zorgkantoren bevestigen dat en kunnen zich
vinden in het gebruik van declaratiecijfers tot en met februari.
We tonen in de tabel tevens de coronavrije prognose voor de periode tot
en met augustus 2020 voor zorg in natura. Dit doen we om twee
redenen:
(1) de coronavrije prognose tot en met augustus moeten we corrigeren
voor effecten als gevolg van de corona-uitbraak. Deze correcties
benaderen we onder andere aan de hand van de generieke regeling16
omtrent vergoeding van omzetderving, die voor de gehandicaptensector
eindigt op 1 augustus 2020 en voor de verpleeghuiszorgsector eindigt op
1 september 2020.
(2) In de periode vanaf 1 september 2020 treden de grootste
onzekerheden in de prognose op. Voor het tijdvak 1 september 2020 –
31 december 2020 bepalen we, na de correcties op de coronavrije
prognose die we verderop toelichten, de resterende financiële ruimte in
het kader, en bekijken we in hoeverre dit toereikend is voor een aantal
scenario’s.
De pgb-prognose hoeft niet gesplitst te worden in deze tijdvakken. Na
correctie voor de extra kosten corona is deze voldoende geschikt om
voor het gehele jaar toe te passen, er treden geen extra onzekerheden
op in de laatste maanden van het jaar.

15 Voor Zilveren Kruis zijn declaratiegegevens tot en met december 2019 gebruikt,

omdat er in de data tot en met februari 2020 nog teveel gegevens ontbreken.
16 Beleidsregel SARS-CoV-2 virus - BR/REG-20158b
https://puc.overheid.nl/nza/doc/PUC_308852_22/3/

Tabel 1 - Landelijke ‘coronavrije’ prognose 2020 zorg in natura
en persoonsgebonden budget, bedragen in miljoen euro –
prognose op basis van trend in declaraties (zorglevering)

Kenmerk

375008/657420
Pagina

10 van 36
Verwachte
benutting t/m
december 2020
(€ mln)**

Verwachte
benutting t/m
augustus 2020
zin en t/m
december 2020
pgb** (€ mln)

Wlz-kader (€
mln) *

Zorg in natura

21.188

14.084

21.204

Persoonsgebonden budget

2.614

2.614

2.658

23.802

16.698

23.862

Totaal

*Wlz-kader stand augustus 2020; exclusief € 125 miljoen herverdelingsmiddelen
** De verwachte benutting is inclusief de extra posten crisisbedden (€ 27 mln), na-ijleffecten
(€ 46 mln) en na-ijleffecten meerzorg (€ 8 mln), inclusief niet beïnvloedbare factoren (€ 8
mln), en vervoerscorrectie (€ 12 mln). Bedragen op jaarbasis; voor de periode tot en met
augustus is gerekend met 2/3e van deze extra posten.

Deze bijgestelde prognose is vrijwel gelijk aan de prognose uit de
maartbrief17. Wel zien we nu een iets lagere verwachte benutting voor
zorg in natura, en een iets hogere verwachte benutting voor pgb.
De verwachte benutting verschilt - € 68 miljoen en + € 80 miljoen van
de prognose uit de maartbrief voor respectievelijk zin en pgb, zie de
volgende tabel. De bedragen zijn nog exclusief de middelen voor het
beheersbaar houden van de wachtlijsten; daar gaan we verderop op in.
Tabel 2 - Landelijke (verwachte) benutting 2020 zorg in natura
en persoonsgebonden budget, bedragen in miljoen euro –
prognose op basis van trend in declaraties (zorglevering),
maartbrief en bijgestelde ‘coronavrije’ prognose
Verwachte
benutting incl.
extra posten* (€)
maartbrief

Verwachte
benutting incl.
extra posten** (€)
Bijgestelde
prognose

Verschil

Zorg in natura

21.256

21.188

-68

Persoonsgebonden
budget

2.534

2.614

23.790

23.802

Totaal

80
12

* De verwachte benutting in de maartbrief was inclusief de extra posten crisisbedden (€ 25
mln), na-ijleffecten (€ 31 mln) en na-ijleffecten meerzorg (€ 8 mln), inclusief niet
beïnvloedbare factoren (€ 8 mln), en vervoerscorrectie (€ 8 mln).
** De verwachte benutting in de bijgestelde prognose is inclusief de extra posten crisisbedden
(€ 27 mln), na-ijleffecten (€ 46 mln) en na-ijleffecten meerzorg (€ 8 mln), inclusief niet
beïnvloedbare factoren (€ 8 mln), en vervoerscorrectie (€ 12 mln).

17 Brief van NZa aan VWS d.d. 31 maart 2020, met kenmerk 366526/583024

Reactie zorgkantoren
Kenmerk
Omdat de prognose op landelijk niveau is gemaakt, kunnen zorgkantoren 375008/657420
hierbij moeilijk aangeven of zij zich hierin kunnen herkennen. Op de
Pagina
prognose die zorgkantoren zelf hebben gemaakt gaan we in in de
11 van 36
paragraaf aan het einde van deze bijlage.

Correcties in verband met de corona-uitbraak (periode tot 1
september 2020)
De coronavrije prognose is de basis die we moeten corrigeren voor een
aantal effecten die het gevolg zijn van de corona-uitbraak. Deze effecten
kunnen leiden tot neutrale, meer en minder kosten ten opzichte van de
coronavrije prognose. De financiële omvang van deze effecten is op dit
moment nog grotendeels onbekend, omdat wij nog niet beschikken over
voldoende declaratiegegevens over deze periode. Daarom hebben we
hier een benadering van moeten maken.
Het gaat om de volgende effecten:
1. De afname van het aantal Wlz-indicaties
2. Leegstand V&V
3. Vervangende zorg bij leegstand V&V: verschuiving naar zorg
thuis
4. Sluiting dagbesteding: wegvallen extramurale dagbesteding en
vervoer
5. Vervangende zorg bij sluiting dagbesteding: vervangende
dagbesteding intramuraal
6. Afvlakking volumegroei tijdens omzetdervingsperiode
7. Middelen voor het beheersbaar houden van de wachtlijsten
Zorgkantoren hebben bevestigd dat dit een compleet overzicht geeft van
de effecten van de corona-uitbraak. Ook hebben zij aangegeven dat elke
Wlz-uitvoerder met één of meer van deze effecten te maken heeft
gehad, zij het in verschillende mate. Voor geen van de Wlz-uitvoerders
kan daarom worden teruggevallen op de coronavrije prognose.
Hieronder geven we een toelichting op onze inschatting van de financiële
effecten op deze onderdelen.
We vatten steeds de kernboodschap samen in een kader, en geven
vervolgens een gedetailleerde toelichting en vermelden daarbij ook de
reactie van de zorgkantoren.
1. De afname van het aantal Wlz-indicaties (neutrale of minder
kosten)
We zien met name bij de V&V een sterk effect van de corona-uitbraak:
Tussen april en juni 2020 daalde het aantal uitstaande indicaties bij de
V&V met 4.262 (1,4%). Vanaf juni is weer een stijging zichtbaar, maar
op 1 juli lag het aantal uitstaande indicaties nog onder het niveau van 1
januari 2020. Bij overige sectoren zien we geen grote effecten.
De afname van het aantal uitstaande indicaties heeft in de periode tot 1
september 2020 een vrijwel neutraal effect ten opzichte van de
coronavrije prognose, omdat het effect verloopt via de vergoeding voor
omzetderving bij leegstand. Deze vergoeding wordt verondersteld gedekt
te worden door de coronavrije prognose, omdat deze de reguliere zorg in
de prognose vervangt.

Toelichting
Hierna laten we de ontwikkelingen in het aantal uitstaande indicaties
zien.
Figuur 1 - Ontwikkeling aantal uitstaande indicaties januari
2017-juli 2020

Kenmerk

375008/657420
Pagina

12 van 36

Tabel 3 - Aantal uitstaande indicaties 1 juli 2019 – 1 juli 2020

Kenmerk

375008/657420
Profiel

1 juli 2019

1 oktober
2019

1 januari 2020

1 april 2020
Pagina

1 juli 2020

13 van 36

GGZ-B

5.235

5.275

5.305

5.295

5.245

LG

15.945

15.890

15.875

15.895

15.885

VV

165.255

168.310

169.945

172.195

168.570

VG

110.715

111.435

111.985

112.660

113.220

ZGAUD

1.375

1.390

1.390

1.395

1.400

ZGVIS

1.910

1.895

1.890

1.880

1.850

LVG (incl. SGLVG)

2.245

2.175

2.110

2.070

2.055

Partnerverblijf

2.190

2.170

2.180

2.150

2.065

304.875

308.540

310.680

313.545

310.285

Totaal
Bron: CIZ

We zien met name bij de V&V een sterk effect van de corona-uitbraak:
het aantal uitstaande indicaties is gedaald vanaf april 2020, en is na een
stijging, die vanaf juni weer is ingezet, op 1 juli nog onder het niveau
van 1 januari 2020.
In de volgende figuur laten we de ontwikkeling in het aantal uitstaande
indicaties zien voor de profielen vv4 t/m 8, de grootste groepen binnen
de V&V. In de periode 1 april – 1 juni 2020 daalt het aantal indicaties
(voor vv4 ook iets harder dan in de periode daarvoor), en op peilmoment
1 juli is er weer een toename te zien ten opzichte van 1 juni (voor vv4 is
er nog sprake van een daling, net als in de periode voor de coronauitbraak).

Figuur 2 - Ontwikkeling aantal uitstaande indicaties VV4 t/m 8,
januari 2017-juli 2020

Kenmerk

375008/657420
Pagina

14 van 36

De volgende figuur laat zien dat alle Wlz-uitvoerders te maken hebben
gehad met een daling in het aantal indicaties voor de V&V in de periode
van de corona-uitbraak. Bij Menzis is het effect duidelijk kleiner dan bij
de andere Wlz-uitvoerders.
Figuur 3 - Ontwikkeling aantal uitstaande indicaties V&V per Wlzuitvoerder, januari 2019-juli 2020

2. Leegstand V&V (vergoeding voor omzetderving; neutrale
kosten)
De leegstand wordt vergoed via de regeling voor omzetderving.
We maken een berekening voor de periode die achter ons ligt (tot en
met week 31, de laatste week van juli), en we maken, op basis van een
extrapolatie aan de hand van het hersteltempo dat in de weken 24-31 is
te zien, een inschatting voor de periode tot aan volledig herstel.
In totaal komt het bedrag voor de omzetderving voor de leegstand bij de
V&V via deze benadering op circa € 133 miljoen, waarvan € 3 miljoen
voor de periode buiten de algemene regeling (na 1 september 2020).
Bij de GHZ zien we in de CBS-gegevens geen significante daling van het
aantal cliënten in intramurale zorg.

Toelichting
De NZa beschikt nog niet over de declaraties in de
omzetdervingsperiode. Daarom benaderen we hieronder de vergoeding
voor gederfde omzet op basis van de aantallen cliënten met verblijf
(V&V) van het CBS18.
18 https://www.monitorlangdurigezorg.nl/publicaties/maatwerk-

publicaties/2020/08/14/wlz-gebruik-naar-leveringsvorm-in-en-uitstroom-perweek-2020-wk-2-31

Kenmerk

375008/657420
Pagina

15 van 36

In de volgende figuur zien we de procentuele ontwikkeling van het aantal Kenmerk
V&V cliënten dat intramuraal verblijft per week, voor de periode van
375008/657420
week 2 tot en met week 31. In week 9 was het hoogste aantal cliënten
Pagina
opgenomen (127.110).
16 van 36
Figuur 4 - Aantal cliënten V&V met verblijf (zzp) per week
(weeknummers 2020), procentuele ontwikkeling ten opzichte
van week 2

Bron: CBS, monitor langdurige zorg, bewerking NZa

In de periode van week 13 tot week 20 daalt de bezetting met 4%, tot
het laagste aantal opgenomen cliënten van 121.865. Gemiddeld
genomen is de bezetting voor deze 8 weken circa 2% lager dan in de
weken daarvoor. Tot en met week 23 blijft de bezettingsgraad op het
laagste niveau. Vanaf week 24 is weer een stijging van de
bezettingsgraad te zien.
Voor de berekening van de omzetderving gaan we uit van de gemiddelde
prijs per dag voor verblijf (V&V) in de maand februari, voor de prestaties
voor leveringsvorm zzp. We gaan uit van de maand februari omdat dit
ook de basis is voor de vergoeding van de omzetderving in de NZa
beleidsregel, en omdat latere declaratiegegevens nog niet compleet zijn.
De gemiddelde prijs per dag in februari bedroeg € 30,0 miljoen. De
omzetderving voor de periode van week 13 tot en met week 31 wordt
hiermee berekend op circa € 115 miljoen.
Het herstel naar de oude situatie lijkt op basis van de eerste vier weken
waarin het herstel zichtbaar is (week 24-31) in een iets lager tempo te
verlopen dan dat van de daling in de bezetting in de periode week 13-20.
Wanneer we het gemiddelde hersteltempo in de weken 24-31
extrapoleren naar de weken daarna, dan zal rond week 39 (eind
september) de bezetting weer terug zijn op het hoogste niveau van voor
de coronaperiode (de bezetting in week 9). De periode waarin de

algemene regeling voor de vergoeding van omzetderving geldt loopt voor Kenmerk
de V&V tot 1 september 2020 (begin week 36). Op basis van
375008/657420
bovenstaande extrapolatie zou de bezetting in week 36 hersteld zijn tot
Pagina
99,3% van de bezetting in week 9.
17 van 36
Voor de periode van week 32-35 berekenen we een omzetderving van €
12 miljoen, en voor week 36-38 berekenen we een omzetderving van
circa € 3 miljoen.
In totaal komt het bedrag voor de omzetderving daarmee op circa € 130
miljoen, waarvan € 3 miljoen voor de periode buiten de algemene
regeling.
Voor het vpt kunnen we eenzelfde berekening maken. We
veronderstellen daarbij dat het merendeel van het vpt geclusterd wordt
geleverd. Hiervoor komt het bedrag voor de periode tot 1 september op
circa € 3 miljoen; voor de periode daarna is het bedrag vrijwel nihil.
Bij bovenstaande berekening maken we de kanttekening dat we uit zijn
gegaan van de netto afname in het aantal cliënten in intramurale zorg.
Deze kan een saldo zijn van groei op sommige locaties, en afname op
andere locaties. Als dit het geval is, zal zowel de groei vergoed moeten
worden als de omzetderving in verband met de afname. Dan zal het
bedrag voor de omzetderving hoger uitvallen, en komt het bedrag voor
de groei daar bovenop.
De normale groei bij de aanbieders die niet met leegstand te maken
hebben is onderdeel van de coronavrije prognose; hiervoor hoeft niet
apart gecorrigeerd te worden.
Reactie zorgkantoren
Ook zorgkantoren hebben gewezen op dit effect van een netto
berekening. Zij hebben dit echter niet apart gekwantificeerd. In de
raming van zorgkantoren (zie de paragraaf aan het einde van deze
bijlage) lopen deze effecten mee in de bedragen die zij inschatten voor
de omzetderving en de reguliere zorg.
Daarnaast vinden zorgkantoren dat een benadering op basis van
declaratiecijfers beter zou zijn. De NZa beschikt echter nog niet over
declaratiecijfers uit deze periode.

3. Vervangende zorg bij leegstand V&V: verschuiving naar zorg
thuis (meerkosten)
De daling van het aantal cliënten in intramurale zorg tijdens de coronauitbraak (maximaal 5.245 cliënten met verblijf minder in week 22) zien
we slechts ten dele terug in een toename van het aantal cliënten met
mpt (1.950 cliënten). Voor de cliënten die vervangende zorg thuis
ontvangen, berekenen we € 1 tot € 10 miljoen meerkosten voor de
periode waarin deze verschuiving naar zorg thuis plaatsvond. Dit zijn
zeer beperkte meerkosten ten opzichte van de coronavrije prognose.
Toelichting
Hieronder kijken we naar de verschuivingen in leveringsvormen die in de
periode van de corona-uitbraak hebben plaatsgevonden.

Voor de volgende analyses hebben we gebruik gemaakt van de gegevens Kenmerk
van het CBS, monitor langdurige zorg.19
375008/657420
V&V-sector
Figuur 5 - Aantal cliënten V&V per leveringsvorm (weeknummers
2020), procentuele ontwikkeling ten opzichte van week 2

Bron: CBS, monitor langdurige zorg, bewerking NZa

We zien bij de V&V vanaf de corona-uitbraak (rond week 12) een afname
bij de leveringsvorm zzp (dit is dezelfde lijn als in figuur 4); bij vpt en
pgb treedt de afname iets later op.
Het aantal cliënten met mpt neemt duidelijk toe, en neemt ook weer af
zodra het aantal cliënten met zzp weer toeneemt.
Zoals we hiervoor al meldden was het hoogste aantal opgenomen
cliënten 127.110, en het laagste aantal 121.865, een verschil van 5.245
cliënten.
De toename bij het mpt gaat vanaf week 12/13 harder dan de trend
voorafgaand aan de corona-uitbraak; in de periode waarin het aantal
cliënten met zzp met 5.245 afneemt, neemt het aantal cliënten met mpt
toe met ‘slechts’ 1.560. (De toename ten opzichte van week 9 bedraagt
1.950, maar hierin zit deels de groei die ook al bij het mpt te zien was
vóór de corona-uitbraak).
De toename van het aantal cliënten met mpt komt redelijk overeen met
de toename van het aantal niet actief wachtenden met zorg (zie
https://www.monitorlangdurigezorg.nl/publicaties/maatwerkpublicaties/2020/08/14/wlz-gebruik-naar-leveringsvorm-in-en-uitstroom-perweek-2020-wk-2-31 Toelichting CBS: (…) Bij personen die gebruik maakten van
de combinatie van leveringsvormen verblijf plus pgb/mpt of mpt plus pgb zijn
personen respectievelijk bij verblijf en mpt geteld. De groep met gebruik van de
leveringsvorm pgb heeft dit daarmee niet in combinatie met een andere
leveringsvorm en is dus uitsluitend pgb. De sector van Wlz-zorg is bepaald aan de
hand van het zzp; partnerverblijf is bij VV verblijf meegerekend. (…)
19

Pagina

18 van 36

verderop in figuur 10), maar er blijft dus een verschil in het aantal
cliënten met zorg (mpt dan wel zzp) van circa 3.700 cliënten op het
moment dat de effecten van de corona-uitbraak het sterkst zichtbaar
waren.
In de volgende figuur is de ontwikkeling in de absolute aantallen cliënten
per leveringsvorm weergegeven:
Figuur 6 - Aantal cliënten V&V per leveringsvorm (weeknummers
2020), absolute aantallen

Bron: CBS, monitor langdurige zorg, bewerking NZa

Uit de gegevens over de aantallen cliënten per leveringsvorm kan niet
worden opgemaakt hoeveel (uren) zorg cliënten afnemen, en van welke
zorgzwaarte die zorg is. Er zijn signalen over het afschalen van het
aantal uren zorg thuis geweest. Als we uitgaan van de aanname dat het
gemiddeld aantal uren per cliënt met mpt ongewijzigd is geweest in de
coronaperiode (wat waarschijnlijk een overschatting is) dan kunnen we
daarmee de meerkosten voor de verschuiving naar zorg thuis (van zzp
naar mpt) berekenen:
De totale geprognosticeerde omzet voor de leveringsvorm mpt bij de
V&V sector bedraagt voor 2020 circa € 121 miljoen. Daarnaast zal nog
een (onbekend) deel van het mpt dat we niet aan sectoren kunnen
toewijzen (€ 736 miljoen) aan de V&V toe te wijzen zijn.
Dit is een stijging van 12%-17% ten opzichte van 2019. Deze bedragen
zijn onderdeel van de coronavrije prognose.
We gaan uit van meerkosten mpt in de periode week 12-week 31: deze
bedragen gemiddeld circa 3,4% per week, voor een periode van 19
weken. Dit is gebaseerd op het meerdere aantal cliënten ten opzichte
van de rechte lijn die getrokken zou kunnen worden tussen het aantal

Kenmerk

375008/657420
Pagina

19 van 36

cliënten in week 12 en het aantal clienten in week 31. Die rechte lijn
Kenmerk
beschouwen we in deze berekening als de coronavrije situatie. (Deze
375008/657420
rechte lijn is niet opgenomen in figuur 5).
Pagina
Op jaarbasis komt dat overeen met circa 1,2% meerkosten, die niet in
20 van 36
de coronavrije prognose zijn meegenomen. De meerkosten worden
daarmee berekend op minimaal 1,2%*€ 121 miljoen = circa € 1 miljoen,
en maximaal 1,2%*(€ 121 miljoen + € 736 miljoen) = circa € 10
miljoen. Op de totale raming voor het Wlz-kader heeft deze verschuiving
dus nauwelijks een financieel effect. Dat dit bedrag relatief laag uitvalt, is
te verklaren door het verschil van circa 3.700 cliënten dat we onder
figuur 5 toelichtten: in de periode waarin het aantal cliënten met zzp met
5.245 afneemt, neemt het aantal cliënten met mpt toe met ‘slechts’
1.560. Daarnaast zijn de gemiddelde uitgaven bij cliënten met
leveringsvorm mpt lager dan bij cliënten met leveringsvorm zzp.
Reactie zorgkantoren
De zorgkantoren hebben ook hierbij verwezen naar hun eigen prognose.
Hierin is deze berekening echter niet apart inzichtelijk gemaakt. Het
effect wordt verondersteld onderdeel te zijn van de totale prognose van
de zorgkantoren.
GHZ-sector
Voor de GHZ lijken er vrijwel geen effecten van de corona-uitbraak op
aantallen cliënten per leveringsvorm zichtbaar, zie de volgende figuren:
Figuur 7 - Aantal cliënten GHZ per leveringsvorm (weeknummers
2020), procentuele ontwikkeling ten opzichte van week 2

Bron: CBS, monitor langdurige zorg, bewerking NZa

De ontwikkeling in de toename in het mpt is al voor de corona-uitbraak
zichtbaar, en maakt dus onderdeel uit van de coronavrije prognose.

Figuur 8 - Aantal cliënten GHZ per leveringsvorm (weeknummers
2020), absolute aantallen

Kenmerk

375008/657420
Pagina

21 van 36

Bron: CBS, monitor langdurige zorg, bewerking NZa

Reactie zorgkantoren
De zorgkantoren herkennen de analyse voor de GHZ.

4. Sluiting dagbesteding: wegvallen extramurale dagbesteding en
vervoer (vergoeding voor omzetderving; neutrale kosten)
Een inschatting van de extramurale dagbesteding en het vervoer naar de
dagbesteding maken we aan de hand van de gemiddelde bedragen voor
de dagbesteding per cliënt per maand, en het aandeel cliënten waarbij
vervoersprestaties zijn gedeclareerd. Voor de maanden waarin de
extramurale dagbesteding is uitgevallen berekenen we € 92 miljoen voor
de GHZ, en € 25 miljoen voor de V&V voor de vergoeding voor
omzetderving bij het uitvallen van de dagbesteding, en € 57 miljoen voor
de vergoeding in verband met het uitvallen van het vervoer. Hierin zit
enerzijds een zekere overschatting, omdat hierin ook vervoer naar
behandellocaties kan zijn meegenomen, maar anderzijds ook een
onderschatting, omdat we dagbesteding voor cliënten met eigen vervoer,
en voor cliënten met vervoer door familieleden of andere naasten in deze
benadering missen.
Toelichting
Het effect van de corona-uitbraak op de dagbesteding benaderen we aan
de hand van de gemiddelde bedragen voor de dagbesteding per cliënt
(op basis van de monitor GHZ (gegevens 2018) en de gemiddelde
bedragen per cliënt voor de V&V bij de mpt prestaties H531, H800 en
H533 in 2019). Vervolgens bekijken we bij welk aandeel van de cliënten
er sprake is van vervoersprestaties. Dit aandeel beschouwen we als
extramurale dagbesteding, waarvan we veronderstellen dat deze in de
coronaperiode niet geleverd kon worden. We indexeren de gemiddelde

bedragen uit 2018/2019 naar prijspeil 202020, en berekenen de bedragen Kenmerk
voor de extramurale dagbesteding per maand. Deze komen uit op € 18,3 375008/657420
miljoen voor de GHZ, en € 6,3 miljoen voor de V&V. Uitgaande van de
Pagina
verschillende perioden waarin de omzetderving wordt vergoed (5
22 van 36
maanden voor de GHZ en 4 maanden voor de V&V) komen we op een
totaalbedrag voor het wegvallen van de extramurale dagbesteding van €
117 miljoen.
Voor het uitvallen van de vervoersbewegingen berekenen we de
vergoeding voor de omzetderving als volgt: In 2019 is er € 5,7 miljoen
uitgegeven aan vervoer voor de V&V en € 130,3 miljoen aan vervoer
voor de GHZ21. Wanneer we de aanname doen dat alle vervoer wordt
ingezet voor de dagbesteding en rekening houden met de verschillende
perioden voor de vergoeding van de omzetderving voor V&V en GHZ,
dan wordt in totaal 4/12e * € 5,7 miljoen + 5/12e * € 130,3 miljoen = €
56 miljoen berekend voor de vergoeding voor de omzetderving bij
vervoer. Geïndexeerd naar prijspeil 2020 komt dit bedrag op € 57
miljoen.
Dit is een overschatting, omdat hierin ook het vervoer naar
behandellocaties kan zijn meegenomen.
Reactie zorgkantoren
Zorgkantoren hebben gewezen op mogelijkheid dat cliënten met eigen
vervoer, of vervoer van familieleden of anderen in hun netwerk kunnen
reizen. Daar wordt in bovenstaande benadering aan voorbijgegaan, zodat
het bedrag te laag wordt ingeschat.

5. Vervangende zorg bij sluiting dagbesteding: vervangende
dagbesteding intramuraal (meerkosten)
Naast de omzetderving die wordt berekend voor het uitvallen van de
dagbesteding en het bijbehorende vervoer, kunnen er meerkosten
optreden als er vervangende dagbesteding wordt geboden op de eigen
woonlocatie van de cliënt (bij intramuraal verblijf). De NZa gaat ervan uit
dat deze kosten niet hoger liggen dan het bedrag dat is berekend voor
het uitvallen van de extramurale dagbesteding (€ 117 miljoen).
Reactie zorgkantoren
Zorgkantoren schatten in dat voor alle intramurale zorg waarbij
normaliter extramurale dagbesteding wordt geleverd, in de
coronaperiode in alle gevallen intramuraal vervangende dagbesteding
wordt geleverd. Het bedrag dat berekend wordt voor de dagbesteding die
uitvalt kan volgens zorgkantoren een-op-een worden overgenomen als
meerkosten voor vervangende dagbesteding. Zorgkantoren geven aan
dat thuiswonende cliënten waarschijnlijk geen vervangende dagbesteding
thuis hebben gehad.

Indexering: factor 1,057 voor indexering van prijspeil 2018 (voorcalculatorisch)
naar prijspeil 2020 (voorcalculatorisch), en factor 1,018 voor indexering van
prijspeil 2019 (voorcalculatorisch) naar prijspeil 2020 (voorcalculatorisch). In
beide gevallen is een gewogen index van 25% materiele kostenindex en 75%
loonkostenindex gebruikt.
21
De prestaties vervoer vv zijn Z901, V901 en H803. De prestaties vervoer ghz
zijn Z941 t/m Z945, V941 t/m V945, H981 t/m H985 en H881 t/m H885. Dit zijn
de vervoersprestaties uit de zzp/mpt en vpt beleidsregels 2019.
20

6. Afvlakking volumegroei tijdens omzetdervingsperiode (minder Kenmerk
375008/657420
kosten)
Voor de periode waarin omzetderving wordt vergoed, berekenen we een Pagina
23 van 36
correctie op de volumegroei in de reguliere coronavrije prognose. Dit
doen we omdat in de berekening van de omzetderving de
productieafspraak voor de maand februari 2020 de basis vormt. Wanneer
we in de periode van maart tot en met juli voor de GHZ, respectievelijk
de periode van maart tot en met augustus voor de V&V uitgaan van het
volume van februari, wordt de coronavrije prognose met € 48 miljoen
neerwaarts bijgesteld. Dit bedrag is echter waarschijnlijk te hoog
berekend, omdat niet bij alle zorgaanbieders sprake is van
omzetderving, en afvlakking van de volumegroei.
Toelichting
In het mei-advies berekenden we ook het effect van de afgevlakte
volumegroei. Wanneer we deze berekening bijstellen, en voor de periode
1 maart tot 31 augustus voor de intramurale V&V, en de periode 1 maart
tot 31 juli voor de intramurale GHZ uitgaan van het gemiddelde bedrag
per dag in de maand februari, dan levert de afgevlakte groei een daling
van de verwachte benutting in tabel 1 op van € 35,3 miljoen voor de
V&V, € 1,6 miljoen voor de GHZ, € 8,2 miljoen voor zorg die we niet
kunnen toerekenen aan een van deze sectoren, en € 3,1 miljoen voor
meerzorg (bij de laatste twee bedragen is gerekend met de periode
maart tot en met juli). In totaal gaat het om een bedrag van € 48
miljoen. Zoals hierboven vermeld, is er geen leegstand zichtbaar in de
GHZ. Mogelijk is er wel een effect van het uitvallen van de dagbesteding.
Voor de GGZ is onbekend of er sprake is van leegstand, maar naar
verwachting is het effect op de totale benutting van het kader
verwaarloosbaar.
Ook hier maken we de kanttekening dat er ook zorgaanbieders zijn die
hun reguliere groei doormaken, waardoor het bedrag van € 48 miljoen
waarschijnlijk is overschat.
Reactie zorgkantoren
Ook zorgkantoren maken deze kanttekening.

Figuur 9 - Benadering gewijzigde volumeontwikkeling in de
zorglevering tijdens de periode waarin de omzetderving wordt
gecompenseerd (maart t/m juli voor GHZ, maart t/m augustus
voor V&V 2020)22

Compensatie omzetderving

22 De weergegeven bedragen zijn exclusief extra posten meerzorg, na-ijleffect en

crisisbedden

Kenmerk

375008/657420
Pagina

24 van 36

7. Middelen voor het beheersbaar houden van de wachtlijsten
(meerkosten)
Uit onze geactualiseerde berekening van het bedrag dat nodig is om de
wachtlijsten beheersbaar te houden, volgt een bedrag van € 72 miljoen
op jaarbasis. In onze maartbrief stelden we voor om hierbovenop € 50
miljoen te reserveren in verband met onvolkomenheden in de registratie
van de wachtlijststatus.
Het bedrag dat we toerekenen aan de periode tot en met augustus
bedraagt 8/12e* (€ 72 miljoen + 50 miljoen) = € 81 miljoen.
Wij hebben nu echter redenen om aan te nemen dat in de coronaperiode
de hiervoor berekende middelen niet volledig zijn ingezet:
- We zien het aantal wachtenden ten opzichte van het aantal indicaties
harder stijgen in de maanden maart, april en mei 2020 dan in de periode
daarvoor;
- Het aantal actief wachtenden is afgenomen. Dit kan, naast instroom in
zorg (waar de middelen voor berekend zijn), ook andere oorzaken
hebben:
- sterfte op de wachtlijst
- verplaatsing naar niet actief wachtend
(het is aannemelijk dat cliënten hebben afgezien van opname
op locatie vanwege het bezoekverbod dat op 20 maart inging
en de angst voor coronabesmettingen23)
- De gehele Wlz-populatie is afgenomen. Met als mogelijke oorzaken:
- toename van de sterfte
- uitstel van een aanvraag voor een indicatie
We kunnen het bedrag van € 81 miljoen niet corrigeren voor de
verwachting dat dit bedrag niet volledig is ingezet, omdat we niet
beschikken over actuele gegevens waarmee de relatie tussen het aantal
actief wachtenden, leegstand en de geleverde zorg gelegd kan worden.
Het is daarom waarschijnlijk overschat; daardoor kan de overschatting
als extra manoeuvreerruimte dienen.
Toelichting
De eerder gepresenteerde prognoses op basis van declaraties houden
geen rekening met de financiële middelen die nodig zijn om cliënten die
op de wachtlijst staan in zorg te nemen. In de maartbrief en het meiadvies berekenden we een bedrag van € 78 miljoen, respectievelijk € 80
miljoen op jaarbasis hiervoor, en stelden we een reservebedrag van € 50
miljoen voor in verband met mogelijke wijzigingen in de registratie van
de wachtlijststatus.
Het scenario op basis van declaraties, vermeerderd met de berekende
middelen voor de wachtlijsten, naderde in de maartbrief ook de uitkomst
voor het scenario op basis van groei in het aantal indicaties.
Wanneer we de berekeningen actualiseren aan de hand van het aantal
wachtenden op 1 juni 2020, dan zien we een geringe daling van de
financiële middelen die benodigd zijn om de wachtlijsten beheersbaar te
houden, naar € 72 miljoen op jaarbasis. Als er, zoals in de maartbrief
voorgesteld, hierbovenop € 50 miljoen wordt gereserveerd in verband
23 https://www.nza.nl/actueel/nieuws/2020/07/10/ruim-5500-bedden-leeg-in-

verpleeghuiszorg

Kenmerk

375008/657420
Pagina

25 van 36

met onvolkomenheden in de registratie van de wachtlijststatus, komt het Kenmerk
bedrag op € 122 miljoen op jaarbasis.
375008/657420
Het bedrag dat we toerekenen aan de periode tot en met augustus
Pagina
bedraagt 8/12e*(€ 72 miljoen + € 50 miljoen) = € 81 miljoen.
26 van 36
Bij deze geactualiseerde berekening hebben we een aantal
kanttekeningen, die verband houden met de coronasituatie:
We zien wijzigingen op de wachtlijsten die mogelijk tijdelijk van aard zijn
omdat cliënten tijdens de corona-uitbraak terughoudend zijn om in een
instelling opgenomen te worden. Met name het aantal niet actief
wachtenden met zorg stijgt hierdoor. Het aantal actief wachtenden zien
we juist dalen. Mogelijk is een deel van de actief wachtenden die een
beschikbaar gekomen plek in een instelling weigerden, verplaatst naar de
lijst niet actief wachtenden.
In onze berekeningen in de maartbrief en het mei-advies gingen we uit
van het omzetten naar intramurale zorg van de volgende groepen:

actief wachtenden met zorg uit de Wlz korter dan treeknorm

actief wachtenden met zorg uit de Wlz langer dan treeknorm

actief wachtenden zonder zorg uit de Wlz langer dan treeknorm
De groep actief wachtenden zonder zorg uit de Wlz korter dan treeknorm
lieten we buiten beschouwing. Onze veronderstelling daarbij was dat
deze groep de reguliere instroom in zorg (en doorstroom op de
wachtlijst) betreft die reeds meeloopt in de prognoses. Ook de niet actief
wachtenden lieten we buiten beschouwing.
Het aantal wachtenden in de categorie niet actief wachtenden is
toegenomen en bevat nu waarschijnlijk cliënten die in de normale
situatie wel opgenomen zouden willen worden (als waren zij actief
wachtend), maar daar nu van afzien omdat zij zich dan mogelijk
geïsoleerd of niet veilig voelen. Echter, omdat er tegelijk sprake is van
leegstand waarvoor een vergoeding voor omzetderving berekend wordt,
is het niet nodig om voor deze cliënten extra financiële middelen te
berekenen. De middelen voor de leegstandvergoeding en de benodigde
middelen om deze cliënten in zorg te nemen zijn communicerende vaten.
De volgende figuren laten de ontwikkelingen van het aantal wachtenden
per wachtcategorie zien.

Figuur 10 - Ontwikkeling aantal wachtenden per wachtcategorie
in de eerste vijf maanden van 2020 (verschil ten opzichte van 1
januari 2020)

Kenmerk

375008/657420
Pagina

27 van 36

Bron: NZa rapportage ‘Analyse van de gevolgen van de coronacrisis voor de
langdurige zorg’ (9 juli 2020)

Figuur 11 - Ontwikkeling aantal wachtenden V&V sector in de
periode 1 januari 2019 – 1 juni 2020, per wachtcategorie en
totaal

Kenmerk

375008/657420
Pagina

28 van 36

aw=actief wachtend
naw = niet actief wachtend
kt = korter dan treeknorm
lt = langer dan treeknorm
zz = zonder zorg
mz = met zorg

Figuur 12 - Ontwikkeling aantal wachtenden V&V sector in de
periode 1 januari 2019 – 1 juni 2020, per zorgprofiel (vv4 t/m 8)

Kenmerk

375008/657420
Pagina

29 van 36

In de volgende figuur wordt het totaal aantal wachtenden per zorgprofiel
(vv4 t/m 8) ten opzichte van het aantal uitstaande indicaties
weergegeven. De stippellijn laat de peildatum 1 april 2020 zien, het
moment waarop de effecten van de corona-uitbraak zichtbaar werden.
Omdat het aantal uitstaande indicaties daalt in de coronaperiode, en
cliënten daarnaast terughoudend zijn om opgenomen te worden in het
verpleeghuis, is een relatief sterke stijging van het aantal wachtenden
ten opzichte van het aantal uitstaande indicaties te zien tussen 1 april en
1 mei 2020. Tussen 1 mei en 1 juni 2020 vlakt het aantal wachtenden
ten opzichte van het aantal uitstaande indicaties weer af.

Figuur 13 - Ontwikkeling aantal wachtenden ten opzichte van het Kenmerk
aantal uitstaande indicaties voor de V&V sector in de periode 1
375008/657420
januari 2019 – 1 juni 2020, per zorgprofiel (vv4 t/m 8) en totaal Pagina
(alle V&V profielen)
30 van 36

Bron: CIZ, ZINL, bewerking NZa

Reactie zorgkantoren
De zorgkantoren constateren dat de NZa dezelfde benadering gebruikt
als bij de maartbrief en het mei-advies. Zorgkantoren hebben
aangegeven dat voldoende financiële middelen weliswaar een
randvoorwaarde vormen voor het wegwerken van de wachtlijsten, maar
dat het eigenlijke probleem bij capaciteitstekorten (personeel en
vastgoed) ligt. Zorgaanbieders hebben meerjarige financiële zekerheid
nodig om investeringen hierin te kunnen doen.

Hieronder vatten we de berekende effecten van de corona-uitbraak
samen voor de periode tot 1 september 2020, voor zorg in natura.

Kenmerk

375008/657420
Pagina

Tabel 4 - Samenvatting effecten ontwikkelingen in de
coronaperiode (tot 1 september 2020) ten opzichte van de
coronavrije prognose (bedragen in miljoen euro) – verwachte
uitgaven zorg in natura (binnen de contracteerruimte)
Corona
vrije
prognose
Coronavrije prognose (zin)
Afname indicaties

Neutrale
kosten

Meer
kosten

31 van 36

Minder
kosten

Opmerking

14.084
onbekend

Verloopt neutraal via
vergoeding omzetderving

Vergoeding voor omzetderving
(leegstand V&V)

130

Onderschatting als gevolg van
netto berekening.
Verloopt neutraal, valt binnen
de prognose

Verschuiving naar zorg thuis
V&V (van zzp naar mpt)

1 – 10

Overschatting: er is gerekend
met gebruikelijk aantal uren,
terwijl er signalen zijn van het
afschalen van zorg

Vergoeding voor omzetderving
(extramurale dagbesteding en
vervoer)

174

Mogelijke onderschatting
doordat eigen vervoer mist.
Verloopt neutraal, valt binnen
de prognose

Vervangende dagbesteding op
de eigen locatie (intramuraal)

117

Overschatting als niet in alle
gevallen vervangende
dagbesteding is geboden;
onderschatting doordat
berekening deels is gebaseerd
op vervoersdeclaraties, waarin
eigen vervoer mogelijk
ontbreekt

Afvlakking volumegroei tijdens
omzetdervingsperiode

-48

Overschatting, houdt geen
rekening met aanbieders die
normale groei doormaken

Middelen voor beheersbaar
houden wachtlijsten

81

Overschatting, waarschijnlijk
niet volledig ingezet. Overschot
kan als extra
manoeuvreerruimte dienen

Beschikbare budgettaire ruimte (periode vanaf 1 september
2020)
De beschikbare budgettaire ruimte voor zorg in natura vanaf 1
september 2020 berekenen we op € 6.998 miljoen.
Dit betreft het totale zin-kader (€ 21.204 miljoen, zie tabel 1) minus de
optelling van de coronavrije zin-prognose tot en met augustus 2020, en
de meer- en minderkosten uit de tabel hierboven (€ 14.244 miljoen),
gecorrigeerd voor de beschikbare ruimte die op het pgb kader overblijft

na toepassing van de bruteringsregels (€ 44 miljoen *0,86 = € 38
miljoen)24.

Kenmerk

375008/657420
Pagina

De volgende drie effecten die zich hebben voorgedaan in de
32 van 36
coronaperiode leiden tot onzekerheid in de periode vanaf 1 september
2020:
1. De afname en verdere ontwikkeling van het aantal Wlz-indicaties
2. De ontwikkeling van het werkelijke volume (aantal cliënten in
zorg)
3. De afwijkende omvang en samenstelling van de wachtlijsten
Hieronder lichten we dit toe.
1. De afname en verdere ontwikkeling van het aantal Wlz-indicaties
De afname van het aantal indicaties in de coronaperiode zou
kunnen leiden tot een (structureel) verlaagd volume ten opzichte
van de eerdere ramingen. Zoals aangegeven is het totaal aantal
Wlz-indicaties op 1 juli 2020 nog onder het niveau van 1 januari
2020. Daarmee wordt een half jaar volumegroei tenietgedaan.
Het is echter nog onbekend hoe het aantal indicaties zich na 1
juli ontwikkelt. Zorgkantoren houden er rekening mee dat het
aantal uitstaande indicaties in het najaar ook snel weer terug kan
komen op of boven het eerder geraamde niveau, omdat er
tijdens de coronaperiode mogelijk sprake is geweest van
terughoudendheid bij cliënten om een Wlz-indicatie aan te
vragen. In dat geval zou er in het najaar een inhaaleffect
verwacht kunnen worden. De NZa kan dit niet beoordelen of dat
een realistische verwachting is; mogelijk heeft er ook oversterfte
plaatsgevonden bij de cliënten in de fase voorafgaand aan het
aanvragen van een Wlz-indicatie.
2. De ontwikkeling van het werkelijke volume (aantal cliënten in
zorg)
Het is nog niet goed in te schatten of het aantal cliënten in zorg
op 1 september op, onder of boven het niveau van de
coronavrije prognose zal liggen.
Uit de volgende figuur blijkt dat in week 31 (eind juli) het aantal
cliënten in zorg nog onder het niveau van de maand februari lag.

24 Bruteringseffect: er wordt rekening gehouden met de gemiddelde

onderuitputting van het pgb-kader van 14%. Bron: Voorlopige kaderbrief Wlz
2017 van 13 juni 2016 met kenmerk 773523-137331-LZ.

Figuur 14 – Aantal Wlz-cliënten in zorg (GHZ en V&V) per
week (weeknummers 2020)

Kenmerk

375008/657420
Pagina

33 van 36

Bron: CBS, monitor langdurige zorg, bewerking NZa

Eén van de zorgkantoren gaf aan te verwachten dat het herstel
naar de normale situatie versneld zal optreden zodra de
algemene regeling voor de vergoeding voor omzetderving
eindigt. Vanaf dat moment hebben de zorgaanbieders weer een
prikkel om nieuwe cliënten op te nemen, aldus dit zorgkantoor.
Deze verwachting werd echter niet door alle zorgkantoren
gedeeld.
De NZa beschikt niet over signalen dat zorgaanbieders sturen op
leegstand, maar vindt dat, wanneer zich dat zou voordoen,
zorgkantoren hierop moeten acteren: als er geen reden voor
leegstand is anders dan een financiële prikkel die door de
regeling wordt veroorzaakt, en er wel cliënten zijn die
opgenomen willen worden, heeft het zorgkantoor een taak om
afspraken met de aanbieder te maken om cliënten in zorg te
nemen. Het zorgkantoor heeft immers een zorgplicht.
3. De afwijkende omvang en samenstelling van de wachtlijsten
Door de corona-uitbraak zien we afwijkende patronen in de
wachtlijstontwikkeling. Het is lastig in te schatten of de situatie
op 1 september weer genormaliseerd zal zijn. De afwijkende
omvang en samenstelling van de wachtlijsten vanaf 1 september
noemen we hier apart, maar het effect hiervan loopt mee in de
scenario’s voor volume en groei (zie hieronder).

Scenario’s
Voor de combinatie van bovengenoemde effecten schetsen we hieronder
enkele scenario’s
We gaan uit van drie groeiscenario’s:
(A) Een groeiscenario van 1,7% op jaarbasis. Dit sluit aan bij de
groei die de coronavrije prognose laat zien ten opzichte van de
‘naïeve raming’ (scenario zonder groei) uit de maartbrief.
(B) Een groeiscenario van 3,4% op jaarbasis. Dit sluit aan bij het
scenario ‘groei op basis van trend in indicaties’ uit de maartbrief
(C) Een extremer groeiscenario van 5,1% op jaarbasis, op basis van
veronderstellingen dat er een latente zorgvraag is van cliënten
die hun aanvraag voor indicatie hebben uitgesteld en/of dat
wachtlijsten versneld worden weggewerkt.

Kenmerk

375008/657420
Pagina

34 van 36

Daarnaast nemen de volgende twee vertrekpunten voor het volume
vanaf 1 september 2020:
(1) Op het niveau van de maand februari 2020. Hierbij gaan we uit
van het gemiddeld gerealiseerde bedrag per dag in de maand
februari. Dit scenario geeft waarschijnlijk een onderschatting,
omdat het geen rekening houdt met zorgaanbieders die reguliere
groei hebben doorgemaakt in de coronaperiode.
(2) Op het niveau van de maand september in de coronavrije
prognose. Dit scenario gaat uit van direct herstel tot het eerder
geraamde niveau voor september bij beëindiging van de regeling
voor vergoeding van omzetderving. Wij verwachten dat dit een
overschatting geeft: bij figuur 14 merkten we op dat eind juli het
totaal aantal cliënten (GHZ en V&V) nog onder het niveau van
februari lag.
In de volgende tabel geven we de berekende benutting en de
beschikbare ruimte voor de verschillende scenario’s, bij het berekende
beschikbare kader van € 6.998 miljoen voor zorg in natura voor de
periode 1 september 2020-31 december 2020.

Tabel 5 - Scenario’s benutting contracteerruimte in de periode 1
september -31 december 2020, bedragen in miljoen euro
Volume op 1
september 2020
(1) Volume op
februariniveau

(A) Groei 1,7%

(B) Groei 3,4%

(C) Groei 5,1%

6.918

6.925

6.932

ruimte

80

73

66

Benutting

6.984

6.992

6.999

14

6

-1

Benutting
Beschikbare

(2) Volume op
septemberniveau

Beschikbare
ruimte

De NZa acht het het meest waarschijnlijk dat de bandbreedtes voor groei
en volume zich zullen begeven tussen scenario 1A en 2B.
Groeiscenario A houdt echter nog onvoldoende rekening met aanvullend
benodigde middelen voor het beheersbaar houden van de wachtlijsten.
Voor de periode 1 september 2020 – 31 december 2020 is dit bedrag
berekend op 4/12e*(€ 72 miljoen +€ 50 miljoen) = € 41 miljoen, waarbij

we weer verwijzen naar de redenen om aan te nemen dat dit bedrag niet Kenmerk
geheel benut zal worden. In groeiscenario B wordt impliciet
375008/657420
verondersteld dat de wachtlijsten constant blijven, en in groeiscenario C Pagina
is het versneld wegwerken van wachtlijsten impliciet in het
35 van 36
groeipercentage verwerkt.
Bij elkaar genomen is de meest waarschijnlijke verwachting dat er een
zeer beperkt bedrag, dat in het midden ligt van de uitkomsten van
scenario 1A en 2B, resteert. Dit zal hooguit circa € 40 miljoen bedragen.
Dit is lager dan de benodigde manoeuvreerruimte van € 60 miljoen.
Daarnaast moeten we opmerken dat we bij alle inschattingen van de
corona-effecten aannames hebben moeten doen, en dat deze grote
onzekerheden bevatten. Dat brengt ook grote onzekerheid met zich mee
voor het hierboven berekende resterende bedrag in het kader.
Als we bijvoorbeeld de meerkosten onderschatten kan er daardoor
mogelijk extra krapte ontstaan in het kader. Bij de minderkosten (€ - 48
miljoen in verband met de afgevlakte volumegroei) merkten we al op dat
deze waarschijnlijk te hoog zijn ingeschat, omdat hierbij voorbij wordt
gegaan aan het feit dat er ook zorgaanbieders zijn die een normale groei
doormaken in de coronaperiode.

Prognose zorgkantoren
Zorgkantoren hebben een prognose voor 2020 gemaakt op basis van de
eerste twee kwartalen van 2020. Zij ramen hierin een tekort van € 39
miljoen (0,2%) vóór de inzet van herverdelingsmiddelen. Vanwege het
wegvallen van de manoeuvreerruimte in het kader bij dit tekort
(waarvoor € 60 miljoen benodigd is), is volgens de zorgkantoren in totaal
dus een bedrag van € 99 miljoen nodig. Zorgkantoren pleiten daarom
voor een volledige inzet van de herverdelingsmiddelen.
Het bedrag voor de omzetderving schatten zij in op € 320 miljoen (1,5%
van de totale prognose), voor de periode tot en met juni. Dit is
onderdeel van de totale benutting die zorgkantoren verwachten.
Ook zorgkantoren merken op dat de kosten voor 2020 door de coronaepidemie erg lastig zijn in te schatten. Ook zullen er zeker regionale
verschillen zijn. De zorgkantoren hebben echter op een zo goed
mogelijke wijze getracht de kosten in te schatten rekening houdend met
de regionale omstandigheden.
De NZa merkt hierbij op dat de berekening van de omzetderving door
zorgkantoren die van de NZa niet veel ontloopt. Zorgkantoren gaan
weliswaar uit van een kortere periode dan de NZa, maar dit hoeft geen
groot effect te hebben op de totale prognose voor 2020. Immers, de
omzetderving die nog volgt in de periode na juni 2020 is beperkt
vanwege het ingetreden herstel naar de normale situatie. Bovendien valt
deze grotendeels weg tegen de reguliere prognose voor de periode na
juni.
Daarnaast kan de NZa de berekeningen van de zorgkantoren moeilijk
beoordelen, omdat deze voor de NZa onvoldoende transparant en
controleerbaar zijn. Dat heeft ook deels te maken met de
informatiepositie van de NZa in de coronaperiode: niet alleen ontbreken
gegevens over declaraties, maar ook over de uitgevallen zorg per
zorgaanbieder.

BIJLAGE 2 – SCHEMA VERGOEDING OMZETDERVING

Kenmerk

375008/657420

Onze berekeningen met betrekking tot de vergoeding van omzetderving
in dit augustusadvies zijn gebaseerd op de beleidsregels SARS-CoV-2
virus25, waarin op verzoek van VWS26 bepalingen zijn opgenomen voor
fase 1 (maart - juni), fase 2 (juli en augustus) en 3 (septemberdecember).
Ten opzichte van de stand van zaken ten tijde van ons mei-advies is de
verlenging van de algemene regeling in fase 2 doorgevoerd voor de
vergoeding van omzetderving, zie onderstaand schema.
Fase 3 is de periode na afloop van de algemene regeling voor fase 2. In
deze fase is een maatwerkregeling van toepassing. Fase 3 loopt tot 31
december 2020.

25 Beleidsregel SARS-CoV-2 virus - BR/REG-20158b

https://puc.overheid.nl/nza/doc/PUC_308852_22/3/ en Beleidsregel SARS-CoV-2
virus: fase 3 - BR/REG-20160
https://puc.overheid.nl/nza/doc/PUC_316909_22/1/
26 Brief van VWS aan NZa d.d. 16 april 2020, met kenmerk 1672600-204097-Z,
brief van VWS aan NZa d.d. 26 juni 2020, met kenmerk 1710203-207338-LZ, en
brief van VWS aan NZa d.d. 22 juli 2020 met kenmerk 1724606-208307-Z.

Pagina

36 van 36